I SA/Łd 1355/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda Sędziowie: sędzia WSA Joanna Tarno sędzia WSA Cezary Koziński (spr.) Protokolant Asystent sędziego Maciej Dębski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2015 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego "A" Spółki z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie wykazanej w deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT-7 za luty 2014 r. oddala skargę. I SA/Łd 1355/14 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.–Ś., na podstawie art. 216 § 1, art. 217 i art 236 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), w związku z prowadzoną kontrolą podatkową przedłużył do dnia 28 listopada 2014 r. termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie 150.080 zł, wykazanej w deklaracji VAT-7 za miesiąc luty 2014 r. przez Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe A Sp. z o.o. W uzasadnieniu postanowienia organ podatkowy wskazał, iż Spółka w deklaracji VAT-7 za m-c luty 2014 r. wykazała: - dostawę towarów oraz świadczenie usług na terytorium kraju opodatkowaną stawka 23%: podstawa opodatkowania 113,00 zł, podatek należny 26 zł; - wewnątrzwspólnotową dostawę towarów: podstawa opodatkowania 715.712,00 zł; - nabycie towarów i usług pozostałych: wartość netto 652.636 zł, podatek naliczony 150.106,00 zł; - razem kwotę podatku naliczonego do odliczenia: 150.106,00 zł; - nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 25 dni: 150.080,00 zł. W dniu 17 marca 2014 r. wobec Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego A Sp. z o.o. została wszczęta kontrola podatkowa w zakresie zwrotu bezpośredniego w podatku od towarów i usług i prawidłowości użytkowania kas rejestrujących za okres 01.02.2014 r. - 28.02.2014 r. Po przytoczeniu treści przepisów art. 87 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług, organ podatkowy stwierdził, że w przedmiotowej sprawie zmiana terminu dokonania zwrotu wynika z braku odpowiedzi na wniosek skierowany do innego organu podatkowego w celu weryfikacji dokumentów dotyczących transakcji z kontrahentem kontrolowanego podatnika. Udzielenie odpowiedzi na powyższy wniosek ma istotne znaczenie dla dokonania oceny prawnej sprawy, będącej przedmiotem kontroli. Skutkuje to brakiem możliwości zakończenia kontroli i dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie wykazanej w deklaracji VAT-7 za m-c 02/2014 r. w terminie wskazanym w postanowieniu nr [...] z dnia [...], tj. 02.09.2014 r. Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny oraz powołane przepisy prawa podatkowego i z uwagi na konieczność dodatkowej weryfikacji rozliczenia podatnika, organ podatkowy postanowił przedłużyć termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazanej w deklaracji VAT-7 za m-c 02/2014 r. w kwocie 150.080 zł do dnia 28 listopada 2014 r. Pismem z dnia 15 września 2014 r. Spółka wezwała organ podatkowy do usunięcia naruszenia prawa w związku z wydanym postanowieniem. Z kolei Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. w piśmie z dnia 14 października 2014 r. uznał, że ponowna analiza przyczyn przedłużenia terminu do dokonania zwrotu podatku VAT nie wykazała naruszenia prawa przez organ podatkowy. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Łodzi pełnomocnik Sp. z o.o. A wniósł o uchylenie w całości ww. postanowienia oraz zasądzenie od organu podatkowego na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego zgodnie z właściwymi przepisami prawa. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: - art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie rozstrzygnięcia, którego treść i uzasadnienie narusza zasadę zaufania podatnika do organów podatkowych; - art. 125 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady szybkości działania oraz posłużenia się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy; - art. 124 Ordynacji podatkowej poprzez brak wyjaśnienia przesłanek, jakimi kierował się organ stosując art. 87 ust. 2 zd. 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz poprzez brak wskazania, że w sprawie zachodziła konieczność dokonania dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku, co skutkowało przedłużeniem terminu jego zwrotu; - art. 87 ust. 2 zd. 2 w zw. z art. 87 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię. W odpowiedzi na skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. wniósł o jej oddalenie, opisując szczegółowo czynności jakie podjęto w ramach kontroli podatkowej oceniając transakcje podatnika z kontrahentem zagranicznym, na podstawie których powstała nadwyżka podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika. Wskazano także, iż postanowieniem z dnia [...] po raz pierwszy przedłużono termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie 150.080,- zł, wykazanej w deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT-7 za miesiąc luty 2014 r., do dnia 2 września 2014 r. To postanowienie nie zostało zaskarżone przez Spółkę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie ma uzasadnionych podstaw. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie - czy organ podatkowy w sposób zasadny dokonał przedłużenia zwrotu na konto podatnika nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc luty 2014 r. Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, w przypadku gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy. Ustawodawca wskazał zatem dwa równorzędne sposoby postępowania z powstałą nadwyżką podatku. Jednym ze sposobów jest właśnie jej zwrot na rachunek bankowy. Zasady dokonywania zwrotu określa art. 87 ust. 2 tej ustawy, przy uwzględnieniu treści art. 87 ust.6 tej ustawy, który daje podatnikowi prawo do wystąpienia z wnioskiem o zwrot w terminie 25 dni, licząc od dnia złożenia rozliczenia. Jednakże w zdaniu drugim art. 87 ust. 2 ustawy o VAT ustawodawca przewidział możliwość przedłużenia terminu zwrotu podatku. Przepis ten, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 grudnia 2008 r. stanowi, że jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Przy czym jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty. Interpretacja gramatyczna art. 87 ust. 2 ustawy o VAT wskazuje, że do wydania postanowienia w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku wystarczą wątpliwości organu. Należy jednak zauważyć, że z zasady neutralności podatku wynika, iż nie są dopuszczalne zbyt daleko idące ograniczenia ani co do kwoty, ani co do terminu dokonania zwrotu. Np. w orzeczeniu z dnia 18 grudnia 1997 r. w połączonych sprawach Garage Molenheide BVBA (C-286/94), Peter Schepens (C-340/95), Bureau Rik Decan-Business Research & Development NV (BRD) (C-401/95) and Sanders BVBA (C-47/96) v. Belgische Staat stwierdzono, że stosowanie tego rodzaju środków przez państwo członkowskie, co do zasady, nie jest wykluczone. Trybunał Unii Europejskiej jednakże podkreślił w uzasadnieniu orzeczenia, że choć stosowanie tego rodzaju środków - które mają na celu zapewnienie możliwie najskuteczniejszej ochrony interesów budżetu (Skarbu Państwa) - jest dopuszczalne, to jednak nie mogą one iść dalej, niż jest to konieczne do osiągnięcia tego celu (ochrony interesów budżetowych). Dlatego też środki te nie mogą być stosowane w taki sposób, jaki prowadziłby do systematycznego podważania prawa do odliczenia podatku, które to prawo jest fundamentalną zasadą wspólnego systemu VAT. Sprzeczne byłoby to bowiem z zasadą proporcjonalności. Trybunał wskazał następnie, że zasadniczo sprawą sądu krajowego jest badanie, czy w konkretnej sytuacji dane regulacje naruszają zasadę proporcjonalności. Wobec tego organ podatkowy orzekając o przedłużeniu terminu zwrotu powinien wykazać, iż nie działa w sposób dowolny, ale przedstawić stanowisko świadczące o konieczności weryfikacji zasadności zwrotu podatku VAT. Sąd podziela stanowisko Spółki, że zaskarżone postanowienie jest lakoniczne w zakresie precyzyjnego wykazania przesłanek świadczących o konieczności weryfikacji rozliczenia podatnika wnioskującego o zwrot podatku za analizowany okres rozliczeniowy. Z postanowienia organu podatkowego wynika jednak, że przedłużenie zwrotu podatku związane jest z prowadzonym wobec podatnika postępowaniem kontrolnym, jak również brakiem odpowiedzi innego organu podatkowego w zakresie weryfikacji dokumentów dotyczących transakcji opodatkowanych VAT w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Nie można zatem aprobować takiej wykładni art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, która ograniczałaby stosowanie instytucji przedłużenia terminu zwrotu do takiego stopnia, że w istocie prowadziłaby do niemożności spełnienia celu jej ustanowienia, tj. umożliwienia organowi tymczasowego wstrzymania się ze zwrotem podatku do momentu zakończenia weryfikacji zasadności tego zwrotu w przypadku zaistnienia dostatecznych wątpliwości w tym zakresie (por. wyrok NSA z 11 kwietnia 2014 r., I FSK 610/13, LEX nr 1484704). Jakkolwiek organ podatkowy nie wskazał w uzasadnieniu postanowienia konkretnych argumentów w zakresie powziętych wątpliwości dotyczących zwrotu podatku za analizowany okres rozliczeniowy, Sąd uznał, że wskazanie w zaskarżonym postanowieniu konieczności analizy dokumentacji dotyczącej miesiąca lutego 2014 r., w ramach prowadzonej kontroli podatkowej, należy utożsamiać z koniecznością sprawdzenia rzetelności i prawdziwości transakcji zawartych przez skarżącą Spółkę z jej kontrahentem zagranicznym. Nie budzi żadnej wątpliwości okoliczność wszczęcia wobec Spółki A w dniu 17 marca 2014 r. kontroli podatkowej. Do akt sprawy dołączono również protokół z tej kontroli, który doręczono pełnomocnikowi Spółki w dniu 27 listopada 2014 r. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd uznał, że organy podatkowe nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów ustawy Ordynacja podatkowa w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dopuszczone prawem przedłużenie terminu zwrotu podatku i prowadzenie weryfikacji rozliczenia podatnika w toku kontroli podatkowej nie może być odbierane jako naruszanie zasady zaufania podatnika do organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej), czy też naruszenie zasady szybkości prowadzonego postępowania (art. 125 Ordynacji podatkowej). Wobec powyższego nie ma także podstaw do przyjęcia naruszenia przez organ art. 87 ust. 2 ustawy o VAT w kontekście naruszenia zasady wyjaśnienia stronie przesłanek, którymi kierował się organ podatkowy załatwiając sprawę (art. 124 Ordynacji podatkowej). Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z póź. zm.), należało skargę oddalić. m.m.