I GSK 1709/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Mleczko-Jabłońska Sędzia NSA Dariusz Dudra (spr.) Sędzia del. WSA Arkadiusz Tomczak Protokolant Patrycja Czubała po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2020 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej L. Sp. z o.o. w likwidacji w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 lutego 2017 r. sygn. akt I SA/Kr 11/17 w sprawie ze skargi L. Sp. z o.o. w likwidacji w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 21 lutego 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 11/17 oddalił skargę L. Sp. z o.o. w likwidacji w K. (dalej: skarżąca) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. (dalej: SKO) z dnia [...] listopada 2016 r. w przedmiocie uznania wniesionego zarzutu za nieuzasadniony. Sąd I instancji rozstrzygał w następującym stanie faktycznym i prawnym: SKO postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia [...] września 2016 r. w przedmiocie uznania wniesionego w sprawie toczącego się postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego z [...] września 2015 r. nr [...] zarzutu na podstawie art. 33 § 1 ust. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r., poz. 599 ze zm. - dalej: u.p.e.a.) w zakresie: "błąd co do osoby zobowiązanego" za nieuzasadniony. Skarżąca nie zgadzając się z rozstrzygnięciem wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Sąd I instancji oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) i uzasadniając motywy podjętego rozstrzygnięcia, po uprzednim wskazaniu przepisów prawnych mających zastosowanie w sprawie uznał brak podstaw prawnych do przyjęcia, że zaskarżone postanowienie narusza prawo. WSA wskazał, że w sprawie bezsporny był fakt parkowania przedmiotowego pojazdu na terenie strefy płatnego parkowania w datach wskazanych w wystawionym tytule wykonawczym nr [...] bez uprzedniego uiszczenia opłaty dodatkowej. Spółka nie podważała również dowodów w postaci zawiadomień o konieczności uiszczenia opłaty dodatkowej, z których wynika, że opłata za postój pojazdu nie została uiszczona. Skarżąca nie kwestionowała również prawidłowego upomnienia dłużnika przez wierzyciela poprzedzającego wystawienie tytułu wykonawczego. Skarżąca podniosła po pierwsze, że nie była właścicielem przedmiotowego pojazdu, po drugie, że organ nie przeprowadził należytego postępowania dowodowego, by ustalić jaka osoba fizyczna faktycznie dokonywała parkowania. Sąd I instancji uznał, że organy egzekucyjne prawidłowo rozstrzygnęły kwestię zgłoszonego przez Skarżącą zarzutu, a sporne postanowienie wydane zostało zgodnie z prawem po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu. WSA podzielił stanowisko słusznie organów, iż w razie nieuiszczenia opłaty za parkowanie, obowiązek jej zapłaty - co do zasady - obciąża właściciela pojazdu. WSA podniósł, że z akt administracyjnych wynika jednoznacznie, że w okresie poprzedzającym 6 sierpnia 2007 r., aż do 24 sierpnia 2015 r. (przejęcie na własność przez Gminę z uwagi na fakt demontażu) przedmiotowy samochód zarejestrowany był na Z. W. (k. 119-122 akt administracyjnych). Z kolei bezsporne jest również, że 6 sierpnia 2007 r. Z. W. jako osoba fizyczna sprzedał ww. samochód Spółce, reprezentowanej przez ówczesnego Prezesa – J. W. Za bezzasadne uznał WSA zarzuty naruszenia przepisu art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 75 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm. - dalej: k.p.a.), sformułowane w kontekście przepisu art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Sąd stwierdził także, że tytuł wykonawczy z [...] września 2015 r., nr [...], zawiera wszystkie niezbędne elementy wymienione w art. 27 § 1 u.p.e.a., a w szczególności właściwie oznaczono w nim osobę zobowiązaną. Zaś w rozpatrywanej sprawie egzekwowany obowiązek wynika z mocy prawa, a to z art. 13f ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2015 r., poz. 460 - dalej: u.d.p.). W skardze kasacyjnej skarżąca zaskarżyła powyższy wyrok w całości, wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania tj. przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji, że oddalenie wniosku dowodowego w przedmiocie przesłuchania w charakterze strony likwidatora Z. W. nie stanowi naruszenia przez organy administracji publicznej zarówno I jak i II instancji przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy podczas gdy powyższe stanowiło naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w tym przepisu art. 75, art. 77, art. 78 i art. 80 k.p.a, mających istotny wpływ na wynik sprawy albowiem celem wnioskowanego dowodu w postaci przesłuchania w charakterze strony likwidatora Z. W. było wykazanie iż przedmiotowym pojazdem w spornym okresie poruszał się J. W. pozostawiając go między innymi w strefie płatnego parkowania bez uiszczenie należnej opłaty co było podstawą wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie. Argumentację na poparcie powyższego zarzutu skarżąca przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1536/11, LEX nr 1218336). Zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. Żadna jednak ze wskazanych w tym przepisie przesłanek w stanie faktycznym sprawy nie zaistniała. Postawiony w skardze kasacyjnej zarzut należało uznać za nieusprawiedliwiony. W zarzucie tym o charakterze procesowym podniesiono naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 75, art. 77, art. 78 i art. 80 k.p.a. wskazując na błędne uznanie, że oddalenie wniosku dowodowego w przedmiocie przesłuchania w charakterze strony likwidatora Spółki Z. W. nie stanowi naruszenia wskazanych przepisów procedury administracyjnej, w sytuacji, gdy wskazany dowód miał na celu wykazanie, iż przedmiotowym pojazdem w spornym okresie poruszał się J. W. pozostawiając go m.in. w strefie płatnego parkowania. Odnosząc się do postawionego zarzutu zauważyć przede wszystkim należy, że WSA dokonując oceny legalności zaskarżonego do Sądu I instancji aktu administracyjnego bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny z dnia wydania zaskarżonego aktu, w tym przypadku postanowienia w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym wydanego przez organ odwoławczy, tj. postanowienia wydanego przez SKO w K. Na uwagę zasługuje to, że w ramach ustalonego stanu faktycznego sprawy w zakresie zarzutu dotyczącego błędu co do osoby zobowiązanej strona nie wskazała konkretnej osoby, która w jej ocenie użytkowała przedmiotowy pojazd w datach jego parkowania bez stosownej opłaty za parking. Tym stanem faktycznym zarówno Sąd I instancji, jak i Naczelny Sąd Administracyjny są związane podczas podejmowania w sprawie rozstrzygnięcia. Z orzecznictwa NSA wynika jednoznacznie, iż aby uwolnić się od egzekwowanego obowiązku, jeżeli właściciel nie był korzystającym z drogi publicznej, to powinien - w trybie art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. - wskazać osobę, która korzystała z jego pojazdu parkując na drodze publicznej. Organ egzekucyjny ma prawo domniemywać (domniemanie faktyczne), że korzystającym z drogi publicznej jest właściciel pojazdu, któremu przysługuje prawo korzystania z danego pojazdu. Natomiast w sytuacji kiedy korzystającym z drogi publicznej jest inna osoba, a nie właściciel pojazdu, to w ramach zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej zaległych opłat za parkowanie, właściciel może zgłosić zarzut błędu co do osoby zobowiązanego. Tak więc jeżeli właściciel nie był korzystającym z drogi publicznej, to powinien - w trybie art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. - wskazać osobę korzystającą jego pojazdem z drogi publicznej (por. wyrok NSA z dnia 18 października 2016 r., sygn.. akt II GSK 702/15, LEX nr 2177537). W postępowaniu prowadzonym na skutek wniesienia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej opartego na podstawie wskazanej w art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny nie ma obowiązku wyjaśnienia, kto zaparkował w płatnej strefie parkowania i nie uiścił należnej opłaty parkingowej, lecz jest jedynie zobowiązany do oceny, czy przedstawione przez zobowiązanego dowody są na tyle wiarygodne, że obalają ciążące na właścicielu pojazdu samochodowego domniemanie faktyczne, że to właśnie on był korzystającym z niego wówczas, kiedy opłata parkingowa nie została opłacona. To na zobowiązanym ciąży ciężar obalenia ciążącego na nim domniemania faktycznego, a więc niewystarczające jest wykazanie, że w kwestii, kto użytkował w danym dniu i miejscu pojazd samochodowy istnieją pewne wątpliwości (por. wyroki NSA z dnia 1 września 2016 r., sygn. akt I OSK 1103/16, LEX nr 2118710). W okolicznościach stanu faktycznego sprawy bezsporne jest, że 6 sierpnia 2007r. Z. W. jako osoba fizyczna sprzedał przedmiotowy samochód Spółce, reprezentowanej przez ówczesnego Prezesa - J. W. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji wyrażone w zaskarżonym orzeczeniu, że fakt niedopełnienia obowiązku rejestracji nie powoduje skutku w postaci nieprzejścia prawa własności. Wskazać zatem należy, że skarżąca nie przedstawiła absolutnie żadnych dowodów, a tylko luźne przypuszczenia, co do możliwej utraty własności samochodu. Zasadne w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest również stanowisko WSA, że wniosek dowodowy o przesłuchanie strony postępowania by uznać w okolicznościach faktycznych sprawy za konkretny i jednoznaczny, winien on nie tylko kwestionować posiadanie i parkowanie przez właściciela, ale wskazywać jaki inny podmiot pojazd posiadał i parkował. Te zaś okoliczności skarżąca podniosła dopiero w skardze do Sądu I instancji, w ogóle zresztą ich nie uprawdopodabniając. Nic nie stało na przeszkodzie, aby w postępowaniu, które toczyło się w związku z wystawionym [...] września 2015 r. tytułem wykonawczym, a zatem ponad rok przed wydaniem zaskarżonego postanowienia, skarżąca stosowną argumentację przedstawiła w piśmie procesowym, uzasadnieniu wniosku bądź zażaleniu. Takiego dowodu jednak nie przedstawiła, ograniczając się do żądania przesłuchania strony. Zasadnie zatem Sąd I instancji w okolicznościach faktycznych sprawy uznał, że nie budzi wątpliwości, że taki dowód z przesłuchania nie spełniał wskazanych cech i nie mógł wpłynąć na rozstrzygnięcie sprawy. Dlatego też zarzuty zaniedbania organów w kwestii postępowania dowodowego nie mogą być ocenione jako zasadne. Tym samym postawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów postępowania należało uznać za nieusprawiedliwiony. Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.