II SA/Kr 1165/16
WyrokWSA w Krakowie2016-12-07
Skład orzekający: Mirosław Bator, Krystyna Daniel, Beata Łomnicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo zakwalifikowały tereny sąsiadujące z zakładem emitującym hałas jako tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, co miało wpływ na określenie dopuszczalnego poziomu hałasu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie wykazały w sposób należyty, na podstawie zebranego materiału dowodowego, faktycznego zagospodarowania i wykorzystania terenów sąsiadujących z zakładem emitującym hałas. Kluczowe jest precyzyjne ustalenie, czy dominuje funkcja mieszkaniowo-usługowa, czy mieszkaniowa jednorodzinna, ponieważ od tego zależy prawidłowe określenie dopuszczalnych norm hałasu. Brak takich ustaleń stanowi naruszenie przepisów postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego przez Zakład Produkcyjno-Handlowy Sp. z o.o. w T. Organy administracji, w związku ze stwierdzonym przekroczeniem norm hałasu w porze nocnej, wydały decyzję określającą dopuszczalny poziom hałasu, kwalifikując sąsiadujące tereny jako zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Strona skarżąca kwestionowała tę kwalifikację, twierdząc, że tereny te powinny być uznane za mieszkaniowo-usługowe. Po utrzymaniu decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, sprawa trafiła do WSA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Beata Łomnicka Protokolant: starszy sekretarz sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi Zakładu Produkcyjno-Handlowego [....] Sp. z o.o. z siedzibą T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 5 sierpnia 2016 r., znak: [....] w przedmiocie określenia dopuszczalnego poziomu hałasu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. na rzecz strony skarżącej Zakładu Produkcyjno-Handlowego [....] Sp. z o.o. z siedzibą T. kwotę 780,00 zł (siedemset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Prezydent Miasta decyzją z dnia 14 czerwca 2016 r. nr [...] działając na podstawie art. 104 K.p.a., art. 115 a ust. 1, 3 i 5 i art. 378 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska, rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku określił dla Zakładu Produkcyjno – Handlowego "[...]" Sp.z.o.o. ul. [...] w T. dopuszczalny poziom emisji hałasu do środowiska poza zakładem na granicy z najbliżej położonymi terenami zabudowy jednorodzinnej sąsiadującymi z Zakładem Produkcyjno– Handlowym "[...]" w wysokości: LAeq D = 50 dB - dla przedziału czasu odniesienia równego 8 najmniej korzystnym godzinom dnia kolejno po sobie następującym, LAeq N = 40 dB - dla przedziału czasu odniesienia równego 1 najmniej korzystnej godzinie nocy. W uzasadnieniu organ wskazał, że podczas pomiarów pracowały następujące źródła hałasu: - agregat do komory coolrising - 2 szt., - agregat do komory cukierniczej małej - 2 szt., - agregat do komory cukierniczej dużej, - agregat obsługujący meble chłodnicze i klimatyzację sklepu spożywczego - 3 szt., - agregat klimatyzacji biura - 2 szt. (w porze nocnej nie pracuje), -schładzacz wody, - sprężarka przy silosach do napowietrzania mąki, - procesy technologiczne przy produkcji pieczywa (wózki wypiekowe z formami do wypieku poruszające się po częściowo metalowym podłożu, piece piekarnicze - 6 szt., dzieże - 12 szt., pistolet do spryskiwania olejem form wypiekowych zasilany sprężonym powietrzem wytwarzanym w kompresorze). Agregat do komory coolrising (2 szt.) przeniesiono na południową stronę zakładu. Agregat w dniu 06.04.2016 r. pracował w porze dziennej i nocnej. Schładzacz wody został zaizolowany akustycznie styropianem o grubości 4 cm. W dniu 6.04.2016r. w porze dziennej pracowały 3 piece obrotowe i 2 piece wsadowe. W dniu 6.04.2016r. w porze nocnej pracowały 2 piece obrotowe i 3 piece wsadowe. Na wyposażeniu zakładu znajdują się 3 silosy na mąkę o pojemnościach po 30 Mg każdy. Ustalono w trakcie kontroli, że rozładunek prowadzony jest 2 razy w tygodniu po godzinie 6:00, po przyjściu pracownika odpowiedzialnego za dostawę mąki, który rozpoczyna pracę o godzinie 6:00. Rozładunek trwa do 1 godziny. W trakcie kontroli w dniu 6.04.2016r. nie było prowadzonego rozładunku mąki z cysterny do silosów i nie prowadzono w czasie trwania kontroli załadunku pieczywa na samochody. Zakład pracuje przez 24 h/dobę. Punkty pomiarowe zostały usytuowane przy granicy posesji oraz przy zabudowie mieszkalnej w odległości większej niż 2 m od elewacji. Pomiary poziomu hałasu wykonano podczas pracy w/w źródeł na terenie użytkowanym przez Zakład Produkcyjno-Handlowy "[...]" Sp. z o.o. - pkt nr 1 - od strony południowo-wschodniej kontrolowanej działalności, przy granicy posesji przy ul. [...] w T., na wys. 4,0 m n.p.t, współrzędne punktu pomiarowego nr 1: N 50°00'37,0" E 20°57'51,7", - pkt nr 2 - od strony południowo-wschodniej kontrolowanej działalności, przy zabudowie mieszkalnej w odległości większej niż 2 m od elewacji na terenie posesji przy ul. [...] w T., na wys. 4,0 m n.p.t., współrzędne punktu pomiarowego nr 2: 50°00'36,2" E 20°57'52,2". Organ wskazał, że wobec braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oceny, czy teren należy do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, właściwe organy dokonują na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów. Dla terenu wokół Zakładu Produkcyjno-Handlowego [...]" Sp. z o.o. w T. nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Analizując zagospodarowanie terenu, na którym zlokalizowany jest Zakład organ ocenił, że tereny znajdujące się po stronie południowo-wschodniej (przy ul. [...]), sąsiadujące z Zakładem zaliczyć należy do terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Na podstawie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, dopuszczalny poziom hałasu na w/w terenach chronionych wynosi: 50 dB (A) - dla pory dziennej, 40 dB (A) - dla pory nocnej. Po stwierdzeniu przekroczenia poza Zakładem Produkcyjno-Handlowym "[...]" Sp. z o.o., w wyniku jego działalności, wskaźnika hałasu LAeqN, wszczęto postępowanie w sprawie określenia dla w/w zakładu dopuszczalnego poziomu hałasu przenikającego do środowiska. Dla pory dnia nie stwierdzono przekroczeń równoważnego poziomu dźwięku przenikającego do środowiska, co nie zwalnia z nałożenia obowiązku określenia dla pory dziennej dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku (poza Zakładem), zgodnie z wyrokiem WSA z dnia 31 października 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 399/12 przepis art. 115a ust. 3 stanowi, że w decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu określa się dopuszczalne poziomy hałasu poza zakładem przy zastosowaniu wskaźników hałasu LAeq D i LAeq N w odniesieniu do rodzajów terenów, o których mowa wart. 113 ust. 2 pkt 1, na które oddziałuje zakład. Jak wynika z art. 112 a pkt 2 ustawy, wskaźniki LAeq D i LAeq N dotyczą odpowiednio pory dziennej i nocnej. Organ w wydanej decyzji jest zatem zobligowany określić wskaźniki zarówno dla pory dziennej jak i nocnej, niezależnie od tego, w jakiej porze, dziennej czy nocnej, nastąpiło przekroczenie norm hałasu. Wskazać należy, że decyzją wydaną w oparciu o art. 115a ustawy organ określa takie normy dopuszczalnego poziomu hałasu, jakie wynikają z obowiązujących przepisów rozporządzenia w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. W decyzji tej organ stwierdza, iż dany podmiot w związku ze swoją działalnością emituje hałas, który poza terenem działalności tego podmiotu przekroczył dopuszczalny poziom dla danego terenu i obliguje dany podmiot do zachowania obowiązujących w tym zakresie norm. Odnośnie wniosku Zakładu o odstąpienie od wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu wskazano, że kontrola przeprowadzona w dniu 6 kwietnia 2016 r. stanowiła kolejną już kontrolę zakładu (kontrolę sprawdzającą).: Pierwsza kontrola interwencyjna przeprowadzona została w dniu 22 października 2015 r. W trakcie kontroli Laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska - Pracownia Badań Środowiskowych w T. przeprowadziło pomiary poziomu hałasu przemysłowego w środowisku z terenu kontrolowanej działalności gospodarczej, w porze dziennej i nocnej, w dwóch punktach pomiarowych, zlokalizowanych na terenie objętym ochroną akustyczną, tj. przy najbliższej zabudowie mieszkaniowej jednorodzinnej na posesji przy ul. [...] w T. Wyniki pomiarów wykazały, że równoważny poziom dźwięku przenikającego do środowiska w ciągu najniekorzystniejszych, kolejnych 8 godzin w porze dziennej (6:00 -22:00), z uwzględnieniem tła akustycznego wynosi w pkt 1 - 48,4 dB, w pkt 2 - 47,3 dB i nie przekracza dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku, określonego w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, na poziomie 50 dB dla pory dziennej. Wyniki pomiarów w porze nocnej wykazały, że równoważny poziom dźwięku przenikającego do środowiska w ciągu naj niekorzystniejszej 1 godziny w porze nocnej (22:00 - 6:00), z uwzględnieniem istniejącego tła akustycznego wynosi w pkt T - 49,2 dB, w pkt 2 -46,7 dB i przewyższa dopuszczalny poziom hałasu w środowisku, określony w w/w rozporządzeniu, na poziomie 40 dB dla pory nocnej w pkt 1 o 9,2 dB- i w pkt 2 o 6,7 dB. W związku ze stwierdzonymi przekroczeniami dopuszczalnych poziomów hałasu [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wydał zarządzenia pokontrolne zobowiązujące Zakład m.in. do podjęcia działań techniczno-organizacyjnych, mających na celu ograniczenie nadmiernej uciążliwości hałasowej w środowisku a także wystąpił do Prezydenta Miasta o wydanie decyzji ustalającej dopuszczalny poziom hałasu w środowisku dla zakładu. Zakład poinformował o podjętych działaniach zmierzających do ograniczenia nadmiernej uciążliwości hałasowej w środowisku powodowanej głównie przez pracę agregatów chłodniczych komór coolrising. Agregaty zostały przeinstalowane w inne miejsce. Przedstawione zostało także "Sprawozdanie Nr [...] z pomiarów hałasu w środowisku pochodzącego od instalacji, urządzeń i zakładów przemysłowych w Zakładzie wykonane przez akredytowane laboratorium EKO-LABOR Laboratorium Ochrony Środowiska i Higieny Pracy Spółdzielnia Pracy. Pomiary przeprowadzono 10 grudnia 2015 r. w porze dziennej i nocnej, według metodyki referencyjnej wykonywania okresowych pomiarów hałasu w środowisku pochodzącego od instalacji lub urządzeń, z wyjątkiem hałasu impulsywnego, stanowiącej załącznik nr [...] do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2014 roku, w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody, w dwóch punktach pomiarowych zlokalizowanych na terenie objętym ochroną akustyczną, tj. przy najbliższej zabudowie mieszkaniowej jednorodzinnej (budynek nr 65 przy ul. [...]). Wyniki pomiarów wykazały, że równoważny poziom dźwięku przenikającego do środowiska w ciągu najniekorzystniejszej 1 godziny w porze nocy, z uwzględnieniem istniejącego tła akustycznego wyniósł w pkt 1 - 37,7 dB, w pkt 2 - 36,6 dB i nie przekroczył dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku, wynoszącego 40 dB określonego w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Wyniki pomiarów przeprowadzonych w porze dziennej wykazały, że równoważny poziom dźwięku przenikającego do środowiska w ciągu 8 naj niekorzystniejszych godzin dnia kolejno po sobie następujących, z uwzględnieniem istniejącego tła akustycznego, wyniósł w pkt 1- 48,7 dB, w pkt 2 - 47,0 i nie przekroczył dopuszczalnego poziom hałasu w środowisku, wynoszącego 50 dB. W związku z podjęciem przez Zakład Produkcyjno-Handlowy "[...]" Sp. z o.o. działań, których efektem ograniczenie nadmiernej uciążliwości źródeł hałasu, powodujących przekroczenie dopuszczalnego poziom hałasu w środowisku, będącego podstawą do wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji ustalającej dopuszczalny poziom hałasu dla Zakładu, a także na podstawie przedstawionych wyników pomiarów poziomu hałasu przemysłowego, emitowanego do środowiska zewnętrznego z Zakładu, nie została wydana decyzja o dopuszczalnym poziomie. Pomimo podjętych działań pomiary wykonane przez Laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska - Pracownia Badań Środowiskowych w T. podczas kontroli sprawdzającej przeprowadzonej 6 kwietnia 2016 r. wykazały ponownie przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu w porze nocy. W związku z powyższym [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wydał zarządzenia pokontrolne zobowiązujące Zakład m.in. do podjęcia działań techniczno-organizacyjnych, mających na celu ograniczenie nadmiernej uciążliwości hałasowej w środowisku a także pismem z dnia 5.05.2016 r. wniósł do Prezydenta Miasta T. o wydanie decyzji ustalającej dopuszczalny poziom hałasu. Organ wskazał, że postępowanie prowadzone przez Prezydenta Miasta T. w sprawie wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu nie stoi w sprzeczności z realizowaniem przez Zakład zarządzeń pokontrolnych wydanych przez WIOŚ. Postępowanie to zostało wszczęte z urzędu niezwłocznie po otrzymaniu od WIOŚ pisma zawierającego informację o wynikach pomiarów hałasu oraz wnoszącego o wydanie decyzji ustalającej dopuszczalny poziom hałasu w środowisku dla Zakładu Produkcyjno-Handlowego "[...]" Sp. z o.o. w T. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 370/13, decyzja wydana na podstawie art. 115a ustawy Prawo ochrony środowiska ma na celu ochronę otoczenia przed przekroczeniem przez dany podmiot dopuszczalnego poziomu hałasu. Wystarczy jednorazowe przekroczenie tego poziomu, by mogła być wydana decyzja zgodnie z tym przepisem w celu zabezpieczenia prawa osób, na które szkodliwie oddziałuje działalność tego podmiotu. Przepis art. 115a ustawy nie daje podstawy do orzekania w przedmiocie dopuszczalnego poziomu hałasu na podstawie dowolnie wybranych pomiarów hałasu. To, że kolejne pomiary nie wykazały przekroczenia norm, nie oznacza, że można pominąć pierwszy pomiar, który takie przekroczenie wykazał, w sytuacji, gdy nie kwestionowano sposobu prowadzenia pomiarów.
Od tej edycji odwołanie złożył ZP-H "[...]" Spółka z.o.o. w T. zarzucając naruszenie:
1/ art. 114 ust 2 i art. 115 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, poprzez błędne zaliczenie terenów objętych ochroną, znajdujących się po stronie południowo-wschodniej od zakładu do terenów zabudowy jednorodzinnej i tym samym błędne określenie dopuszczalnych poziomów hałasu dla wskazanych terenów;
2/ art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. zgodnie z którymi organ administracji publicznej w toku postępowania stoi na straży praworządności, z urzędu podejmuje wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 5 sierpnia 2016 r., sygn. [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że w poddanej analizie sprawie obszar, którego dotyczy postępowania nie posiada aktualnie obowiązującego planu miejscowego. W takiej zaś sytuacji, art. 115 Prawa ochrony środowiska nakazuje dokonanie zaliczenia terenu do jednego z wymienionych w art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy rodzajów "na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów", nakazuje także odpowiednie stosowanie art. 114 ust. 2 ustawy. Przepis ten stanowi, że jeżeli dany obszar może być zaliczony do kilku rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy, uznaje się, że dopuszczalne poziomy hałasu powinny być ustalone jak dla przeważającego rodzaju terenu. W analizowanej sprawie niespornym jest, że poza zakładem "[...]" sp. z o.o., w czasie pomiarów dokonanych w dniu 6 kwietnia 2016 r. przez uprawniony do tego podmiot, na terenie posesji zabudowanej domem jednorodzinnym oznaczonym numerem [...] w porze nocy stwierdzono poziom hałasu: w punkcie 1 - 43,4 dB(A), w punkcie 2 -42,3 dB(A). Również okolicznością niekwestionowaną przez stronę odwołującą jest to, że od strony północno - wschodniej teren zakładu sąsiaduje z terenem, na którym zlokalizowana jest zabudowa jednorodzinna (wynika to z załączonej do odwołania przez Spółkę mapy, gdzie kolorem niebieskim, jako tereny zabudowy mieszkaniowej, jednorodzinnej oznaczono działki nr [...] i nr [...] (zabudowane domami jednorodzinnymi o numerach porządkowych [...] i [...]), a kolorem szarym również jako tereny zabudowy mieszkaniowej, jednorodzinnej oznaczono działki nr [...] (zaznaczając jedynie, że dom ten aktualnie nie jest zamieszkały). Takie też poczynił ustalenia organ w oparciu o znajdujące się w aktach sprawy mapy i zdjęcia lotnicze, z których jednoznacznie wynika, że cały teren graniczący od strony północnej z zakładem skarżącej jest zabudowany domami jednorodzinnymi. Rozbieżność pomiędzy ustaleniami organu l instancji, a twierdzeniami strony odwołującej dotyczy więc tego, czy znajdujący się poza terenem zakładu od strony północnej i północno wschodniej teren zabudowy jednorodzinnej jest terenem przeważającym na tym terenie, czy też nie a to wobec tego, że na działce nr [...] obok domu mieszkalnego prowadzona jest również działalność skupu złomu, a usytuowana od strony południowo -wschodniej zakładu działka nr [...] "wykorzystywana jest obok celów mieszkaniowych do prowadzenia działalności firmy [...]", co wskazywały by - zdaniem strony odwołującej - że teren ten należy zaliczyć do terenów przeznaczonych na cele mieszkaniowo-usługowe. Wobec przytoczonej wyżej treści przepisów uznać należy, iż ustalenia organu pierwszej instancji odnośnie "rodzaju terenu" na który akustycznie oddziałuje Zakład Produkcyjno - Handlowy "[...]" sp. z o.o. w T. - są prawidłowe. Powyższe ustalenia Prezydenta Miasta T. znajdują również potwierdzenie ustaleniach [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, który w piśmie z 5 maja 2016 r. stwierdził, że tereny objęte ochroną akustyczna należą do pozycji nr 2 - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (załącznik tab. nr [...]), dla których dopuszczalny poziom hałasu wynosi w porze dnia (6:00 - 22:00) - 50 dB; w porze nocy (22:00 -6:00)-40dB. W ocenie Kolegium, przy ustaleniu dopuszczalnego poziomu hałasu w sposób prawidłowy odniesiono normy dopuszczalnego poziomu hałasu do terenu przeznaczonego pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, jako przeważającego rodzaju terenu. Zatem, stosownie do treści rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku teren ten należy zakwalifikować do rodzaju terenu określonego w załączniku do rozporządzenia, w Tabeli [...] tj. "terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej", dla których dopuszczalny poziom hałasu w decybelach (dB) wynosi odpowiednio: 50 dB w przedziale czasu odniesienia równym 8 najmniej korzystnym godzinom dnia kolejno po sobie następującym, 40 dB w przedziale czasu odniesienia równym 1 najmniej korzystnej godzinie nocy. Na podstawie pomiarów dokonanych w dniu 6 kwietnia 2016r. przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, Laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska, Pracowni Badań Środowiskowych, mających na celu wyznaczenie równoważnego poziomu dźwięku A od źródła hałasu przemysłowego dla pory dziennej i pory nocnej, przedstawionych w sprawozdaniu Nr [...] z pomiarów hałasu pochodzącego od instalacji, urządzeń i zakładów przemysłowych wynika, że przeprowadzane w punkcie pomiarowym zlokalizowanym na terenie zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym (nr [...] przy ulicy [...] w T.) działki nr [...], badania wykazały, że w porze nocnej, równoważny poziom dźwięku przenikającego do środowiska zewnętrznego w ciągu 1 najmniej korzystnej godziny w porze nocnej (22:00 -6:00), z uwzględnieniem tła akustycznego, wynosił dla punktu pomiarowego nr [...]: 43,4 dB i przekracza dopuszczalny poziom wynoszący 40 dB o 3,4 dB; natomiast dla punktu pomiarowego nr [...]: 42,3 dB przekracza dopuszczalny poziom wynoszący 40 dB o 2,3 dB. Z treści przywoływanego już wyżej art. 115a ust. 1 ustawy wynika, że wyniki pomiarów stanowią środek dowodowy, zasadniczo determinujący treść wydawanego w sprawie rozstrzygnięcia. Uznając, iż przeprowadzone w sprawie postępowanie, w toku którego dokonano pomiaru hałasu przemysłowego w środowisku zewnętrznym Zakładu Produkcyjno - Handlowy "[...]" sp. z o.o. w T. wykazało przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku, określonego w przywoływanym już rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007r., dla terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, do jakiego zakwalifikowano teren otoczenia Zakładu od strony południowej, organ orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
Na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł Zakład Produkcyjno – Handlowy "[...]" Sp. z o.o. w T. zarzucając naruszenie:
1/ przepisów postępowania mające wpływ na rozstrzygnięcie tj. art. 7, art. 8, art. 77
§ 1, art. 8 K.p.a., art. 107 § 3 K.p.a w zw. z art. 138 § 1 i 2 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego w sposób wyczerpujący i dokładny oraz poprzez zaniechanie uchylenia decyzji l instancji pomimo, iż organ l instancji nie zebrał w sposób wyczerpujący materiału dowodowego,
2/ przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 136 K.p.a.
poprzez jego niezastosowanie, tj. poprzez zaniechanie przeprowadzenia z urzędu uzupełniającego postępowania dowodowego, względnie zaniechanie zlecenia przeprowadzenia tego postępowania organowi, który wydaj decyzję w l instancji,
3/ przepisów art. 115 zw. z art. 113 i 114 ust. 2, art 115a ustawy z 27 kwietnia2001 r. Prawo ochrony środowiska w związku z art. 138 § 1 i § 2 K.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia decyzji organu l instancji pomimo, iż organ l instancji wydał z naruszeniem prawa decyzję dopuszczalny poziom hałasu;
4/ przepisów prawa materialnego tj. rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku w związku z art. 113 ust. 1 Prawa ochrony środowiska poprzez ich niewłaściwe zastosowanie tj. nieuzasadnione uznanie, że zastosowanie ma pkt 2 Tabeli nr [...] zamieszczonej w załączniku do rozporządzenia określającego dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku, podczas gdy zastosowanie powinien mieć pkt 3 d tej tabeli.
W uzasadnieniu wskazano, że organy orzekające w sprawie niewłaściwie zakwalifikowały tereny sąsiadujące z zakładem jako tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Tereny te powinny być uznane za tereny mieszkaniowo – usługowe. Organ I instancji ograniczył się do sformułowania, że tereny znajdujące się po stronie południowo – wschodniej przy ul. [...] sąsiadujące z zakładem zaliczyć należy do zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Organ w żaden sposób nie wyjaśnił, jakimi kryteriami się kierował dochodząc do takich wniosków, nie wskazał ponadto które tereny uznał za tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. W konkluzji wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola ta w myśl art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., polega na ocenie zgodności wydanej decyzji z przepisami prawa materialnego i procedury administracyjnej.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepis art. 115a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.), zwanej dalej ustawą, oraz przepisy rozporządzenia Ministra Środowisku z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. z 2007 r., Nr 120, poz. 826).
Zgodnie z art. 115a ust. 1 ustawy, w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska, na podstawie pomiarów własnych, pomiarów dokonanych przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia, że poza zakładem, w wyniku jego działalności, przekroczone są dopuszczalne poziomy hałasu, organ ten wydaje decyzję o dopuszczalnym poziomie hałasu. Zgodnie z ust. 3 tego przepisu w decyzji tej określa się dopuszczalne poziomy hałasu poza zakładem przy zastosowaniu wskaźników hałasu w odniesieniu do rodzajów terenów, na które oddziałuje zakład. Stosownie do art. 112a pkt 2 ustawy, przez wskaźniki hałasu rozumie się parametry hałasu określone poziomem dźwięku wyrażonym w decybelach (dB), wskaźniki hałasu mające zastosowanie do ustalania i kontroli warunków korzystania ze środowiska w odniesieniu do jednej doby to LAeq D - równoważny poziom dźwięku A dla pory dnia (rozumianej jako przedział czasu od godz. 600 do godz. 2200) oraz LAeq N - równoważny poziom dźwięku A dla pory nocy (rozumianej jako przedział czasu od godz. 2200 do godz. 600).
Istotne, dla oceny zaskarżonej decyzji, zarzuty skargi sprowadzały się do kwestii prawidłowości kwalifikacji terenu znajdującego się w sąsiedztwie podmiotu, dla którego nastąpiło ustalenie dopuszczalnego poziomu hałasu. Sąd stwierdza, że zarzut dotyczące braków w zakresie postępowania dowodowego i niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego przy kwalifikacji terenów akustycznie chronionych, jako terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej są uzasadnione.
Zgodnie z art. 114 ustawy przy sporządzaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, różnicując tereny o różnych funkcjach lub różnych zasadach zagospodarowania, wskazuje się, które z nich należą do poszczególnych rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1. Z kolei według art. 114 ust. 2 ustawy jeżeli teren może zostać zaliczony do kilku rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, uznaje się, że dopuszczalne poziomy hałasu powinny być ustalone jak dla przeważającego rodzaju terenu. Natomiast w art. 115 ustawodawca określił zasady kwalifikowania terenu do rodzajów terenów o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 w razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z tym przepisem właściwy organ dokonuje kwalifikacji terenu na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystania tego i sąsiednich terenów. Z rozporządzenia Ministra Środowisku w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, wydanego na podstawie art. 113 ust. 1 i 2 ustawy Prawo ochrony środowiska wynika, że zróżnicowane dopuszczalne poziomy hałasu określone wskaźnikami hałasu LDWN, LN, LAeqD i LAeqN ustalono dla różnego rodzajów terenów a to terenów szpitali poza miastem, terennów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, terenów zabudowy związanej ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży, terenów domów opieki społecznej, terenów szpitali w miastach, terenów zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zamieszkania zbiorowego, terenów zabudowy zagrodowej, terenów rekreacyjno-wypoczynkowe, terenów mieszkaniowo-usługowe i terenów w strefie śródmiejskiej miast powyżej 100 tys. mieszkańców. Zauważyć też należy, iż różne są poziomy dopuszczalnego hałasu w odniesieniu do terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz terenów zabudowy mieszkaniowo usługowej. Szczególnie istotne jest zatem prawidłowe ustalenie jakiego typu teren występuje w sąsiedztwie podmiotu emitującego hałas.
Zauważyć należy, że powyżej przytoczone przepisy posługują się wyraźnie pojęciem terenu (art. 113 ust 2, art. 115a ust 3 ustawy) lub terenów sąsiednich (art. 115 ustawy), a nie działki bądź też nieruchomości. Z przepisów tych, w ocenie Sądu, wynika, że celem decyzji o ustaleniu dopuszczalnego poziomu hałasu jest określenie tego poziomu nie dla jednej konkretnej nieruchomości lecz dla danego terenu -obszaru sąsiadującego z zakładem emitującym hałas. W przypadku zróżnicowanej funkcji zabudowy sąsiadującej z zakładem będącym źródłem hałasu, dopuszczalne poziomy hałasu powinny być ustalone jak dla przeważającego rodzaju terenu, czyli zabudowy o przeznaczeniu przeważającym na danym obszarze. Dlatego też kluczową kwestią w tym zakresie jest prawidłowe ustalenie przez organy przeznaczenia terenów sąsiadujących z terenem emitenta hałasu a więc tak od strony północnej, południowej, wschodniej jak i zachodniej. W tym celu należy także poddać analizie funkcje zabudowy na wszystkich wyodrębnionych na tym terenie nieruchomościach, - dokonać precyzyjnych ustaleń faktycznych w tym zakresie, tj czy dominuje tam funkcja mieszkaniowo-usługowa, czy też mieszkaniowa jednorodzinna. Jest to kluczowe w sprawie ustalenie faktyczne – w świetle dyspozycji art. 7 i 77 § 1 K.p.a. w związku z art. 113 ust. 2 pkt 1 oraz art. 114 ust. 2 Prawa ochrony środowiska. Jeżeli bowiem na wyznaczonym do takiej analizy terenie przeważałaby jednak zabudowa mieszkaniowo-usługowa, to poziom dopuszczalnego poziomu hałasu wynosi 55 dB (A) dla pory dziennej oraz 45 dB (A) dla pory nocnej, czyli dopuszczalny poziom hałasu, który wynika z przeprowadzonych w tej sprawie pomiarów, nie byłby przekroczony.
Organy orzekające w sprawie przyjęły, że istotne znaczenie w sprawie ma tylko teren znajdujący się od strony północnej i północno – wschodniej zakładu, na którym znajduje się zabudowa jednorodzinna. Organy w żaden sposób nie uzasadniły i nie wyjaśniły dlaczego uznały, że ten teren jest teren przeważającym na przedmiotowym obszarze. Z mapy dołączonej do akt wynika, iż teren na którym działalność prowadzi strona skarżąca sąsiaduje z wszystkich stron (nie tylko obszary oznaczone kolorami) z zabudową. Organy nie ustaliły jakiego typu jest to zabudowa i jaki poziom halsu do tych terenów dociera. Jak mowa wyżej ustawa wyraźnie szczególnie w art. 115 nakazuje dokonania faktycznego ustalenia zagospodarowania i wykorzystania terenów sąsiednich a zatem obszarów sąsiadującego z emitentem hałasu a nie jednej czy dwóch wybranych działek.
Poczynione w sprawie ustalenia w zakresie przeznaczenia terenów sąsiednich wbrew treści art. 77 § 1 K.p.a. nie opierały się na zebranym w sprawie materiale dowodowym.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organy powinny ustalić funkcję terenów sąsiadujących z przedmiotowym zakładem. Z uwagi na brak prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie brak jest możliwości oceny, czy określenie norm hałasu nastąpiło prawidłowo. Zarzut naruszenia art. 7 i 77 K.p.a. w tym zakresie należy zatem uznać za uzasadniony.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 135 P.p.s.a.uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 P.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organ winien orzekać mając na względzie związanie oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania, wyrażonymi w niniejszym uzasadnieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło