I SA/Rz 141/17

WyrokWSA w Rzeszowie2017-04-25

Skład orzekający: Jarosław Szaro, Grzegorz Panek, Piotr Popek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Agencja Mienia Wojskowego, będąca powiernikiem mienia Skarbu Państwa na mocy ustawy, jest podatnikiem podatku od nieruchomości w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w sytuacji gdy grunty te zostały przez nią oddane w dzierżawę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Agencja Mienia Wojskowego jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Pomimo że właścicielem mienia pozostaje Skarb Państwa, ustawa o AMW powierza Agencji wykonywanie prawa własności w jego imieniu i na jego rzecz, co skutkuje faktycznym władztwem nad rzeczami. Agencja, działając na podstawie ustawy, posiada pełne i nieograniczone władztwo nad mieniem, które należy uznać za posiadanie samoistne, niezależnie od późniejszego oddania nieruchomości w dzierżawę. Oddanie nieruchomości w dzierżawę przez Agencję nie zmienia jej statusu jako podatnika.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2015 dla Agencji Mienia Wojskowego (AMW) w odniesieniu do działek nr 550 i 552. Kwestią sporną było ustalenie, czy AMW, jako powiernik mienia Skarbu Państwa, jest podatnikiem tego podatku, zwłaszcza że nieruchomości te zostały przez nią oddane w dzierżawę. Organy podatkowe uznały AMW za podatnika, co zostało utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. AMW wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując swój status podatnika.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro / spr./ Sędziowie WSA Grzegorz Panek WSA Piotr Popek Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi Agencji Mienia Wojskowego z/s w W. Oddział Regionalny w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2015 oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2016r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania Agencji Mienia Wojskowego Oddział Regionalny w L. (dalej: Agencja, AMW lub Skarżąca), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] listopada 2016r. nr [...] sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015 rok w kwocie 89.828zł. Jak wynika z akt sprawy, organ podatkowy, postanowieniem z dnia 29.07.2016r. wszczął postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2015r. W toku postępowania kwestię sporną stanowiło opodatkowanie nieruchomości oznaczonych jako działki nr 550 i 552 w obrębie 207 Miasta P., która została przekazana w dzierżawę na podstawie umowy nr 39/96 z dnia 30 września 1996r. Organ I instancji wziął pod uwagę, że związku z wejściem w życie ustawy z dnia 10 lipca 2015r. o Agencji Mienia Wojskowego (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 614 ze zm., dalej: ustawa o AMW), na podstawie art. 120 tej ustawy z dniem 1 października 2015r. nastąpiło połączenie Agencji Mienia Wojskowego z Wojskową Agencją Mieszkaniową, poprzez przejecie Agencji Mienia Wojskowego przez Wojskową Agencję Mieszkaniową. W związku z powyższym, na podstawie art. 93 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015r., poz. 613 ze zm., dalej: o.p.) przyjęto, że prawa i obowiązki Agencji Mienia Wojskowego w tym również te wynikające z podatku od nieruchomości są wykonywane przez Wojskową Agencję Mieszkaniową, która od 1 października 2015 r. - na podstawie art. 121 ustawy o AMW - posługuje się nazwą Agencja Mienia Wojskowego. Organ I instancji w toku postępowania uwzględnił, że w wyroku z dnia 9 lutego 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stanął na stanowisku, że w odniesieniu do działki nr 550 i 552 obr. 207 Miasta P. status podatnika podatku od nieruchomości ma Wojskowa Agencja Mieszkaniowa – jako posiadacz z "innego tytułu prawnego" w rozumieniu 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l. Organ podatkowy odnosząc się do umowy nr [...] z dnia [...].10.2015r. wraz z aneksami nr [...],[...] i [...] wskazał, że jej forma nie pozwala ustalić, że wydzierżawiający nie działa we własnym imieniu, lecz w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa. W takiej sytuacji analogicznie z wyrokiem WSA w Rzeszowie z dnia 9.02.2016 r., I SA/Rz 8/16 należało uznać, że podatnikiem podatku od nieruchomości za działki nr 550 i 552 w obrębie 207 Miasta P., również w miesiącu listopadzie i grudniu 2015 r. pozostaje Agencja Mienia Wojskowego. Organ I instancji wskazał, że pozostała powierzchnia użytkowa budynków lub ich części oraz gruntów, jak również sposób ich wykorzystywania nie stanowiła przedmiotu sporu pomiędzy podatnikiem i organem podatkowym i została ustalona w oparciu o deklaracje na podatek od nieruchomości składane przez podatnika w roku 2015. Mając na względzie powyższe, jak również art. 4 ust.1 pkt 1 2 i 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 716 ze zm., dalej: u.p.o.l.) oraz uchwałę Nr 14/2014 Rady Miejskiej w Przemyślu z dnia 17 grudnia 2014 r. w sprawie ustalenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na terenie Miasta Przemyśla (Dz. U. Woj. Podkarpackiego z 2014r., poz. 3522), organ I instancji w decyzji z dnia [...] listopada 2016r. nr [...] określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015r. w kwocie 89.828zł z czego kwota 35.674zł stanowi zobowiązanie Agencji Mienia Wojskowego za okres od stycznia do września 2015 r. Z kolei kwota 54.154zł to zobowiązane należne do zapłaty przez Wojskową Agencję Mieszkaniową która od 1.10.2015 r. nosi nazwę Agencji Mienia Wojskowego. Agencja złożyła odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania przed organem I instancji. Dodatkowo Strona wniosła o wyznaczenie rozprawy z uwagi na fakt, że istota sprawy dotyczy całej Agencji. Agencja zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 w związku z art. 207 § 1 o.p., art. 1a pkt 3, art. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 4, art. 4, art. 5, art. 6 ust. 9 u.p.o.l. w związku z art. 6 ustawy o AMW, poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji przyjęcie, że Agencja Mienia Wojskowego jest podatnikiem podatku od nieruchomości za działki nr 550 i 552 w obrębie 207 Miasta P. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w opisanej na wstępie decyzji z dnia [...] grudnia 2016r. utrzymało zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że wszystkie zarzuty przedstawione w odwołaniu są bezzasadne. SKO powołało się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Rzeszowie z dnia 9.02.2016r., I SA/Rz 8/16, wskazując na treść art. 170 ustawy z dnia 30 stycznia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm., dalej: P.p.s.a.) prawomocne orzeczenia wiążą nie tylko strony oraz sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W związku z powyższym Kolegium oparło się na ocenie wyrażonej przez Sąd w ww. orzeczeniu, że z umowy dzierżawy nr 39/96 z dnia 30 września 1996 r. oraz aneksu nr 1/2014 wynika, że stronami przedmiotowej umowy są Wojskowa Agencja Mieszkaniowa - oznaczona jako wydzierżawiający i dzierżawcą. Wydzierżawiający w żaden sposób nie wskazał, że nie działa we własnym imieniu, lecz w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa. Fakt oddania nieruchomości przez Wojskową Agencję Mieszkaniową posiadaczowi zależnemu na podstawie umowy dzierżawy nie powoduje utraty statusu podatnika przez Wojskową Agencję Mieszkaniową. Umowa ta nie została zawarta z właścicielem nieruchomości tylko z Wojskową Agencją Mieszkaniową, która przejmując przedmiotowe nieruchomości od Skarbu Państwa, objęła je w posiadanie. Wojskowa Agencja Mieszkaniowa oddając nieruchomość w dzierżawę, nie utraciła posiadania, gdyż dla jego istnienia nie jest konieczne faktyczne korzystanie z rzeczy w sensie gospodarczym, lecz sama możliwość takiego korzystania. W konsekwencji dzierżawca objął przedmiotowe nieruchomości w sposób wtórny, tj. nie od właściciela, ale od posiadacza dysponującego już posiadaniem na podstawie "innego tytułu prawnego", o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. Przez pojęcie "tytułu prawnego" użytego w ww. przepisie, należy rozumieć nie tylko typową umowę dzierżawy lub najmu, ale również zarząd, użytkowanie wieczyste, użytkowanie oraz inne szczególne formy prawne gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa i jednostki samorządu terytorialnego. Kolegium w ślad za ww. wyrokiem WSA w Rzeszowie powołało się również na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 5 września 2006r. II FSK 1090/05, że posiadacze zależni nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego oraz zarządcy takich nieruchomości są podatnikami tylko wówczas, gdy posiadanie wynika z umowy bezpośrednio zawartej z właścicielem lub zarządcą ustanowionym przez właściciela. Oznacza to, że jeżeli umowa dzierżawy lub najmu nieruchomości należącej do Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego nie zostanie zawarta z właścicielem, a na przykład z zarządcą lub najemcą, podatnikiem podatku od nieruchomości pozostaje nadal zarządca lub najemca pod warunkiem, że ich tytuł prawny do posiadania pochodzi bezpośrednio od właściciela. Mając na względzie powyższe wskazano, że status podatnika podatku od nieruchomości obejmującej działki nr 550 i 552 w obrębie 207 Miasta P. ma Agencja Mienia Wojskowego - jako posiadacz z innego tytuły prawnego w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l. Agencja, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika zaskarżyła powyższą decyzję Kolegium, wnosząc o jej uchylenie w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Zaskarżonej decyzji Strona zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 21 § 1 pkt 1 i § 3, w zw. z art. 207 § 1 o.p., art. 1a pkt 3, art. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 4, art. 4, art. 5, art. 6 ust. 9 u.p.o.l. w związku z art. 6 ustawy o AMW, poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji przyjęcie, że Agencja Mienia Wojskowego jest podatnikiem podatku od nieruchomości za działki nr 550 i 552 w obrębie 207 Miasta P., co skutkowało określeniem zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2015 dla Agencji Mienia Wojskowego w łącznej wysokości 89.828zł. Skarżąca zarzuciła również naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 7 w związku z art. 77 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 23 ze zm., dalej: k.p.a.), poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, nie ustalenie okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w sposób odpowiadający rzeczywistości, błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia polegający na błędnym założeniu, że umowa dzierżawy zawarta pomiędzy stronami nie została zawarta z właścicielem nieruchomości, tylko z Wojskową Agencją Mieszkaniową (obecnie AMW), która to przejmując przedmiotowe nieruchomości od Skarbu Państwa, objęła je w posiadanie, czego konsekwencją było objęcie przez dzierżawcę przedmiotowych nieruchomości w sposób wtórny, tj. nie od właściciela tylko posiadacza, - art. 11 w zw. z art. 8 i w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., polegające na całkowicie wadliwym uzasadnieniu decyzji przez organy obu instancji, a w szczególności na nie odniesieniu się do konkretnych okoliczności sprawy i zarzutów wskazywanych przez stronę w odwołaniu, które miały podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia, lakonicznym uzasadnieniu i odniesieniu się jedynie do uzasadnienie wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 9.02.2016r., I SA/Rz 8/16. W uzasadnieniu Skarżąca podniosła, że AMW ma status powiernika mienia Skarbu Państwa, natomiast organy podatkowe w sposób nieuprawniony i błędny zakwalifikowały AMW jako posiadacza nieruchomości powierzonych jej przez Skarb Państwa na mocy art.6 ust. 1 ustawy o AMW. Na mocy tego przepisu Skarb Państwa powierza AMW wykonywanie w jego imieniu i na jego rzecz prawa własności i innych praw rzeczowych w stosunku do nieruchomości stanowiących jego własność. Zastosowanie w regulacji ustawowej zwrotu "powierza" pozwala stwierdzić, iż AMW w stosunku do nieruchomości powierzonych jej na podstawie art.6 ust. 1 ustawy o AMW jest powiernikiem mienia Skarbu Państwa. Stanowisko powyższe znajduje potwierdzenie zarówno w poglądach wyrażanych doktryny, jak i w orzecznictwie, w którym wprost wskazano, że AMW jest instytucją powierniczą w stosunku do Skarbu Państwa jako właściciela mienia. Wynikający z art. 6 ust. 1 ustawy o AMW stosunek powiernictwa nie powoduje przejścia na Agencję praw rzeczowych powierzanej nieruchomości, lecz tylko kompetencji do ich wykonywania w zastępstwie Skarbu Państwa. Skarb Państwa w dalszym ciągu pozostaje właścicielem nieruchomości. Powyższe wyklucza przypisanie Agencji prawa własności, posiadania samoistnego lub użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa. Skarżąca podniosła, że Agencja nie jest posiadaczem nieruchomości Skarbu Państwa w rozumieniu art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 380 ze zm.) - dalej k.c., ponieważ nie cechują jej podstawowe elementy posiadania tzw. corpus i animus. Agencja będąca podmiotem uprawnionym do realizacji statusu prawnego właściciela, działa we własnym imieniu, ale na rzecz Skarbu Państwa. Realizując powierzone jej zadania wynikające z art. 7 ust. 1 ustawy o AMW, Agencja nie ujawnia woli posiadania rzeczy dla siebie, co skutkuje tym, że nie jest ona posiadaczem powierzonych jej przez Skarb Państwa nieruchomości, a zatem nie jest również podatnikiem podatku od nieruchomości w rozumieniu art.3 ust. 1 u.p.o.l. Zdaniem Skarżącej dodatkowym argumentem świadczącym o tym, że Agencja nie jest podatnikiem jest fakt, iż nie została ona wymieniona (obok Agencji Nieruchomości Rolnych oraz Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe) jako podmiot, na którym ciąży obowiązek podatkowy z tytułu władania nieruchomościami lub obiektami budowlanymi Skarbu Państwa. Nie może być więc traktowana jako podatnik, lecz powinna być postrzegana jako podmiot wykonujący prawa i obowiązki podatnika. Skarżąca zaakcentowała, że władanie rzeczą nie zawsze jest równoznaczne z jej posiadaniem, co wynika z art. 336 k.c. i art. 338 k.c., które odróżniają posiadanie rzeczy od jej dzierżenia. W przedmiotowej sprawie, na podstawie umowy dzierżawy z dnia 30 września 1996r., posiadaczem przedmiotowych nieruchomości jest dzierżawca, a więc zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 4 u.o.p.l. spełnia on przesłanki do uznania go za podatnika podatku od nieruchomości. Stroną umów cywilnoprawnych zawieranych przez AMW odnośnie do składników majątkowych, którymi gospodaruje na podstawie stosunku powiernictwa jest Skarb Państwa jako ich właściciel, zaś ustawowe umocowanie Agencji polega na reprezentowaniu Skarbu Państwa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z przyczyn zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Organy podatkowe słusznie przyjęły, że podatnikiem podatku od nieruchomości , w tym przypadku jest Agencja Mienia Wojskowego ( w części jako następca prawny Wojskowej Agencji Mieszkaniowej ) jako posiadacz przedmiotowych nieruchomości. Nie może budzić wątpliwości treść przepisu art. 6 ust. 1 aktualnie obowiązującej ustawy o Agencji Mienia Wojskowego, który wskazuje, że Skarb Państwa powierza Agencji wykonywanie w jego imieniu i na jego rzecz prawa własności i innych praw rzeczowych. Z mocy tego przepisu w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że właścicielem mienia pozostaje Skarb Państwa, zaś na rzecz Agencji scedowane zostaje jedynie faktyczne władztwo nad rzeczami (ruchomymi lub nieruchomościami). Analizując ten zapis ustawy należy zauważyć, że stronami określonej w tym przepisie cesji są dwa podmioty prawne – osoby prawne. Z jednej strony jest to Skarb Państwa posiadający osobowość prawną na mocy art. 33 kodeksu cywilnego , zaś z drugiej strony jest to Agencja Mienia Wojskowego, która jest w myśl art. 5 ust.1 ustawy o AMW agencją wykonawczą w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 885, z późn. zm.), nadzorowaną przez Ministra Obrony Narodowej. Ustawa o finansach publicznych definiuje natomiast w art.18 , że agencja wykonawcza jest państwową osobą prawną tworzoną na podstawie odrębnej ustawy w celu realizacji zadań państwa. Omawiany przepis ustawy reguluje zatem kwestie wzajemnej interakcji pomiędzy dwoma osobami prawnymi, z których jedna jest właścicielem mienia, zaś druga sprawuje nad nim faktyczne władztwo. Należy przy tym podkreślić, że ukonstytuowanie wzajemnego odniesienia względem siebie tych dwóch podmiotów odbywa się na drodze ustawowej. Przeniesienie władztwa nad rzeczami nie odbywa się na drodze czynności cywilnoprawnej , gdzie na podstawie umowy pomiędzy stronami obie strony regulują swoje wzajemne stosunki , na zasadzie równowagi podmiotów, i stosunki te zależne są tylko od ich woli, ale odbywa się to na drodze legislacji gdzie ustawodawca w sposób zupełny reguluje prawa i obowiązki obydwóch podmiotów w odniesieniu do mienia Agencji. To zastrzeżenie pozwala przyjąć założenie, że uregulowanie tych uprawnień na drodze odrębnej ustawy w sposób enumeratywny i zupełny sprawia, że nie będzie w pełni zasadne stosowanie w tym przypadku tylko i wyłącznie regulacji cywilnoprawnych bazujących wszak na działaniach cywilnoprawnych dwóch równoprawnych podmiotów, z których każdy działa w swoim interesie za pośrednictwem swoich organów ( w przypadku jednostek organizacyjnych ). W przedmiotowej sprawie nie dochodzi do działania Skarbu Państwa za pośrednictwem jakichkolwiek organów mogących go reprezentować. Skarb Państwa jako osoba prawna może występować w odniesieniu do poszczególnych elementów swojego majątku w stosunkach cywilnoprawnych reprezentowany przez kierowników odpowiednich urzędów państwowych, które to jednostki nie posiadają osobowości prawnej i działają jako reprezentant właściciela danego mienia ( Skarbu Państwa) w zakresie swoich uprawnień . Działają one w imieniu Skarbu Państwa sami nie posiadając osobowości prawnej, mogą przenosić prawa i obowiązki związane z własnością Skarbu Państwa będąc reprezentantami Skarbu Państwa , nie będąc odrębnym podmiotem prawa. Posiadaczem mienia jest Skarb Państwa, w imieniu którego działają organy państwowe lub samorządowe. W przedmiotowej sprawie natomiast sytuacja prawna jest inna. Do przeniesienia własności mienia , czy prawa dysponowania nim nie dochodzi na drodze czynności cywilnoprawnej. Skarb Państwa nie jest reprezentowany przez organ w postaci urzędu administracji czy to państwowej czy też samorządowej, który wykonywałby jego prawa. Skarb Państwa nie działa przez jakiekolwiek organy, ale jego uprawnienia właścicielskie zostają przeniesione na Agencje na mocy ustawy. Do władania mieniem uprawniona zostaje tylko i wyłącznie – w pełnym zakresie Agencja Mienia Wojskowego. Nie dochodzi zatem do klasycznego modelu ułożenia stosunku cywilnoprawnego polegającego na występowaniu właściciela, który bezpośrednio ( osoba fizyczna ) czy za pomocą organu ( osoba prawna ) dysponuje i włada mieniem, ale Skarb Państwa nie posiada odrębnego od Agencji przedstawicielstwa uprawnionego do podejmowania czynności związanych z tym mieniem. Jakkolwiek to on jest właścicielem mienia to jednak nie posiada żadnego organu czy innej jednostki, która byłaby właściwa do wykonania jakiejkolwiek czynności związanych z własnością rzeczy. Brak jest takiej jednostki mogącej nadzorować Agencje w jej czynnościach, uchylać jej akty, ograniczać jej władztwo czy w końcu odebrać jej to mienie. Skarb Państwa ( jako osoba prawna ) jakkolwiek jest właścicielem mienia to nie jest jednak w stanie władać tym mieniem jak właściciel ani też w jakikolwiek inny sposób. Jakkolwiek bowiem w klasycznym schemacie powiernictwa występują dwa odrębne od siebie podmioty, z których każdy może podejmować czynności w zakresie uregulowanym umowa powiernictwa , to w przypadku powiernictwa ustawowego ( jak w niniejszym postępowaniu ) taka sytuacja nie zachodzi. Skarb Państwa ( jako osoba prawna ) nie posiada żadnych uprawnień do władania. Wszystkie czynności może wykonywać tylko i wyłącznie Agencja Mienia Wojskowego. Powyższe prowadzi do wniosku, że w myśl uregulowań ustawowych Skarb Państwa nie jest w stanie władać mieniem powierzonym Agencji tak jak właściciel. Jakkolwiek bowiem władający jak właściciel nie musi w sposób bezpośredni posiadać rzeczy , to jednak w tym przypadku nie posiadając żadnego organu go reprezentującego w stosunkach z Agencją Mienia Wojskowego czynności władania w tym zakresie nie może wykonywać. Na mocy omawianego przepisu ( art. 6 ust.1 ) oraz art.7 ust.1 ustawy o AMW podmiotem władającym rzeczą jak właściciel jest Agencja Mienia Wojskowego. To ten podmiot wykonuje akty posiadania. W ocenie Sądu działania tego podmiotu należy uznać za posiadanie rzeczy, nie zaś jej dzierżenie. Jakkolwiek zwrot użyty w art. 6 ust.12 ustawy o AMW i użyty w art.338 o władaniu rzeczą za kogo innego mogą wykazywać pewne podobieństwo, to jednak ustawowy sposób ułożenia stosunku prawnego pomiędzy Agencją i Skarbem Państwa pozwala na odrębna ocenę istoty władania mieniem przez Agencję, z uwzględnieniem szczególnych regulacji. Typowy układ stosunku cywilnoprawnego powodującego powstanie stanu faktycznego obejmującego posiadanie i dzierżenie zakłada istnienie dwóch podmiotów, z których jeden wykonuje akty posiadania, zaś drugi akty posiadania zależnego czy też dzierżenia. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie zachodzi. Skarb Państwa z przyczyn opisanych powyżej nie może wykonywać aktów posiadania. Akty te są wykonywane przez Agencję Mienia Wojskowego. Art. 7 ustawy o Agencji w sposób szeroki a zarazem szczegółowy i zupełny reguluje zakres władztwa nad rzeczą dla Agencji. Agencja w zakresie ustanowionym ustawa nie tyle chce , co ma obowiązek władania mieniem. Można więc wskazać, że ma ona obowiązek : 1) gospodarowanie mieniem Skarbu Państwa powierzonym i użyczonym Agencji, w tym obrót z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, o którym mowa w ustawie z dnia 29 listopada 2000 r. o obrocie z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, a także dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa; 2) obrót mieniem, w tym sprzedaż lokali mieszkalnych i innych nieruchomości oraz infrastruktury; 3) przejmowanie i nabywanie mienia; 4) uporządkowanie stanu prawnego mienia; 5) prowadzenie ewidencji mienia, w tym mienia Skarbu Państwa, powierzonego lub użyczonego Agencji do zagospodarowania; 6) dokonywanie remontów budynków i lokali mieszkalnych i użytkowych oraz internatów, a także związanej z nimi infrastruktury; 7) prowadzenie działalności gospodarczej; 8) sporządzanie projektu i korekty trzyletniego planu wykorzystania zasobu mieszkaniowego i internatowego i przedstawianie go Ministrowi Obrony Narodowej do zatwierdzenia; 9) budowanie domów mieszkalnych; 10) przechowywanie i obrót materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym, o których mowa w ustawie z dnia 22 czerwca 2001 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1017, z 2013 r. poz. 1650 oraz z 2015 r. poz. 1893); 11) gospodarowanie dobrami niematerialnymi o charakterze majątkowym; 12) użytkowanie lasów przekazanych Agencji na podstawie przepisów ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach lub niniejszej ustawy; 13) współpraca z przedsiębiorcami wykonującymi zadania w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa państwa w zakresie realizacji obrotu towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, o którym mowa w ustawie z dnia 29 listopada 2000 r. o obrocie z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, a także dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa; 14) prowadzenie działań marketingowych i promocyjnych; 15) realizacja zadań w zakresie inwestycji budowlanych i zakupów nieruchomości oraz ulepszeń posiadanych zasobów mienia, w tym spłaty zobowiązań wraz z kosztami ich obsługi zaciągniętych na te cele, oraz zakupów innych środków trwałych, a także wartości niematerialnych i prawnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa. Agencja w działaniach swoich jest samodzielna, podejmuje decyzje przez swoje organy , i jedynie w niektórym tylko zakresie ma obowiązek konsultowania z Ministrem Obrony Narodowej. Powyżej przedstawiony zakres władztwa nad mieniem odpowiada w pełni władztwu właściciela. Powołać się też trzeba na treść przepisu art.140 kc. Jak wynika z brzmienia art. 6 ust.1 ustawy o AMW agencji tej zostaje powierzone w drodze ustawowej wykonywanie prawa własności. Sformułowanie to oznacza, że ma ona władać mieniem tak jak właściciel. Pojęcie wykonywania prawa własności i jego treści zdefiniowane zostało w Księdze II Tytule I Dziale II kodeksu cywilnego w artykułach 140 i następne. Przepis art.140 wskazuje, że właściciel w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą. Jest to forma najszerszego władztwa nad rzeczą. Aby zatem realizować swoje obowiązki Agencja musi władać przekazanym jej mieniem tak jak właściciel a zatem realizować swoje władztwo jako posiadacz samoistny. Agencja nie włada mieniem w sposób ustalony z właścicielem ale w sposób jaki sama uzna za stosowne, wszak właściciel nie posiada w tym zakresie organu mogącego taka kontrole czynić. Agencja jest uprawniona do wytworzenia mienia, jego modernizacji , napraw , ulepszeń , a także jego zniszczenia czy też zbycia. Jej władztwo nad rzeczami jest pełne i nieograniczone. Jest to władztwo właściciela. W takiej sytuacji musi być uznana za posiadacza samoistnego. Przyjęcie innej koncepcji prowadziłoby do problemów z ustaleniem podmiotu sprawującego taki rodzaj władztwa. To z kolei rodzi dalsze problemy z ustaleniem legitymacji czynnej np: przy ochronie posiadania itd. Jakkolwiek więc przepis art. 6 ust.1 stanowi o wykonywaniu prawa własności w imieniu i na rzecz to jednak ustawowy charakter przekazania mienia, brak jakiejkolwiek kontroli, pełność aktów władania rzeczą, swoboda podejmowania decyzji co do gospodarowania mieniem , czy też w końcu możliwość zbywania rzeczy czy ich zniszczenia, a także prowadzenia działalności gospodarczej wskazują na konieczność przyjęcia że w istocie włada ona mieniem tak jak właściciel, a cechy ich posiadania mają charakter posiadania samoistnego. Posiadanie jej wynika z przepisu prawa. Skoro zatem Agencja Mienia Wojskowego jest posiadaczem przedmiotowych nieruchomości to jest z tego powodu podatnikiem podatku od nieruchomości. Wynajęcie czy też dzierżawa tych gruntów czy budynków nie może prowadzić do zmiany podatnika ponieważ nie jest aprobowany pogląd aby do zmiany podmiotu obowiązku podatkowego mogło dojść na skutek zawarcia umowy cywilnoprawnej. Dodatkowo należy stwierdzić, że w tym zakresie ( wynajmowanie gruntów i budynków ) Agencja Mienia Wojskowego działa jak przedsiębiorca i wyłączenie jej z kręgu podmiotów normy art.3 ust.1 upol prowadziłoby do dyskryminacji pozostałych działających jako przedsiębiorcy podmiotów mających w ramach swojej działalności wynajmowanie nieruchomości. Powyższe argumenty doprowadziły sąd do uznania, że to Agencja Mienia Wojskowego jest podatnikiem podatku od nieruchomości . Analogiczne poglądy były już wyrażane w orzecznictwie ( por. np.: wyrok NSA z dnia 05.06.2016 sygn. II FSK 502/15, wyrok WSA w Krakowie z dnia 30.11.2015 r I S.A./Kr 1455/15, czy tez WSA w Rzeszowie z dnia 13.10.2015 r. I S.A./Rz 833/15 wraz z powołanym tam orzecznictwem ). Z tych względów sąd skargę w myśl art.151 ppsa oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło