II OZ 996/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak po rozpoznaniu w dniu 4 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Op 58/16 zawieszające postępowanie sądowe w sprawie ze skargi W. O. i Prokuratora Okręgowego w Katowicach na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w sprawie pozwolenia na budowę postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu postanowieniem z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Op 58/16 zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi W. O. i Prokuratora Okręgowego w Katowicach na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w sprawie pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że powyższą decyzją Wojewody Śląskiego z dnia [...] kwietnia 2014 r., wydaną po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Katowicach, utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2013 r. nr [...], o odmowie uchylenia, wydanej w trybie wznowieniowym, decyzji z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...], udzielającej pozwolenia na budowę budynku bliźniaczego garażu na samochody dostawcze na działkach nr [...] i [...] przy ul. [...] w S., na rzecz U.D. i A. D.. Decyzję tę doręczono Prokuratorowi Okręgowemu w Katowicach oraz inwestorom U. i A. D.. Na powyższą decyzję skargę złożył Prokurator Okręgowy w Katowicach oraz W. O., a sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą II SA/Op 58/16. Jednocześnie Wojewoda Śląski odrębną decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze wszczęte przez W.O. od ww. decyzji pierwszoinstancyjnej uznając, że nie ma on przymiotu strony w prowadzonym z urzędu postępowaniu wznowieniowym w sprawie pozwolenia na budowę. W. O. wniósł do Sądu skargi na obie decyzje Wojewody Śląskiego, domagając się ich uchylenia. Sprawę w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego od decyzji wydanej w wyniku wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę zadekretowano pod sygnaturą akt II SA/Op 59/16. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Op 59/16 uchylił decyzję Wojewody Śląskiego w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. Wyrok ten nie jest prawomocny. W ocenie Sądu pierwszej instancji sprawa zarejestrowana przez Sąd pod sygnaturą II SA/Op 59/16, której przedmiotem jest umorzenie postępowania odwoławczego wszczętego przez W. O. od decyzji wydanej w wyniku wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, pozostaje w takim stosunku, że rozstrzygnięcie sprawy II SA/Op 58/16 ma bezpośredni wpływ na wynik postępowania w sprawie II SA/Op 59/16. Skoro bowiem przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie Wojewody Śląskiego utrzymujące w mocy decyzję odmawiającą uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w sprawie pozwolenia na budowę wydane tylko wskutek odwołania Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Katowicach, a jednocześnie w postępowaniu sądowym ze skargi W. O. rozstrzygana jest legalność decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze w tym zakresie, to kontrola sądowa sprawy II SA/Op 58/16 zależy od prawomocnego wyniku postępowania w sprawie o sygn. akt II SA/Op 59/16. Ewentualne zaskarżenie tego wyroku przez strony, stanowi - w ocenie Sądu - okoliczność, która uzasadnia zawieszenie postępowania z urzędu. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł W. O. wskazując, że kwestia, która jest powodem zawieszenia, tj. posiadanie przez skarżącego przymiotu strony w postępowaniu wznowieniowym, została już prawomocnie przesądzona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3039/13, w związku z czym zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie nie jest zasadne. Wskazano nadto, że w sprawie skargę złożył także Prokurator, który ponad wszelką wątpliwość posiada przymiot strony, a więc nawet ewentualne uchylenie wyroku WSA w sprawie II SA/Op 59/16 nie będzie miało istotne wpływu na wyrok w niniejszej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej: "P.p.s.a.", Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W literaturze dotyczącej tego zagadnienia przyjęto stanowisko, iż regulacja powyższego przepisu dotyczy kwestii prejudycjalnej, czyli sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, będzie miało wpływ na wynik innego postępowania. Rozstrzygnięcie tego zagadnienia musi być istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. Jednakże zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione również ze względów celowości, sprawiedliwości, jak również ekonomiki procesowej (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Zakamycze 2005, s. 301-303). Zawieszenie postępowania określone w art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. ma charakter fakultatywny, bowiem ocena jego zasadności pozostawiona została uznaniu sądu, który wydając postanowienie w tej kwestii powinien rozważyć, czy w danym przypadku celowe jest wstrzymanie biegu sprawy (postanowienie NSA z dnia 16 maja 2013 r., sygn. akt II OZ 366/13). Fakultatywność zawieszenia nie oznacza jednak dowolności działania sądu w tej mierze. Omawiany przepis ma zastosowanie wówczas, gdy sąd orzekający nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia, jakie wyłoniło się lub powstało w toku postępowania sądowego. Dla sądu administracyjnego kwestią wstępną może być wyłącznie takie zagadnienie, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne, aby sformułować wypowiedź czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem. Skoro mamy zatem w niniejszej sprawie do czynienia z fakultatywnością zawieszenia, to w przeciwieństwie do zawieszenia obligatoryjnego oznacza to tym silniejszą konieczność wykazania rzeczywistego spełnienia się przesłanki zawieszenia postępowania. W rozpatrywanej sprawie natomiast Sąd pierwszej instancji nie zbadał wystarczająco dokładnie okoliczności sprawy uzasadniających w jego ocenie zawieszenie postępowania. Nie wystarczy samo wskazanie czego dotyczy dane postępowanie administracyjne. Należało bowiem zbadać, czy wynik tego postępowania pozostaje w stosunku zależności z wynikiem postępowania prowadzonego w sprawie niniejszej w taki sposób, o jakim mowa w art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Niezależnie od wyżej wskazanych okoliczności należy podnieść, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy zarejestrowanej pod sygn. akt II SA/Op 59/16. Wyrokiem wydanym w powyższej sprawie WSA w Opolu uchylił decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] kwietnia 2014 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego od decyzji wydanej w wyniku wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Z uzasadnienia orzeczenia wynika, że w postępowaniu tym Sąd oparł się na ustaleniach dokonanych przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3039/13 w kwestii posiadania przez skarżącego przymiotu strony. Okoliczność, że w rozpoznawanej sprawie i sprawie, w której wniesiono skargę kasacyjną, a która w ocenie WSA pozostaje w bezpośrednim związku z niniejszą sprawą, występuje to samo zagadnienie prawne, nie może powodować zawieszenia niniejszego postępowania, bowiem ewentualne rozstrzygnięcie przez Naczelny Sąd Administracyjny tego zagadnienia nie jest niezbędne do stwierdzenia, czy zaskarżona w przedmiotowej sprawie decyzja odpowiada prawu. Sąd pierwszej instancji jest w stanie zagadnienie to rozstrzygnąć samodzielnie i nie ma prawnego uzasadnienia dla zawieszenia postępowania i oczekiwania na prawomocne jego rozstrzygnięcie przez Sąd drugiej instancji, tym bardziej, że skargę w przedmiotowej sprawie złożył nie tylko skarżący, ale również Prokurator Okręgowego w Katowicach. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.