II GZ 941/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Lidia Ciechomska-Florek po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Z. T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 30 października 2017 r., sygn. akt I SA/Ke 369/17 w zakresie odmowy wstrzymania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z. T. na decyzję Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zaskarżonym postanowieniem z 30 października 2017 r., sygn. akt I SA/Ke 369/17 odmówił Z. T. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach z [...] kwietnia 2017 r. nr [...]. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżąca w skardze do WSA w Kielcach na decyzję Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach z [...] kwietnia 2017 r. w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015, zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na istnienie realnej obawy jej wykonania wobec wydania kolejnej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ostrowcu Świętokrzyskim z [...] maja 2017 r. w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Sąd pierwszej instancji powołując się na treść art. 61 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: p.p.s.a), podzielając przy tym ugruntowaną w orzecznictwie sądów administracyjnych wykładnię co do wskazanego przepisu prawa stwierdził, że wniosek skarżącej nie spełnia wskazanych przez ustawodawcę wymagań. Skarżąca nie uzasadniając wniosku przedstawiła jedynie lakoniczne zdanie dotyczące istnienia realnej obawy wykonania zaskarżonej decyzji, co w ocenie Sadu pierwszej instancji stanowiło podstawę do uznania, że nie zachodzą przesłanki zawarte w art. 61 § 3 stanowiące podstawę do zastosowania wobec niej rzeczonej instytucji. W zażaleniu na powyższe postanowienie Z. T. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji lub uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 1 p.p.s.a. poprzez odmowę i niezastosowanie wskazanego przepisu prawa oraz odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, podczas gdy w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wynika to z faktu, że skarżąca co miesiąc otrzymuje świadczenie emerytalne w wysokości 875 zł, co w sytuacji wykonaniu zaskarżonej decyzji może doprowadzić do trudności z zaspokajaniu między innymi podstawowych potrzeb życiowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Z treści przytoczonego przepisu wynika, iż sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności w stosunku do wnioskodawcy jest zasadne. W sprawie, wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji orzekającej przyznanie Z. T. jednolitej płatności obszarowej w wysokości 7095,72 zł, płatności za zazielenie w wysokości 5110,29 zł, płatności redystrybucyjnej w wysokości 2154,46 zł oraz przyznanie kwoty do zwrotu dyscypliny finansowej w wysokości 72,81 zł. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ocena wniosku skarżącej dokonana przez Sąd pierwszej instancji jest prawidłowa. WSA w Kielcach trafnie zwrócił uwagę, że skarżąca nie uzasadniła wniosku w sposób odpowiadający obowiązującym przepisom prawa, nie wynika to również z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy. Zasadne jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż w tej sytuacji skarżąca nie wykazała, że zachodzą przesłanki zawarte w art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia w świetle powyższego, że brak wiedzy co do rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej sprawia, że nie jest możliwa ocena, czy i w jaki sposób wykonanie zaskarżonej decyzji może wpłynąć na jej sytuację majątkową. Ustawodawca w art. 61 § 3 p.p.s.a posługuje się pojęciem "znacznej szkody", co oznacza, że dla wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie wystarcza samo jej wystąpienie, lecz jeszcze jej rozmiar dla zobowiązanego musi być znaczny. Oznacza to, że sama wysokość zobowiązania nie świadczy automatycznie o wystąpieniu przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Kwota ta musi być bowiem odniesiona do całokształtu aktualnej sytuacji majątkowej skarżącej, w tym jej płynności finansowej (v. postanowienie NSA z 21 lutego 2017 r., sygn. akt II GZ 106/17; z 24 stycznia 2017 r., sygn. akt II GZ 1360/16). Przedstawienie we wniosku samych tylko twierdzeń, czyni tym samym zaprezentowane argumenty czysto teoretycznymi. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca nadto uwagę, że dla pełnego obrazu sytuacji majątkowej skarżącej, który umożliwiłby ocenę w kontekście zasadności przyznania ochrony tymczasowej, niezbędne byłoby np. udzielenie informacji dotyczących posiadanego majątku ruchomego, stanu oszczędności, czy rachunków bankowych. Do akt przedłożono jednak wyłącznie dokument (orzeczenie lekarza orzecznika ZUS) wskazujące, że skarżąca jest osobą niezdolną do samodzielnej egzystencji. Analiza wskazanego dokumentu prowadzi jednak do wniosku, że niemożliwa jest na jego podstawie ocena sytuacji majątkowej skarżącej na podstawie której możliwe będzie uznanie, iż spełnia ona przesłanki do zastosowania instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Za prawidłową należy zatem uznać ocenę Sądu pierwszej instancji, że skarżąca nie uprawdopodobniła, aby w sprawie wystąpiły przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. umożliwiające zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ze wskazanych powodów, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.