I OSK 2635/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-06-27
Skład orzekający: Roman Ciąglewicz, Irena Kamińska, Agnieszka Miernik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy informacje dotyczące rozliczeń zużycia wody przez jednostkę Państwowej Straży Pożarnej oraz kopie faktur za dostawę wody do tej jednostki stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Informacje dotyczące zużycia wody przez publiczną jednostkę, jaką jest Państwowa Straż Pożarna, oraz związane z tym rozliczenia finansowe stanowią informację publiczną. Dotyczą one bowiem stanu tej jednostki oraz sposobu dysponowania przez nią majątkiem publicznym. W związku z tym, podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej, który pozostaje w bezczynności w zakresie takiego wniosku, podlega kontroli sądowej.Stan faktyczny
P. zwróciła się do Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. we Wrocławiu (MPWiK) o udostępnienie dokumentacji dotyczącej rozliczenia kosztów tzw. "wody wspólnej" dla nieruchomości zajmowanej przez Jednostkę Ratowniczo-Gaśniczą Państwowej Straży Pożarnej, w tym odczytów wodomierza i kopii faktur za okres od 2009 do 2013 roku. MPWiK uznało, że wnioskowane informacje nie mają charakteru publicznego i pozostawiło wniosek bez rozpoznania. P. złożyła skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zobowiązał MPWiK do rozpoznania wniosku w części dotyczącej odczytów i faktur, oddalając skargę w pozostałym zakresie. MPWiK wniosło skargę kasacyjną, kwestionując publiczny charakter żądanych informacji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. z siedzibą we Wrocławiu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędziowie: Sędzia NSA Irena Kamińska (spr.) Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant: starszy inspektor sądowy Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. z siedzibą we Wrocławiu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 maja 2015 r. sygn. akt IV SAB/Wr 73/15 w sprawie ze skargi P. na bezczynność Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. z siedzibą we Wrocławiu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w zakresie rozpoznania wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. oddala skargę kasacyjną.
Wnioskiem z dnia 28 listopada 2014 r. P. wystąpiła do Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. we Wrocławiu o udostępnienie informacji publicznej w zakresie dokumentacji dotyczącej rozliczenia kosztów tzw. wody wspólnej tj.:
1. Wskazania odczytów wodomierza zainstalowanego dla nieruchomości zlokalizowanej we Wrocławiu przy ul. [...] zajmowanego do 2013 r. przez Jednostkę Ratowniczo-Gaśniczą nr [...] Państwowej Straży Pożarnej za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. włącznie;
2. Przekazanie kopii/skanów faktur wystawianych w związku z dostawą wody do nieruchomości zlokalizowanej we Wrocławiu przy ul. [...] wraz z załącznikami - za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2013 r.;
3. Udzielenie informacji, czy ww. faktury zostały rozliczone, tj. czy MPWiK otrzymała za nie zapłatę;
W odpowiedzi na przedmiotowy wniosek, MPWiK w piśmie z dnia 16 grudnia 2014 r. wskazała, że informacja objęta przedmiotowym wnioskiem nie ma charakteru publicznego, wobec czego pozostawia ww. wniosek w całości bez rozpoznania. W piśmie z dnia 30 grudnia 2014 r. zatytułowanym "uzupełnienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej" skarżąca podważyła stanowisko strony przeciwnej wskazując odpowiednie przepisy uzasadniające rozpoznanie jej wniosku. Mimo to w piśmie z dnia 16 stycznia 2015 r. strona przeciwna podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko i pozostawiła przedmiotowy wniosek skarżącej bez rozpoznania.
Pismem z dnia 9 lutego 2015 r. P., powołując się m.in. na art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. 2014 r., poz. 782) złożyła skargę na bezczynność Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. z siedzibą we Wrocławiu w przedmiocie wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. dotyczącego udzielenia informacji publicznej, sprowadzające się do nieuzasadnienia pozostawienia wniosku bez rozpoznania i niezałatwienia go zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Skarżąca zarzuciła MPWiK naruszenie art. 1 ust. 1 w zw. z art. 2 i art. 4 ust. 1 oraz art. 6 u.d.i.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na mylnym uznaniu, że wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej, co skutkowało pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.
Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie art. 13 ust. 1 w zw. z art. 14 i art. 16 u.d.i.p. polegające na bezpodstawnym pozostawieniu wniosku i niezałatwieniem sprawy w sposób przewidziany przepisami prawa.
Skarżąca wskazała, że zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 i pkt 5 u.d.i.p. MPiWK należy do podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej. Przesądza o tym fakt gospodarowania mieniem komunalnym, jak też to, że 100% udziałów spółki należy do Gminy Wrocław. Wyłączny udział gminy w kapitale zakładowym spółki z o.o. powoduje, w myśl art. 43 ustawy o samorządzie gminnym, że majątek tej spółki jest mieniem samorządowym (komunalnym). Ponadto Gmina Wrocław poprzez działalność MPWiK realizuje swoje zadania publiczne – zaspokaja potrzeby zbiorowe wspólnoty w zakresie wodociągów i zaopatrzenie w wodę.
Powołując się na orzecznictwo sądowe skarżąca podniosła, że żądane informacje mają charakter informacji publicznej.
Na marginesie skarżąca wskazała, że w pismach skierowanych do niej, MPWiK uzasadnia odmowę udzielenia wnioskowanych informacje tym, że żądane przez nią informacje mogą jej posłużyć w sporze sądowym, jaki toczy się pomiędzy stronami. Zdaniem skarżącej takie stanowisko strony przeciwnej pozostaje w sprzeczności z obowiązującymi przepisami i ugruntowanym orzecznictwem.
Skarżąca zarzuciła też, że MPWiK dopuściło się naruszenia art. 7 i art. 8 kpa, poprzez załatwienie sprawy w sposób sprzeczny z zasadą praworządności i wbrew interesowi społecznemu i słusznemu interesowi strony oraz poprzez prowadzenie sprawy w sposób niebudzący zaufania obywateli.
W odpowiedzi na skargę Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji S.A. z siedzibą we Wrocławiu wniosło: o odrzucenie jej w całości, ewentualnie w razie uznania przez Sąd, że bezczynność Spółki w zakresie wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. ustała dopiero wraz z udostępnieniem informacji pismem z dnia 24 lutego 2015 r. o umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie. W przypadku zaś uznania przez Sąd, że postępowanie ww. zakresie nie powinno zostać umorzone. MPWiK wniosło o oddalenie skargi w zakresie żądania z uwagi na to, że jest ona bezzasadna.
MPWiK wniosło o wezwanie skarżącej do uiszczenia opłaty od każdego wniosku o udostępnienie informacji publicznej odrębnie pod rygorem odrzucenia skargi, o dopuszczenie dowodu z nadesłanych akt sprawy administracyjnej, potwierdzenia daty wpływu skargi do MPWiK S.A. na okoliczność daty wpływu skargi P. do Spółki, pełnomocnictw dla H.K. i W.Z. oraz odpisu pełnego KRS strony przeciwnej na okoliczność upoważnienia ww. osób do działania w imieniu Spółki w zakresie dostępu do informacji publicznej, pisma MPWiK z dnia 24 lutego 2015 r. wraz z załącznikami oraz z potwierdzeniem nadania na adres pełnomocnika skarżącej na okoliczność jego treści i udostępnienia informacji objętej żądaniem wniosku, wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu X Wydział Gospodarczy z dnia 17 kwietnia 2014 r. (sygn. akt Ga 487/13) wraz z uzasadnieniem na okoliczność jego treści, a w szczególności prawomocnych ustaleń Sądu dotyczących statusu instalacji na terenie dawnego P. oraz na okoliczność tego, że odbiorcy usług z terenu dawnego P. poprzez składanie wniosków o udostępnienie informacji publicznej od strony przeciwnej w istocie realizują swoje prywatne interesy.
MPWiK wniosło o zasądzenie od strony skarżącej na jego rzecz kosztów postępowania.
Ponadto MPWiK wskazało, że w dniu 10 lutego 2015 r. odbyło się spotkanie w obecności zarządu MPWiK S.A. i Prezydenta W.A. Podczas w/w spotkania (w którym uczestniczyła również pełnomocnik skarżącej) były poruszane zagadnienia dotyczące wniosków o udostępnienie informacji publicznej składanych przez przedsiębiorców z terenu dawnej P. we Wrocławiu. W wyniku w/w spotkania strona przeciwna wyraziła wolę ponownego przeanalizowania przedmiotowej sprawy i przetworzenia części informacji celem rozwiązania sporu zaistniałego między stronami. Na skutek powyższego – w piśmie z dnia 24 lutego 2015 roku – udostępniono pełnomocnikowi skarżącej informacje dotyczące rozliczeń z Państwową Strażą Pożarną. W przedmiotowym piśmie wskazano, że Państwowa Straż Pożarna miała podpisaną umowę o dostarczanie wody do czerwca 2009 roku. Po tym czasie w/w umowa, została zamknięta, wobec czego Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji S.A. z siedzibą we Wrocławiu nie dokonywała rozliczeń w/w płatnika, albowiem nie był on odbiorcą usług. W dniu zamknięcia w/w umowy została ona rozliczona, a Spółka wystawiła fakturę za udział w tzw. wodzie wspólnej, która rozumiana jest w niniejszym piśmie jako różnica wskazań pomiędzy wodomierzem głównym a odlicznikami odbiorców usług MPWiK w danym przedziale czasowym. W/w faktura została uregulowana przez Państwową Straż Pożarną. Wyjaśniono również, że na podstawie w/w umowy Straż Pożarna była obciążana należnościami według udziału procentowego w tzw. wodzie wspólnej w stałej wysokości 2,4 %. Ponadto podano, że zgodnie z informacją uzyskaną od Państwowej Straży Pożarnej Jednostka Ratowniczo - Gaśnicza nr [...] z siedzibą przy ul. [...] funkcjonowała od 1990 roku do maja 2012 roku. Szacunkowa roczna ilość zużycia wody i odprowadzanych ścieków w w/w jednostce do celów bytowych wynosiła łącznie [...]m3. MPWiK wyjaśniła, że jednostki ratowniczo - gaśnicze Państwowej Straży Pożarnej po każdej akcji ze zużyciem wody zobowiązane są niezwłocznie uzupełnić wodę w zbiornikach samochodów. Według stanowiska Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we Wrocławiu Jednostka Ratowniczo - Gaśnicza nr [...] pobierała wodę w tym celu z hydrantów usytuowanych na terenie lub w pobliżu miejsca akcji oraz z hydrantu zlokalizowanego w pobliżu siedziby jednostki, tj. przy zbiegu ulicy M. i S. Zgodnie z oświadczeniem Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej we Wrocławiu jednostka nie pobierała wody z hydrantu zlokalizowanego na terenie dawnego zakładu P., gdyż hydrant od dłuższego czasu był niesprawny.
W końcowej części złożonej odpowiedzi na skargę MPWiK podało, że pozostaje w sporze sądowym z odbiorcami usług z terenu P. Z uwagi na kwestionowane przez odbiorców usług dawnego P. okoliczności, że instalacja wodociągowa na tym terenie nie stanowi własności MPWiK odbiorcy usług wystąpili z powództwem celem ustalenia ważności zapisów umów o zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków z dnia 31 października 2008 r. Oprócz wskazanego powyżej postępowania sądowego w toku pozostają także postępowania zainicjonowane przez MPWiK o zapłatę należności z tytułu wody wspólnej i postępowania wniosku o zawezwanie do próby ugodowej. W ocenie organu informacje, których udostępnienia żądają odbiorcy usług z terenu dawnego P. służą realizacji prywatnych interesów odbiorców usług związanych z tymi postępowaniami sądowymi, w okresie od lipca 2014 r. do dnia złożenia niniejszej odpowiedzi na skargę do MPWiK wpłynęły 23 wnioski o udostępnienie informacji publicznej (złożenie przez odbiorców usług z terenu dawnego P.). Wnioski składane przez te podmioty są poddawane szczegółowej analizie, co wymaga poświęcenia dużego nakładu czasu i pracy i znacznie utrudnia normalne funkcjonowanie Spółki. Powyższe działania pozostają zatem, zdaniem organu, w oczywistej sprzeczności z celami regulacji ustawowej z zakresu prawa dostępu do informacji publicznej.
W ocenie MPWiK wnioski składane przez odbiorców usług z terenu dawnego P. służą jedynie gromadzeniu materiałów dowodowych do postępowania sądowego i zupełnie abstrahują od celów i istoty regulacji ustawowej z zakresu dostępu do informacji publicznej.
MPWiK podkreśliło, że na wnioski o udostępnienie informacji publicznej reaguje w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p.
W piśmie procesowym z dnia 23 marca 2015 r. skarżąca w całości podtrzymała wszystkie twierdzenia i wnioski zawarte w skardze i wniosła o zobowiązanie MPWiK we Wrocławiu do udostępnienia informacji, o które zwracała się we wniosku z dnia 28 listopada 2014 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 6 maja 2015 r., IV SAB/Wr 73/15:
1) zobowiązał Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji S.A. we Wrocławiu do rozpoznania w pkt 1 i 2 wniosku P. z dnia 28 listopada 2014 r. o udzielenie informacji w terminie 14 dni od daty otrzymania wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności;
2) dalej idącą skargę oddalił;
3) stwierdził, że bezczynność Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. we Wrocławiu w zakresie objętym pkt. I wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;
4) zasądził od Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. we Wrocławiu na rzecz strony skarżącej kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
Jak wskazał Sąd, we wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. skarżąca domagała się od MPWiK S.A. z siedzibą we Wrocławiu udostępnienia dokumentacji dotyczącej rozliczania kosztów tzw. "wody wspólnej" tj. ilości wody stanowiącej różnicę pomiędzy wskazaniem wodomierza głównego i sumą wskazań wodomierzy odliczających zgodnie z § 5 ust. 4 umowy nr [...] o zaopatrzenie w wodę i/lub odprowadzanie ścieków zawartej w dniu 31 października 2008 r. we Wrocławiu pomiędzy skarżącą MPWiK tj.:
1) wskazanie odczytów wodomierza zainstalowanego dla nieruchomości zlokalizowanej we Wrocławiu przy ul. [...] zajmowanego do 2013 r. przez Jednostkę Ratowniczo-Gaśniczą nr [...] Państwowej Straży Pożarnej za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. włącznie;
2) przekazanie kopii/skanów faktur wystawianych w związku z dostawą wody do nieruchomości zlokalizowanej we Wrocławiu przy ul. [...] wraz z załącznikami – za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2013 r.;
3) udzielenie informacji czy w/w faktury zostały rozliczone tj. czy MPWiK otrzymała za nie zapłatę.
Jak wyjaśnił WSA we Wrocławiu, istota sprawy zatem sprowadza się do tego, czy żądanie objęte wnioskiem skarżącej dotyczy informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. oraz czy podmiot, do którego skierowano wniosek o udzielenie informacji jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia. Ustalenie to jest niezbędne, aby stwierdzić, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej pozostaje w bezczynności.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że pojęcie informacji publicznej określono w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu oraz ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonym w tej ustawie.
Jak wynika z kolei, z jej art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a, udostępnieniu podlegają informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności:
- treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć,
- dokumentację przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpień, stanowisk, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających. Informacją publiczną są przy tym wiadomości dotyczące faktów zarówno wytworzone przez władzę publiczną lub inny podmiot wykonujący funkcje publiczne, jak i jedynie odnoszące się do tych podmiotów.
Z powyższych względów Sąd pierwszej instancji uznał, że informacje żądane przez skarżącą w pkt 1 i 2 powyżej opisanego wniosku posiadały status informacji publicznej. Dotyczyły one bowiem działalności Spółki w zakresie zaspokajania potrzeb publicznych (zaopatrzenie w wodę, odprowadzanie ścieków).
Z kolei art. 4 ust. 1 u.d.i.p. określa katalog podmiotów zobligowanych do udostępniania informacji publicznej, stanowiąc, że są nimi władze oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Nie budziło na tym tle wątpliwości Sądu, że MPWiK S.A. we Wrocławiu, którego jedynym akcjonariuszem jest Gmina Wrocław, a którego celem jest zaspokajanie potrzeb mieszkańców Gminy Wrocław w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków mieści się w kręgu podmiotów zobowiązanych, ustalonym w art. 4 u.d.i.p. Z przepisu ust. 1 tego artykułu bowiem wynika, że zobowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, przy tym krąg ten przytoczoną normą prawną nie został ograniczony, o czym świadczy wyrażenie "w szczególności".
Mając na uwadze powyższe i ustalenia faktyczne sprawy Sąd pierwszej instancji wskazał, że skoro sprawa w zakresie żądania zawartego w pkt 1 i 2 wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. dotyczy informacji publicznej i nie została załatwiona zgodnie z przepisem u.d.i.p., to po stronie jego adresata MPWiK S.A. we Wrocławiu, zachodzi bezczynność.
WSA we Wrocławiu stwierdził przy tym, że wprawdzie MPWiK S.A. we Wrocławiu pozostaje w bezczynności w załatwieniu pkt 1 i 2 wniosku skarżącej lecz owa bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Regulacje bowiem dotyczące udostępnienia informacji budzą wielokrotnie wątpliwości interpretacyjne a zachowanie adresata wniosku w kontrolowanej sprawie świadczyło o błędnym interpretowaniu prawa a nie jego złej woli w załatwieniu wniosku (pkt III sentencji wyroku).
Dalej idącą skargę Sąd pierwszej instancji natomiast oddalił (art. 151 p.p.s.a.) gdyż Spółka udzieliła informacji w zakresie pkt 3 wniosku omawiając w piśmie z dnia 24 lutego 2015 r. rozliczenia z PSP i wskazując, że umowa z tą Strażą obejmowała okres do czerwca 2009 r. i następnie wygasła wobec czego Spółka już nie rozliczała Straży z tytułu zużytej wody (pkt II sentencji wyroku). Sąd ten wyraził przy tym wątpliwość, czy pkt 3 wniosku skarżącej łączył się z informacją publiczną skoro informacja, "czy faktury w/w zostały rozliczone" nie istniała w chwili jego składania, a informacją publiczną jest tylko informacja wytworzona i będąca w posiadaniu podmiotu zobowiązanego gdy uprawniony się o nią zwraca.
Skarga kasacyjna od punktu I i III powyższego wyroku została wywiedziona przez Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji S.A. z siedzibą we Wrocławiu. Postawiono w niej orzeczeniu trzy zarzuty.
Po pierwsze, naruszenia art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 u.d.i.p. przez przyjęcie, że żądania wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. dotyczą informacji o charakterze publicznym, pomimo że informacje o rozliczeniach konkretnych odbiorców usług nie mają charakteru publicznego, nie stanowią informacji o sprawach publicznych, a ponadto publiczny charakter tych informacji nie wynika z przykładowego katalogu z art. 6 ust. 1 tej ustawy.
Po drugie, naruszenie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. przez przyjęcie, że w zakresie żądania 1 i 2 wniosku z dnia 28 listopada 2014 r. Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji S.A. z siedzibą we Wrocławiu pozostawała w bezczynności, albowiem żądania tego wniosku nie dotyczyły informacji o charakterze publicznym, co przesądzać ma o tym, że w analizowanym zakresie nie może być mowy o bezczynności.
Po trzecie, naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., sprostowanego na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym na art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przez niezasadne uwzględnienie skargi w zakresie żądania 1 i 2 wniosku oraz przyjęcie, że w tym zakresie Przedsiębiorstwo pozostawało w bezczynności.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że wniosek zmierzał w istocie do pozyskania informacji o rozliczeniach konkretnego odbiorcy usług, które to rozliczenia z pewnością nie mogą zostać uznane za informację publiczną, a przeciwnie – dotyczą sprawy indywidualnej dane odbiorcy usług.
W odpowiedzi z dnia 26 maja 2017 r. na skargę kasacyjną P. wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Analizowana pod tym kątem skarga kasacyjna nie zawiera zasadniczo usprawiedliwionych zarzutów na gruncie stanu faktycznego sprawy.
Wskazać w pierwszej kolejności należy, że drugi zarzut skargi kasacyjnej jest wadliwy, gdyż art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. określa właściwość rzeczową sądów administracyjnych, nie jest zatem właściwym wzorcem dla weryfikacji tego, czy Sąd pierwszej instancji prawidłowo stwierdził bezczynność organu w sprawie. Sąd ten rozpoznał skargę w sprawie merytorycznie, nie uznał się za niewłaściwy, a tym samym zastosował ww. przepisy prawidłowo. Nie doszło do jego naruszenia w sprawie.
Trzeci zarzut skargi kasacyjnej, dotyczący naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jest z kolei wtórny wobec pierwszego zarzutu skargi kasacyjnej. Zasadność zobowiązania organu do rozpoznania w pkt 1 i 2 wniosku P. z dnia 28 listopada 2014 r. o udzielenie informacji w terminie 14 dni od daty otrzymania wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności, na podstawie tego przepisu, w konsekwencji stwierdzenia bezczynności w sprawie zależy bowiem od tego, czy wniosek o informację w sprawie podlegał załatwieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Kluczowy jest zatem pierwszy zarzut skargi kasacyjnej. Jego istota sprowadza się do kwestii tego, czy wskazania odczytów wodomierza zainstalowanego dla nieruchomości zlokalizowanej we Wrocławiu przy ul. [...] zajmowanego do 2013 r. przez Jednostkę Ratowniczo-Gaśniczą nr [...] Państwowej Straży Pożarnej za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. włącznie oraz kopie/skany faktur wystawianych w związku z dostawą wody do nieruchomości zlokalizowanej we Wrocławiu przy ul. [...] wraz z załącznikami – za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. – stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Należy zatem wskazać, że ustawa o dostępie do informacji publicznej ma zapewniać transparentność działań władzy publicznej, umożliwiać społeczną jej kontrolę, budować społeczeństwo obywatelskie i rozwijać demokrację uczestniczącą, w której obywatele mają wpływ na podejmowanie dotyczących ich decyzji. Dlatego żądana informacja, aby uzyskała walor informacji publicznej musi dotyczyć zgodnie z art. 1 ust. 1 "sprawy publicznej". Przedmiotem takiej informacji jest problem lub kwestie, które mają znaczenie dla większej ilości osób, czy grup obywateli lub też są ważne z punktu widzenia poprawności funkcjonowania organów państwa. Celem ustawy nie jest zatem zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb, w postaci uzyskiwania informacji dotyczących wprawdzie kwestii publicznych, lecz przeznaczonych dla celów handlowych, edukacyjnych, zawodowych czy też na potrzeby toczących się postępowań sądowych. Ustawa o dostępie do informacji publicznej ma służyć uniwersalnemu dobru powszechnemu związanemu z funkcjonowaniem publicznych instytucji (zob. np. wyrok NSA z dnia 11 marca 2015 r., I OSK 918/14).
Z tej perspektywy zgodzić się należy ze skarżącą kasacyjnie Spółką, że co do zasady informacja o rozliczeniach konkretnego prywatnego odbiorcy za usługi świadczone przez spółkę, choćby wykonującą zadania publiczne, nie jest informacją o sprawach publicznych, w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, lecz o sprawie prywatnej tego odbiorcy usługi. W takim przypadku istotnie wniosek odnoszący się do wskazanej informacji nie podlegałby załatwieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, w rezultacie czego adresat wniosku nie mógłby popaść w bezczynność ocenianą z perspektywy tej ustawy. Sam fakt, że rozliczenia konkretnego prywatnego odbiorcy dokonywane są z podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, nie czyni tych rozliczeń informacją publiczną, gdyż jest to sprawa między tymi podmiotami, nie zaś publiczna, istotna z perspektywy ogółu. Za zbyt daleko idące uznaje zatem Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu Sądu pierwszej instancji, że z samego faktu, iż żądana informacja łączy się z działalnością spółki "w zakresie zaspokajania potrzeb publicznych (zaopatrzenie w wodę, odprowadzanie ścieków)", ma wynikać jej przymiot publiczny w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jak wskazano bowiem, musi ona dotyczyć sprawy publicznej, a odczyty z wodomierza czy treść faktur za wodę same przez się jeszcze nie składają się na sprawę publiczną. Jednocześnie wniosek w sprawie nie dotyczył wprost prawidłowości działań MPWiK we Wrocławiu w zakresie zaopatrywania w wodę czy odprowadzania ścieków, lecz danych o zużyciu wody i jej rozliczeniu podmiotu trzeciego.
Mimo jednak częściowo wadliwego zapatrywania zaprezentowanego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku WSA we Wrocławiu, odpowiada on prawu w rozumieniu art. 184 p.p.s.a. Istotne jest bowiem, że wniosek o informację publiczną w sprawie nie odnosi się do indywidualnych rozliczeń spółki komunalnej z podmiotem całkowicie prywatnym dotyczącym zużycia przez niego wody, lecz z podmiotem publicznym, jakim była Jednostka Ratowniczo-Gaśnicza nr [...] Państwowej Straży Pożarnej. Informacja zatem o zużyciu wody przez podmiot publiczny oraz o kosztach z tym związanych stanowi informację publiczną w rozumieniu odpowiednio art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. d) oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f) i pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Informacja o zużyciu wody przez jednostkę straży pożarnej stanowi bowiem informację publiczną o stanie tej jednostki, zaś informacja o jej rozliczeniach finansowych za wodę – informację publiczną o dysponowaniu przez nią majątkiem publicznym. Stąd żądaną informację w pkt 1 i 2 wniosku P. z siedzibą we Wrocławiu z dnia 28 listopada 2014 r. uznać należało w konsekwencji za informację o sprawie publicznej, a zatem informację publiczną. Tym samym wniosek o tę informację podlegał rozpatrzeniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak przedstawił to Sąd pierwszej instancji.
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu prawidłowo zastosował art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązując Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji S.A. we Wrocławiu do rozpoznania w pkt 1 i 2 wniosku P. z dnia 28 listopada 2014 r. o udzielenie informacji w terminie 14 dni od daty otrzymania wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności.
Naczelny Sąd Administracyjny skonstatował tym samym, że pierwszy zarzut i – konsekwentnie – trzeci zarzut skargi kasacyjnej nie były usprawiedliwione.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez P. został nieuwzględniony, gdyż odpowiedź na skargę kasacyjną złożono z uchybieniem terminu wskazanego w art. 179 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło