I OZ 901/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 września 2016 r. sygn. akt IV SO/Wr 15/16 w sprawie z wniosku A. K. o wymierzenie grzywny P. za nieprzekazanie Sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie Wnioskiem z dnia 13 maja 2016 r. A. K. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o wymierzenie P. grzywny za nieprzekazanie tutejszemu Sądowi skargi na bezczynność wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę. Uzasadniając swoje żądanie wnioskodawca wskazał, że 25 stycznia 2016 r. wniósł skargę, którą doręczono na adres Spółki w dniu 28 stycznia 2016 r. Skarga powinna więc zostać przesłana do tutejszego Sądu najdalej w dniu 12 lutego 2016 r. W związku z tym, że nie została ona przekazana, wniosek o wymierzenie grzywny miał w jego ocenie dostateczne podstawy. W dniu 20 czerwca 2016 r. skarżący został wezwany do nadesłania dowodu złożenia skargi na bezczynność za pośrednictwem P. W odpowiedzi strona nadesłała kserokopię książki nadawczej z dnia 25 stycznia 2016 r. na dowód przesłania skargi listem poleconym na adres organu oraz wydruk ze strony internetowej Poczty Polskiej S.A., jako dowód doręczenia skargi Spółce w dniu 28 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 19 października 2016 r. na podstawie art. 55 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej powoływanej jako "p.p.s.a." odrzucił wniosek A. K. o wymierzenie grzywny. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że z treści wniosku inicjującego postępowanie, a w szczególności z przedłożonych na wezwanie Sądu dokumentów, nie wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że strona wniosła skargę na bezczynność za pośrednictwem Spółki. Dołączona kserokopia książki nadawczej z dnia 25 stycznia 2016 r. wskazuje jedynie na fakt nadania listu poleconego na adres Spółki. Dowód ten nie potwierdza jednakże w żaden sposób, że list polecony zawierał skargę na bezczynność. Anonimowość korespondencji sprawia, że brak jest pewności co do jej zawartości, a tym samym do uznania, że skarga została nadana na adres Spółki. W ocenie Sądu wydruk ze strony internetowej Poczty Polskiej S.A. nie może stanowić wystarczającego dowodu potwierdzającego doręczenie przesyłki poleconej, gdyż wskazane dane, jak podaje operator pocztowy, mają jedynie charakter poglądowy. Nie wiąże się z nimi także jakiekolwiek domniemanie faktyczne lub prawne. Po drugie, przedłożony wydruk również nie wskazuje, że nadany list polecony zawierał skargę na bezczynność Spółki w zakresie udostępnienia informacji publicznej na wniosek strony. Dlatego też zdaniem Sądu wnioskodawca nie udowodnił, że skarga na bezczynność Spółki została wniesiona za jej pośrednictwem. Skoro brak jest pewności, że Spółka znajduje się w posiadaniu przedmiotowej skargi, to tym samym żądanie wymierzenia grzywny za nieprzekazanie skargi należało uznać za niedopuszczalne. Możliwość rozpoznania wniosku o wymierzenia grzywny danemu podmiotowi wiąże się bowiem tylko z uprzednim stwierdzeniem, że otrzymał on skargę, której następnie nie przekazał w ustawowym terminie do sądu administracyjnego. Jeśli natomiast nie ma pewności, że skierowano do niego skargę, to za niedopuszczalne należało uznać orzekanie w przedmiocie wymierzenia mu grzywny. A. K. wniosła zażalenie na postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 5 września 2016 r. zarzucając naruszenie: 1. art. 54 § 1 p.p.s.a. poprzez błedną wykładnię, tj. przyjęcie, że przesłanie skargi na adres organu listem poleconym nie stanowi prawidłowego wniesienia skargi; 2. art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP poprzez aprobatę dla sytuacji, w której organ nie wypełniając obowiązków okreśłonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. ogranicza konstytucyjne prawo skarżącego do sądu; 3. art. 55 § 1 p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię i dowolne oddalenie wniosku o wymierzenie organowi grzywny; 4. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. przez jego zastosowanie, choć złożony wniosek był dopuszczlany. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. W art. 45 § 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej została zawarte zasada konstytucyjna o przysługującym każdemu prawu do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Postanowienie o odrzuceniu wniosku jest orzeczeniem kończącym sprawę w danej instancji, bez merytorycznego jej rozpatrzenia przez sąd. Skoro odrzucenie następuje z przyczyn formalnych i oznacza zahamowanie realizacji prawa do sądu, to zaistnienie tych przesłanek nie może budzić wątpliwości. W niniejszej sprawie Sąd I instancji odrzucając wniosek oparł się, jak należy przyjąć, wyłącznie na przekonaniu o braku doręczenia skargi przez A. K. P. Należy podkreślić, że skarżący do wniosku dołączył kopię skargi z dnia 25 stycznia 2016 r., a w odpowiedzi na wezwanie Sądu kserokopię książki nadawczej z dnia 25 stycznia 2016 r. na dowód przesłania skargi listem poleconym na adres organu oraz wydruk ze strony internetowej Poczty Polskiej S.A., co może dowodzić, iż przedmiotowa skarga z dnia 25 stycznia 2016 r. została doręczona P. Jednocześnie zauważyć trzeba, że P., pomimo wezwania do ustosunkowania się do wniosku o wymierzenie grzywny takiej odpowiedzi nie udzieliło, a więc również nie zaprzeczyło, że skargę A. K. otrzymało. W takim przypadku Sąd I instancji powinien rozpoznać wniosek o wymierzenie grzywny merytorycznie, a nie odrzucać go jako niedopuszczalny. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.