II SA/Po 937/14
WyrokWSA w Poznaniu2015-01-29
Skład orzekający: Jakub Zieliński, Wiesława Batorowicz, Elwira Brychcy
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na użytkowanie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego może zostać wydane bez uprzedniego zbadania zgodności sposobu zagospodarowania terenu z przepisami o planowaniu przestrzennym, w szczególności poprzez uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy, gdy nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy nadzoru budowlanego naruszyły prawo materialne, w szczególności art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Pozwolenie na użytkowanie samowolnie wybudowanego obiektu, w sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, może być wydane jedynie po uprzednim zbadaniu zgodności sposobu zagospodarowania terenu z przepisami o planowaniu przestrzennym, co powinno nastąpić w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Organy nie przeprowadziły takiego postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego udzielił pozwolenia, uznając, że obiekt został wybudowany zgodnie z regułami sztuki budowlanej i obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym brak zbadania zgodności obiektu z przepisami o planowaniu przestrzennym według stanu na dzień orzekania oraz brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. Zasądzono od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących kwotę pieniężną tytułem zwrotu kosztów sądowych. Określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi A i B na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego w W. z dnia [...] maja 2014 r. Nr [...], II. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących solidarnie kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Decyzją z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., działając na podstawie art. 42 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (dalej: "Prawo budowlane z 1974 r."), w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (dalej: "Prawo budowlane z 1994 r.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "K.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku C w sprawie pozwolenia na użytkowanie wybudowanego budynku gospodarczego – udzielił C pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego na działce nr ewid. [...] przy ulicy [...] w W.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji podniósł, że w wyniku kontroli zabudowy nieruchomości położonej w W. przy ulicy [...], dokonanej na interwencję sąsiada w dniu [...] listopada 2006 r. stwierdzono, iż przy granicy działki A i B został wybudowany budynek gospodarczy. Według oświadczenia C z dnia [...] listopada 2006 r. przedmiotowy budynek gospodarczy został wybudowany w 1987 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę. W wyniku prowadzonego postępowania zobowiązano inwestora na podstawie art. 81c ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. o opracowanie w terminie 14 dni od dnia otrzymania pisma oceny technicznej, wybudowanego budynku gospodarczego, z uwzględnieniem jego lokalizacji oraz ocenę możliwości bezpiecznego jego użytkowania. Zobowiązany pismem z dnia [...] marca 2007 r. zwrócił się do organu pierwszej instancji o przedłużenie terminu o dwa tygodnie na złożenie dokumentacji. Dnia [...] kwietnia 2007 r. C dostarczył do inspektoratu opinię techniczną wybudowanego budynku gospodarczego. Opinia techniczna wykonana została przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane i projektowe oraz będącą członkiem Wielkopolskiej Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa. We wnioskach końcowych oceny zapisano, że budynek wykonany został zgodnie z regułami sztuki budowlanej, a konstrukcja jest trwała i pozwala na bezpieczne użytkowanie budynku gospodarczego. W aktach sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające, że budowa budynku gospodarczego została zrealizowana zgodnie z obowiązującym ówcześnie planem zagospodarowania przestrzennego.
Organ pierwszej instancji podniósł następnie, że przeprowadził kontrolę, która potwierdziła wykonanie zaleceń zawartych w decyzji własnej z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...], a dotyczących wykazu czynności i robót niezbędnych w celu umożliwienia dalszego użytkowania przedmiotowego budynku. W świetle podjętych czynności organ pierwszej instancji stwierdził, że przedmiotowy obiekt posiada zdolność do użytku zgodnie z art. 42 ust. 3 Prawa budowlanego z 1974 r.
A i B nie zgodzili się z powyższym rozstrzygnięciem i wnieśli od niego odwołanie do Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Odwołujący podkreślili, iż C nie wykonał nic, aby doprowadzić swój obiekt do stanu odpowiedniego. Nadto nie zgadzają się z działaniami PINB w W., Ich zdaniem w przedmiotowym budynku jest przepompownia ścieków. Wobec tego WWINB winien przeprowadzić oględziny w terenie oraz powołać biegłego z zakresu budownictwa w celu oceny stanu technicznego obiektu. Nadto nadal nie wykonano decyzji PINB w W. z dnia [...] maja 2007 r. znak: [...]. Dodatkowo A wskazała, że PINB w W. bezkrytycznie przyjął zdanie tylko jednej ze stron i tylko na nim oparł rozstrzygnięcie w sprawie.
Decyzja z dnia [...] czerwca 2014 r. znak [...] Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 104 oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że obowiązki nałożone decyzją organu pierwszej instancji zostały wykonane, słusznym stało się zatem wydanie decyzji o udzieleniu C pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego, a takie orzeczenie organu pierwszej instancji kończy procedurę legalizacyjną. W takiej sytuacji bezzasadnym jest twierdzenie stron, iż obiekt ten stanowi samowolę budowlaną i należy doprowadzić do jego rozbiórki.
Zdaniem organu odwoławczego bezzasadne są także zarzuty, iż organ powiatowy bezkrytyczne przyjął tylko zdanie jednej ze stron i na nim oparł swoje stanowisko, podczas gdy z akt prowadzonego postępowania wynika, iż PINB w W. przeprowadził oględziny na przedmiotowym terenie w dniu [...] stycznia 2007 r. oraz kontrolę [...] października 2007 r., w dniu [...] listopada 2009 r. i dnia [...] marca 2014 r. Powyższe oznacza, iż zdaniem WWINB postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone przez PINB w W. w sposób prawidłowy, a jego ustalenia zostały przyjęte przez organ odwoławczy jako dowód w sprawie. Bezzasadnym jest dalsze gromadzenie materiału dowodowego tj. przeprowadzanie kolejnych oględzin, powoływanie biegłego z zakresu budownictwa na okoliczność ustalenia aktualnego stanu technicznego budynku gospodarczego, ponieważ pozostaje ono bez wpływu na wynik postępowania.
A i B nie zgodzili się z powyższym rozstrzygnięciem i wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Organom wydającym decyzję zarzucili rażące naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego:
a) niezastosowanie § 12 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 3 lipca 1980 r., pomimo, że w sprawie zachodzą przesłanki do jego zastosowania;
b) naruszenie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że sporny budynek gospodarczy jest zgodny z przepisami zagospodarowania przestrzennego obowiązującymi w okresie budowy tego obiektu, podczas gdy należałoby rozpatrywać taką zgodność według przepisów obowiązujących w dacie rozstrzygania sprawy przez organ;
c) naruszenie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że samowolnie posadowiony obiekt budowlany nie powoduje pogorszenia warunków zdrowotnych i użytkowych dla otoczenia;
d) niewłaściwe zastosowanie w sprawie art. 40 i art. 42 ust. 3 Prawa budowlanego z 1974 r. poprzez przyjęcie, że w sprawie nie zachodzą przypadki opisane w art. 37 ust. 1 ww. ustawy;
2. przepisów postępowania:
a) art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 75, art. 77 oraz art. 80 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i właściwego rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie;
b) art. 7 art. 77 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego w sprawie oraz niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego;
c) art. 80 K.p.a. poprzez całkowicie dowolną i stronniczą ocenę dowodów;
d) art. 140 w zw. z art. 7 i 77 J 1 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji PINB w W., a także o zasądzenie kosztów postępowania. Jednocześnie z ostrożności procesowej skarżący wnieśli o dopuszczenie przez Sąd dowodów z dokumentów, oględzin, przesłuchania stron oraz opinii biegłego z zakresu budownictwa.
W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący przedstawili własne dowody (m.in. dokumentacja zdjęciowa) na poparcie swoich racji.
W odpowiedzi na powyższą skargę Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Pismem procesowym z dnia [...] stycznia 2015 r. skarżący ustosunkowali się do odpowiedzi na skargę ponownie prezentując własne stanowisko w sprawie i podnosząc przede wszystkim kwestie zacierania śladów istnienia przepompowni ścieków, która ma się znajdować w spornym sąsiednim budynku. W piśmie tym wskazano także, że B został poprawnie zawiadomiony o terminie rozprawy, przewidzianej na dzień 29 stycznia 2015 r. Natomiast A, zdaniem skarżących, nie została prawidłowo poinformowana o terminie rozprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (materialnym – określającym prawa i obowiązki stron oraz procesowym – regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej), nie będąc przy tym związane – w myśl przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: "P.p.s.a.") – zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co pozwala i obliguje do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
Uchylenie decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sytuacja taka bezsprzecznie zachodzi.
Wywody Sądu powinna rozpocząć uwaga, iż przedmiotem skargi A i B jest decyzja Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] maja 2014 r. w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy, podobnie jak i organ pierwszej instancji, nie miał wątpliwości, że będący przedmiotem postępowania obiekt budowlany został wzniesiony w warunkach samowoli budowlanej dokonanej pod rządem Prawa budowlanego z dnia 24 października 1974 r. (Dz. U. z 1974, Nr 38, poz. 229). W tej sytuacji, ocena prawna co do istnienia podstaw do nakazania rozbiórki takiego obiektu lub braku ku temu podstaw i w związku z tym istnienia podstaw do udzielenia pozwolenia na użytkowanie, o którym mowa w art. 42 Prawa budowlanego z 1974 r. możliwa jest wyłącznie w kontekście art. 37 ust. 1 i 2 tej ustawy. Wynika to z art. 103 ust. 2 obowiązującej w dacie wydania zaskarżonej decyzji ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), co trafnie przyjęły organy nadzoru budowlanego obu instancji orzekające w niniejszej sprawie.
W związku z powyższym, w pierwszej kolejności należy się odnieść do brzmienia przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. Z brzmienia art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. wynika, że przesłanka nakazu rozbiórki, jaką jest wybudowanie obiektu niezgodnie z przepisami (bez wymaganego pozwolenia na budowę) badana jest w odniesieniu do przepisów obowiązujących w okresie budowy obiektu. Na gruncie przepisów obowiązujących w czasie prowadzenia robót budowlanych, z mocy art. 28 Prawa budowlanego z 1974 r., ciążył na inwestorze obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Jego brak kwalifikował zatem zrealizowaną budowę jako samowolę. Poza przesłanką budowy obiektu niezgodnie z przepisami, art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. w ust. 1 i 2 ustawa ta wprowadza dodatkowe przesłanki niezbędne do orzeczenia nakazu rozbiórki jakimi są: położenie na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, powodowanie niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia i istnienie innych ważnych przyczyn poza wymienionymi w ust. 1 tego przepisu. Orzeczenie nakazu rozbiórki następuje w razie łącznego spełnienia podstawowej przesłanki nakazu rozbiórki jaką jest wybudowane obiektu niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy oraz którejkolwiek z pozostałych wymienionych przesłanek. Zakresy przesłanki podstawowej oraz przesłanek dodatkowych są rozłączne (por. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1923/10; publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z cytowanym orzeczeniem, w świetle przepisów Prawa budowlanego z 1974 r., sprawa dotycząca samowoli budowlanej, w sytuacji, gdy nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 37 i 40 cyt. ustawy, powinna zakończyć się decyzją administracyjną orzekającą o legalności inwestycji. Organ zatem winien wydać decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, lub w razie braku przesłanek jej wydania – decyzję o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego. W przedmiotowej sprawie istotne znaczenie ma poprawna interpretacja celowościowa, związana z istotą instytucji pozwolenia na użytkowanie unormowanej w Prawie budowlanym z 1974 r., a także istotą legalizacji samowoli budowlanej.
W myśl jednolitego w tych zakresach orzecznictwa sądowoadministracyjnego, pozwolenie na użytkowanie jest stwierdzeniem zdatności obiektu do użytkowania, a także formą legalizacji obiektu samowolnie wybudowanego, w sytuacji gdy obiekt spełnia wszystkie wymogi prawa budowlanego (por. wyrok WSA z dnia 9 października 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 1186/07; publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie można także pominąć w rozpoznawanej sprawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 grudnia 2007 r. (sygn. akt P 37/2006, Dz. U. z 2007 r., nr 247, poz. 1844). Wyrok ten co prawda dotyczył interpretacji przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. i decyzji o warunkach zabudowy, ale sensu takiego samego rozumowania nie można odebrać także przepisom Prawa budowlanego z 1974 r. Trybunał stwierdził, że warunkiem legalizacji samowoli budowlanej jest zgodność konkretnej budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, czyli miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, lub z "generalnym porządkiem planistycznym", ukształtowanym wieloma ustawami planistycznymi. Nie bez znaczenia w rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy ma także wywód i teza uchwały NSA z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt II OPS 2/13 (publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) w której Sąd stwierdził, że "przepisami o planowaniu przestrzennym, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji, z tym że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki, należy uwzględniać takie przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany, od daty jego budowy".
Stwierdzić należy zatem, że w sytuacji, gdy nie obowiązuje dla danego terenu miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zgodność samowolnie zrealizowanej inwestycji z przepisami o planowaniu przestrzennym w rozumieniu art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. powinien badać organ administracji w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest ona bowiem jedynym sposobem wykazania, że określony sposób zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisami innych ustaw (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 20 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Bk 705/13; publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Reasumując powyższe należy podkreślić, co następuje. W przypadku nieobowiązywania dla danego terenu planu zagospodarowania przestrzennego, badanie zgodności samowolnie zrealizowanej inwestycji z przepisami o planowaniu przestrzennym w rozumieniu art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., winno odbywać się przez właściwy organ w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Decyzja o warunkach zabudowy konkretyzuje bowiem w stosunku do indywidualnie oznaczonego podmiotu wynikające z ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz innych ustaw warunki zabudowy. Stanowisko powyższe prezentowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. następujące wyroki NSA: z dnia 3 lutego 2010 r., sygn. akt II OSK 234/2009; z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1648/08; z dnia 6 listopada 2007 r., sygn. akt II OSK 1454/2006; orzeczenia publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd w niniejszym składzie podziela zawarte w powołanych wyrokach tezy i przywołaną na ich poparcie argumentację. W wyroku z dnia 3 lutego 2010 r. o sygn. akt II OSK 234/2009 NSA, na gruncie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., wskazał, że aktualnie legalizacja samowoli budowlanej jest możliwa, gdy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W wyroku z dnia 23 października 2009 r. o sygn. akt II OSK 1648/08 NSA wskazał, że art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., powinien być wykładany w ten sposób, że przepisy o planowaniu przestrzennym, o których jest w nim mowa, to przepisy obowiązujące w chwili podejmowania przez organ nadzoru budowlanego decyzji w kwestii samowoli budowlanej, a nie z czasu budowy obiektu, a zmiana wykładni art. Prawa budowlanego z 1974 r., podyktowana jest zachodzącymi zmianami w systemie prawa budowlanego.
W niniejszej sprawie brak było podstaw do badania zgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie budowy obiektu, bądź oceniania go z punktu widzenia treści planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego już po jego wybudowaniu, jeżeli plan ten nie ma mocy obowiązującej w dacie orzekania przez organ. Decyzja organów obu instancji narusza zatem prawo materialne – art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 16 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 71/10; publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z akt sprawy nie wynika, by strona wystąpiła z wnioskiem o wydanie warunków zabudowy dla opisanej wyżej działki i by wydana została w tym zakresie decyzja właściwego organu.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ pierwszej instancji winien zgodnie z art. 7 K.p.a. (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), umożliwić samowolnemu inwestorowi wystąpienie do właściwego organu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, która wskazywałaby, czy istniejący sposób zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a., a o wykonalności zaskarżonej decyzji na mocy art. 152 P.p.s.a.
Mając na uwadze uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji z uwagi na wyżej podniesione argumenty, wniosek strony skarżącej – o dopuszczenie przez Sąd dowodów z dokumentów, oględzin, przesłuchania stron oraz opinii biegłego z zakresu budownictwa – nie zasługuje na uwzględnienie. W tym miejscu Sąd zwraca ponownie uwagę na specyfikę postępowania sądowoadministracyjnego, polegającą na tym, że sądy administracyjne sprawują kontrolę legalności działalności administracji publicznej. Zgodnie z art. 106 P.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Z powyższego wynika, że rozpoznając sprawę sąd administracyjny nie przeprowadza dowodu z zeznań świadków, jak również z przesłuchania stron.
Sąd zauważa także, że A została w prawidłowy sposób zawiadomiona o przewidzianym terminie rozprawy. Mianowicie, zawiadomieniami z dnia 5 stycznia 2015 r. A i B zostali powiadomieni o przewidzianym na dzień 29 stycznia 2015 r. terminie rozprawy (por. k. 76 i 77 akt sąd.). B odebrał osobiście zawiadomienie w dniu 8 stycznia 2015 r. (k. 81 akt sąd.). Z kolei w stosunku do A podjęto nieudane próby doręczenia zawiadomienia (przesyłkę awizowano w dniu 7 stycznia 2015 r., pozostawiono w Urzędzie Pocztowym oraz awizowano powtórnie w dniu 15 stycznia 2015 r.; k. 85 akt sąd.). Z uwagi na niepodjęcie przesyłki w terminie została ona zwrócona do Sądu, co jednak nie oznacza, że skarżąca nie została prawidłowo poinformowana o terminie rozprawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło