II OSK 2213/16

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-07-04

Skład orzekający: Robert Sawuła, Małgorzata Miron, Krzysztof Dziedzic

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisu art. 40 § 2 K.p.a. (pominięcie pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym) może stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji, jeśli Naczelny Sąd Administracyjny w poprzednim orzeczeniu w tej samej sprawie uznał, że takie naruszenie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty strony skarżącej opierały się na kwestii naruszenia art. 40 § 2 K.p.a., która była już przedmiotem oceny w poprzednim wyroku NSA w tej samej sprawie (II OSK 1163/14). Zgodnie z art. 190 Ppsa, sąd rozpoznający sprawę po ponownym jej rozpoznaniu jest związany wykładnią prawa dokonaną przez NSA w poprzednim orzeczeniu. W poprzednim wyroku NSA stwierdził, że pominięcie pełnomocnika w pierwszej instancji administracyjnej, mimo że stanowi naruszenie art. 40 § 2 K.p.a., nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ umożliwiono pełnomocnikowi udział w dalszym postępowaniu i nie wykazał on negatywnych skutków tego pominięcia dla praw procesowych strony.
Stan faktyczny
D. G. złożył wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją nakazującą rozbiórkę budynku. Jako podstawę wskazał nowe dowody, w tym projekt budowlany i decyzje o warunkach zabudowy. Organy administracji odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że przedstawione dowody nie spełniają przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę D. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarga kasacyjna D. G. dotyczyła głównie zarzutu naruszenia art. 40 § 2 K.p.a. (pominięcie pełnomocnika) oraz innych przepisów proceduralnych i konstytucyjnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 4 lipca 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Robert Sawuła /spr./ Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Miron sędzia del. WSA Krzysztof Dziedzic Protokolant starszy sekretarz sądowy Mariusz Szufnara po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 maja 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 600/16 w sprawie ze skargi D. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej we wznowionym postępowaniu oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 24 maja 2016 r., sygn. akt VII SA/Wr 600/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Warszawie oddalił skargę D. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] lipca 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej we wznowionym postępowaniu. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Jak ustalił to sąd wojewódzki, D. G. pismem z dnia 5 kwietnia 2012 r. wniósł o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PWINB) z dnia [...] lutego 2012 r. znak: [...], którą uchylono w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w Lesku z dnia [...] stycznia 2011 r. i jednocześnie nakazano D. G. rozbiórkę budynku konstrukcji drewnianej o wymiarach zewnętrznych [...] m x [...] m wraz z zadaszonym tarasem o wymiarach [...] m x [...] m i powierzchni zabudowy [...] m², zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w miejscowości [...]. We wniosku powołano się na przepis art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (w dacie wniesienia wniosku – Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., K.p.a.). D.G. wniósł o rozpatrzenie dowodów istniejących w dniu wydania decyzji ostatecznej nieznanych organowi wydającemu decyzję. Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. PWINB po wznowieniu postępowania odmówił uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...] lutego 2012 r. W uzasadnieniu tej decyzji odmownej wskazano, że PINB w Lesku prowadząc tzw. postępowanie legalizacyjne, nałożył na skarżącego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r., na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (uPb), obowiązek przedstawienia w terminie do 31 grudnia 2010 r.: czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, aktualne na dzień opracowania projektu; oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Z uwagi na nie przedłożenie przez zobowiązanego wymaganych dokumentów w wyznaczonym terminie, PINB w Lesku decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nakazał rozbiórkę obiektu budowlanego. Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym PWINB orzekł reformatoryjnie o nakazie rozbiórki. D.G. dołączył do wniosku: - projekt budowlany budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w miejscowości [...] - opatrzony datą "marzec 2012 r.", - kopię decyzji Wójta Gminy Cisna Nr [...] z dnia [...] maja 2006 r., ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji "Budowa budynku mieszkalnego, budynku gospodarczego, studni wierconej oraz zbiornika bezodpływowego na ścieki sanitarne (działka nr [...]) oraz budowa zjazdu - (na drogę na działkę Nr [...]), - kopię decyzji Wójta Gminy Cisna z dnia [...] lipca 2008 r. o przeniesieniu decyzji Wójta Gminy Cisna z dnia [...] maja 2006 r. o ustaleniu warunków zabudowy, - kopię oświadczenia z dnia 26 marca 2012 r., że działka Nr [...] posiada połączenie z drogą publiczną wojewódzką poprzez drogi gminne wewnętrzne Nr [...] (istniejący zjazd), [...] i [...] zgodnie z przepisami o drogach publicznych, - opinię Zespołu Uzgadniania Dokumentacji Projektowej z dnia 3 kwietnia 2012 r., - kopię oświadczeń o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, - raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 "Bieszczady" - opatrzony datą 20 luty 2012 r. Ponadto do wniosku o wznowienie załączono także pismo z dnia 5 kwietnia 2012 r. o korektę zakresu wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko może być wymagane, kierowane do Wójta Gminy Cisna oraz opracowanie sporządzone przez Instytut Ochrony Przyrody PAN Kraków 2011 "Waloryzacja terenów nieleśnych gminy Cisna ze względu na przedmioty ochrony obszaru Natura 2000 "Bieszczady" - synteza przeprowadzonych prac". Rozpatrując zasadność argumentów wskazanych przez wnioskodawcę organ wojewódzki stwierdził, że część wskazywanych dowodów powstała już po wydaniu decyzji ostatecznej tego organu, a decyzja o warunkach zabudowy była znana organowi orzekającemu w sprawie. Oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane sporządzone i podpisane przez D.G. mimo, że istniało w dacie wydania decyzji ostatecznej i nie było znane organowi, który wydał decyzję nie jest – w świetle treści art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. – nowym dowodem mogącym stanowić podstawę do wznowienia postępowania. Przedłożenie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane stanowił obowiązek wynikający z postanowienia PINB w Lesku z dnia [...] grudnia 2009 r., który nie został przez wnioskodawcę wykonany. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 "Bieszczady" - opatrzony datą "20 luty 2012 r." nie ma związku z decyzją PWINB z dnia [...] lutego 2012 r., zatem nie daje podstawy do uchylenia źródłowej decyzji w ramach wznowienia postępowania. W związku z powyższym, oceniając wniosek D.G. co do przyczyn wznowienia postępowania PWINB stwierdził, że nie wskazano na istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję mogące – w świetle treści art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. – stanowić podstawę do wznowienia postępowania i powtórnego rozstrzygania sprawy. Odwołanie od powyższej decyzji złożył D.G.. Jak dalej w kwestionowanym wyroku przytoczono – GINB po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. utrzymał w mocy decyzję PWINB stwierdzając, że przedstawione przez stronę okoliczności nie mogą skutkować uchyleniem decyzji organu wojewódzkiego, w sprawie brak jest bowiem podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Przedłożony przez skarżącego projekt składa się z kilku części, opatrzonych różnymi datami. Część dotycząca projektu budowlanego budynku gospodarczego wraz z opinią techniczną powstała przed wydaniem ostatecznej decyzji PWINB z dnia [...] lutego 2012 r., (opatrzona została datą grudzień 2011 r.). Jeśliby nawet przyjąć istnienie części przedmiotowego projektu budowlanego w dacie orzekania, nie zmienia to faktu, że inwestor nie wywiązał się z obowiązków nałożonych postanowieniem PINB w Lesku z dnia [...] grudnia 2009 r., wydanym na postawie art. 48 ust. 2 i 3 uPb, tj. inwestor nie przedstawił wymaganych dokumentów. Co się tyczy zarzutów odnośnie pominięcia pełnomocnika, to miał on zapewniony udział w postępowaniu, została mu doręczona decyzja, od której wniósł odwołanie. Skargę do WSA w Warszawie na powyższą decyzję wniósł działający przez pełnomocnika D.G., wnosząc o jej uchylenie, zarzucając: - naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. w zw. z art. art. 7 i 77 K.p.a., poprzez wadliwe ustalenie dat powstania dowodów, w oparciu o które inwestor wniósł o wznowienie postępowania oraz istotności tych dowodów i ich wpływu na treść ostatecznej decyzji PWINB w Rzeszowie z dnia [...] lutego 2012 r., - naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 i § 2 K.p.a. w zw. z art. 40 § 2 K.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, pomimo pominięcia pełnomocnika strony. W odpowiedzi na skargę GINB podtrzymał stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. W motywach wyroku oddalającego skargę WSA w Warszawie w pełni podzielił zaprezentowane w zaskarżonej decyzji stanowisko, że "nowe dowody" przywołane przez skarżącego w kontekście art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. nie wypełniają dyspozycji tego przepisu. Jedynie wykazanie, że w dacie wydania decyzji ostatecznej (tj. w dniu [...] lutego 2012 r.) skarżący spełnił wszystkie wymogi określone postanowieniem organu powiatowego z dnia [...] grudnia 2009 r., a okoliczność ta nie była znana organowi wydającemu źródłową decyzję, stanowiłoby podstawę do ponownego przeprowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 K.p.a.). Sąd wojewódzki zauważył, że przedłożony przez skarżącego projekt budowlany budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce [...] w Wetlinie datowany na marzec 2012 r. nie istniał w dniu wydania ostatecznej decyzji PWINB z dnia [...] lutego 2012 r. Nie wykonano także obowiązku przedłużenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowej inwestycji, gdyż skarżący nie wykonał obowiązku przedłożenia raportu oddziaływania na środowisko, nałożonego postanowieniem Wójta Gminy Cisna z dnia [...] grudnia 2006 r. W konsekwencji powyższych ustaleń sąd pierwszej instancji uznał, że organ nie miał podstaw, aby uwzględnić przedstawione we wniosku w wznowienie postępowania dowody, jako podstawy do wznowienia w trybie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Co się tyczy zarzutu pominięcia pełnomocnika, to zarzut naruszenia przepisu art. 40 § 2 K.p.a. był już przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 15 stycznia 2016 r., II OSK 1163/14 uchylił wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 lutego 2014 r., VII SA/Wa 2123/13, wywodząc przy tym, że pominięcie pełnomocnika dotyczyło początkowej fazy postępowania przed organem I instancji, umożliwiono jednak działanie poprzez doręczenie decyzji. W tym aspekcie powołano się na związanie powyższą oceną prawną. Skargą kasacyjną D.G., reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, zaskarżył w całości wyrok wydany w sprawie VII SA/Wa 600/16, zarzucając mu: - naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz przepisy prawa materialnego przez niewłaściwe ich zastosowanie, tj. art. 3 § 2 w zw. z "art. 131 § 1" w zw. z art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b – wszystkie przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., Ppsa) w zw. z art. 78 Konstytucji RP w zw. art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. i art. 10 § 1 K.p.a. oraz art. 15 K.p.a., przez oddalenie skargi przez WSA w Warszawie na decyzję organu II instancji, w sytuacji gdy sąd administracyjny przyznaje, że doszło do naruszenia przepisu art. 40 § 2 K.p.a., ale w stopniu nie mającym znaczenia dla sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa, podczas gdy zdaniem skarżącego, stwierdzone naruszenie art. 40 § 2 K.p.a. winno skutkować uchyleniem zaskarżonego aktu administracji z tego powodu, iż strona bez swojej winy została pozbawiona możliwości brania udziału w postępowaniu przed organem I instancji i została pozbawiona czynnego udziału w postępowaniu przed tym organem, a przeprowadzone w jej sprawie postępowanie administracyjne wznowieniowe, które z założenia jest dwuinstancyjnym merytorycznym postępowaniem, w istocie swej ograniczyło się jedynie do możliwości złożenia odwołania przez stronę, bez możliwości wypowiedzenia się na żadnym etapie co do zgromadzonego materiału. Wskazując na powyższą podstawę skargi kasacyjnej, na zasadzie art. 176 w zw. z art. 185 § 1 Ppsa strona skarżąca wnosi o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie, 2) zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącej kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona podnosi, że PWINB w Rzeszowie w toku postępowania wywołanego złożeniem wniosku o wznowienie przez D.G., pomimo ustanowienia w dniu 9 maja 2012 r. pełnomocnika i zgłoszenia się przez niego w postępowaniu administracyjnym – złożenie pełnomocnictwa przy zażaleniu z dnia 14 maja 2012 r., konsekwentnie pomijał jego osobę dokonując czynności procesowe w toku procedowania. W skardze kasacyjnej obszernie przywołując dorobek judykatury wywodzono o konieczności rozważenia kwestii pominięcia pełnomocnika w kontekście zasad ustrojowych. Eksponowano zasadę ogólną dwuinstancyjności postępowania i sposób jej rozumienia w orzecznictwie. Powołując się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego podkreślano zasadę demokratycznego państwa prawnego, oraz konieczność respektowania zasady sprawiedliwości proceduralnej. Wywodzono, że w przedmiotowej sprawie zignorowano tak rozumiany standard proceduralny. Zdaniem skarżącego stwierdzone naruszenie art. 40 § 2 K.p.a. powinno prowadzić do uwzględnienia jego skargi, zaś nieuchylenie zaskarżonej decyzji świadczyć ma o naruszeniu wszystkich tych przepisów, które w petitum skargi kasacyjnej przywołano. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 Ppsa przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do rozpatrzenia jej zarzutów. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które – zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną – zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 Ppsa, obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09, opubl. ONSAiwsa z 2010 r., nr 1, poz. 1). Z uwagi na sposób sformułowania podstaw wniesionej kasacji, koniecznym jest podkreślenie, że skarga kasacyjna jest szczególnym i wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Należy w niej przytoczyć podstawy kasacji wraz z ich uzasadnieniem, przy czym oba te elementy muszą ze sobą korespondować. Trzeba, zatem w skardze kasacyjnej wskazać konkretny przepis prawa materialnego lub procesowego, który zdaniem wnoszącego kasację został naruszony przez sąd pierwszej instancji. Autor wniesionej skargi kasacyjnej powinien, wskazać na konkretne, naruszone przez ten sąd zaskarżonym orzeczeniem przepisy czy to prawa materialnego, czy też procesowego. W odniesieniu przy tym do prawa materialnego winien był wykazać, na czym polegała ich błędna wykładnia, bądź niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie przepisu. Z kolei przy zarzucie naruszenia prawa procesowego należało wskazać przepisy tego prawa naruszone przez sąd pierwszej instancji, przedstawić, na czym polegało uchybienie tym przepisom i dlaczego uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sformułowanie zarzutu naruszenia przepisu "art. 131 § 1" Ppsa jest formalnie wadliwe, albowiem przepisu takiego w powyższej ustawie brak. Powołanie się na taki przepis w petitum skargi kasacyjnej, jak i dwukrotnie w jej uzasadnieniu, przy jakimkolwiek braku wyłuszczenia przez autora środka zaskarżenia o jaką konkretnie normę (jej treść) mu chodzi, wyklucza zajęcie stanowiska w tym względzie przez Naczelny Sąd Administracyjnym, będącego wszak związanym podstawami skargi kasacyjnej. Art. 131 Ppsa odnosi się do zagadnienia formy i czasu podejmowania przez sąd administracyjny postanowienia w przedmiocie zawieszenia, podjęcia i umorzenia postępowania i nie dzieli się na paragrafy. Z lektury skargi kasacyjnej nie sposób wydobyć, o jaki przepis autorowi skargi kasacyjnej chodziło, nie jest zaś rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego domyślanie się intencji strony. Z tych względów zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przepisu "art. 131 § 1" Ppsa wymyka się kontroli sądu kasacyjnego. Skarga kasacyjna w pozostałym zakresie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Istota sprawy sprowadza się – zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego – do oceny trafności zarzutów skargi kasacyjnej, koncentrujących się na uchybieniu przepisowi art. 40 § 2 K.p.a. w postępowaniu administracyjnym i braku właściwej oceny przez sąd pierwszej instancji tego uchybienia. Umyka jednak uwadze strony skarżącej kasacyjnie, pomimo formalnie dostrzeżenia tej okoliczności, tenor wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2016 r., II OSK 1163/14, który zapadł w granicach tej sprawy. Powyższym wyrokiem rozpoznając skargę kasacyjną GINB od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 2014 r. VII SA/Wa 2123/13 w sprawie ze skargi D.G. na decyzję GINB z dnia [...] lipca 2013 r. uchylony został zaskarżony wyrok, a sprawę przekazano WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania. Jak wynika z treści uzasadnienia wyroku II OSK 1163/14, Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska WSA w Warszawie zawartego w wyroku VII SA/Wa 2123/13, gdzie uznano, że doszło do naruszenia przepisów art. 10 § 1 w zw. z art. 40 § 2 K.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Tych wywodów sądu wojewódzkiego orzekającego w przedmiotowej sprawie po raz pierwszy nie podzielił jednak Naczelny Sąd Administracyjny, a jego stanowisko – jak słusznie to zauważył WSA w Warszawie rozpoznający sprawę wyrokiem VII SA/Wa 600/16, wiąże na podstawie art. 170 Ppsa ponownie rozpoznający sprawę sąd. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku II OSK 1163/14 dokonał już wykładni przepisu art. 40 § 2 K.p.a. na gruncie przedmiotowej sprawy. Sąd stwierdził w cyt. wyroku, że "pełnomocnika pominięto w początkowej fazie postępowania, tj. przed organem I instancji, umożliwiono mu jednak działania procesowe przez doręczenie decyzji organu I instancji, od której złożone zostało odwołanie, a następnie pełnomocnik brał udział w postępowaniu i w konsekwencji zaskarżył decyzję drugoinstancyjną do sądu. Pełnomocnik powoływał się przy tym na fakt, że niedopuszczenie go do udziału w postępowaniu przed organem I instancji uniemożliwiło mu składanie wniosków i przedstawianie dowodów. Nie wskazał jednak jakie to wnioski i dowody zamierzał przedłożyć. W istocie zatem strona w postępowaniu przed sądem I instancji, a następnie jako strona skarżąca kasacyjnie nie wykazała, aby pominięcie to wpłynęło na jej prawa procesowe". Dalej w cyt. wyroku stwierdzono, że "pominięcie pełnomocnika w pierwszej instancji administracyjnej, w sytuacji, gdy nie pociągnęło to za sobą negatywnych dla niej skutków, umożliwiając mimo tego wniesienie odwołania przez pełnomocnika strony skarżącej, aczkolwiek jest naruszeniem przepisu art. 40 ust. 2 K.p.a., to nie takim, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa, to jest mającym wpływ na wynik sprawy. Uchylając niezasadnie zaskarżone decyzje z powodów formalnych, sąd I instancji nie dokonał oceny ww. decyzji co powoduje konieczność ponowienia postępowania sądowego i odniesienie się do problematyki merytorycznej". Powyższe wywody mają zasadnicze znaczenie dla kierunku rozstrzygnięcia sprawy ze skargi kasacyjnej D.G. od wyroku VII SA/Wa 600/16. Stosownie do art. 190 Ppsa "Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny". Pojęcie wykładni prawa w rozumieniu cyt. przepisu oznacza, że nie może sąd rozpoznający sprawę po raz kolejny formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym we wcześniejszym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania. Użyte w art. 190 Ppsa pojęcie "wykładni prawa" należy rozumieć, jako wyjaśnienie znaczenia przepisów prawa. W konsekwencji cyt. przepisu stronom nie wolno opierać skargi kasacyjnej od wyroku wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Skoro Sąd ten wyrokując w sprawie II OSK 1163/14 wypowiedział się już odnośnie skutków uchybienia przepisowi art. 40 § 2 K.p.a., to podnoszenie w istocie tej tylko kwestii we wniesionej imieniem D.G. skardze kasacyjnej, musi zostać ocenione jako niedopuszczalne w kontekście art. 190 Ppsa. Nie są zatem skuteczne wywody odnośnie naruszenia przepisów art. 3 § 2 i art. 151 Ppsa w zw. z art. 40 § 2 K.p.a. praz art. 145 § 1 pkt 4 w zw. z art. 10 § 1 i art. 15 K.p.a. W konsekwencji nie jest także uzasadniony zarzut naruszenia przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa, skoro opierał się on na zarzucie naruszenia przepisu art. 40 § 2 K.p.a. Nie są także uzasadnione, z powodów wcześniej wywiedzionych, zarzuty naruszenia przepisu art. 78 Konstytucji RP, skoro w tym aspekcie wypowiadał się już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku II OSK 1163/14. Z powyższych przyczyn i na podstawie art. 184 Ppsa orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło