V SA/Wa 1501/16

WyrokWSA w Warszawie2017-04-04

Skład orzekający: Beata Krajewska, Jarosław Stopczyński, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka znajdująca się w trudnej sytuacji ekonomicznej, zgodnie z kryteriami określonymi w rozporządzeniu Komisji (UE) Nr 651/2014, może otrzymać dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych?
Ratio decidendi
Pomoc ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w formie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych stanowi pomoc publiczną, która nie może zostać udzielona przedsiębiorcy znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej. Trudną sytuację ekonomiczną należy oceniać według kryteriów określonych w rozporządzeniu Komisji (UE) Nr 651/2014, w tym utraty ponad połowy subskrybowanego kapitału zakładowego w efekcie zakumulowanych strat lub podlegania zbiorowemu postępowaniu w związku z niewypłacalnością. Ocena sytuacji ekonomicznej jest badana na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie.
Stan faktyczny
Spółka T. Sp. z o.o. złożyła wniosek o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za czerwiec 2015 r. Prezes PFRON odmówił wypłaty, stwierdzając, że spółka znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej z powodu utraty ponad połowy kapitału zakładowego w wyniku zakumulowanych strat. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy decyzję Prezesa PFRON. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym nierozpatrzenie całości materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant st. specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. w K. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia (...) kwietnia 2016 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych oddala skargę. Przedmiotem skargi jest decyzja Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (dalej "Minister“) z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej "Prezes PFRON") z dnia [...] grudnia 2015 r. znak [...] odmawiającą T. sp. z o.o. w K. (dalej "skarżąca", "strona") wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc czerwiec 2015 r. Decyzja została podjęta w następującym stanie faktycznym i prawnym: Skarżąca przekazała za pośrednictwem Systemu Obsługi Dofinansowań i Refundacji do PFRON wniosek Wn-D o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc czerwiec 2015 r. Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. Prezes PFRON odmówił wypłaty dofinansowania. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie stwierdził, że analiza przesłanych przez stronę sprawozdań finansowych wykazała, że zgodnie z art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r., nr 127, poz. 721 ze zm., dalej "ustawa o rehabilitacji"), pomoc ze środków Funduszu (w formie dofinansowania do wynagrodzeń zatrudnionych pracowników niepełnosprawnych) nie może zostać stronie udzielona ze względu na jej trudną sytuację ekonomiczną. Organ podkreślił, że z przedstawionych przez stronę dokumentów wynika, że ponad połowa subskrybowanego kapitału zakładowego spółki została utracona w efekcie zakumulowanych strat. Prezes PFRON wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 18 lit. a) rozporządzenia Komisji (UE) Nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i art. 108 Traktatu (Dz. Urz. L z 2014 r. Nr 187) "przedsiębiorstwo znajdujące się w trudnej sytuacji" oznacza przedsiębiorstwo, w przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, gdy ponad połowa jej subskrybowanego kapitału zakładowego została utracona w efekcie zakumulowanych strat. Organ I instancji podkreślił, że z bilansu sporządzonego na dzień 30 czerwca 2015 r. wynika, że po odliczeniu od kapitału zapasowego w wysokości [...] zł zakumulowanych strat w wysokości [...] zł (strata z lat ubiegłych powiększona o stratę netto za okres od stycznia do czerwca 2015 r.) powstaje ujemna skumulowana kwota – [...] zł, która przekracza połowę subskrybowanego kapitału zakładowego w wysokości [...] zł. Po rozpatrzeniu odwołania Minister utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, uznając jej słuszność pod względem faktycznym i prawnym. W uzasadnieniu podkreślił, że pomoc ze środków Funduszu nie może zostać udzielona lub wypłacona pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą i znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej. Odnosząc się do zarzutu strony, że sytuacja ekonomiczna wnioskodawcy powinna zostać zbadana w oparciu o kryteria określone w Komunikacie Komisji – Wytyczne Wspólnotowe dotyczące pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw z dnia 1 października 2004 r. 2004/C (Dz. U. UE.C. z 2004 r., Nr 244, str. 2) organ wskazał, że ww. Wytyczne Wspólnotowe przestały obowiązywać od dnia 1 sierpnia 2014 r. Sytuacja ekonomiczna strony jest badana na dzień złożenia wniosku Wn-D za czerwiec 2015 r. W związku z tym w przedmiotowej sprawie będą miały zastosowanie przepisy rozporządzenia Komisji (UE) Nr 651/2014 uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art.107 i 108 Traktatu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji. Podniosła również zarzut naruszenia prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej "k.p.a.") przez nierozpatrzenie całości materiału dowodowego i pominięcie znacznej jego części, co miało wpływ na rozstrzygnięcie. Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Skarżąca wskazała, że w spółce wystąpiły straty, które spowodowały obniżenie wartości kapitału, wskutek intensyfikacji działalności inwestycyjnej związanej m.in. z nowymi projektami. W ocenie strony, organ nie wziął pod uwagę rzeczywistego wpływu strat na funkcjonowanie spółki i jej dalszej działalności, a także faktu, że spółka znajdowała się w dobrej kondycji ekonomicznej i na bieżąco regulowała swoje zobowiązania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do treści art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji, pomoc ze środków Funduszu nie może zostać udzielona lub wypłacona pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą, znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej. Jak wynika z art. 48a ust. 2 ustawy o rehabilitacji pomoc ze środków PFRON stanowiąca dofinansowanie dla pracodawców do wynagrodzeń zatrudnianych przez nich osób niepełnosprawnych stanowi pomoc na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia nr 651/2014, a dofinansowanie to powinno być zgodne z postanowieniami tego rozporządzenia. Do uznania, że przedsiębiorstwo znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej należy więc stosować kryteria określone w tym rozporządzeniu. Wypłacanie podmiotom gospodarczym dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych stanowi pomoc publiczną, która co do zasady jest niedozwolona. Niektóre rodzaje pomocy publicznej zostały jednak uznane za zgodne ze wspólnym rynkiem i jako takie dozwolone. Są to rodzaje pomocy, do których zastosowanie mają regulacje ujęte w rozporządzeniu nr 651/2014. Kategorie dozwolonej pomocy publicznej zostały określone w art. 1 tego rozporządzenia. W powołanym akcie zostały również określone sytuacje, w których nie ma on zastosowania, pomimo że dana kategoria pomocy została nim objęta. W przypadku zaistnienia takiej sytuacji pomoc, jako pomoc publiczna niezgodna ze wspólnym rynkiem, nie może być udzielona. Z dokumentacji załączonej do sprawy i co nie jest sporne między stronami postępowania wynika, że spółka jest dużym przedsiębiorstwem, gdyż nie spełnia przesłanki z definicji zawartej w art. 2 załącznika I do ww. rozporządzenia nr 651/2014 tj. m.in. zatrudnia więcej niż 250 pracowników. Państwa członkowskie przyznając pomoc dla dużych przedsiębiorstw jako przedsiębiorstw zagrożonych stosują pełną definicję przedsiębiorstwa w trudnej sytuacji ekonomicznej i określają kryteria uznania przedsiębiorstwa za "przedsiębiorstwo zagrożone". W ocenie Sądu organy obydwu instancji prawidłowo przyjęły, że w przypadku skarżącej wystąpiła sytuacja, o której mowa w art. 2 pkt 18 lit. a i c rozporządzenia nr 651/2014. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż organ w sposób wystarczający przeanalizował sytuację finansową spółki pod kątem wystąpienia utraty kapitału. Wskazał bowiem powołując się na dokumenty przedstawione przez stronę, że w wyniku odliczenia od kapitału zapasowego w wysokości [...] zł zakumulowanych strat w wysokości [...] zł (strata z lat ubiegłych powiększona o stratę za okres od stycznia do czerwca 2015 r.) powstaje ujemna skumulowana kwota w wysokości [...] zł, która przekracza połowę subskrybowanego kapitału zakładowego w wysokości [...] zł. Wskazana analiza potwierdza zatem, że została spełniona przesłanka wynikająca z art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia nr 651/2014. Tym samym na dzień złożenia wniosku Wn-D za czerwiec 2015 r. strona znajdowała się w trudnej sytuacji ekonomicznej, o której mowa w art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji i pomoc publiczna w postaci dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za ww. miesiąc nie mogła zostać udzielona. W ocenie Sądu organy obu instancji w sposób prawidłowy wskazały również, iż strona spełniła ponadto przesłanki z art. 2 pkt 18 lit. c rozporządzenia nr 651/2014, tj. podlega zbiorowemu postępowaniu w związku z niewypłacalnością. Należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Należy także zauważyć, że z dokumentów finansowych nadesłanych na etapie postępowania administracyjnego wynika, że kapitał własny spółki na koniec czerwca 2015 r. wyniósł (...) zł). Ujemny kapitał własny wskazuje na zagrożenie kontynuacji działalności strony i tym samym na zagrożenie upadłością. Ponadto z załączonego do akt sprawy bilansu wynika, że wskaźnik ogólnego zadłużenia strony, informującego o kwocie zadłużenia przypadającej na jednostkę aktywów wyniósł na koniec czerwca 2015 r. – [...]. Za normę wartości ww. wskaźnika uważa się przedział od 0,57 - 0,67. Jak słusznie zauważył to organ, wysoka wartość ww. wskaźnika świadczy o spadku samodzielności finansowej strony i tym samym o zwiększeniu jej stopnia zadłużenia. Wartość wskaźnika powyżej "1" świadczy o dużym zadłużeniu i tym samym wskazuje również na zagrożenie upadłością. Prawidłowo zatem organ podkreślił, że analiza finansowa wykazała nadmierne zadłużenie zagrażające wykonywaniu zobowiązań pieniężnych ze względu na ujemny kapitał własny i wartość wskaźnika ogólnego zadłużenia. W tym miejscu odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu dotyczącego zastosowania w sprawie art. 48 a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji oraz przepisów rozporządzenia nr 651/2014 do przedsiębiorcy nie znajdującego się w trudnej sytuacji ekonomicznej wskazać należy, że spółka, co wynika z dokumentów przedstawionych przez stronę znajdowała na dzień złożenia wniosku w trudnej sytuacji ekonomicznej uniemożliwiającej wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc czerwiec 2015 r. Odnosząc się do argumentacji skarżącej dotyczącej nie wzięcia pod uwagę dalszej działalności spółki i jej rozwoju to trzeba zaznaczyć, że ocena sytuacji ekonomicznej podmiotu ubiegającego się o pomoc jest badana na dzień złożenia wniosku. Zatem wspominana przez skarżącą intensyfikacja działalności i perspektywy rozwoju spółki nie odnoszą się do spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 37 ust. 5 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U z 2007 r. Nr 59, poz. 404 ze zm.), który stanowi, że podmiot ubiegający się o pomoc (...) jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o jej udzielenie, informacji dotyczących wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz informacji o otrzymanej pomocy publicznej, zawierających w szczególności wskazanie dnia i podstawy prawnej jej udzielenia, formy przeznaczenia, albo oświadczenia o nieotrzymaniu pomocy. Zatem ewentualna poprawa sytuacji ekonomicznej po dniu złożenia wniosku nie ma znaczenia dla przyznania pomocy (por. wyrok WSA z 14 października 2011r. sygn. akt: V SA/Wa 1287/11; NSA w wyrokach z 28 listopada 2013r. II GSK 1044/12 , II GSK 1107/12 i II GSK 1170/12). Poza tym podkreślić należy, że zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (Dz. U. Nr 53, poz. 312, ze zm., rozporządzenie to zostało wydane na podstawie delegacji z art. 37 ust. 6 ww. ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej) - wnioskodawca zobowiązany jest przedstawić podmiotowi udzielającemu pomocy informacje dotyczące swojej sytuacji ekonomicznej, w tym sprawozdania finansowe za okres 3 ostatnich lat obrotowych, sporządzone zgodnie z przepisami o rachunkowości. Zgodnie natomiast z art. 45 ust. 2 ustawy o rachunkowości sprawozdanie finansowe składa się z: 1) bilansu; 2) rachunku zysków i strat; 3) informacji dodatkowej, obejmującej wprowadzenie do sprawozdania finansowego oraz dodatkowe informacje i objaśnienia (odnoszące się bezpośrednio do bilansu lub rachunku zysków i strat). To właśnie te, a nie inne dokumenty, stanowią podstawę rozpoznania wniosku o wypłatę dofinansowania. To na ich podstawie organ ocenia również, czy wnioskodawca nie jest "przedsiębiorstwem zagrożonym", m.in. w rozumieniu art. 2 pkt 18 . Tak też było w rozpoznawanej sprawie. Odnosząc się do twierdzeń strony dotyczących nierozpatrzenia całości materiału dowodowego i pominięcia znacznej jego części, wskazać należy, iż stanowisko to nie znajduje uzasadnienia z tego względu, iż organy obydwu instancji zebrały i rozpatrzyły całość zgromadzonego w sprawie materiału, jak również wskazały, jakie znaczenie miały dla jej rozstrzygnięcia przedstawione przez stronę skarżącą dowody z dokumentów. Jeszcze raz podkreślić należy, że ocena zasadności przyznania pomocy następuje na podstawie danych wynikających z wniosku oraz informacji do niego załączonych, według danych (w tym danych o sytuacji ekonomicznej) z dnia jego złożenia. Skoro bowiem pomoc publiczna w formie dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych wiąże się z zatrudnieniem pracownika w określonym miesiącu, to prawo do tej pomocy jest nabywane z ostatnim dniem okresu sprawozdawczego, a pomoc jest udzielana, jeżeli od tej daty jest możliwe ustalenie, czy zostały spełnione warunki do wystąpienia o wypłatę pomocy. Bez znaczenia dla rozpoznania przedmiotowej sprawy są również powody dla której spółka utraciła kapitał. To bowiem skarżąca podejmuje określone decyzje gospodarcze i za te decyzje bierze również odpowiedzialność. Skoro z akt sprawy wynika, że na dzień złożenia wniosku o wypłatę dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc czerwiec 2015 r. wobec skarżącej miały zastosowanie przesłanki przewidziane w art. 2 pkt 18 lit. a i c rozporządzenia nr 651/2014, to stronie w sposób prawidłowy odmówiono wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Podsumowując wskazać należy, że w realiach sprawy niniejszej pomoc publiczna w postaci dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc czerwiec 2015 r. nie mogła być udzielona, a zatem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Mając powyższe na względzie Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło