VII SA/Wa 2992/15

WyrokWSA w Warszawie2016-12-15

Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Joanna Gierak-Podsiadły, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie odwoławcze na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, jeśli rozpatrzenie sprawy zależy od wyniku postępowania sądowego w przedmiocie skargi kasacyjnej od wyroku uchylającego decyzję organu odwoławczego?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zawiesić postępowania odwoławczego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, jeśli wynik postępowania sądowego w przedmiocie skargi kasacyjnej nie stanowi materialnoprawnej przeszkody uniemożliwiającej merytoryczne rozpatrzenie odwołania przez organ odwoławczy. Samo prawdopodobieństwo wpływu przyszłego orzeczenia sądowego na sprawę administracyjną nie jest wystarczającą przesłanką do zawieszenia postępowania.
Stan faktyczny
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) zawiesił z urzędu postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji z 1987 r. dotyczącej zmiany sposobu użytkowania budynku. Zawieszenie nastąpiło z uwagi na toczące się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym postępowanie ze skargi kasacyjnej GINB od wyroku WSA uchylającego wcześniejszą decyzję GINB. Skarżący W. F. zarzucił organowi naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, wskazując na brak przesłanek do zawieszenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie tego organu, zasądzając jednocześnie od GINB na rzecz W. F. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi W. F. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2015 r. znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2015 r. znak [...]; II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz W. F. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VII SA/Wa 2992/15 UZASADNIENIE Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2015r. po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy -utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] października 2015r. zawieszające z urzędu postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody Œ[...] z dnia [...] maja 2015 r., odmawiającej stwierdzenia, na wniosek W. F., nieważności decyzji Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 1987 r., znak: [...], wyrażającej W. S. zgodę na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego na warsztat ślusarski, przy ul. [...] w Ż.. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż postanowieniem z dnia [...] października 2015 r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiesił z urzędu postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody Œ[...] z dnia [...] maja 2015 r., odmawiającej stwierdzenia, na wniosek Pana W. F., nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] czerwca 1987 r., wyrażającej W.S. zgodę na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego na warsztat œślusarski, przy ul. [...] w Ż.. Organ wyjaśnił, iż W. F. wniósł odwołanie od decyzji Wojewody Œ[...] z dnia [...] maja 2015 r. Decyzja Wojewody Œ[...] z dnia [...] maja 2015 r., została wydana w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy w związku z decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2014 r., uchylającą decyzję Wojewody Œ[...] z dnia [...] lipca 2014 r., umarzającą wszczęte na wniosek W. F. postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] czerwca 1987 r., i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 lipca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2961/14 uchylono ww. decyzję GINB z dnia [...] października 2014 r. oraz stwierdzono, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się tego wyroku. Od powyższego wyroku WSA w Warszawie GINB wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, która nie została jeszcze rozpoznana. Organ odwoławczy przywołał normę art. 97 § 1 pkt 4 Kpa w myśl której organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przy czym przez zagadnienie wstępne rozumie się zagadnienie prawne, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, ale inny organ lub sąd. Rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ administracji. Odnosząc powyższe regulacje do stanu faktycznego i prawnego zaistniałego w przedmiotowej sprawie, organ stwierdził , iż konieczność zakończenia postępowania sądowego w sprawie skargi kasacyjnej GINB od wyroku WSA w Warszawie z dnia 30 lipca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2961/14, stanowi zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 Kpa dla postępowania odwoławczego od decyzji Wojewody Œ[...] z dnia [...] maja 2015 r. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł W. F. domagając się jego uchylenia i zarzucając organowi naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa poprzez jego zastosowanie w przedmiotowej sprawie, pomimo braku ku temu przesłanek. Skarżący wskazał, iż brak jest jakiegokolwiek przepisu prawa , który mógłby stanowić podstawę do wstrzymania się organu od rozpoznania sprawy z uwagi na wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 2961/14. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowalnego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej p.p.s.a.), sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2015r. utrzymujące w mocy własne postanowienie z dnia [...] października 2015r. w przedmiocie zawieszenia postępowania odwoławczego od decyzji Wojewody Œ[...] z dnia [...] maja 2015 r., odmawiającej stwierdzenia, na wniosek W. F., nieważności decyzji Kierownika Wydziału Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 1987 r. na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa z uwagi na toczące się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym postępowanie ze skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku WSA w Warszawie z dnia 30 lipca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2961/14. Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 kpa postępowanie administracyjne zawiesza się, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym wyraźnie wskazuje się, że zagadnienie wstępne dotyczy sytuacji, kiedy rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy będącej przedmiotem postępowania uzależnione jest od wcześniejszego rozstrzygnięcia zagadnienia materialnoprawnego, które z istoty swej należy do kompetencji innego organu administracyjnego lub sądu. Do czasu jego rozstrzygnięcia istnieje materialnoprawna przeszkoda w rozstrzygnięciu sprawy. Przeszkoda ta musi mieć bezpośredni wpływ na sprawę administracyjną, jej usunięcie jest konieczne dla umożliwienia dalszego biegu sprawy i jej merytorycznego rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2012 r., sygn.. akt: I OSK 107/12, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 listopada 1996 r., sygn. akt: I SA/Kr 519/96, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 sierpnia 2008 r., sygn.. akt: VII SA/WA 731/08. Podkreślić należy, że zawieszenie postępowania jest szczególną instytucją procesową wstrzymującą tok postępowania w sprawie i jej merytoryczne rozpoznanie, dlatego ustawodawca w sposób wyczerpujący określił w art. 97 § 1 kpa przyczyny powodujące zahamowanie toku postępowania. Ze względu na istotę i skutki zawieszenia postępowania jego przesłanki muszą być interpretowane w sposób ścisły, a sama instytucja wykorzystywana w sposób rygorystyczny, a nie dowolny. "Zagadnienie wstępne", o jakim mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.pa. stanowi materialnoprawną przeszkodę powstającą lub ujawniającą się w toku postepowania jurysdykcyjnego, której usunięcie warunkuje rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Jest to zagadnienie odrębne od sprawy, na której tle wystąpiło. Należy podkreślić, że w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada w myśl której organ obowiązany jest rozstrzygać sprawę administracyjną z uwzględnieniem wszelkich okoliczności faktycznych i prawnych istniejących w chwili orzekania. Zaistnienie niezbędnej sfery faktów i sfery okoliczności prawnych obliguje organ administracji do podjęcia rozstrzygnięcia, nawet wtedy, gdy istnieje prawdopodobieństwo zmiany tych okoliczności w przyszłości. Jak wynika z art. 97 § 2 pkt 4 k.p.a. od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego zależy "rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji" jest zatem zagadnieniem warunkującym merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Zagadnienie to musi dotyczyć w pierwszym rzędzie kwestii materialnoprawnej, która warunkuje możliwość wyznaczenia konsekwencji normy prawnej dla indywidualnej sytuacji i determinuje tym samym treść merytorycznego rozstrzygnięcia. Zależy od niej zarówno treść przyszłego rozstrzygnięcia administracyjnego, jak i możliwość kontynuowania postepowania jurysdykcyjnego. Regulacja art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zgodnie z którą organ administracji obowiązany jest z urzędu zawiesić postępowanie, gdy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego zależy nie tylko rozpatrzenie sprawy, ale i wydanie decyzji, potwierdzają tezę, że przeszkoda jaką stanowi zagadnienie wstępne ma bezpośredni wpływ na sprawę administracyjną. Tak silne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego koresponduje również z twierdzeniem, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi konieczną przesłankę dla wiążącego wyznaczenia konsekwencji normy prawnej w postepowaniu jurysdykcyjnym. Wystąpienie zagadnienia wstępnego i brak jego rozstrzygnięcia wyklucza zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony merytoryczne zakończenie postepowania administracyjnego. Samo zatem stwierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć, a nawet niewątpliwie będzie miał wpływ na losy sprawy administracyjnej, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania, jeżeli w chwili orzekania możliwe jest rozpatrzenie sprawy przez organ administracyjny i wydanie decyzji. Na interpretację zagadnienia wstępnego jako przesłanki zawieszenia postępowania administracyjnego nie mają wpływu względy natury celowościowej i ekonomiki postępowania. Wobec powyższego podkreślić należy, że w konstrukcji zagadnienia wstępnego elementem najważniejszym, którego brak eliminuje możliwość zawieszenia postępowania jest zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. W niniejszej sprawie organ uznał, że rozstrzygnięcie sprawy w postępowaniu odwoławczym będzie możliwe po zakończeniu postępowania sądowego w sprawie skargi kasacyjnej GINB od wyroku WSA w Warszawie z dnia 30 lipca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2961/14 uchylającego decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2014 r., uchylającą decyzję Wojewody Œ[...] z dnia [...] lipca 2014 r., umarzającą wszczęte na wniosek W. F. postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] czerwca 1987 r., i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Skład orzekający nie podziela tego stanowiska organu, uznając jednocześnie, że nie zaistniały przesłanki konieczne dla zawieszenia postępowania odwoławczego o których mówi art. 97 § 1 pkt 4 kpa – jak słusznie podniesiono w skardze. Bez wątpienia nie można wykluczyć, iż orzeczenie NSA zapadłe w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie z dnia 30 lipca 2015r. będzie miało wpływ na losy sprawy administracyjnej lecz jego brak nie uniemożliwia organowi odwoławczemu rozpoznania odwołania od decyzji WojewodyŒ[...] z dnia [...] maja 2015 r. co w konsekwencji wyklucza możliwość zastosowania normy art. 97 § 1 pkt 4 kpa . Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił zarzuty skargi uznając, że rozstrzygnięcie organu zapadło z naruszeniem art. 97 § 1 pkt 4 kpa– bowiem nie zaistniały przesłanki wskazane w w/w przepisie. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 145 § 1pkt 1 lit. c oraz art. 200 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowanie przed sądami administracyjnymi sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło