II FSK 2332/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-11-10
Skład orzekający: Jan Rudowski, Małgorzata Wolf-Kalamala, Marek Olejnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w momencie nieodpłatnego otrzymania akcji spółki amerykańskiej w ramach programu motywacyjnego powstaje po stronie pracownika przychód do opodatkowania z innych źródeł, czy też przychód ten powstaje dopiero w momencie zbycia akcji i stanowi przychód z kapitałów pieniężnych?Ratio decidendi
Przychód podatkowy powstaje dopiero w momencie sprzedaży przez pracownika akcji nabytych w ramach programu motywacyjnego. Przychód ten należy zakwalifikować jako przychód z kapitałów pieniężnych. Nieodpłatne nabycie akcji, nawet z ograniczeniami w zbyciu, nie stanowi samo w sobie przychodu podlegającego opodatkowaniu, ponieważ korzyść majątkowa jest jedynie potencjalna i realizuje się dopiero w momencie zbycia akcji.Stan faktyczny
Skarżąca, pracownik spółki, otrzymała akcje spółki amerykańskiej w ramach programu motywacyjnego. Akcje te podlegały ograniczeniom w zbyciu przez określony czas. Spór dotyczył momentu powstania przychodu do opodatkowania – czy w momencie otrzymania akcji, czy w momencie ich sprzedaży. Organ podatkowy uznał, że przychód powstaje w momencie zapisu akcji na rachunku maklerskim, podczas gdy skarżąca i sąd pierwszej instancji twierdzili, że przychód powstaje dopiero w momencie sprzedaży akcji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jan Rudowski (sprawozdawca), Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Kalamala, Sędzia WSA del. Marek Olejnik, Protokolant Justyna Bluszko-Biernacka, po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2016 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie działającego z upoważnienia Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2014 r. sygn. akt III SA/Wa 3200/13 w sprawie ze skargi K. M. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 24 września 2013 r. nr IPPB2/415-507/13-4/AK w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie działającego z upoważnienia Ministra Finansów na rzecz K. M. kwotę 120 (słownie: sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
1. Wyrokiem z dnia 18 marca 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 3200/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi K. M. (dalej w skrócie: "skarżąca", "strona"), uchylił interpretację indywidualną Ministra Finansów (organu upoważnionego: Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie) z dnia 24 września 2013 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu z tytułu uczestnictwa pracownika w programie przyznawania akcji.
2. Ze stanu faktycznego przedstawionego przez sąd pierwszej instancji wynika, że skarżąca we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej oraz piśmie uzupełniającym powyższy wniosek wskazała, że jest pracownikiem spółki F. [...] sp. z o.o. (dalej jako F. [...]) zatrudnionym w oparciu o umowę o pracę. Właścicielem F. [...] jest spółka prawa holenderskiego (F. [...] BV sp. z o.o.). w której udziały posiada spółka F. [...] CV (spółka komandytowa). Natomiast właścicielem tej ostatniej spółki jest F. [...] Inc. (spółka akcyjna), spółka prawa amerykańskiego notowana na giełdzie papierów wartościowych w USA. Skarżąca została objęta programem przyznawania akcji, przy czym program ten uległ zmianie od 2012 r., z tego też względu we wniosku opisano jego dwie wersje: przyznawania akcji (Restricted Stock Award) oraz przyznawania opcji (Nonqualified Stock Option).
W zakresie programu przyznawania akcji wskazano m.in., że w ramach tego programu F. [...] Inc. przyznaje nieodpłatnie wybranym pracownikom F. [...] określoną ilość akcji zwykłych (nieuprzywilejowanych) F. [...] Inc., przy czym przyznanie akcji ma charakter pełnej uznaniowości ze strony F. [...] Inc. i zależy od kilku warunków:
a) akcje objęte są zabezpieczeniem, zgodnie z którym akcji nie można przez określony czas zbywać,
b) zabezpieczenie wygasa co roku w stosunku do 1/3 przyznanych akcji (oznacza to, że po pierwszym roku pracownik może zbyć 1/3 przyznanych akcji, po dwóch latach 2/3 przyznanych akcji, po trzech latach wszystkie akcje),
c) jeśli stosunek pracy pomiędzy pracownikiem a F. [...] Inc. lub jej spółką zależną (w tym F. [...]) wygaśnie wskutek śmierci, zwolnienia z pracy po przepracowaniu 15 lat (6 lat w przypadku dyrektorów), niezdolności do świadczenia pracy lub rozwiązania umowy o pracę z winy F. [...] Inc. lub jej spółki zależnej (w tym F. [...]) wszystkie jeszcze nieprzysługujące prawa do akcji stają się automatycznie przysługujące,
d) jeśli stosunek pracy ulega rozwiązaniu z winy pracownika lub powodów innych, niż te wymienione w literze c) powyżej, wszystkie nieprzyslugujące prawa do akcji wygasają, zaś akcje przepadają na rzecz F. [...] Inc.,
e) F. [...] Inc. przetrzymuje w depozycie certyfikaty reprezentujące akcje przez czas, w którym obowiązuje zabezpieczenie określone w literze b) powyżej,
f) pracownik nie ma prawa do zbywania akcji podlegających zabezpieczeniu, o którym mowa w literze b) powyżej (zakaz nie dotyczy akcji dziedziczonych).
Wskazano przy tym, że F. [...] Inc. przyznaje akcje w danym roku kalendarzowym (o czym pisemnie informuje pracowników), lecz efektywnie akcje te zapisywane są na koncie maklerskim należącym do podatnika na przykład w roku następnym oraz w latach kolejnych i od tej daty liczone są terminy, o których mowa w literze b) powyżej. Dla przykładu, zgodnie z ww. mechanizmem akcje przyznane formalnie w 2011 r. efektywnie zostały zapisane na koncie pracownika dopiero w kwietniu i czerwcu 2012 r. oraz w lutym 2013 r.
W zakresie natomiast programu nabywania opcji (Nonqualified Stock Option) skarżąca wskazała, że od 2012 r. wybrani pracownicy F. [...] otrzymują prawo i opcję nabycia określonej ilości akcji F. [...] Inc. o wartości 0.001 USD. Cena realizacji opcji została określona na poziomie 4,25 USD. Przyznanie akcji ma charakter pełnej uznaniowości ze strony F. [...] Inc. i zależy, podobnie jak wcześniej przyznanie akcji, od kilku warunków. Skarżąca wyjaśniła, że w pierwszej kolejności otrzymuje zawiadomienie o przyznaniu przedmiotowej opcji, a po roku od daty zawiadomienia na rachunku maklerskim materializuje się opcja dająca prawo do nabycia 1/3 przysługujących stronie akcji po określonej cenie. Zawiadomienie nie stanowi więc instrumentu pochodnego. Dopiero zmaterializowana opcja dająca prawo do nabycia akcji stanowi taki instrument pochodny.
Mając powyższe na uwadze skarżąca zapytała:
1. Czy otrzymanie akcji (w formie zaświadczenia o przyznaniu akcji lub też w formie ich fizycznego zapisu na rachunku maklerskim), o których mowa w stanie faktycznym w sekcji "Przyznanie akcji (Restricted Stock Award)" powoduje, że po stronie pracownika powstaje przychód do opodatkowania? Jeśli tak, jakie jest źródło tego przychodu, w jakim czasie przedmiotowy przychód powstaje (data zawiadomienia o przyznaniu akcji, czy też data, w której akcje fizycznie zapisywane są na rachunku maklerskim) oraz jaka jest stawka PIT? Co jest podstawą opodatkowania?
2. Czy w momencie sprzedaży akcji po stronie Podatnika powstaje dochód do opodatkowania? Jeśli tak, jakie jest źródło tego dochodu, w jakim czasie przedmiotowy dochód powstaje, jak go określić (co jest podstawą opodatkowania) oraz jaka jest stawka PIT?
3. Czy otrzymanie opcji na akcje, o których mowa w stanie faktycznym w sekcji "Przyznanie opcji (Nonqualified Stock Option)" powoduje po stronie Podatnika powstanie przychodu do opodatkowania. Jeśli tak. jakie jest źródło tego przychodu, w jakim czasie przedmiotowy przychód powstaje oraz jaka jest stawka PIT?
4. Czy w momencie zrealizowania opcji na akcje, o których mowa w stanie faktycznym w sekcji "Przyznanie opcji (Nonqualified Stock Option)" po stronie Podatnika powstaje dochód do opodatkowania? Jeśli tak, jakie jest źródło tego dochodu, w jakim czasie przedmiotowy dochód powstaje, jak go określić (co jest podstawą opodatkowania) oraz jaka jest stawka PIT?
5. Czy sprzedaż akcji nabytych w drodze realizacji opcji powoduje po stronie Podatnika powstanie dochodu do opodatkowania? Jeśli tak, jakie jest źródło tego dochodu, w jakim czasie przedmiotowy dochód powstaje, jak go określić (co jest podstawą opodatkowania) oraz jaka jest stawka PIT?
Skarżąca przedstawiając następnie własne stanowisko w kwestii objętej pytaniem nr 1 wskazała, iż jej zdaniem w momencie objęcia akcji po jej stronie nie powstaje przychód do opodatkowania. Natomiast odnośnie pytania nr 2 strona stwierdziła, iż jej zdaniem w momencie sprzedaży akcji po jej stronie powstanie przychód z kapitałów pieniężnych, przy czym podstawą opodatkowania będzie różnica pomiędzy osiągniętym przychodem, zaś kosztami uzyskania przychodu będą wydatki związane z nabyciem akcji - w przedmiotowym przypadku nie wystąpią koszty nabycia akcji, ale wystąpią dodatkowe koszty transakcyjne.
W interpretacji indywidualnej z dnia 24 września 2013 r. Minister Finansów, z upoważnienia którego działał Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie, udzielił odpowiedzi na pytania nr 1 i 2 uznając stanowisko skarżącej za prawidłowe w części dotyczącej braku powstania po jej stronie przychodu podlegającego opodatkowaniu w momencie otrzymania akcji spółki amerykańskiej (w formie zaświadczenia o przyznaniu akcji) oraz kwalifikacji źródła przychodu w momencie sprzedaży akcji, oraz za nieprawidłowe w pozostałym zakresie. Wniosek w zakresie pytań nr 3, 4 i 5 został rozstrzygnięty w odrębnej interpretacji indywidualnej.
W uzasadnieniu interpretacji organ, powołując się na przepisy art. 9 ust. 1, art. 11 ust. 1 i 2, ust. 2a i 2b ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 361, ze zm., dalej w skrócie "u.p.d.o.f."), wskazał, iż samo otrzymanie przez skarżącą zawiadomienia o przyznaniu jej akcji spółki prawa amerykańskiego (w formie zaświadczenia o przyznaniu akcji) objętych szeregiem restrykcji nie spowodowało powstania po jej stronie przysporzenia majątkowego. Organ wskazał jednakże, iż w momencie zapisu przyznanych akcji na rachunku maklerskim, po stronie skarżącej miało miejsce przysporzenie majątkowe w rozumieniu art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., w związku z faktem, iż nabycie akcji nastąpiło w formie nieodpłatnej. Ponadto z uwagi na fakt, iż strona otrzymała akcje od spółki prawa amerykańskiego, tj. od podmiotu nie będącego jej pracodawcą, w omawianej sytuacji znajdą zastosowanie postanowienia umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu oraz uregulowania prawne ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zaś uzyskany przychód należy zaliczyć do innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f. W przypadku otrzymania akcji nieodpłatnie będzie to przychód odpowiadający wartości rynkowej akcji z dnia ich otrzymania, opodatkowany na zasadach ogólnych, zgodnie z art. 27 ust. 1 u.p.d.o.f., według ustalonej skali podatkowej. Przychody te skarżąca zobowiązana jest wykazać samodzielnie w zeznaniu rocznym składanym za rok, w którym zostały osiągnięte i je opodatkować.
Organ wydający przedmiotową interpretację wskazał również w jej uzasadnieniu, iż w momencie sprzedaży nieodpłatnie nabytych akcji spółki amerykańskiej w ramach programu Restricted Stock Award po stronie skarżącej powstaje przychód podlegający opodatkowaniu, który należy zakwalifikować do przychodów z kapitałów pieniężnych. Opodatkowaniu 19% zryczałtowanym podatkiem podlega dochód stanowiący różnicę pomiędzy uzyskanym przychodem ze zbycia akcji a kosztami uzyskania przychodów ustalonymi w oparciu o przepis art. 22 ust. 1 d u.p.d.o.f., tj. w wysokości wartości nieodpłatnego świadczenia, które zostało opodatkowane przez skarżącą w momencie nieodpłatnego nabycia akcji spółki amerykańskiej, jako przychód z innych źródeł, a także inne ewentualne wydatki poniesione przez stronę na nabycie akcji.
3. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa skarżąca wniosła do WSA w Warszawie skargę, w której zarzuciła naruszenie:
- art. 11 ust. 1 w zw. z art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f.;
- art. 121 § 1 w zw. z art. 14e § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, ze zm.);
- art. 14c § 2 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu skargi skarżąca powtórzyła argumentację zawartą w uzasadnieniu wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.
4. Uwzględniając skargę sąd pierwszej instancji wskazał, odwołując się do prawa cywilnego oraz uchwał NSA, że nieodpłatne otrzymanie przez skarżącą akcji spółki amerykańskiej nie stanowi dla niej nieodpłatnego świadczenia. W rozpatrywanej sprawie bowiem, strona – jako uczestnik programu, w celu nabycia pełnego prawa do bezpłatnych akcji - musi spełnić dodatkowe warunki, jak chociażby pozostawać w stosunku pracy (świadczyć pracę) przez określony czas u dotychczasowego pracodawcy. Oznacza to, że pomimo braku odpłatności za wymienione akcje nabycie ich związane jest ze spełnieniem określonych wymogów o charakterze niepieniężnym. W związku z tym – zdaniem sądu pierwszej instancji - nie można przyjąć, by pomimo braku odpłatności za wspomniane akcje, ich nabycie było jednostronnie ekwiwalentne. Jak wskazano w uzasadnieniu wyroku, akcje są papierami wartościowymi, które generują dochód nie w momencie ich otrzymania, a w przyszłości: w postaci dywidendy, czy też - w przypadku ich odpłatnego zbycia - w postaci różnicy pomiędzy przychodem ze sprzedaży a kosztami poniesionymi na nabycie akcji. W momencie zaś otrzymania akcji na preferencyjnych warunkach przysporzenie, jakie z tego tytułu uzyskuje dana osoba, niezależnie od źródła i przyczyny uzyskania tego przysporzenia, jest jedynie potencjalne.
W ocenie sądu pierwszej instancji, stanowisko uznające jedynie potencjalny charakter dochodu w momencie otrzymania potwierdza także treść art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f., który stanowi, iż nie uznaje się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną oraz innych papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji), wkładów oraz innych papierów wartościowych, w tym dochodu z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także umorzenia jednostek uczestnictwa. Sprzedaż akcji nabytych nieodpłatnie przez uczestników programu oznacza niższy koszt uzyskania przychodów, a więc w konsekwencji zwiększenie podstawy opodatkowania i wyższy podatek dochodowy. Tak więc korzyść, którą uczestnik programu uzyskuje w postaci nieodpłatnego nabycia akcji zostanie uwzględniona przy opodatkowaniu w momencie realizacji dochodu, czyli przy sprzedaży nabytych w ten sposób akcji. Uwzględnienie zaś stanowiska organu, iż do osiągnięcia korzyści po stronie nabywcy akcji dochodzi już w momencie ich nieodpłatnego przekazania (z ograniczonymi jednak prawami), pomimo że wnioskodawca nie miał nawet gwarancji, iż zostanie ich pełnoprawnym właścicielem, powodowałoby, że opodatkowany mógłby zostać przychód, którego faktycznie podatnik w ogóle nie uzyskał (w przypadkach opisanych w programie skarżąca nie miałaby żadnych praw do akcji). Nie doszłoby zatem wówczas do spełnienia ogólnych przesłanek z art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f.
W konsekwencji sąd pierwszej instancji uznał, że przychód podatkowy powstanie dopiero w momencie sprzedaży przez skarżącą omawianych akcji i należy go zakwalifikować przychód z kapitałów pieniężnych, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a u.p.d.o.f.
5. Od powyższego orzeczenia organ wniósł skargę kasacyjną żądając jego uchylenia w całości i orzeczenia co do istoty sprawy, ewentualnie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez sąd pierwszej instancji, a także zasądzenia kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisu prawa materialnego w postaci błędnej wykładni art. 11 ust. 1 i art. 20 ust. 1 "i" oraz art. 27 ust. 1 u.p.d.o.f., co doprowadziło do nieuznaniauznania, że w związku z faktem, iż nabycie akcji nastąpiło w formie nieodpłatnej, to uzyskany przychód należy zaliczyć do innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f. i będzie to przychód odpowiadający wartości rynkowej akcji z dnia ich otrzymania, opodatkowany na zasadach ogólnych, zgodnie z art. 27 ust. 1 u.p.d.o.f., według ustalonej skali podatkowej, a przychody te skarżąca zobowiązana jest wykazać samodzielnie w zeznaniu rocznym składanym za rok, w którym zostały osiągnięte i je opodatkować.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną spółka wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, nie zasługuje na uwzględnienie.
6.1. Sporną kwestią między stronami jest, czy w momencie nieodpłatnego otrzymania akcji spółki amerykańskiej w formie ich fizycznego zapisu na rachunku maklerskim po stronie skarżącej powstaje przychód do opodatkowania z innych źródeł określony w art. 20 u.p.d.o.f., a w chwili zbycia akcji przychód z kapitałów pieniężnych wymieniony w art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. W ocenie skarżącej przychód do opodatkowania w przedstawionym stanie faktycznym powstaje tylko raz w chwili zbycia akcji i jest to przychód z kapitałów pieniężnych, o którym mowa w art.17 ust.1 pkt 6 u.p.d.o.f.
6.2. Jak słusznie wskazał sąd pierwszej instancji, odwołując się do treści art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f. oraz art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f., na gruncie przepisów prawa podatkowego nie istnieje odrębna definicja legalna pojęcia "nieodpłatnych świadczeń".
W doktrynie prawa cywilnego przyjmuje się, iż świadczeniem jest - najogólniej rzecz biorąc - zachowanie się dłużnika zgodnie z treścią zobowiązania, czyniące zadość interesowi wierzyciela. Może ono dotyczyć różnego rodzaju dóbr materialnych lub niematerialnych, określanych mianem przedmiotu świadczenia. Niektóre z nich mogą być ukształtowane jako świadczenia nieodpłatne, przysparzające korzyści majątkowe wyłącznie je otrzymującemu. A zatem do świadczenia bezpłatnego dochodzi w wypadku jednostronnej ekwiwalentności świadczeń.
Jak wskazano w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2006 r., sygn. akt II FPS 1/06 (publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, dalej w skrócie "CBOSA"), podatkowe pojęcie nieodpłatnego świadczenia ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne - to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu - przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy. Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia, należy wskazać, że w rozpoznawanej sprawie skarżący - jako uczestnik programu, w celu nabycia pełnego prawa do bezpłatnych akcji - musi spełniać dodatkowe warunki, jak chociażby pozostawać w stosunku pracy przez określony czas u dotychczasowego pracodawcy. Oznacza to, że pomimo braku odpłatności za wymienione akcje nabycie ich związane jest ze spełnieniem określonych wymogów o charakterze niepieniężnym. W związku z tym zasadnie sąd pierwszej instancji wskazał, że nie można przyjąć, by mimo braku odpłatności za wspomniane akcje, ich nabycie było jednostronnie ekwiwalentne.
Uznanie, że przychód powstaje w momencie nieodpłatnego nabycia akcji w ramach programu motywacyjnego oraz, że dochodem z tej czynności jest wartość rynkowa akcji prowadziłoby do opodatkowania wartości wyrażonej w pieniądzu, której podatnik w momencie uzyskania akcji nie osiągnął. Otrzymanie akcji nie daje żadnych korzyści, ponieważ akcje są takim składnikiem majątku, który przychód może dać dopiero w momencie ich zbycia w drodze sprzedaży lub zamiany (ewentualnie innych czynności). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego dopiero zbycie akcji pozwala ustalić, jaki dochód podatnik osiągnął przez to, że nabył akcje w drodze programu motywacyjnego, a następnie zbył te akcje. Nabycie akcji samo przez się nie daje żadnego przychodu. W praktyce wygląda to tak, że w chwili nabycia akcji podatnik nie wie jaki uzyska przychód bowiem okaże się to dopiero w przyszłości.
6.3. Ponadto, jak zasadnie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, okoliczność, iż akcje zostały nabyte nieodpłatnie znajdzie odzwierciedlenie przy ustalaniu wysokości dochodu w przypadku zbycia tych akcji. Zasady opodatkowania zbycia papierów wartościowych zostały określone w art. 30 u.p.d.o.f. Zgodnie z uregulowaniami zawartymi w tym przepisie podatek dochodowy z odpłatnego zbycia papierów wartościowych wynosi 19% uzyskanego dochodu, a dochodem tym - podlegającym opodatkowaniu, jest różnica pomiędzy sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych, a kosztami uzyskania przychodów, określonymi m.in. na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. Sprzedaż akcji nabytych nieodpłatnie przez uczestników programu oznacza niższy koszt uzyskania przychodów, a więc w konsekwencji zwiększenie podstawy opodatkowania i wyższy podatek dochodowy. Tak więc korzyść, którą uczestnik programu uzyskuje w postaci nieodpłatnego nabycia akcji zostanie uwzględniona przy opodatkowaniu w momencie realizacji dochodu, czyli przy sprzedaży nabytych w ten sposób akcji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skoro ustawodawca używa w art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. określenia "wydatki", a nie koszty, to uznać należy, że pozwala na uznanie za koszt uzyskania przychodów jedynie rozchód środków pieniężnych, stanowiący faktyczne zmniejszenie aktywów podatnika (por. wyrok NSA z dnia 21 lipca 2016 r., sygn. akt II FSK 1725/14, publik. CBOSA). We wskazanym we wniosku stanie faktycznym skarżąca otrzymała akcje bezpłatnie (nie poniosła wydatków na ich nabycie).
6.4. Podsumowując stwierdzić należy, że przychód podatkowy powstanie dopiero w momencie sprzedaży przez skarżącą omawianych akcji. Przychód uzyskany z tego tytułu należy zakwalifikować jako przychód z kapitałów pieniężnych. Stosownie bowiem do treści art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a u.p.d.o.f., za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne - choćby nie zostały faktycznie otrzymane - przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych.
6.5. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718) orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto na podstawie art. 209 w zw. z art. 204 pkt 2 i art. 205 § 2 tej ustawy w zw. z § 3 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło