VI SA/Wa 1269/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jakub Linkowski po rozpoznaniu w dniu 8 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. W. na pismo Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] w przedmiocie informacji o zakończeniu postępowania postanawia: odrzucić skargę. Skarżący B. W. działając na podstawie art. 86 ust. 1 oraz 100 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2015 r. poz. 184, dalej "u.o.k.") zawiadomił Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów o podejrzeniu stosowania praktyk ograniczających konkurencję i praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Organ pismem z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] udzielił informacji o zakończeniu postępowania wyjaśniającego w sprawie wstępnego ustalenia, czy w związku z działaniami banków i rzeczoznawców majątkowych związanymi z wyceną nieruchomości dla celów kredytowych mogło dojść do naruszenia przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w tym czy sprawa ma charakter antymonopolowy. W ocenie organu, brak było podstaw do wszczęcia postępowania antymonopolowego, jak również postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Na powyższe pismo Prezesa Urzędu Konkurencji i Konsumentów skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej "p.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. został określony katalog aktów prawnych i czynności z zakresu administracji publicznej, które mogą być przedmiotem skargi. Stosownie do treści tego przepisu kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, dalej o.p.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI o. p. oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Przedmiotem skargi przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. mogą być akty lub czynności, które: nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, bowiem te są zaskarżalne na podstawie art. 3 § 1 pkt 1-2 p.p.s.a.; są podejmowane w sprawach indywidualnych, albowiem akty o charakterze ogólnym zostały wymienione w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a.; muszą mieć charakter publicznoprawny, ponieważ tylko w tym zakresie działalność administracji została poddana sądowej kontroli; dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa (por. postanowienie NSA z 28.11.2006 r. sygn. akt I OSK 1756/06, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, pod red. T. Wosia, Warszawa 2011, s. 63-64). W myśl art. 86 ust. 1 u.o.k. i 100 ust. 1 u.o.k. każdy może zgłosić Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej "Prezes UOKiK") na piśmie zawiadomienie dotyczące podejrzenia stosowania praktyk ograniczających konkurencję, jak również zawiadomienie dotyczące podejrzenia stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Stosownie zaś do treści art. 86 ust. 4 u.o.k. Prezes UOKiK przekazuje zgłaszającemu zawiadomienie, w terminie określonym w art. 35-37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, informację na piśmie o sposobie rozpatrzenia zawiadomienia wraz z uzasadnieniem. Stosownie do art. 48 i 49 u.o.k. postępowanie wyjaśniające, postępowanie antymonopolowe w sprawach praktyk ograniczających konkurencję, postępowanie w sprawach praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, jest wszczynane wyłącznie z urzędu. Ocena charakteru prawnego informacji o sposobie rozpatrzenia zawiadomienia była przedmiotem rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 lipca 2011 r. sygn. akt II GSK 1035/11 oraz postanowieniu z dnia 12 grudnia 2012 r. sygn. akt II GSK 1912/12. NSA uznał, że zawiadomienie jest jedynie środkiem o charakterze sygnalizacyjnym, niewiążącym Prezesa UOKiK, który dysponuje pełną uznaniowością w zakresie wszczynania postępowań. Jedynym obowiązkiem Prezesa Urzędu jest przekazanie zgłaszającemu pisemnej informacji o sposobie rozpatrzenia zawiadomienia z uzasadnieniem. Zaskarżone pismo nie mieści się w katalogu spraw rozpatrywanych przez sądy administracyjne. Informacja o sposobie rozpatrzenia zawiadomienia ma formę pisemną, jednakże nie przyznaje zawiadamiającemu statusu strony postępowania, gdyż postępowania są wszczynane z urzędu przez Prezesa UOKiK, tym samym nie dotyczy ona uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. glosa Małgorzaty Sieradzkiej do postanowienia NSA z dnia 12 lipca 2011, sygn. akt II GSK 1035/11; Postępowanie przez Prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w zakresie przeciwdziałania praktykom ograniczającym konkurencję, Katarzyna Róziewicz-Ładoń, Lex 2011, Komentarz do art. 86 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Konrad Kohutek, Lex 2014). Uznając skargę za niedopuszczalną – wniesioną w sprawie nienależącej do właściwości sądu administracyjnego, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.