I OZ 783/17

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-04-20

Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odebranie korespondencji sądowej przez dorosłego domownika, który następnie nie przekazał jej adresatowi, stanowi brak winy adresata w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku?
Ratio decidendi
Odebranie przesyłki przez dorosłego domownika jest skuteczne, a brak przekazania jej adresatowi przez domownika obciąża adresata, co oznacza, że nie można mówić o braku winy w uchybieniu terminu. Strona powinna zadbać o odpowiednią organizację odbioru korespondencji, a okoliczności takie jak choroba syna czy niepełnosprawność żony nie zwalniają z tego obowiązku, jeśli nie zostaną odpowiednio uprawdopodobnione.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, twierdząc, że nie został poinformowany o terminie rozprawy, ponieważ jego żona, która odebrała zawiadomienie, nie przekazała mu korespondencji. Jako przyczyny podał chorobę syna i niepełnosprawność żony. Sąd I instancji odmówił przywrócenia terminu, uznając, że skarżący ponosi winę za uchybienie terminu. Strona wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 1 lutego 2017 r., sygn. akt IV SA/Gl 407/16 odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 listopada 2016 roku sygn. akt IV SA/Gl 407/16 w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] marca 2016 roku nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 1 lutego 2017 roku sygn. akt IV SA/Gl 407/16 na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) odmówił W. P. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 18 listopada 2016 roku wydanego w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] marca 2016 roku w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w dniu 9 grudnia 2016 roku skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 18 listopada 2016 roku. Wyjaśnił, że nie został poinformowany o terminie rozprawy. Wskazał, że w dniu 6 grudnia 2016 roku, zaniepokojony brakiem informacji w sprawie, skontaktował się telefonicznie z Sądem i uzyskał informację, że w dniu 18 listopada 2016 roku odbyła się rozprawa. Podał, że zawiadomienie o terminie rozprawy odebrała jego żona, jednak nie przekazała mu tej korespondencji. Skarżący, uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu, wskazał, że jego żona jest osobą schorowaną z orzeczonym umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Powołał się też na to, że w tamtym okresie chorował jego syn i konieczna była wzmożona opieka nad nim oraz, że żona wraz z synem od dnia 2 grudnia 2016 roku przebywała na turnusie rehabilitacyjnym. W ocenie Sądu I instancji skarżący nie wskazał w sposób wystarczający żadnej obiektywnej i niezależnej przeszkody uniemożliwiającej mu złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w terminie. Za taką przeszkodę nie można zdaniem Sądu I instancji uznać odebrania przesyłki przez żonę skarżącego, która nie przekazała mu korespondencji zawierającej zawiadomienie o terminie rozprawy. Zażalenie na to postanowienie wywiódł W. P., wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a. poprzez błędne jego zastosowanie polegające na stwierdzeniu, że w przedstawionych we wniosku o przywrócenie terminu okolicznościach skarżący ponosi winę za uchybienie terminowi, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, że niedochowanie terminu było niezawinione. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 87 § 2 p.p.s.a. w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Podkreślenia wymaga, że instytucja przywrócenia terminu jest stosowana jedynie w sytuacjach wyjątkowych, tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zatem oceniając okoliczności mające uprawdopodobnić brak winy w naruszeniu terminu sąd powinien brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. W tak rozumianej klauzuli "należytej staranności", będącej punktem odniesienia dla oceny braku winy, o którym mowa w art. 86 § 1 p.p.s.a., niewątpliwie mieści się odpowiednia organizacja odbioru korespondencji, gdyż w sytuacji wniesienia skargi do sądu administracyjnego skarżący powinien liczyć się z otrzymywaniem korespondencji sądowej. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2017 roku sygn. akt II OZ 56/17; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2015 roku sygn. akt I OZ 1218/14; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lipca 2014 roku sygn. akt II OZ 701/14). W myśl art. 72 § 1 p.p.s.a., odebranie przesyłki przez dorosłego domownika jest uważane za skuteczne doręczenie przesyłki samemu adresatowi. Warunkiem doręczenia przesyłki osobie nie będącej adresatem jest to, by odbierający pismo zobowiązał się do jego przekazania odbiorcy. Strona będzie ponosić konsekwencje, jakie wynikają z doręczenia pisma nawet wówczas, gdy pismo jest doręczane podczas jej nieobecności w miejscu zamieszkania. Podjęcie się odbioru korespondencji przez domownika adresata, nakłada na niego obowiązek należytego zadbania o jego interesy. W niniejszej sprawie przesyłka zawierająca zawiadomienie o mającej się odbyć w dniu 18 listopada 2016 roku rozprawie zostało doręczone w dniu 25 października 2016 roku (zwrotne potwierdzenie odbioru korespondencji, k. 12 akt sądowych). Doręczenie nastąpiło do rąk dorosłego domownika, tj. żony skarżącego - W. P. Skoro dorosły domownik niezwłocznie – w dniu odbioru - nie powiadomił adresata korespondencji, to znaczy, że dopuścił się zawinionego zaniechania, a to w konsekwencji obciąża adresata pisma. Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że nie mogą odnieść zamierzonego skutku argumenty skarżącego, że żona jest osobą schorowaną, posiadającą umiarkowany stopień niepełnosprawności. W takiej sytuacji, skarżący powinien zadbać o odpowiednią organizację odbioru korespondencji, w tym na przykład o to, żeby żona nie obierała korespondencji skierowanej do niego. Jeśli chodzi o pozostałe przyczyny wskazane przez wnioskodawcę - tj. chorobę syna skarżącego - L. P. (przeziębienie) i związaną z tym konieczność wzmożonej opieki nad nim oraz kilkudniowe badania lekarskie syna związane z planowanym turnusem rehabilitacyjnym, wskazać należy, że skarżący nie uprawdopodobnił tych okoliczności. Nie przedstawił w szczególności skierowań na badania, karty leczenia szpitalnego ani innych tego rodzaju dokumentów mogących uprawdopodnić chorobę syna i dokładny czas jej trwania oraz konkretne daty wykonywania badań. Zaznaczyć trzeba, że nie ma związku z przedmiotową sprawą okoliczność, na którą powoływał się skarżący we wniosku o przywrócenie terminu, że od dnia 2 grudnia 2016 roku żona skarżącego wraz z synem L. P. przebywała na turnusie rehabilitacyjnym. Od dnia odebrania zawiadomienia o rozprawie w dniu 25 października 2016 roku do 2 grudnia 2016 roku upłynęło bowiem prawie półtora miesiąca, w którym to czasie żona, która podjęła się przekazania korespondencji skarżącemu, mogła to uczynić. Mając na uwadze powyższe, należy uznać zarzut podniesiony w zażaleniu za niezasadny, a wydane przez Sąd I instancji postanowienie za prawidłowe. Tym samym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło