IV SA/Wr 255/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (spr.) Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant st. inspektor sądowy Jolanta Pociejowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 13 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi B. N. na decyzję D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej I. oddala skargę w całości; II. przyznaje adwokatowi Ł.O. kwotę 590,40 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt 40/100) złotych w tym 23% VAT od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym. | Przedmiotem skargi jest decyzja D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], uchylająca decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u B. N.: przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego, wywołanej sposobem wykonywania pracy, pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka oraz umarzająca postępowanie w części dotyczącej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" we W. i utrzymująca w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części. Organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu 22 sierpnia 2013 r. wpłynęło zgłoszenie przez pracodawcę podejrzenia choroby zawodowej B. N. - zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Jak ustalono, B. N. zatrudniona była: w okresie od 1 października 1991 r. do 31 lipca 1997 r. w Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" we W. jako gospodarz domu - sprzątaczka, w okresie od 1 kwietnia 1999 r. do 29 lipca 2003 r. w PPUH "[...] D. R. Spółka Jawna we W. jako dozorca domów, w okresie od 1 września 2003 r. do 31 lipca 2004 r. w "[...]" W. M. we W. jako dozorczyni, w okresie od 19 marca 2007 r. do 7 listopada 2011 r. w [...] Spółka z o. o. w K. – Hipermarket w B. W. jako sprzedawca – kasjer. W okresie od 19 marca 2007 r. do 30 czerwca 2007 r. pracę wykonywała na stoisku Chemia/Kosmetyki, w okresie od 1 lipca 2007 r. do 19 października 2009 r. na stoisku Nabiał, a następnie do końca zatrudnienia pracowała na stoisku Produkty Pakowane w Dziale Żywności. D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. w orzeczeniu z dnia 24 stycznia 2014 r. nr 137/2013 nie stwierdził u zainteresowanej choroby zawodowej – pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. W orzeczeniu stwierdzono, że na pozazawodowe tło zmian w obwodowym układzie nerwowym wskazuje brak potwierdzenia narażenia na pracę skutkującą wystąpieniem zespołu cieśni nadgarstka – praca, którą wykonywała była pracą zmienną, lekką, nie mającą charakteru pracy monotypowej, a wykonywane czynności o zróżnicowanym charakterze nie powodowały nadmiernego obciążenia układu ruchu, które prowadziłyby w konsekwencji do długotrwałego ucisku na pnie nerwów obwodowych z wystąpieniem zespołu cieśni nadgarstka. Ponadto na pozazawodowe tło wskazuje brak rozpoznania klinicznego cech zespołu cieśni nadgarstka w badaniu przedmiotowym, a jedynie elektrofizjologiczne cechy zespołu cieśni nadgarstka w badaniu neurograficznym. Choroby zawodowej nie rozpoznał również Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w orzeczeniu z dnia 23 kwietnia 2014 r. nr [...], mając na uwadze, że początek dolegliwości związany był z pojawieniem się ganglionu okolicy nadgarstka prawego, nasilenie się zaburzeń neurograficznych pomimo zakończenia pracy zawodowej, współistniejące zmiany zwyrodnieniowe i dyskopatyczne kręgosłupa szyjnego, współistnienie uszkodzenia na poziomie korzeni szyjnych. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] nie stwierdził u zainteresowanej choroby zawodowej: przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego, wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Po rozpoznaniu odwołania, D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. decyzją z dnia 10 grudnia 2014 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Organ pierwszej instancji po ponownym rozpoznaniu sprawy, w decyzji z dnia 2 lutego 2016 r. nr 8/16 nie stwierdził u zainteresowanej choroby zawodowej: przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego, wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu 4 marca 2015 r. oraz w dniu 11 czerwca 2015 r. przesłuchał w charakterze świadka B. L., pracownika Hipermarketu [...] w B. W., która potwierdziła, że zainteresowana woziła na wózku, tzw. paleciaku dużą ilość towaru, który jej zdaniem ważył około kilkuset kilogramów, a następnie wykładała towar na półkach. W dniu 4 marca 2015 r. przesłuchano również M. K., regionalnego kierownika do spraw BHP Region W.. Natomiast w dniu 11 marca 2015 r. przesłuchano lekarza specjalistę neurologa M.D. – K., u której zainteresowana leczyła się z powodu zwężenia zespołu cieśni nadgarstka. Pozyskane dowody przekazano jednostkom orzeczniczym. W piśmie z dnia 16 września 2015 r. Dolnośląski Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. poinformował organ, że opisany przez świadków oraz strony postępowania sposób wykonywania pracy nie potwierdza czynności monotypowych, stwarzających ryzyko rozwoju cieśni nadgarstka, a u zainteresowanej współistniały pozazawodowe czynniki skutkujące schorzeniem w obwodowym układzie nerwowym (dyskopatia kręgosłupa szyjnego i uszkodzenie nerwu pośrodkowego na poziomie korzeni szyjnych). Również Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w piśmie z dnia 15 lipca 2015 r. poinformował, że przedstawiony materiał dowodowy nie daje podstaw do weryfikacji wcześniej wydanego orzeczenia lekarskiego. Strona przedłożyła także protokół kontroli inspekcji pracy z dnia 30 stycznia 2008 r., w trakcie której m. in. stwierdzono, że zainteresowana podczas wykonywania czynności zawodowych ciągnęła wózek widłowy (paleciak) wraz z towarem o masie około 150 kg, a inna pracownica transportowała towar o masie około 350 kg. W czasie kontroli wydano decyzję, nakazującą wstrzymać pracę pracownicy z uwagi na znaczne przekroczenie normy dopuszczalnego obciążenia w transporcie ręcznym dla kobiet przy wykorzystaniu wózka ręcznego ciągnionego. Pozyskane nowe dowody przekazano jednostkom orzeczniczym. W piśnie z dnia 30 grudnia 2015 r. D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. oraz w piśmie z dnia 29 grudnia 2015 r. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. poinformowały organ, że przesłane dowody nie dają podstaw do zmiany stanowiska o braku choroby zawodowej. Organ pierwszej instancji wyjaśnił, że nie może we własnym zakresie dokonać rozpoznania choroby zawodowej, a jednostki orzecznicze obu stopni diagnostycznych nie rozpoznały u zainteresowanej choroby zawodowej, wskazując na pozazawodowe czynniki ryzyka – zmiany zwyrodnieniowe i dyskopatyczne kręgosłupa szyjnego, uszkodzenie nerwu pośrodkowego na poziomie korzeni szyjnych, ganglion w okolicy nadgarstka prawego. Odnośnie narażenia zawodowego przed 2007 r. organ zaznaczył, że nie mogło ono mieć wpływu na etiologię powstania przewlekłego schorzenia obwodowego układu nerwowego z uwagi na brak zbieżności czasowej z wystąpieniem pierwszych dolegliwości. W odwołaniu strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zarzucając: - nieustalenie miejsca przebywania byłego pracodawcy, właściciela PPUH "[...]" D. R. Spółka Jawna, - pominięcie dowodu z przesłuchania byłego pracodawcy M. W., - pominięcie dowodu z przesłuchania wskazanych przez poszkodowaną świadków, - dopuszczenie w przeważającym stopniu tylko dowodów byłego pracodawcy, - pominięcie dowodów ze wskazanych przez stronę dokumentów, z których jednoznacznie wynika, że upoważnione placówki służby zdrowia potwierdzały wystąpienie u strony choroby zawodowej. Organ odwoławczy również uznał, że brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego, wywołanej sposobem wykonywania pracy, zespół cieśni w obrębie nadgarstka. Organ wskazał, że czynności obciążające kończyny górne, w tym stawy nadgarstkowe, strona wykonywała w okresie zatrudnienia w [...] stąd też pozostali byli pracodawcy strony nie powinni posiadać statusu strony postępowania. Zdaniem lekarzy specjalistów medycyny pracy czynności zawodowe wykonywane w [...] nie miały charakteru ruchów monotypowych, tj. długotrwałych, wielokrotnie powtarzanych w bardzo krótkich odstępach czasowych ruchów zginania i prostowania w stawach nadgarstkowych, wykonywanych z dużą częstością w trakcie całego okresu trwania zmiany roboczej. Czynności te w ocenie lekarzy orzeczników mają różnorodny charakter i nie są to czynności tylko jednego rodzaju, wykonywane przez większą część dnia i tygodnia roboczego. Dodatkowo przeciwko etiologii zawodowej przemawia obecność w lutym 2011 r. ganglionu, czyli torbieli skórzastej pochewki ścięgnistej nadgarstka prawego, nasilenie się zaburzeń mimo ustania narażenia zawodowego, a także korzeniowy charakter uszkodzenia nerwu pośrodkowego prawego w przebiegu zmian zwyrodnieniowych i dyskopatycznych kręgosłupa szyjnego. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że kwestie które miałyby wyjaśnić wnioskowane przez stronę czynności dowodowe nie wpłynęłyby na kierunek zapadłego rozstrzygnięcia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 k.p.a. przez nieuwzględnienie wniosku dowodowego strony o przesłuchanie świadków. Strona zarzuciła oparcie decyzji na niepełnym materiale dowodowym i niedokonanie przesłuchania wszystkich świadków wskazanych przez skarżącą, których oświadczenia mogłyby mieć znaczący wpływ na decyzję w sprawie. Przeprowadzono bowiem dowód z przesłuchania tylko jednego spośród pięciu świadków wskazanych przez skarżącą. Dopuszczono w przeważającym stopniu tylko dowody przedstawione przez byłego pracodawcę i pominięto dowody ze wskazanych przez stronę dokumentów, z których jednoznacznie wynika, że upoważnione placówki służby zdrowia potwierdzały wystąpienie u strony choroby zawodowej. Według skarżącej małe prawdopodobieństwo wystąpienia cieśni nadgarstka związanej ze sposobem wykonywania pracy nie oznacza wykluczenia tego prawdopodobieństwa. Skarżąca od początku trwania postępowania wskazywała jako przyczynę wystąpienia u niej choroby zawodowej pracę w [...]. Nie jest więc prawdą jakoby skarżąca nie wskazywała, który zakład pracy ponosi odpowiedzialność za wystąpienie choroby zawodowej. W odpowiedzi na skargę D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kodeks pracy w art. 2351 stanowi, że za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Choroba zawodowa jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z pracą. Przyczyną ją wywołującą jest sama praca, jej rodzaj, charakter i warunki jej wykonywania. Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 § 1 Kodeksu pracy Rada Ministrów wydała w dniu 30 czerwca 2009 r. rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367). Uregulowania tego rozporządzenia stały się podstawą rozstrzygnięć organów inspekcji sanitarnej. Przepis § 2 rozporządzenia stanowi, że wykaz chorób zawodowych wraz z okresem, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, określa załącznik do rozporządzenia. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Postępowanie w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej jest specyficznym postępowaniem administracyjnym, zaś regulacje procesowe zawarte w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych stanowią lex specialis wobec przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczyna postępowanie, a w szczególności kieruje pracownika lub byłego pracownika, którego dotyczy podejrzenie, na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, do jednostki orzeczniczej pierwszego stopnia, o której mowa w § 5 ust. 2, to jest m. in. do poradni chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy. Właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie przepisów ustawy o służbie medycyny pracy, zatrudniony w jednostce orzeczniczej (§ 5 ust. 1). Następnie lekarz tej jednostki na podstawie przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania (§ 6 ust. 1 rozporządzenia). Co istotne, jeżeli zakres informacji zawartych w wymienionej dokumentacji jest niewystarczający do wydania orzeczenia lekarskiego, lekarz występuje o ich uzupełnienie do pracodawcy, lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikiem, lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub innego lekarza prowadzącego leczenie pracownika lub byłego pracownika, państwowego powiatowego inspektora sanitarnego lub pracownika (§ 6 ust. 5 rozporządzenia). Pracownik (i tylko pracownik, nie zaś pracodawca), badany w jednostce orzeczniczej I stopnia, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia. Decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika (§ 8 ust. 1 rozporządzenia). Stosownie do § 8 ust. 2 rozporządzenia, w razie uznania, że materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, inspektor sanitarny decyduje o wyborze sposobu uzupełnienia materiału dowodowego przez podjęcie wymienionych w nim czynności. Przepis ten nie wprowadza zatem hierarchii dowodów przez przyznanie prymatu jednej czynności dowodowej nad inną, w tym zwłaszcza konsultacji jednostki orzeczniczej II stopnia. W świetle wskazanych przepisów, wydając decyzję w przedmiocie choroby zawodowej, organy inspekcji sanitarnej mają na względzie, czy spełnionych zostało kilka pozytywnych elementów jednocześnie, tj. rozpoznana choroba musi znaleźć się w wykazie chorób zawodowych, musi być stwierdzona orzeczeniem lekarskim rozpoznającym chorobę zawodową, a wyniki oceny warunków pracy muszą pozwalać na stwierdzenie bezpośrednie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że spowodowana została narażeniem zawodowym. Brak jednego z tych elementów uzasadnia wydanie decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Organ orzekający wydaje decyzję kierując się opiniami medycznymi zawartymi w orzeczeniach lekarskich, o których mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia. Orzeczenie to jest szczególnym rodzajem dowodu, który w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego ma charakter opinii biegłego. Powinno zatem być wszechstronnie uzasadnione i wyjaśniać wszelkie wątpliwości w sposób przekonujący i dostępny dla stron, organu prowadzącego postępowanie oraz sądu administracyjnego (patrz: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 15 marca 1994 r., sygn. akt SA/Wr 147/94, publ.: Prokuratura i Prawo 1995/2/53 oraz z dnia 5 listopada 1998 r., sygn. akt I SA 1200/98, publ.: LEX nr 45833). W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że organ inspekcji sanitarnej nie ma prawa samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Związanie to wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń diagnostycznych i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia chorego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących podstawę orzeczeń lekarskich (wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06, publ. CBOSA i powołane w nim orzecznictwo). Sąd administracyjny, kontrolując pod względem zgodności z prawem decyzję państwowego inspektora sanitarnego, może zakwestionować dokonane przez niego ustalenia faktyczne, co prowadzi do zakwestionowania pod względem formalnym również orzeczenia lekarskiego, np. z powodu wydania w niewłaściwej formie, bez uzasadnienia lub przez nieuprawnionego lekarza, bądź uprawnionego lekarza lecz niezatrudnionego we wskazanej w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych jednostce organizacyjnej, jednak nie może to dotyczyć merytorycznej treści orzeczenia lekarskiego. Zakwestionowanie orzeczeń lekarskich jest także możliwe w przypadku, jeżeli w materiale dowodowym znajdują się orzeczenia lekarzy zatrudnionych w uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostkach organizacyjnych, które zawierają różne ustalenia (rozpoznania chorobowe). Jednak nawet w takiej sytuacji organ ani sąd administracyjny, nie są uprawnieni do weryfikacji treści merytorycznej orzeczeń lekarskich, co najwyżej organ może żądać wydania kolejnych orzeczeń przez inne uprawnione jednostki organizacyjne w celu ujednolicenia stanowisk. Nie będąc zatem uprawnionym do poddawania analizie materiału dowodowego z medycznego punktu widzenia (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 marca 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 2429/06, wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 listopada 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 256/08 dostępne w CBOSA), Sąd uznał, że organy sanitarne, opierając się na stanowisku zajętym przez uprawnionych lekarzy, zgodnie z prawem rozstrzygnęły sprawę. Organy sanitarne, zgodnie z art. 80 k.p.a., dokonały oceny materiału dowodowego, w tym orzeczeń lekarskich. W ocenie Sądu stanowiska będące opinią biegłego, wydane w tym postępowaniu przez D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W., a następnie Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. spełniają powyższe wymagania. Orzeczenia lekarskie tych jednostek nie budzą wątpliwości, są jednoznaczne, rzetelne i obiektywne. Wydane zostały na podstawie właściwie sporządzonej analizy narażenia zawodowego oraz dostępnej dokumentacji medycznej. Nie są więc zasadne zarzuty skarżącej, iż wydane decyzje zapadły bez przeprowadzenia właściwego postępowania wyjaśniającego. Nie można także podzielić stanowiska strony, iż materiał dowodowy zebrany w sprawie jest niepełny. W szczególności organ odwoławczy w sposób wszechstronny oraz wnikliwy przeprowadził postępowanie dowodowe, co znalazło odzwierciedlenie zwłaszcza w uzasadnieniu wydanej decyzji, stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. (uzasadnienie decyzji ostatecznej przytoczono w części historycznej uzasadnienia wyroku). Orzeczenie lekarskie DWOMP z dnia 24 stycznia 2014 r. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – przewlekłych chorób obwodowego układu nerwowego wywołanych sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka zostało wydane w oparciu o przeprowadzone badania neurologiczne i neurograficzne skarżącej oraz dokumentację medyczną. W orzeczeniu tym stwierdzono, że na pozazawodowe tło zmian w obwodowym układzie nerwowym wskazuje brak potwierdzenia narażenia na pracę skutkującą wystąpieniem zespołu cieśni nadgarstka – praca, którą wykonywała strona była pracą zmienną, nie mającą charakteru pracy monotypowej (transport towaru z magazynu na stoisko na wózkach, otwieranie opakowań, wykładanie towaru na regały, odwożenie pustych opakowań do magazynu), a wykonywane czynności o zróżnicowanym charakterze nie powodowały nadmiernego obciążenia układu ruchu, które prowadziłoby w konsekwencji do długotrwałego ucisku na pnie nerwów obwodowych z wystąpieniem zespołu cieśni nadgarstka. Ponadto na pozazawodowe tło wskazuje brak rozpoznania klinicznego cech zespołu cieśni nadgarstka w badaniu przedmiotowym, a jedynie elektrofizjologiczne cechy zespołu cieśni nadgarstka w badaniu neurograficznym. Zgłaszane przez stronę dolegliwości należy odnieść do zmian zwyrodnieniowych odcinka szyjnego kręgosłupa, za czym przemawia charakter uszkodzenia korzeniowego nerwu pośrodkowego prawego w badaniu neurologicznym. Również Instytut Medycyny Pracy w orzeczeniu z dnia 23 kwietnia 2014 r. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, po trzydniowej hospitalizacji skarżącej, wykonaniu szeregu badań laboratoryjnych i radiologicznych oraz konsultacjach specjalistycznych stwierdził, że wykonywane przez badaną czynności zawodowe nie wiązały się z koniecznością wykonywania monotypowych ruchów zgięcia i prostowania w stawach nadgarstkowych, mogących stwarzać ryzyko rozwoju zespołu cieśni nadgarstka. Mając na uwadze, że początek dolegliwości związany był z pojawieniem się ganglionu okolicy nadgarstka prawego, nasilenie się zaburzeń neurograficznych pomimo zakończenia pracy zawodowej, współistniejące zmiany zwyrodnieniowe i dyskopatyczne kręgosłupa szyjnego, współistnienie uszkodzenia na poziomie korzeni szyjnych, placówka orzecznicza nie znalazła podstaw do przyjęcia bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem zawodowej etiologii rozpoznawanego zespołu ucisku. W piśmie z dnia 16 września 2015 r. D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. ustosunkował się do zeznań innej pracownicy hipermarketu, wyjaśnień strony postępowania odnośnie obciążenia pracą, zeznań lekarza leczącego skarżącą i potwierdził, że sposób wykonywania pracy nie potwierdza czynności monotypowych, stwarzających ryzyko rozwoju cieśni nadgarstka, a u zainteresowanej współistniały pozazawodowe czynniki skutkujące schorzeniem w obwodowym układzie nerwowym (dyskopatia kręgosłupa szyjnego i uszkodzenie nerwu pośrodkowego na poziomie korzeni szyjnych). Również Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w piśmie z dnia 15 lipca 2015 r. poinformował, że przedstawiony dodatkowy materiał dowodowy nie daje podstaw do weryfikacji wcześniej wydanego orzeczenia lekarskiego. Także w piśmie z dnia 30 grudnia 2015 r. D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. oraz w piśmie z dnia 29 grudnia 2015 r. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., ustosunkowując się do nowych dowodów (protokołu kontroli inspekcji pracy z 30 stycznia 2008 r.) poinformowały organ, że przesłane dowody nie dają podstaw do zmiany stanowiska o braku choroby zawodowej. W wydanych orzeczeniach i opiniach obie jednostki orzecznicze jednoznacznie i konsekwentnie twierdziły, że skarżąca w trakcie wykonywania obowiązków zawodowych nie wykonywała takich ruchów nadgarstka, które powodują rozwój choroby zawodowej. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie organy sanitarne w sposób należyty wyjaśniły stan faktyczny sprawy, czyniąc zadość wymaganiom art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 78 § 1 kpa. W świetle prawidłowo dokonanych ustaleń faktycznych sprawy brak jest podstaw do uznania, że chorował na chorobę zawodową Bezpodstawny jest zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 k.p.a. przez nieprzesłuchanie jako świadków pozostałych pracowników hipermarketu, wskazanych przez skarżącą. Organy orzekające w sprawie nie kwestionowały bowiem naruszania przez pracodawcę norm prawa pracy, na które wskazywała skarżąca i przesłuchany w sprawie świadek, a przede wszystkim stwierdzonych w trakcie kontroli inspekcji pracy. Skarżąca nie wskazała natomiast, jakie dodatkowe okoliczności sprawy pozostały jeszcze niewyjaśnione. Należy też zauważyć, że zgodnie z § 8 ust. 2 rozporządzenia, w razie uznania, że materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, inspektor sanitarny może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, co zostało w niniejszej sprawie dokonane. Nieuzasadniony jest zarzut strony, jakoby dopuszczono w przeważającym stopniu tylko dowody przedstawione przez byłego pracodawcę, ponieważ decyzje zostały wydane przede wszystkim na podstawie opinii zawartych w orzeczeniach lekarskich, uprawnionych placówek medycznych. Wobec tego, na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji wyroku.