II SA/Rz 44/17

WyrokWSA w Rzeszowie2017-06-06

Skład orzekający: Maciej Kobak, Joanna Zdrzałka, Elżbieta Mazur - Selwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego z powodu uchybienia przez stronę terminu do złożenia wniosku, gdy strona podnosiła również zarzut obowiązku wznowienia postępowania z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organów obu instancji, że skarżący nie udowodnili zachowania ustawowego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Oświadczenie strony o dacie dowiedzenia się o decyzji było niewystarczające jako dowód. Sąd uznał również, że zarzut dotyczący obowiązku wznowienia postępowania z urzędu nie mógł być skutecznie podniesiony w skardze na postanowienie o odmowie wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu, gdyż organ w takim postępowaniu rozstrzyga jedynie kwestię zachowania terminów przez stronę, a nie zasadność wznowienia z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się wznowienia postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, wskazując jako podstawę art. 145 § 1 pkt 1, 4 i 5 k.p.a. Twierdzili, że dowiedzieli się o decyzji w dniu 17 listopada 2015 r., nie uczestniczyli w postępowaniu, a inwestor nie legitymował się prawem do dysponowania gruntem. Organ I instancji odmówił wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu. Wojewoda uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Następnie organ I instancji ponownie odmówił wznowienia postępowania z powodu nieprzedłożenia dowodów na zachowanie terminu. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie o odmowie wznowienia. Skarżący wnieśli skargę do WSA, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. dotyczących terminu wznowienia, fałszywości oświadczenia o prawie do dysponowania gruntem oraz obowiązku wznowienia postępowania z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maciej Kobak /spr./ Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka WSA Elżbieta Mazur - Selwa Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi Z. G. i F. G. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną -skargę oddala- Przedmiotem skargi F. i Z. G. (dalej w skrócie: "skarżący") jest postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Kwestionowane postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym. Wnioskiem z dnia 14 grudnia 2015r. skierowanym do Starosty [...] (dalej w skrócie: "organ I instancji"), F. i Z. G. domagali się wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Starosty [...] z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Jako podstawę wznowienia wskazali art. 145 § 1 pkt 1, 4 i 5 w zw. z art. 148 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm. - dalej w skrócie: "k.p.a."). W uzasadnieniu podali, że o wydaniu powyższej decyzji dowiedzieli się w dniu 17 listopada 2015 r. Na potwierdzenie wyjaśnili, że nie wiedząc o wszczęciu postępowania administracyjnego poprzedzającego wydanie decyzji, nie uczestniczyli w nim. Nie udzielili też pełnomocnictwa do reprezentowania ich w tym postępowaniu. Podnieśli, że organ I instancji dysponował jedynie pełnomocnictwem ogólnym, które zresztą zostało udzielone wyłącznie przez Z. G. W konsekwencji skarżący nie brali udziału w postępowaniu i nie zostało im doręczone rozstrzygniecie, ani też żaden dokument w trakcie jego trwania. Dalej wskazali, że inwestycja, której dotyczy decyzja organu I instancji realizowana jest na działkach, których są współwłaścicielami. Ponadto inwestor ubiegając się o zezwolenie na budowę nie legitymował się prawem do dysponowania gruntem, albowiem umowa z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] została podpisana przez osobę nie mającą upoważnienia do reprezentowania skarżących i nie obejmowała też wszystkich działek objętych decyzją organu I instancji. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] Starosta [...] wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty [...] z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] pozwoleniu na budowę: 1. rurociągów wody surowej i kablowej linii światłowodowej z ujęcia wody B. do SUW, oraz zasilania energetycznego studni, 2. kablowej linii zasilającej SN 15 kV dla ujęcia wody B. wraz ze stacją transformatorową, 3. przebudowy stacji uzdatniania wody na działkach nr 1503/2, 1504, 1506/2, 1512/2, 1528, 1513/2, 1505, 7473, 7474, 7489, 7490, 7494, 7457/2, 7458, 3343/2, 3344, 3288/19, 3313/1, 1427/9, 3133, 2794/11, 2793, 2794/10, 2794/9, 2794/8, 2794/18, 2794/16, 2794/14, 2794/12, 2789/1, 1642, 1568/2, 2795/8, 2795/9, 3044/1, 3134, 3287/2, 3346/13, 7489, 7490, 7491/2, 4391, 4392, 4388/8, 4365/7, 4366, 4329, 7491/6 obręb N., inwestor: M. Sp. z o.o. z siedzibą w N.. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] organ I instancji stwierdził wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa, wskazał okoliczności, z powodu których nie uchylił decyzji – w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W uzasadnieniu decyzji, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. organ I instancji podał, że strona, która domaga się wznowienia postępowania na tej podstawie obowiązana jest przedłożyć dowody w postaci orzeczenia właściwego organu stwierdzającego, że dokumenty były sfałszowane, natomiast w przedmiotowej sprawie skarżący takich dowodów nie przedłożyli. Dalej uwzględnił zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., albowiem zawiadomienie o wszczęciu postępowania i decyzja rozstrzygająca sprawę wysłane za pośrednictwem operatora pocztowego do Z. G. zostały odebrane przez K. G., który nie legitymował się stosownym pełnomocnictwem. Jednocześnie organ I instancji podkreślił, że korespondencja skierowana do F. G. została zwrócona przez operatora pocztowego z powodu jej nie podjęcia w terminach wskazanych w dwukrotnych awizach. Podkreślił też, że skarżący nie dopełnili obowiązku zgłoszenia wyjazdu poza granicę Rzeczpospolitej Polskiej na okres dłuższy niż 6 miesięcy, a zatem organ I instancji kierował korespondencję na adres potwierdzony w dokumentach otrzymanych z Urzędu Gminy i Miasta w [....]. Wreszcie organ I instancji odniósł się do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. wskazując, że inwestor składając oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zobowiązany był wskazać m. in. oznaczenie tytułu prawnego, z którego wynika jego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Oświadczenie to nie musiało być poparte stosowną dokumentacją, zaś organ I instancji jeżeli złożone oświadczenie nie budziło wątpliwości co do zgodności z rzeczywistym stanem, nie miał obowiązku jej pozyskania w celu weryfikacji jego prawdziwości. Konkludując, organ I instancji stwierdził, że brak udziału strony nie skutkuje w przedmiotowej sprawie uchyleniem wydanej decyzji, gdyż mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie treści dotychczasowej. Po rozpoznaniu odwołania skarżących od powyższej decyzji, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] uchylił ją w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja została podjęta przedwcześnie, albowiem organ I instancji nie ustalił, czy wniosek skarżących został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] organ I instancji odmówił skarżącym wszczęcia postępowania, z uwagi na nie przedłożenie przez nich w wyznaczonym terminie dowodów na okoliczność ustalenia, w jakiej dacie skarżący dowiedzieli się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, a tym samym niemożność zweryfikowania, czy wniosek o wznowienie został złożony w ustawowym terminie. Zdaniem organu I instancji, niepotwierdzone oświadczenie zawarte w udzielonym przez skarżących pełnomocnictwie, na które powołali się w piśmie z dnia 12 sierpnia 2016r. nie mieści się w definicji dowodu w rozumieniu art. 75 § 1 k.p.a. Po rozpoznaniu zażalenia skarżących na powyższe postanowienie, Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu wskazał, że strona domagając się wznowienia postępowania musi udowodnić zachowanie ustawowego terminu do złożenia wniosku określonego w art. 148 § 1 i 2 k.p.a., zaś organ administracji swobodnie ocenia dowody w tej mierze. Dalej wyjaśnił, że w wyznaczonym przez organ I instancji terminie, skarżący nie przedłożyli dowodów, ani nie wskazali okoliczności powzięcia informacji o wydanej decyzji oraz o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania z podanych we wniosku przepisów. Konkludując, zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo uznał, że skarżący złożyli wniosek po upływie ustawowego terminu. W ustawowym terminie skarżący wnieśli skargę na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie, jak również poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, a ponadto o zasądzenie na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania. Skarżący podnieśli: - zarzut naruszenia prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, t. j. art. 147 w zw. z art. 148 § 1 i art. 145 § 1 pkt. 4 w zw. z art. 126 k.p.a. poprzez uznanie, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu, - zarzut naruszenia prawa które miało istotny wpływ na wynik sprawy, t. j. art. 145 § 1 pkt. 1 i pkt. 5 k.p.a. poprzez niewznowienie postępowania w sytuacji, gdy oświadczenie o prawie dysponowania gruntem na cele budowlane było fałszywe, jak również w sytuacji, gdy wyszły na jaw nowe dowody i nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania postanowienia, nieznane organowi, który je wydał, t. j. brak prawa po stronie inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a także niewznowienie postępowania z przyczyn określonych w art. 145§1 pkt 5 k.p.a. z urzędu, w sytuacji gdy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody w sposób oczywisty i bezsporny wskazują na konieczność wznowienia postępowania, gdyż mają one znaczenie w sprawie, - zarzut naruszenia prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, t. j. art. 6, 7, 8, 9 i 11 k.p.a., poprzez działanie sprzeczne z prawem i podważanie zaufania do organów władzy publicznej wskutek zaniechania w trakcie trwającego postępowania podjęcia wszelkich działań zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego, oraz nie wznowienie postępowania w sytuacji, gdy ze zgromadzonych dowodów w sposób oczywisty wynika, iż wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne, istniejące w dniu wydania decyzji z 2011 r., a nieznane organowi. W uzasadnieniu skarżący wskazali, że organ II instancji rozpatrując sprawę ograniczył się wyłącznie do rozważenia kwestii związanej z dochowaniem przez nich terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, jednocześnie pomijając wskazane przez nich przesłanki wznowienia. Zdaniem skarżących, powołane przez nich oświadczenie należy traktować, jako dowód w rozumieniu art. 75 § 1 k.p.a., zaś jeżeli organ II instancji nie przyznał mu przymiotu dowodu, lub też odmówił mu wiarygodności, to powinien swoje stanowisko uzasadnić. Wskazali też, że przedstawiony przez nich dowód jest tym bardziej wiarygodny, gdyż w aktach sprawy brak jest informacji o próbach ustalenia miejsca zamieszkania skarżących, a organ I instancji w decyzji z dnia [...] kwietnia 2016 r. wskazał, że Z. G. bez swojej winy nie brał udziału w postępowaniu. Nie można też ich zdaniem przyjąć za wiarygodną tezę, że skarżący wiedząc o zabudowaniu bez ich zgody nieruchomości, której są współwłaścicielami, tolerowaliby taki stan rzeczy, również z uwagi na zmniejszenie jej wartości. W związku z powyższym, gdyby organ I instancji zapewnił skarżącym czynny udział w postępowaniu, mogliby oni podnieść, że umowa nr [...] na podstawie której udzielono pozwolenia na budowę, jest bezskuteczna. Wreszcie podnieśli, że organy były zobowiązane ustosunkować się do ewentualnego zaistnienia przesłanek wznowienia z urzędu postępowania administracyjnego. Zdaniem skarżących, nie uwzględnienie ich wniosku i pozostawienie w obrocie decyzji wydanej z naruszeniem prawa, doprowadziło do faktycznego wywłaszczenia i ograniczenia praw jednostki wbrew Konstytucji i wartościom przyświecającym demokratycznemu państwu prawa. Podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej w skrócie: "ppsa"), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Dokonując takiej kontroli w niniejszej sprawie sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, co przesądza o oddaleniu skargi. Podstawą prawną wydania kwestionowanego postanowienia jest art. 149 § 3 w związku z art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. Stosownie do treści ostatniego z powołanych przepisów podanie o wznowienie postępowania administracyjnego wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, przy czym, jeżeli podanie o wznowienie postępowania opiera się na podstawie określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. termin ten biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Sąd podziela stanowisko organu, że to na stronie żądającej wznowienia postępowania, spoczywa obowiązek udowodnienia, kiedy konkretnie dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, czy też wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego, o którym mowa w art. 148 § 1 i 2 k.p.a. To z kolei, nie zwalnia jednak organu administracyjnego z obowiązku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia tej okoliczności, a następnie weryfikacji twierdzeń strony i przedłożonych przez nią dowodów oraz rzeczowego przedstawienia swojego stanowiska, w oparciu o cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy – wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2016 r., II OSK 2343/14. W niniejszej sprawie organ, pismem z dnia [...] lipca 2016 roku nr [...] zwrócił się do skarżących o przedłożenie dowodów potwierdzających w sposób nie budzący wątpliwości zachowanie przez nich jednomiesięcznego terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania administracyjnego z podanych przez nich przyczyn, to jest art. 145 § 1 pkt 1, 4, 5 k.p.a. W odpowiedzi pełnomocnik skarżących wyjaśnił, że w aktach sprawy, co do której wniesiono o wznowienie postępowania, nie znajduje się jakiekolwiek potwierdzenie, że skarżącym doręczano korespondencję, a nadto podał, że data uzyskania przez skarżących wiadomości o wydanej decyzji znajduje się w udzielonym pełnomocnictwie, w którym wyraźnie stwierdzają oni, iż był to 17 listopada 2015 roku. Sąd podziela konkluzję organów obu instancji, iż przedstawione wyjaśnienia nie pozwalają pozytywnie zweryfikować, że skarżący zachowali terminy, o jakich mowa w art. 148 § 1 i 2 k.p.a., choć zaznaczyć trzeba, że uzasadnienie zajętego przez organy stanowiska nie odnosi się do wszystkich okoliczności sprawy, co nie przesądza jednak finalnie o wadliwości wydanych rozstrzygnięć. Wydanie postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego z powodu uchybienia terminu do wniesienia podania w tym przedmiocie powinna poprzedzać analiza materiału dowodowego pozwalającego zweryfikować tę kwestię. A zatem organ powinien podać, że odmawia wznowienia postępowania, albowiem strona nie przedstawiła żadnych dowodów dających podstawę do wniosku, że zachowała terminy z art. 148 § 1 i 2 k.p.a., albo że przedstawione przez nią dowody tej okoliczności nie potwierdzają. Mieć przy tym na uwadze trzeba, że dowody przedstawione przez stronę na poparcie stanowiska, że zachowała termin do wniesienia podania o wznowienia postępowania administracyjnego (art. 148 § 1 i 2 k.p.a.) organ powinien skonfrontować z innymi dowodami, poznającymi w jego dyspozycji, a w szczególności z tymi, jakie znajdują się w aktach sprawy, co do której żąda się wznowienia. W niniejszej sprawie skarżący podejmując się wykazania zachowania terminów z art. 148 k.p.a. ograniczyli się do podania, iż o decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dowiedzieli się w dniu 17 listopada 2015 roku, co wynika z ich oświadczenia zawartego w pełnomocnictwie z dnia 18 listopada 2015 roku. Sąd stwierdza, że takie pisemne oświadczenie, niezależnie od jego charakteru procesowego, jest niewystarczające. Obowiązkiem skarżących jest udowodnienie zachowania terminu z dnia 148 § 1 i 2 k.p.a., co nie może ograniczać się wyłącznie do podania daty, w której – jak twierdzą - dowiedzieli się o podstawie wznowienia/o wydanej decyzji. Skarżący powinni powołać się na dowody, z których będzie wynikało, że to był właśnie ten konkretny dzień. Powinni podać, w jaki sposób dowiedzieli się o decyzji (podstawach wznowienia), przy podejmowaniu jakich czynności, czy ktoś był przy tym obecny, czy otrzymali odpis decyzji, czy ktoś im o treści decyzji (podstawach decyzji) powiedział, etc. Innymi słowy, wykazanie zachowania terminów, o jakich mowa w art. 148 § 1 i 2 k.p.a. powinno sprowadzać się do przedstawienia takich dowodów, z których będzie niezbicie wynikało, z jednej strony: w jakim konkretnie dniu rozpoczął bieg termin do wniesienia podania o wznowienia postępowania, a z drugiej strony: że wskazana w podaniu data nie jest dowolna. Skarżący takich dowodów nie przedstawili, a zatem organy zasadnie negatywnie zweryfikowały zachowanie terminów z art. 148 § 1 i 2 k.p.a. Orzekając na podstawie akt sprawy, Sąd zwraca uwagę na inne jeszcze okoliczności. Pełnomocnik skarżących w piśmie z dnia 11 sierpnia 2016 roku stwierdza, że w aktach sprawy zakończonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] nie ma żadnych dowodów potwierdzających, że doręczano im korespondencję w sprawie. Sąd z tak postawioną tezą się nie zgadza. Skarżący we wzmiankowanym postępowaniu byli uwzględniani, jako strony postępowania i była do nich kierowana korespondencja w sprawie. Ewentualnie można byłoby twierdzić, że wskutek naruszenia przepisów postępowania, w tym i przepisów o doręczeniach, skarżący byli pozbawieniu możliwości działania w sprawie. Zarzut ten należałoby jednak udowodnić. Na marginesie Sąd zauważa, że informację o adresie skarżących organ zaczerpnął z rejestru gruntów. Wobec oświadczenia skarżących z dnia 10 stycznia 2016 roku, w którym stwierdzają oni, że od sierpnia 1994 roku nie zamieszkują w N. przy [...] i jednoczesnego niepodania przez nich aktualnego miejsca zamieszkania, organ wystąpił do Urzędu Gminy i Miasta w [...] o weryfikację posiadanych danych w Rejestrze Mieszkańców. Zaświadczeniami z dnia 4 lutego 2016 roku potwierdzono, że adresem skarżących jest N., ul. [...], a więc adres, pod który kierowano korespondencję dla skarżących w postępowaniu, którego wznowienia żądali. Ponadto, w aktach sprawy znajduje się umowa z dnia [...] listopada 2010 roku, której stroną byli skarżący, a w której, jako adres ich zamieszkania również wskazano N., [...]; zawierając tę umowę skarżący tego adresu nie podważali. W aktach znajduje się również pełnomocnictwo notarialne z dnia 31 października 2007 roku, którym Z. G. ustanowił pełnomocnikiem K. G. Z treści pełnomocnictwa wynika jednoznacznie, że Z. G. stawił się przed notariuszem osobiście (inna możliwość zresztą jest wykluczona) i jako swój adres podał N., ul. [...]. Podsumowując: w toku postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] korespondencję kierowano do skarżących na jeden i ten sam adres, jaki figuruje w rejestrze gruntów i rejestru mieszkańców, i który skarżący sami podali w umowie z dnia [...] listopada 2010 roku oraz pełnomocnictwie z dnia 31 października 2007 roku (tu działał wyłącznie Z. G.). W tym kontekście, złożone przez skarżących oświadczenie, że od sierpnia 1994 roku nie mieszkają pod adresem N., ul. [...] budzi wątpliwości, co jednak bezpośrednio nie jest przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu. Ma to znaczenie o tyle, że pozwala wywieść, iż wskazana przez skarżących okoliczność, że o decyzji (podstawach wznowienia) z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] dowiedzieli się w dniu 17 listopada 2015 roku absolutnie nie jest bezsporna i wymagała wykazania stosownymi dowodami. Skarżący nie przejawili w tym zakresie żadnej inicjatywy, a ich twierdzenie o braku jakichkolwiek dowodów na doręczanie im korespondencji w toku postępowania objętego wnioskiem wznowieniowym, nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy. Dowody na doręczenie są, a ich podważenie na podstawie prezentowanej przez skarżących argumentacji, wobec materiału spawy, jest wątpliwe. Konkludując Sąd stwierdza, że skarżący nie wykazali zachowania terminów, o jakich mowa w art. 148 § 1 i 2 k.p.a. Odnośnie zarzutu skargi, że niezależnie od ewentualnego uchybienia terminowi do wniesienia podania o wznowienie postępowania organ miał obowiązek wznowić postępowanie z urzędu, w zakresie powołanych przez skarżących podstaw z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. Sąd stwierdza, iż nie jest on zasadny. Sąd podziela i przyjmuje za własny pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 22 czerwca 2006 r., sygn. II OSK 915/05 oraz z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. I OSK 1482/11, zgodnie z którym "w żadnym wypadku zaniechanie wznowienia postępowania z urzędu nie może być podstawą zarzutu w sprawie odmowy wznowienia postępowania z powodu uchybienia przez stronę terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Gdyby przyjąć odmienny pogląd, to w każdej sprawie zakończonej decyzją o odmowie wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu do złożenia wniosku, właściwy organ powinien wznawiać postępowanie celem ustalenia, czy rzeczywiście istnieje przesłanka wznowienia postępowania. Taki obowiązek nie wynika jednak z żadnego przepisu prawa." Organ nie ma obowiązku wszczynać postępowania w każdej prawomocnie zakończonej sprawie celem sprawdzenia, czy nie zachodzą postawy do wznowienia. Interpretacja prezentowana w skardze jest nieprawidłowa, albowiem wypacza sens art. 148 § 1 k.p.a. Idąc tym tokiem rozumowania należałoby przyjąć, iż strona, która nie dochowałaby terminu wskazanego w tym przepisie do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, w oparciu np. o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 1 i 5, mogłaby mimo wszystko taki wniosek złożyć i zawrzeć w nim również alternatywne żądanie, by organ wznowił to postępowanie z urzędu. Następnie po nieuwzględnieniu przez organ wniosku, strona mogłaby zakwestionować nie tylko rozstrzygnięcie dotyczące nieuwzględnienie wniosku o wznowienie jako złożonego po terminie wskazanym w art. 148 § 1 k.p.a., ale także zakwestionować brak wydania z urzędu przez organ postanowienia o wznowieniu postępowania w oparciu o ww. przesłanki wznowieniowe. Ten nieprawidłowy tok rozumowania doprowadziłby do sytuacji, w której strona mogłaby w istocie w każdym czasie, po upływie miesięcznego terminu wskazanego w art. 148 § 1 k.p.a. domagać się od organu wznowienia postępowania w oparciu o przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1-3, 5-8 k.p.a. W skardze na postanowienie o odmowie wznowienia postępowania z uwagi na uchybienie terminów, o jakich mowa w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. nie ma miejsca na zarzut braku wznowienia tego postepowania przez organ z urzędu. W postanowieniu tym organ rozstrzyga jedynie kwestię zachowania przez stronę wymaganych terminów, nie odnosi się natomiast do zasadności powołania podstaw wznowieniowych, które mogłyby stanowić podstawę wznowienia postępowania administracyjnego ex officio. Z wyłożonych wyżej względów, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło