I SA/Ol 594/16
WyrokWSA w Olsztynie2016-12-13
Skład orzekający: Ryszard Maliszewski, Renata Kantecka, Przemysław Krzykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące nieistnienia egzekwowanego obowiązku oraz błędnego oznaczenia wierzyciela w tytułach wykonawczych mogą być skutecznie podniesione i rozpatrzone w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdy kwestia doręczenia decyzji stanowiącej podstawę obowiązku była już przedmiotem oceny w postępowaniu odwoławczym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku nie jest uzasadniony, jeśli kwestia skutecznego doręczenia decyzji stanowiącej podstawę obowiązku była już przedmiotem oceny w postępowaniu odwoławczym i została uznana za skuteczną, a skarżący nie skarżył tego rozstrzygnięcia. Sąd podzielił również stanowisko, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, jako organ bezpośrednio kreujący obowiązek, może być uznany za wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym, nawet jeśli nie jest osobą prawną, lecz działa na rzecz Agencji.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, które uznało za nieuzasadnione zarzuty skarżącego dotyczące nieistnienia egzekwowanego obowiązku oraz błędnego oznaczenia wierzyciela w tytułach wykonawczych. Zarzuty te dotyczyły egzekucji należności pieniężnych wynikających z decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności za zaległości spółki. Skarżący kwestionował skuteczność doręczenia decyzji oraz status wierzyciela Kierownika ARiMR.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski Sędziowie sędzia WSA Renata Kantecka sędzia WSA Przemysław Krzykowski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne oddala skargę
W.S. (powoływany dalej również jako dłużnik, zobowiązany, strona, skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej (dalej Dyrektor Izby Skarbowej, organ II instancji, organ odwoławczy) z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne.
Zaskarżonym postanowieniem organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia "[...]" nr "[...]", który po otrzymaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, uznał podniesione przez zobowiązanego zarzuty z art. 33 § 1 pkt 1 i 10 ustawy z dnia 17.06.1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. z 2014r., poz. 1619 ze zm., zwanej dalej u.p.e.a.). Zobowiązany podniósł bowiem zarzuty:
1. nieistnienia egzekwowanego obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.),
2. błędnego określenia wierzyciela w tytułach wykonawczych oraz umieszczenia daty nadania klauzuli o skierowaniu tytułów do egzekucji obok rubryki do tego celu przeznaczonej (art. 33 § 1 pkt 10).
Z akt sprawy przekazanych tut. Sądowi wynika, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego (dalej Naczelnik Urzędu Skarbowego, organ I instancji, organ egzekucyjny), działając jako organ egzekucyjny prowadzi egzekucję administracyjną wobec majątku W.S. między innymi na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 30.09.2015r. nr "[...]" i nr "[...]", wystawionych przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, obejmujących należności pieniężne z tytułu nienależnie pobranych płatności ONW, w łącznej kwocie należności głównej 49.999,20 zł. Podstawą prawną egzekwowanych należności, wynikającą z treści powyższych tytułów wykonawczych, jest decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej Kierownik ARiMR) z dnia 22.06.2015r. nr "[...]", przenosząca na W.S. odpowiedzialność za zaległości A. Sp. z o. o. z siedzibą: N. "[...]".
W wyniku wszczęcia egzekucji zobowiązany, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, podnosząc niespełnianie przez ww. tytuły wykonawcze wymogów z art. 27 u.p.e.a. (zarzut z art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a.) poprzez błędne oznaczenie wierzyciela, nieuzupełnienie pola daty nadania klauzuli skierowania do egzekucji, nieprecyzyjne wskazanie podstawy prawnej egzekwowanego obowiązku. Ponadto podniesiono, że decyzja stanowiąca podstawę prawną egzekwowanych należności pieniężnych, nie została prawidłowo doręczona, wobec czego nie weszła do obrotu prawnego, co stanowi zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.).
Postanowieniem z dnia 16.02.2016r. Kierownik Biura wyraził swoje stanowisko w zakresie zgłoszonych zarzutów uznając, iż ww. decyzja z dnia 22.06.2015r. została skutecznie doręczona adresatowi, zgodnie z art. 42 k.p.a., w miejscu jego pracy, a obowiązki określone w tej decyzji istnieją. Odnośnie zarzutu błędnego oznaczenia wierzyciela w tytułach wykonawczych Kierownik ARiMR uznał, iż nie znajduje on odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawa oraz w stanie faktycznym niniejszej sprawy. Po rozpatrzeniu złożonego zażalenia, Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej Dyrektor ARiMR), ostatecznym postanowieniem z dnia 4.04.2016r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Kierownika ARiMR.
Po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela, Naczelnik Urzędu Skarbowego ww. postanowieniem z dnia "[...]" uznał podniesione zarzuty za nieuzasadnione. W ocenie organu egzekucyjnego, powołanie w treści powyższych tytułów numeru i daty wydania decyzji oraz wskazanie odpowiednich przepisów ustawy o ARiMR w wystarczający sposób precyzuje podstawę prawną egzekwowanych obowiązków. Nietrafny jest również zarzut braku uzupełnienia części G pkt 2 tytułów wykonawczych o datę nadania klauzuli o skierowaniu ich do egzekucji, ponieważ data ta: 12.10.2015r., została w treści tytułów wskazana.
W zażaleniu na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego strona, reprezentowana przez dotychczasowego pełnomocnika, wniosła o jego uchylenie oraz umorzenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W ocenie dłużnika decyzja Kierownika ARiMR z dnia 22.06.2015r. nie weszła do obrotu prawnego, ponieważ nie została skutecznie stronie doręczona. Odstąpienie przez organ I instancji od przeanalizowania powyższej kwestii w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia narusza ponadto zasady postępowania administracyjnego, sformułowane w przepisach art. 7 i 8 k.p.a.. Ponowiono również zarzut braku uprawnień wierzyciela po stronie Kierownika ARiMR twierdząc, iż niesłuszne jest wywodzenie z uprawnienia tego organu do wydawania decyzji administracyjnych osobnego uprawnienia do samodzielnego występowania w charakterze wierzyciela. W ocenie strony, ze struktury organizacyjnej Agencji wynika, że jedynie Prezes Agencji jest jej organem, a jego zastępcy, dyrektorzy oddziałów i kierownicy biur mają umocowanie do działania w imieniu Agencji, pochodzące od jej Prezesa. Według zobowiązanego za uznaniem Agencji za jedyny podmiot, który może być traktowany jako wierzyciel przemawia również posługiwanie się w przepisach ustawy o ARiMR zwrotem "wierzytelności Agencji", a także fakt, że w tytułach wykonawczych jako nr NIP wierzyciela podano nr NIP ARiMR. Zarzucono organowi I instancji "skrajnie liberalną" wykładnię w odniesieniu do obowiązkowych elementów, które ma zawierać tytuł wykonawczy w sytuacji, gdy brak wypełnienia właściwej pozycji lub zakreślenia stosownego kwadratu w tytule wykonawczym oznacza, że nie spełnia on wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.. O wadliwości tytułów wykonawczych przesądza w ocenie zobowiązanego również nazbyt ogólne wskazanie aktu normatywnego, stanowiącego źródło powstania egzekwowanych należności pieniężnych.
Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu decyzji z dnia "[...]" powołał się na wyjaśnienia Dyrektora ARiMR, że kwestia doręczenia decyzji z dnia 22.06.2015r. o przeniesieniu na stronę odpowiedzialności za zobowiązania ww. Spółki A. była już przedmiotem oceny w toku postępowania odwoławczego od tej decyzji, co znalazło odzwierciedlenie w treści postanowienia Dyrektora ARiMR nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji. W powyższym postanowieniu stwierdzono skuteczność doręczenia stronie decyzji z dnia 22.06.2015r., a dłużnik nie skarżył tego rozstrzygnięcia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej powyższa okoliczność powinna była skutkować stwierdzeniem przez wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu nieistnienia egzekwowanego obowiązku, zgodnie z przepisem art. 34 § 1a u.p.e.a..
Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił jako przeważające w doktrynie oraz w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, iż kwestia prawidłowości doręczenia wydanej w postępowaniu "wymiarowym" decyzji, stanowiącej podstawę prawną egzekwowanego obowiązku, nie może być weryfikowana w postępowaniu egzekucyjnym, które to postępowanie ma już tylko na celu doprowadzenie do wykonania wcześniej nałożonych obowiązków.
Odnośnie zarzutu z art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. - błędnego określenia wierzyciela w tytułach wykonawczych oraz umieszczenia daty nadania klauzuli o skierowaniu tytułów do egzekucji obok rubryki do tego celu przeznaczonej, Dyrektor Izby Skarbowej powołał się na art. 5 § 1 pkt 2 u.p.e.a., art. 29 ust. 2 w zw. z art. 10 ustawy o ARiMR i podał, że kierownicy biur powiatowych są organami właściwym w sprawie ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji, o której mowa w art. 29 ust. 1.
W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej przymiot organu bezpośrednio zainteresowanego w wykonaniu przez zobowiązanego obowiązku ma ten organ, który bezpośrednio kreuje ten obowiązek, czyli - tak jak w rozpatrywanej sprawie - organ, który wydaje decyzje o przyznaniu płatności ze środków publicznych oraz decyzje o zwrocie kwoty nienależnie pobranych lub pobranych w nadmiernej wysokości środków publicznych. W niniejszej sprawie tym organem jest Kierownik ARiMR. Co prawda nie jest on organem Agencji jako osoby prawnej, jest jednakże organem działającym za Agencję w sferze stosunków publicznoprawnych, dotyczących realizacji przez Agencję płatności w ramach systemów wsparcia dla rolnictwa. W zakresie tych działań mieści się niewątpliwie domaganie się wykonania decyzji o zwrocie nienależnych świadczeń. Inaczej mówiąc, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR jest organem publicznoprawnym, działającym na rzecz Agencji, wobec której obowiązek zwrotu płatności ma być wykonany. Powołał się tu na wyrok NSA z dnia 27.08.2015r., sygn. akt II GSK 434/15 i podał, że w świetle przyznanych Kierownikowi ARiMR kompetencji, nie jest uzasadnione twierdzenie zobowiązanego, że wierzycielem w rozpatrywanej sprawie jest Prezes ARiMR tylko dlatego, że jest jedynym organem Agencji jako osoby prawnej, a ustawa o ARiMR posługuje się zwrotem "wierzytelności Agencji". Z tych samych powodów, o których mowa powyżej, nie znajduje uzasadnienia twierdzenie skarżącego, iż na brak statusu wierzyciela po stronie Kierownika ARiMR wskazuje umieszczenie w tytułach wykonawczych nr NIP ARiMR.
Dyrektor Izby Skarbowej nie podzielił również zastrzeżeń zobowiązanego odnośnie niespełnienia w tytułach wykonawczych. Powołał się na art. 27 § 1 u.p.e.a. i podał, że w sytuacji, gdy egzekwowany obowiązek wynika z orzeczenia - samo wskazanie w tytule wykonawczym daty wydania oraz numeru tego orzeczenia spełnia wymóg z art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a.. Samo przystawienie z kolei datownika nieco powyżej pola do tego przeznaczonego, zdaniem organu odwoławczego nie oznacza takiej wadliwości tytułów wykonawczych, która wymagałaby umorzenia postępowania egzekucyjnego, co jest konsekwencją uznania zasadności zgłoszonych zarzutów. Nie ulega bowiem wątpliwości, że klauzula o skierowaniu do egzekucji została nadana.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skarżący, reprezentowany przez dotychczasowego pełnomocnika, wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i poprzedzającego je postanowienia organu I instancji, oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Ponadto zwrócił się o przeprowadzenie postępowania mediacyjnego na podstawie art. 115 § 1 p.p.s.a..
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:
1. naruszenie art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie i prowadzenie egzekucji pomimo nieistnienia egzekwowanego obowiązku;
2. naruszenie art. 26 § 5 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie i prowadzenie egzekucji wobec skarżącego bez jej formalnego wszczęcia;
3. naruszenie art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a., poprzez błędne oznaczenie wierzyciela w tytułach wykonawczych oraz nieuzupełnienie rubryk, dotyczących daty nadania klauzuli o skierowaniu tytułów do egzekucji;
4. naruszenie art. 8 k.p.a., w związku z art. 18 u.p.e.a., poprzez jego niezastosowanie;
5. naruszenie art. 10 k.p.a., w związku z art. 18 u.p.e.a., poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się w kwestii zebranego materiału dowodowego, przed podjęciem rozstrzygnięcia w sprawie;
6. naruszenie art. 46 § 1 k.p.a., w związku z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., poprzez błędne przyjęcie, że doszło do skutecznego doręczenia ww. decyzji Kierownika ARiMR z dnia 22.06.2015r., stanowiącej podstawę prawną egzekwowanych należności pieniężnych.
Skarżący powtórzył zasadniczo dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł jej oddalenie i rozpoznanie sprawy na rozprawie. Podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dodać również należy, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (zastrzeżenie to nie dotyczy skargi w niniejszej sprawie). Z przepisu tego wynika, że niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze sąd z urzędu bada, czy nie nastąpiło naruszenie prawa materialnego lub procesowego skutkujące koniecznością usunięcia zaskarżonego aktu z obrotu przez jego uchylenie lub stwierdzenie nieważności.
Dokonana w tak zakreślonych ramach kontrola zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego pozwalała na przyjęcie, że zarówno zaskarżone postanowienie, jak i rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji są zgodne z prawem. Skarga nie zasługiwała zatem na uwzględnienie.
Ustosunkowując się do najdalej idącego zarzutu naruszenia przez organ art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie i prowadzenie egzekucji pomimo nieistnienia egzekwowanego obowiązku – należy uznać iż jest on nieuzasadniony.
Zgodnie z przepisem art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Przepis ten znajduje zastosowanie w sytuacji jaka ma miejsce w niniejszej sprawie, a mianowicie gdy wierzyciel i organ egzekucyjny to inne podmioty. Wówczas obowiązkiem organu egzekucyjnego jest przypisanie okoliczności podniesionych przez zobowiązanego do odpowiednich zarzutów wymienionych w art. 33 ww. ustawy. Należy także zaznaczyć, że organ egzekucyjny w tym badaniu nie jest związany wskazaną przez zobowiązanego podstawą prawną zarzutów. Dokonanie prawidłowej klasyfikacji wniesionych przez zobowiązanego zarzutów ma decydujące znaczenie przy ustaleniu, czy wypowiedź wierzyciela w zakresie podniesionego zarzutu jest wiążąca dla organu egzekucyjnego.
W rozpoznawanej sprawie skarżący zgłosił zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku. Konsekwencją tego była konieczność uzyskania przez organ egzekucyjny stanowiska wierzyciela w kwestii podniesionych zarzutów, co Naczelnik Urzędu Skarbowego uczynił, a następnie oparł swoje rozstrzygnięcie na tym stanowisku. Należy podkreślić, że stanowisko wierzyciela, wyrażone ostatecznym postanowieniem Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 4 kwietnia 2016 r. było dla organu egzekucyjnego wiążące. Jest to równoznaczne ze stwierdzeniem, że organy obu instancji orzekające w sprawie zgłoszonych zarzutów nie mogły ocenić tych zarzutów odmiennie niż uczynił to wierzyciel w ww. ostatecznym postanowieniu.
Dodać tylko trzeba, że kwestia doręczenia decyzji z dnia 22 czerwca 2015 r. o przeniesieniu na skarżącego odpowiedzialności za zobowiązania A. Sp. z o.o. była już przedmiotem oceny w toku postępowania odwoławczego od tej decyzji, co znalazło odzwierciedlenie w treści postanowienia nr "[...]" Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji. W powyższym postanowieniu stwierdzono skuteczność doręczenia stronie decyzji z dnia 22 czerwca 2015 r., a Pan W.S. nie skarżył tego rozstrzygnięcia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Wobec powyższego wyżej wymieniony akt administracyjny ma przymiot rozstrzygnięcia ostatecznego jak i prawomocnego.
Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przez organ art. 26 § 5 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie i prowadzenie egzekucji wobec skarżącego bez jej formalnego wszczęcia – należy również uznać iż jest on nieuzasadniony. Organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wszechstronnie wyjaśnił regulacje prawne dotyczące wszczęcia egzekucji administracyjnej. Trafnie wskazano, że w przedmiotowej sprawie egzekucja administracyjna została wszczęta z chwilą doręczenia w dniu 20 października 2015 r. zawiadomienia z dnia 12 października 2015 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego w Banku "[...]", które to zawiadomienie dłużnik zajętej wierzytelności przyjął do realizacji.
Tym samym w ocenie Sądu przyjąć należy, iż w niniejszej sprawie postępowanie w sprawie w zgłoszonych zarzutów zostało wszczęte i przeprowadzone zgodnie z obowiązującą procedurą.
Nietrafnym okazał się również zarzut błędnego określenia wierzyciela w tytułach wykonawczych. W tym względzie Sąd w pełni podziela argumentację zwartą w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 27 sierpnia 2015 r., sygn. akt II GSK 434/15. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przymiot organu bezpośrednio zainteresowanego w wykonaniu przez zobowiązanego obowiązku ma ten organ, który bezpośrednio kreuje ten obowiązek, czyli tak jak w rozpatrywanej sprawie organ, który wydaje decyzje o przyznaniu płatności ze środków publicznych oraz decyzje o zwrocie kwoty nienależnie pobranych lub pobranych w nadmiernej wysokości środków publicznych. Tym organem jest kierownik Powiatowego Biura ARiMR. Co prawda kierownik Biura ARiMR nie jest organem Agencji jako osoby prawnej, jest jednakże organem działającym za Agencję w sferze stosunków publicznoprawnych, dotyczących realizacji przez Agencję płatności w ramach systemów wsparcia dla rolnictwa. W zakresie tych działań mieści się niewątpliwie domaganie się wykonania decyzji o zwrocie nienależnych świadczeń. Inaczej mówiąc - kierownik Biura ARiMR jest organem publicznoprawnym, działającym na rzecz Agencji, wobec której obowiązek zwrotu płatności ma być wykonany.
W świetle przyznanych kierownikowi Biura ARiMR kompetencji nie jest uzasadnione przyjęcie, że wierzycielem w takich sprawach, jak rozpatrywana, jest Prezes ARiMR, tylko dlatego, że jest organem Agencji jako osoby prawnej. Powiedziano już, że w sferze publicznoprawnej organem działającym za Agencję jest również kierownik Biura ARiMR. Zaprezentowane stanowisko znajduje potwierdzenie w piśmiennictwie prawniczym. W komentarzu do Postępowania egzekucyjnego w administracji pod red. R. Hausera i Z. Leońskiego (Warszawa 2004) można spotkać stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym w administracji wierzycielem jest podmiot administracji publicznej lub organ (instytucja) wykonująca funkcje władcze (s. 36) oraz że jeżeli podstawą egzekucji są indywidualne akty administracyjne, wierzycielem będzie organ, który wydał akt w I instancji (s. 38).
W świetle powyższych rozważań należy jedynie dodać, że wobec prawidłowego rozpatrzenia zgłoszonych przez skarżącego zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, niezasadny jest również zawarty w skardze zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego tj. art. 10 k.p.a. w zw. art. 18 u.p.e.a. poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się w kwestii zebranego materiału, dowodów i żądań przed podjęciem rozstrzygnięcia w sprawie. Pamiętać bowiem należy, że postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem przymusowym, charakteryzującym się szeregiem odmienności od zwykłego postępowania administracyjnego, w tym podatkowego. Z chwilą wszczęcia postępowania egzekucyjnego pomiędzy podmiotami tego postępowania powstaje stosunek procesowy, w ramach którego organ orzeka o uprawnieniach i obowiązkach wierzyciela i zobowiązanego (wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1999 r., sygn. akt III SA 4503/97, ONSA 2000/1/20). Zainicjowanie postępowania egzekucyjnego następuje w okolicznościach wskazanych w art. 6 § 1 u.p.e.a.. Przepis ten stanowi, że w razie uchylania się zobowiązanego od wykonywania obowiązku, wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Uregulowanie to nie pozostawia zatem organowi wyboru, nakładając na niego prawny obowiązek podjęcia odpowiednich działań w celu wszczęcia egzekucji w przypadku zaistnienia przesłanek wskazanych w tym przepisie. Organ przystępuje do czynności mających na celu przymusowe wykonanie obowiązku ciążącego na zobowiązanym w każdym przypadku, gdy obowiązek jest wymagalny, a zobowiązany powstrzymuje się od jego wykonania (zob. szerzej wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 24 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Bd 880/10, LEX Nr 747167). W ocenie Sądu strona skarżąca w skardze nie wykazała, na czym miałoby polegać naruszenie przepisu art. 10 k.p.a., jakich czynności procesowych uniemożliwiono dokonania przez skarżącego, które miałyby kluczowe znaczenie dla rozpoznania sprawy.
W tej sytuacji, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło