I SA/Po 993/16

WyrokWSA w Poznaniu2017-02-02

Skład orzekający: Katarzyna Nikodem, Waldemar Inerowicz, Aleksandra Kiersnowska – Tylewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dokumenty takie jak 'deklaracja eksportowa' (Export Accompanying Document) i 'deklaracja importowa', zawierające numer faktury, masę towarów i ich wartość, mogą być uznane za dokumenty potwierdzające wywóz towaru poza terytorium UE w kontekście zastosowania stawki 0% VAT w eksporcie pośrednim?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona interpretacja indywidualna Ministra Finansów jest nieprawidłowa. Stwierdził, że katalog dokumentów potwierdzających wywóz towaru poza UE, określony w art. 41 ust. 6a ustawy o VAT, jest otwarty. Dokumenty takie jak 'deklaracja eksportowa' i 'deklaracja importowa', zawierające kluczowe dane identyfikujące dostawę i wywóz, mogą być uznane za wystarczające do zastosowania stawki 0% VAT w eksporcie pośrednim, nawet jeśli nie są to komunikaty IE-599. Naruszenie art. 41 ust. 11 ustawy o VAT przez organ uzasadnia uchylenie interpretacji.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka zwróciła się o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej w sprawie stosowania stawki 0% VAT do eksportu pośredniego towarów. Wnioskodawczyni otrzymywała od kontrahentów dokumenty takie jak 'deklaracja eksportowa' i 'deklaracja importowa', które zawierały m.in. numer faktury, masę i wartość towarów. Organ podatkowy uznał te dokumenty za niewystarczające do zastosowania stawki 0%, wskazując na konieczność posiadania komunikatów IE-599. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, zarzucając organowi błędną wykładnię przepisów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądził od Ministra Rozwoju i Finansów na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędziowie Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska – Tylewicz(spr.) Protokolant: referent stażysta Agata Pasternak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi [...] na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług. I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Ministra Rozwoju i Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 19 listopada 2015 r., X. sp. z o.o. sp. k., z siedzibą w K. (dalej zwana skarżącą lub wnioskodawczynią) zwróciła się z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie dokumentacji uprawniającej do zastosowania preferencyjnej stawki podatku 0% w eksporcie towarów. We wniosku o wydanie interpretacji przedstawiono opis zdarzenia przyszłego, w którym to wnioskodawczyni prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą w zakresie dystrybucji oraz handlu profesjonalnymi kosmetykami fryzjerskimi. Odbiorcami towarów są zarówno podmioty mające siedzibę w kraju oraz na terenie innych państw członkowskich, jak i kontrahenci spoza UE. Część towarów jest eksportowana, a wywozu dokonuje nabywca mający siedzibę poza terytorium kraju. W przypadku gdy ma miejsce eksport pośredni, a towary opuszczają terytorium UE z terytorium innego państwa członkowskiego niż terytorium kraju skarżąca otrzymuje od kontrahenta potwierdzenia wywozu sporządzone według różnych wzorów. Polskie służby celne potwierdzają wywóz towarów poza terytorium kraju na dokumencie IE-599, jednakże w innych państwach członkowskich obowiązują innego rodzaju formularze. Najczęściej skarżąca otrzymuje dwa dokumenty (w formie elektronicznej), tj. "deklarację eksportową" (zwykle opisaną jako "Export Accompanying Document"), na której wskazana jest m.in. data zgłoszenia do odprawy, numer MRN (Movement Reference Number) i numer urzędu celnego wyjścia oraz "deklarację importową", sporządzoną w kraju, do którego nastąpił wywóz towarów. Oba ze wskazanych dokumentów można jednoznacznie przyporządkować do danej dostawy nie tylko poprzez dane sprzedawcy i nabywcy towarów, ale przede wszystkim przez numer faktury wystawionej przez skarżącą, masę towarów oraz ich wartość (wyrażoną w walucie euro). Dane te są zgodne z danymi zawartymi w odpowiedniej fakturze. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że jej wątpliwości dotyczą tego, czy dokumenty zawierające opisane wyżej informacje, można uznać za dokumenty potwierdzające wywóz towaru poza terytorium UE, a tym samym czy przysługuje jej prawo do zastosowania stawki 0%. Na tle tak przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego skarżąca zwróciła się do organu z pytaniem, czy w przedstawionej sytuacji, gdy dokonuje ona eksportu pośredniego z terytorium innego państwa członkowskiego UE, a na zgłoszeniu celnym wywozowym oraz deklaracji potwierdzającej przywóz towarów w kraju docelowym wskazane są numer faktury, masa towarów oraz ich wartość (w euro), można uznać, że przysługuje jej prawo opodatkowania tej dostawy według stawki 0%? Przedstawiając własne stanowisko w sprawie wnioskodawczyni wskazała na zawartą w art. 2 pkt 8 ustawy o podatku od towarów i usług definicję eksportu towarów. Zaznaczono, że zgodnie z art. 41 ust. 11 w zw. z ust. 4 powołanej ostatnio ustawy warunkiem zastosowania stawki 0% w eksporcie pośrednim jest otrzymanie przez podatnika przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym dokonano dostawy towarów, dokumentu potwierdzającego wywóz towaru poza terytorium UE, z którego wynika tożsamość towaru będącego przedmiotem dostawy i wywozu. W ocenie skarżącej w opisanym stanie faktycznym dysponuje ona zarówno dokumentem, z którego wynika zgłoszenie towarów będących przedmiotem eksportu do odprawy w urzędzie celnym wyjścia, jak i deklarację - zgłoszenie przywozu w kraju docelowym. Oba z tych dokumentów wskazują nie tylko dane dostawcy (wnioskodawczyni) i nabywcy, ale również numer faktury, masę towaru oraz ich wartość wynikającą z faktury. Dane te są zgodne z danymi wskazanymi w fakturze wystawionej przez skarżącą. W ocenie wnioskodawczyni opisane powyżej dokumenty, potwierdzają wywóz towaru poza terytorium UE. Wskazane dane (numer faktury, masa, wartość towarów) pozwalają jednoznacznie zidentyfikować dostawę, której dotyczą, potwierdzając tożsamość towaru będącego przedmiotem dostawy i wywozu. W ocenie skarżącej może ona uznać, że określone w art. 41 ust. 11 ustawy o podatku od towarów i usług przesłanki zostały spełnione z uwagi na co przysługuje jej prawo do zastosowania w odniesieniu do danej dostawy stawki podatku w wysokości 0%. Minister Finansów działający przez organ upoważniony – Dyrektora Izby Skarbowej w P. w interpretacji indywidualnej z dnia 10 lutego 2016 r., nr [...] uznał przedstawione przez skarżącą stanowisko za nieprawidłowe. Uzasadniając swoje stanowisko organ po przytoczeniu art. 2 pkt 8 ustawy o podatku od towarów i usług stwierdził, że aby uznać daną czynność za eksport towarów musi mieć miejsce dostawa towarów wysyłanych lub transportowanych z terytorium kraju poza terytorium UE przez dostawcę lub na jego rzecz (eksport bezpośredni) lub przez nabywcę mającego siedzibę poza terytorium kraju, lub na jego rzecz (eksport pośredni). Wywóz towarów musi zostać również potwierdzony przez urząd celny określony w przepisach celnych. Zastrzeżono przy tym, że z uwagi na terytorialny charakter podatku VAT, opodatkowaniu podlegają wyłącznie czynności, których miejscem świadczenia jest terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, które w przypadku dostaw towarów wysyłanych lub transportowanych wyznacza art. 22 ust. 1 pkt 1 powołanej ostatnio ustawy. Zgodnie z tym przepisem, miejscem dostawy towarów jest w przypadku towarów wysyłanych lub transportowanych przez dokonującego ich dostawy, ich nabywcę lub przez osobę trzecią - miejsce, w którym towary znajdują się w momencie rozpoczęcia wysyłki lub transportu do nabywcy. Z uwagi na powyższe tylko wywóz towarów, które w momencie rozpoczęcia wysyłki lub transportu poza terytorium UE znajdują się na terytorium kraju, stanowi eksport towarów w rozumieniu art. 2 pkt 8 i art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podlegający opodatkowaniu w Polsce. Uzasadniając swój pogląd organ powołał się również na uchwałę NSA sygn. I FPS 3/12, gdzie wskazano m.in., że w sytuacji gdy transport towaru z Polski zostanie przerwany na terytorium innego kraju unijnego i ponownie podjęty w okolicznościach wskazujących, że miejscem jego rozpoczęcia, w celu wywozu towarów poza terytorium UE, jest tenże inny kraj unijny, brak jest podstaw do stwierdzenia, że eksport tych towarów nastąpił z terytorium Polski. Oznacza to, że w przypadku gdy towar jest transportowany (wysyłany, przemieszczany) z Polski do innego państwa członkowskiego z pominięciem procedury wywozu i tam rozładowany i magazynowany (składowany poza składem celnym), po czym dopiero z tego kraju transportowany (wysyłany) – po zgłoszeniu w nim tegoż towaru do wywozu poza terytorium UE – nie ma podstaw do stwierdzenia, że wywóz tego towaru poza terytorium Wspólnoty nastąpił z terytorium Polski, gdyż miejscem świadczenia takiej dostawy eksportowej, w rozumieniu art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług (art. 32 dyrektywy 2006/112/WE), nie jest w takiej sytuacji Polska, lecz tenże kraj unijny, w którym znajdują się eksportowane towary w momencie rozpoczęcia wysyłki lub transportu towarów do nabywcy poza terytorium UE. Organ zaznaczył jednak, że z powyższego nie wynika, że podlegający eksportowi towar musi opuścić terytorium UE za pośrednictwem krajowego granicznego urzędu celnego, gdyż może to nastąpić poprzez każdy unijny urząd celny, lecz niezbędnym jest, aby transport (wysyłka) tego towaru, przed opuszczeniem terytorium rozpoczął się na terytorium Polski oraz aby transport ten miał nieprzerwany charakter. Odnosząc powyższe rozważania do opisu zdarzenia przyszłego przedstawionego przez skarżącą wskazano, że w niniejszej sprawie spełniony został pierwszy z warunków, aby dokonaną dostawę towarów uznać za eksport towarów, o którym mowa w art. 2 pkt 8 lit. b) ustawy o podatku od towarów i usług. Jednak aby spełniona została definicja eksportu z przywołanego ostatnio przepisu oraz jego opodatkowanie stawką podatku w wysokości 0%, konieczne jest spełnienie także drugiego warunku dotyczącego potwierdzenia wywozu towarów przez urząd celny określony w przepisach celnych. Zgodnie z art. 41 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług, stawkę podatku 0% stosuje się w eksporcie towarów, o którym mowa w ust. 4 i 5, pod warunkiem że podatnik przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy otrzymał dokument potwierdzający wywóz towaru poza terytorium Unii Europejskiej. W myśl art. 41 ust. 6a powołanej ostatnio ustawy, dokumentem, o którym mowa w ust. 6, jest w szczególności: dokument w formie elektronicznej otrzymany z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych albo potwierdzony przez urząd celny wydruk tego dokumentu (pkt 1); dokument w formie elektronicznej pochodzący z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych, otrzymany poza tym systemem, jeżeli zapewniona jest jego autentyczność (pkt 2); zgłoszenie wywozowe w formie papierowej złożone poza systemem teleinformatycznym służącym do obsługi zgłoszeń wywozowych albo jego kopia potwierdzona przez urząd celny (pkt 3). Zgodnie z kolei z art. 41 ust. 11 przywołanego ostatnio aktu, przepisy ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio w eksporcie towarów, o którym mowa w art. 2 pkt 8 lit. b, jeżeli podatnik przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym dokonał dostawy towarów, otrzymał dokument, o którym mowa w ust. 6, z którego wynika tożsamość towaru będącego przedmiotem dostawy i wywozu. Przepisy ust. 7 i 9 stosuje się odpowiednio. W kontekście przytoczonych regulacji organ stwierdził, że ustalając zakres zastosowania przepisu art. 41 ust. 6 i 11 ustawy o podatku od towarów i usług, właściwym staje się przyjęcie uregulowań zawartych w przepisach prawa celnego. Warunkiem zastosowania preferencyjnej stawki 0% jest bowiem posiadanie stosownych dokumentów spełniających warunki określone w przepisach celnych, które jednoznacznie potwierdzają wywóz towarów poza granicę UE. Dokumentami, które potwierdzają wywóz towarów poza terytorium UE dla celów podatku od towarów i usług są co do zasady dokumenty wydawane podatnikom przez właściwe urzędy celne na podstawie przepisów prawa celnego, w tym przepisów rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny. W ocenie organu dokumentami potwierdzającymi wywóz towarów poza terytorium UE są przede wszystkim podpisane i przesłane w Systemie Kontroli Eksportu (ECS) przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych komunikaty IE-599 (w przypadku obsługi zgłoszenia wywozowego w systemie ECS). Kopiami takich dokumentów są w szczególności potwierdzone przez właściwy urząd celny (przez zamieszczenie pieczęci i podpisu) wydruki komunikatów IE-599, czy przesłane drogą elektroniczną pliki z komunikatem IE-599 (w przypadku obsługi zgłoszenia wywozowego w systemie ECS). Dokumentem potwierdzającym wywóz towarów poza granice UE nie jest Wywozowy Dokument Towarzyszący (EAD). Jest to bowiem dokument, który jest generowany w związku ze zwolnieniem towaru do wywozu, a zatem związany z dokumentacją etapu wcześniejszego niż wywóz (wyprowadzenie) towarów poza granice UE. Na gruncie prawa celnego, dokumentem potwierdzającym wywóz towarów poza terytorium UE jest Komunikat IE-599 podpisany przez system ECS przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych. Komunikat ten zawiera dane zgłoszenia z momentu zwolnienia zgłoszenia do procedury wywozu oraz informacje o potwierdzeniu wywozu lub zatrzymaniu towaru na granicy i jest wysyłany do zgłaszającego przez urząd celny wywozu. Konkludując swoje rozważania organ stwierdził, że otrzymane przez skarżącą dokumenty w postaci deklaracji eksportowej jak i deklaracji importowej nie stanowią dokumentów wystawionych przez urząd celny, które potwierdzałyby, że będące przedmiotem dostawy towary zostały wywiezione poza terytorium UE. Z uwagi na powyższe nie zostaną spełnione warunki do uznania opisanych we wniosku dostaw towarów za eksport pośredni, opodatkowany preferencyjną stawką podatku w wysokości 0%. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszeń prawa, skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika – doradcę podatkowego wniosła do tutejszego sądu skargę na wskazaną powyżej interpretację indywidualną wnosząc o jej uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa według norm przepisanych. Zaskarżonej interpretacji zarzuca się naruszenie art. 41 ust. 11 ustawy o podatku od towarów i usług – poprzez błędną wykładnię, tj. przyjęcie, iż jedynie podpisane i przesłane w Systemie Kontroli Eksportu (ECS) przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych komunikaty IE-599 stanowią dokumenty, o których mowa w tym przepisie. W ocenie skarżącej wskazane naruszenie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie organu podatkowego i treść wydanej interpretacji indywidualnej. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Rozstrzygnięcie zawisłego przed sądem sporu sprowadza się do ustalenia, czy w realiach zdarzenia przyszłego opisanego we wniosku o wydanie interpretacji skarżąca będzie uprawniona do opodatkowania transakcji eksportu pośredniego z zastosowaniem stawki 0%. W opisanym przez skarżącą zdarzeniu przyszłym dokonuje ona eksportu pośredniego towarów z terytorium innego państwa członkowskiego UE. Wnioskodawczyni otrzymuje od kontrahentów potwierdzenia wywozu sporządzone według różnych wzorów. Najczęściej skarżąca otrzymuje dwa dokumenty (w formie elektronicznej), tj. "deklarację eksportową" (zwykle opisaną jako "Export Accompanying Document"), na której wskazana jest m.in. data zgłoszenia do odprawy, numer MRN (Movement Reference Number) i numer urzędu celnego wyjścia oraz "deklarację importową", sporządzoną w kraju, do którego nastąpił wywóz towarów. W tak przedstawionych realiach skarżąca zwróciła się do organu z pytaniem czy w przedstawionej sytuacji – gdy na zgłoszeniu celnym wywozowym oraz deklaracji potwierdzającej przywóz towarów w kraju docelowym wskazane są numer faktury, masa towarów oraz ich wartość (w euro) – można uznać, że przysługuje jej prawo opodatkowaniu eksportu z zastosowaniem stawki 0%. W zaskarżonej interpretacji wyrażono pogląd, że warunkiem zastosowania stawki 0% jest posiadanie stosownych dokumentów spełniających warunki określone w przepisach celnych, które jednoznacznie potwierdzają wywóz towarów poza granicę UE. W ocenie organu dokumentami potwierdzającymi wywóz towarów poza terytorium UE są przede wszystkim podpisane i przesłane w Systemie Kontroli Eksportu (ECS) przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych komunikaty IE-599. Zdaniem organu otrzymane przez skarżącą dokumenty w postaci deklaracji eksportowej jak i deklaracji importowej nie stanowią dokumentów wystawionych przez urząd celny, które potwierdzałyby, że będące przedmiotem dostawy towary zostały wywiezione poza terytorium UE. Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej interpretacji należy wskazać, że zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r., nr 177, poz. 1054 ze zm. – dalej w skrócie: "ustawa o PTU"), ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o: eksporcie towarów - rozumie się przez to dostawę towarów wysyłanych lub transportowanych z terytorium kraju poza terytorium Unii Europejskiej przez: dostawcę lub na jego rzecz, lub (lit. a) nabywcę mającego siedzibę poza terytorium kraju lub na jego rzecz, z wyłączeniem towarów wywożonych przez samego nabywcę do celów wyposażenia lub zaopatrzenia statków rekreacyjnych oraz turystycznych statków powietrznych lub innych środków transportu służących do celów prywatnych (lit. b) – jeżeli wywóz towarów poza terytorium Unii Europejskiej jest potwierdzony przez urząd celny określony w przepisach celnych. Zgodnie z kolei z art. 41 ust. 4 powołanej ostatnio ustawy, w eksporcie towarów, o którym mowa w art. 2 pkt 8 lit. a, stawka podatku wynosi 0%. Stosownie do postanowień art. 41 ust. 11 ustawy o PTU, przepisy ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio w eksporcie towarów, o którym mowa w art. 2 pkt 8 lit. b, jeżeli podatnik przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym dokonał dostawy towarów, otrzymał dokument, o którym mowa w ust. 6, z którego wynika tożsamość towaru będącego przedmiotem dostawy i wywozu. Przepisy ust. 7 i 9 stosuje się odpowiednio. Zgodnie z art. 41 ust. 6 ustawy o PTU, stawkę podatku 0% stosuje się w eksporcie towarów, o którym mowa w ust. 4 i 5, pod warunkiem że podatnik przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy otrzymał dokument potwierdzający wywóz towaru poza terytorium Unii Europejskiej. Zgodnie z art. 41 ust. 6a ustawy o PTU, dokumentem, o którym mowa w ust. 6 jest w szczególności: dokument w formie elektronicznej otrzymany z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych albo potwierdzony przez urząd celny wydruk tego dokumentu (pkt 1); dokument w formie elektronicznej pochodzący z systemu teleinformatycznego służącego do obsługi zgłoszeń wywozowych, otrzymany poza tym systemem, jeżeli zapewniona jest jego autentyczność (pkt 2); zgłoszenie wywozowe w formie papierowej złożone poza systemem teleinformatycznym służącym do obsługi zgłoszeń wywozowych albo jego kopia potwierdzona przez urząd celny (pkt 3). Wykładnia językowa przytoczonych ostatnio przepisów prowadzi do wniosku, że warunkiem zastosowania stawki 0% w odniesieniu do eksportu pośredniego jest posiadanie przez podatnika przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym dokonano eksportu, dokumentu potwierdzającego wywóz towaru poza terytorium Unii Europejskiej, z którego wynika tożsamość towaru będącego przedmiotem dostawy i wywozu. Przepisy ustawy o PTU nie wskazują wprost na dokument, którego posiadanie stanowi warunek konieczny zastosowania stawki 0%. W art. 41 ust. 6a ustawy o PTU ustawodawca posługuje się sformułowaniem "w szczególności" co prowadzi do wniosku, że przewidziany w tym przepisie katalog jest otwarty, a wymienione w nim dokumenty stanowią jedynie przykłady dokumentów uznanych za dowód potwierdzający dostawę i wywóz towaru poza granice UE. Wskazany ostatnio przepis został dodany do ustawy o PTU z dniem 01 kwietnia 2013 r., na skutek wejścia w życie ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2013 r., poz. 35). W uzasadnieniu projektu do powołanej ustawy nowelizującej wskazano, że zmiana w art. 41 ust. 6a ustawy o PTU określa otwarty katalog dokumentów potwierdzających wywóz towarów poza Unię Europejską, o których mowa w ust. 6 tego artykułu. Z uwagi na to, iż w zależności od państwa, w którym nastąpi objęcie procedurą wywozu, mogą występować różne dokumenty, zaproponowany został katalog otwarty dokumentów, które mogą potwierdzać wywóz towarów poza UE. Umożliwi to stosowanie stawki 0% również w sytuacji, gdyby w innych państwach funkcjonowały zgodnie z przepisami tam obowiązującymi inne niż wymienione w tym przepisie dokumenty potwierdzające wywóz towarów poza terytorium UE [druk nr 805, Sejm RP VII kadencji, dostęp pod adresem: http://www.sejm.gov.pl/sejm7.nsf/druk.xsp?nr=805]. Mając powyższe na uwadze za nieuprawniony należy uznać wyrażony w zaskarżonej interpretacji pogląd, że otrzymane przez skarżącą dokumenty w postaci deklaracji eksportowej jak i deklaracji importowej nie stanowią dokumentów wystawionych przez urząd celny, które potwierdzałyby, że będące przedmiotem dostawy towary zostały wywiezione poza terytorium UE. Jak wynika bowiem z okoliczności zdarzenia przyszłego opisanego przez wnioskodawczynię, najczęściej otrzymuje ona dwa dokumenty tj. "deklarację eksportową" (zwykle opisaną jako "Export Accompanying Document") oraz "deklarację importową", sporządzoną w kraju, do którego nastąpił wywóz towarów. Zgodzić należy się z poglądem organu, że dokumentem potwierdzającym wywóz towarów poza granice UE nie jest Wywozowy Dokument Towarzyszący (EAD), który jest generowany w związku ze zwolnieniem towaru do wywozu. Zestawienie jednak tego dokumentu z deklaracją importową nie pozostawia wątpliwości, że doszło do wywozu towaru poza granice kraju. Wskazane przez skarżącą dokumenty są dokumentami urzędowymi. Zgodnie z art. 194 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 613), dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Niezależnie od powyższego należy zaznaczyć, że poprzez zastosowanie stawki 0% w odniesieniu do eksportu towaru dochodzi do realizacji zasady neutralności podatku od towarów i usług. Na skutek zastosowania stawki 0% realizowane jest prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego związanego z eksportem towaru. Stawka 0% ma charakter szczególny, jest instrumentem umożliwiającym podatnikom, którzy wykonują czynności niepodlegające obciążeniu podatkiem, odliczenie podatku naliczonego. Innymi słowy, jest to konstrukcja, która pozwala nie obciążać podatkiem konkretnych czynności czy towarów, przy jednoczesnym zachowaniu prawa podatnika do odliczenia podatku naliczonego. Odpowiada ona konstrukcji zwolnienia z prawem do odliczenia podatku naliczonego, przewidzianej w dyrektywie 2006/112/WE [tak: T. Michalik, VAT. Komentarz. Wyd. 12, Warszawa 2016, komentarz do art. 41 ustawy o PTU]. Eksport towaru skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego po stronie importera. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem zasada neutralności wymaga, aby odliczenie podatku VAT naliczonego przysługiwało, jeżeli zostały spełnione wymogi materialne, nawet wówczas, gdy niektóre wymogi formalne zostały pominięte przez podatników [tak: wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 28 lipca 2016 r., C-332/15, pkt 45 LEX nr 2080950 oraz powołane tam orzecznictwo]. Wychodząc z powyższych założeń nie może budzić wątpliwości, że przewidziany na mocy art. 41 ust. 11 w zw. z ust. 6 i 6a ustawy o PTU obowiązek dysponowania przez podatnika dokumentem potwierdzającym wywóz towaru poza terytorium UE stanowi jedynie wymóg formalny zastosowania stawki 0%. Jak już wskazano - przewidziany w art. 41 ust. 6a katalog dokumentów potwierdzających wywóz towaru poza granice UE jest otwarty. W orzecznictwie NSA również wskazuje się, że celem art. 41 ust. 11 ustawy o PTU jest udowodnienie przez podatnika, że spełnione zostały warunki eksportu. Dla udowodnienia, że eksport miał miejsce, wystarczy dowolny dokument, a niekoniecznie pieczęć urzędu celnego na karcie SAD. Przyjęcie, że tylko karta SAD jest dokumentem uprawniającym do skorzystania z preferencyjnej stawki VAT naruszałoby zasadę neutralności [tak: wyrok NSA z dnia 10 września 2014 r., I FSK 1304/13, dostęp pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. W ocenie sądu rozpoznającego niniejszą sprawę również tezy uchwały NSA z dnia 11 października 2010 r., I FPS 1/10 [dostęp pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl] potwierdzają wniosek, że w imię zasady proporcjonalności i neutralności podatku VAT dla ustalenia, że w sprawie należy zastosować stawkę właściwą dla eksportu towarów wystarczy posiadanie przez podatnika takich dowodów, które łącznie potwierdzają fakt wywiezienia towarów poza obszar UE. W tym zakresie sąd podziela sformułowany w orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym podstawowe znaczenie związane z eksportem towarów, a tym samym możliwość zastosowania stawki preferencyjnej należy łączyć z wyprowadzeniem towaru poza granice UE a potwierdzenie tego zdarzenia może mieć miejsc w każdej jednoznacznej i wiarygodnej formie [tak: wyrok WSA w Łodzi z dnia 23 czerwca 2016 r., I SA/Łd 437/16, orzeczenie prawomocne dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Konkludując powyższe rozważania należy stwierdzić, że trafny okazał się zarzut naruszenia art. 41 ust. 11 ustawy o PTU. W toku dalszego postępowania obowiązkiem organu podatkowego będzie przyjęcie, że w przedstawionych przez skarżącą realiach zdarzenia przyszłego deklaracja eksportowa (zwykle opisanej jako "Export Accompanying Document") oraz deklaracja importowa, sporządzona w kraju, do którego nastąpił wywóz towarów, na których wskazany jest numer faktury, masa towarów oraz ich wartość, stanowią dokumenty, które łącznie potwierdzają wywóz towaru poza terytorium UE. Z uwagi na trafność podniesionego w skardze zarzutu zaskarżoną interpretację należało uchylić w oparciu o art. 146 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 i art. 205 § 4 i 2 powołanej ostatnio ustawy. Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania składa się wpis od skargi w kwocie [...]zł, wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie [...]zł należne na podstawie § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. nr 31, poz. 153) oraz kwota [...]zł tytułem opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło