I SA/Bd 695/17
WyrokWSA w Bydgoszczy2017-09-05
Skład orzekający: Sędzia WSA Teresa Liwacz, Sędzia WSA Ewa Kruppik- Świetlicka, Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatniczka, prowadząca wspólnie z małżonkiem gospodarstwo rolne i działy specjalne produkcji rolnej, jest zobowiązana do prowadzenia odrębnych ksiąg rachunkowych, czy też może prowadzić wspólne księgi rachunkowe w celu ustalenia dochodu do opodatkowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że podatniczka prowadząca wspólnie z małżonkiem gospodarstwo rolne i działy specjalne produkcji rolnej, w przypadku przekroczenia limitu przychodów netto, może prowadzić wspólne księgi rachunkowe. Dochód każdego z małżonków powinien być ustalany proporcjonalnie do jego udziału we wspólnym przedsięwzięciu, co jest zgodne z zasadami określonymi w art. 8 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wraz z małżonkiem prowadzi wspólne gospodarstwo rolne i działy specjalne produkcji rolnej. W 2015 roku obrót z tytułu prowadzenia wspólnie działów specjalnych produkcji rolnej przekroczył równowartość 1.200.000 euro. Wnioskodawczyni kwestionowała stanowisko organu interpretacyjnego, zgodnie z którym była zobowiązana do prowadzenia odrębnych ksiąg rachunkowych od ksiąg męża. Skarżąca argumentowała, że możliwe jest prowadzenie wspólnych ksiąg rachunkowych dla wspólnego przedsięwzięcia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądził od D. K. I. S. na rzecz D. F. kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kruppik- Świetlicka Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Protokolant: Referent- stażysta Katarzyna Gołda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 września 2017 r. sprawy ze skargi D. F. na interpretację indywidualną D. K. I. S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych. 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną , 2. zasądza od D. K. I. S. na rzecz D. F. kwotę 697zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
1. We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wnioskodawczyni wskazała, że wraz z małżonkiem prowadzi wspólne gospodarstwo rolne (w rozumieniu
ustawy o podatku rolnym) i działy specjalne produkcji rolnej. Wnioskodawczyni pozostaje wraz z małżonkiem we wspólności majątkowej małżeńskiej. Dotychczas dla wnioskodawczyni i jej małżonka wydawane były odrębne decyzje o ustaleniu dochodu z działu specjalnego produkcji rolnej. Wnioskodawczyni jako podatnik ryczałtowy korzystała ze zwolnienia w podatku VAT. Ww. działalność rolnicza, w tym z działów specjalnych produkcji rolnej była firmowana jako: Gospodarstwo rolne - na nazwisko obojga małżonków. Do tej pory Wnioskodawczyni nie prowadziła ksiąg rachunkowych, a dochód był opodatkowany na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego. W roku 2015 obrót z tytułu prowadzenia wspólnie działów specjalnych produkcji rolnej
przekroczył w odniesieniu do wnioskodawczyni, (bez uwzględnienia przychodów
współmałżonka) równowartość [...] euro (wg przeliczeń na walutę polską po średnim kursie ogłoszonym przez NBP na dzień 30 września roku poprzedzającego rok obrotowy).
W związku z przedstawionym stanem faktycznym strona zadała pytania:
- czy w opisanym stanie faktycznym w przypadku osiągnięcia przez wnioskodawczynię w 2015 r. przychodu przekraczającego równowartość [...] euro - limit ten rozciąga się na osobę, która wspólnie z wnioskodawczynią prowadzi gospodarstwo rolne, przez co Wnioskodawczyni utraci możliwość ryczałtowego rozliczenia przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej?;
- w przypadku ustalenia, iż wnioskodawczyni utraciła możliwość rozliczania się z tytułu działów specjalnych produkcji rolnej na podstawie norm szacunkowych dochodu, czy podstawą do ustalenia dochodu dla celów podatkowych są księgi rachunkowe (w rozumieniu ustawy o rachunkowości) zaprowadzone dla jednego gospodarstwa prowadzonego przez Wnioskodawczynię i jej małżonka, czy też wnioskodawczyni celem ustalenia swego dochodu winna zaprowadzić odrębne księgi rachunkowe od ksiąg współmałżonka - w których odnotowywać będzie w sposób proporcjonalny przychody i koszty uzyskania przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej?;
- czy przychód uzyskany z tytułu prowadzenia działów specjalnych produkcji \ rolnej
opodatkowany na zasadach wynikających z art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych łączy się z innymi przychodami uzyskiwanymi z innych źródeł niż działy specjalne produkcji rolnej?
Zdaniem wnioskodawczyni w przypadku prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej przez współmałżonków, graniczna kwota przychodu, o której mowa wart. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o rachunkowości, dotyczy łącznie obojga małżonków. Przedmiotem działalności każdego z nich jest bowiem prowadzenie gospodarstwa rolnego jako całości, a nie tylko takiej jego części, jaka odpowiada udziałowi w przychodach, wykazywanemu w podatku dochodowym. Zdaniem wnioskodawczyni oznacza to, że jest ona obowiązana do zaprowadzenia jednych ksiąg rachunkowych celem ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych związanych z prowadzeniem
działów specjalnych produkcji rolnej wchodzących w skład majątku wspólnego jej i jej
małżonka i w sposób proporcjonalny ustalać swój dochód do opodatkowania
podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
2. W interpretacji indywidualnej z [...] marca 2017r. Inne uznał stanowisko skarżącej za nieprawidłowe.
Organ wskazał, że mając na uwadze treść art. 15 ust. 2 ustawy z dnia [...] lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz.U. z 2012, poz. 361 w brzmieniu obowiązującym od [...] stycznia 2016r. – dalej "u.p.d.o.f.") w stanie prawnym obowiązującym od [...] stycznia 2016 r., osoby fizyczne, spółki cywilne osób fizycznych, spółki jawne osób fizycznych oraz spółki partnerskie, jeżeli ich przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych za poprzedni rok obrotowy wyniosły co najmniej równowartość w walucie polskiej [...] euro, ustalają
przychód z działów specjalnych produkcji rolnej na podstawie prowadzonych ksiąg
rachunkowych według zasad określonych w art. 14 u.p.d.o.f., co - z uwagi na treść art. 24 ust. 4 u.p.d.o.f. - wiąże się z brakiem możliwości ustalania dochodu z działów specjalnych produkcji rolnej przy zastosowaniu norm szacunkowych dochodu z określonej powierzchni upraw lub jednostki produkcji zwierzęcej, określonych w załączniku nr [...]. Zdaniem organu w celu ustalenia, czy w roku podatkowym 2016 wnioskodawczyni miała prawo do opodatkowania podatkiem dochodowym produkcji wyprodukowanej w 2016r. przy zastosowaniu norm szacunkowych, należy ustalić, czy w roku podatkowym poprzedzającym ten rok, tj. w roku 2015, przychód netto ze sprzedaży przekroczył równowartość w walucie polskiej [...] euro. Przekroczenie tego limitu w roku 2015 skutkuje tym, że w roku 2016 wnioskodawczyni nie miała możliwości opodatkowania dochodu z działów specjalnych produkcji rolnej przy zastosowaniu norm szacunkowych.
Organ podkreślił również, że ustalenia, czy został przekroczony określony w ustawie o rachunkowości limit przychodów zobowiązujący do założenia ksiąg rachunkowych, każdy z małżonków powinien dokonać odrębnie. Zgodnie bowiem z art. 8 ust. 1 u.p.d.o.f. przychody z udziału w spółce niebędącejosobą prawną, ze wspólnej własności, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnego posiadania lub wspólnego użytkowania rzeczy lub praw majątkowych u każdego podatnika określa się proporcjonalnie do jego prawa do udziału w zysku (udziału) oraz, z zastrzeżeniem ust. 1a, łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1. W przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku (udziału) są równe. Przy czym zasady wyrażone w ust. 1 stosuje się odpowiednio do rozliczenia kosztów uzyskania przychodów, wydatków nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów i strat (art. 8 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy).
Mając na uwadze powyższe organ stwierdził, że limit przychodów netto ze sprzedaży towarów w kwocie [...]euro, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 września 1994r. o rachunkowości (tj. Dz. U. z 2013r. poz. 330 w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2016r. – dalej "u.o.r." , zobowiązujący do założenia w 2016r. ksiąg rachunkowych - dotyczy wyłącznie przychodów wnioskodawczyni. Ponieważ suma przychodów netto ze sprzedaży towarów (z działalności rolniczej i działów specjalnych produkcji rolnej) osiągniętych przez
wnioskodawczynię w 2015 r. przekroczyła równowartość w walucie polskiej 1.200.000 euro, to na wnioskodawczyni ciążył obowiązek (a nie uprawnienie) prowadzenia w 2016r. ksiąg rachunkowych. Obowiązek ten powstał z mocy prawa i zależał od formy prawnej prowadzonej przez jednostkę działalności, a nie od przedmiotu tej działalności lub też sposobu opodatkowania. Wobec tego - w związku z tym, że wnioskodawczyni i jej małżonek jako osoby fizyczne (a nie jedna spółka cywilna osób fizycznych, spółka jawna osób fizycznych albo spółka partnerska), prowadzą działy specjalne w gospodarstwie rolnym - wnioskodawczyni zobowiązana była do zaprowadzenia odrębnych ksiąg rachunkowych, tzn. nie mogła prowadzić ksiąg wspólnych z mężem.
Ponadto organ wskazał, że wnioskodawczyni miała prawo opodatkować w 2016r. dochody z działów specjalnych produkcji rolnej na podstawie art. 30c u.p.d.o.f., czyli tzw. "podatkiem liniowym", jeśli wybór tego sposobu opodatkowania dokonany został w trybie i na zasadach określonych w przepisach art. 9a ust. 7 u.p.d.o.f. U wnioskodawczyni opodatkowaniu podatkiem liniowym podlegają wyłącznie dochody z działów specjalnych produkcji rolnej, ponieważ na mocy art. 2
ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.f. przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów z działalności rolniczej. Dochodów opodatkowanych "podatkiem liniowym" nie łączy się z dochodami opodatkowanymi wg. skali podatkowej co wynika z art. 8 ust 1a u.p.d.o.f., zgodnie z którym przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej, o których
mowa wart. 10 ust. 1 pkt 3, lub działów specjalnych produkcji rolnej, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 4, osiąganych przez podatników opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30c, nie łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu według skali, o której mowa wart. 27 ust. 1.
3. Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa strona złożyła skargę do sądu wnosząc o uchylenie zaskarżonej interpretacji zarzucając niewłaściwą wykładnię przepisów prawa i niewłaściwej oceny, co do zastosowania prawa tj. art. 8 i art. 15 ust 2 u.p.d.o.f. oraz art. 2 ust 1 pkt 2 u.o.r. poprzez przyjęcie, iż małżonkowie będący we wspólności majątkowej małżeńskiej prowadzący wspólnie gospodarstwo rolne i działy specjalne produkcji rolnej są obowiązani dla celu ustalenia osiągniętego dochodu prowadzić odrębne księgi rachunkowe i przyjęcie, iż zapisy ustawy o rachunkowości nie przewidują możliwości prowadzenia przez małżonków podejmujących wspólne przedsięwzięcie prowadzenia jednych ksiąg rachunkowych.
Zdaniem skarżącej prawidłowa wykładnia wskazanych regulacji winna doprowadzić do wniosku, iż możliwe i dopuszczalne jest prowadzenie jednych ksiąg rachunkowych dla wspólnego przedsięwzięcia skarżącej i jej małżonka tym bardziej skoro się zważy, iż zgodnie z ustawą o rachunkowości a nadto Międzynarodowymi Standardami Rachunkowości dopuszczalne jest sporządzenie jednego sprawozdania finansowego dla potrzeb rozliczeniowych z tzw. wspólnego przedsięwzięcia. Owo stanowisko znalazło potwierdzenie w treści indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego wydanej dla małżonka wnioskodawczyni z dnia 10 listopada 2016r. na kanwie tożsamego stanu faktycznego i prawnego.
Zdaniem skarżącej dokonując wykładni przepisów prawa podatkowego, a nadto kierując się zasadami wynikającymi z przepisów kodeksu rodzinnego i opiekuńczego celowym jest przyjęcie, iż gospodarstwo rolne oraz działy specjalne produkcji rolnej są źródłem przychodów, o którym mowa wart. 8 ust. 1 u.p.d.o.f. Przychody z
udziału we wspólnej własności, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnego posiadania lub
wspólnego użytkowania rzeczy lub praw majątkowych u każdego podatnika określa się
proporcjonalnie do jego prawa w udziale w zysku oraz z zastrzeżeniem ust. 1a, łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu według skali, o której mowa wart. 27 ust. 1. W przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku są równe. Przy czym - zasady wyrażane w ust. l stosuje się odpowiednio do rozliczenia kosztów uzyskania przychodów, wydatków nie stanowiących kosztów uzyskania. A zatem określenie zysku ze wspólnego przedsięwzięcia dla każdego uczestnika wspólnego przedsięwzięcia następuje już po jego wyliczeniu. Zdaniem skarżącej dokonanie takiego zabiegu wymaga prowadzenia jednych wspólnych dla współwłaścicieli ksiąg rachunkowych.
4. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
5. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. W sprawach tych, zgodnie z art. 57a p.p.s.a. skarga może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdza, że skarga jest zasadna albowiem zaskarżona interpretacja narusza prawo
6. Spór w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy w stanie faktycznym opisanym przez skarżącą we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej skarżąca, która prowadzi z małżonkiem wspólne gospodarstwo rolne i działy specjalne produkcji rolnej jest zobligowana do zaprowadzenia odrębnych od męża ksiąg rachunkowych.
7. Na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f., działy specjalne produkcji rolnej stanowią źródło przychodu, przy czym działami specjalnymi – na podstawie art. 2 ust. 3 u.p.d.o.f. – są: uprawy w szklarniach i ogrzewanych tunelach foliowych, uprawy grzybów i ich grzybni, uprawy roślin "in vitro", fermowa hodowla i chów drobiu rzeźnego i nieśnego, wylęgarnie drobiu, hodowla i chów zwierząt futerkowych i laboratoryjnych, hodowla dżdżownic, hodowla entomofagów, hodowla jedwabników, prowadzenie pasiek oraz hodowla i chów innych zwierząt poza gospodarstwem rolnym. Art. 24 ust. 4 u.p.d.o.f. określa zasady ustalania dochodu z działów specjalnych produkcji rolnej i stanowi, że dochodem (stratą) z działów specjalnych produkcji rolnej jest różnica pomiędzy przychodem z tytułu prowadzenia tych działów a poniesionymi kosztami uzyskania, powiększona o wartość przyrostu stada zwierząt na koniec roku podatkowego w porównaniu ze stanem na początek roku i pomniejszona o wartość ubytków w tym stadzie w ciągu roku podatkowego. Dochód z działów specjalnych produkcji rolnej, jeżeli podatnik nie prowadzi ksiąg, o których mowa w art. 15, ustala się przy zastosowaniu norm szacunkowych dochodu z określonej powierzchni upraw lub jednostki produkcji zwierzęcej, określonych w załączniku nr 2. Zgodnie natomiast z art. 24a ust. 1 u.p.d.o.f., osoby fizyczne, spółki cywilne osób fizycznych, spółki jawne osób fizycznych oraz spółki partnerskie, wykonujące działalność gospodarczą, są obowiązane prowadzić podatkową księgę przychodów i rozchodów, zwaną dalej "księgą", z zastrzeżeniem ust. 3 i 5, albo księgi rachunkowe, zgodnie z odrębnymi przepisami, w sposób zapewniający ustalenie dochodu (straty), podstawy opodatkowania i wysokości należnego podatku za rok podatkowy, w tym za okres sprawozdawczy, a także uwzględniać w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych informacje niezbędne do obliczenia wysokości odpisów amortyzacyjnych zgodnie z przepisami art. 22a-22o. Obowiązek prowadzenia księgi dotyczy również osób prowadzących działy specjalne produkcji rolnej, jeżeli osoby te zgłosiły zamiar prowadzenia tych ksiąg, o czym stanowi art. 24a ust. 2 pkt 2 u.p.d.o.f., który dotyczy osób fizycznych, spółek cywilnych osób fizycznych, spółek jawnych osób fizycznych oraz spółek partnerskich, jeżeli ich przychody w rozumieniu art. 14, za poprzedni rok podatkowy wyniosły w walucie polskiej co najmniej równowartość kwoty określonej w euro w przepisach o rachunkowości (art. 24a ust. 4 u.p.d.o.f.]. Obowiązek prowadzenia księgi dotyczy również osób prowadzących działy specjalne produkcji rolnej, jeżeli osoby te zgłosiły zamiar prowadzenia tych ksiąg - o czym stanowi art. 24a ust. 2 pkt 2 u.p.d.o.f. Obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych dotyczy osób fizycznych, spółek cywilnych osób fizycznych, spółek jawnych osób fizycznych oraz spółek partnerskich, jeżeli ich przychody w rozumieniu art. 14, za poprzedni rok podatkowy wyniosły w walucie polskiej co najmniej równowartość kwoty określonej w euro w przepisach o rachunkowości (art. 24a ust. 4 u.p.d.of.).
Zastosowanie w sprawie znajdzie również art 8 ust. 1 u.p.d.o.f., który określa, w jaki sposób ustalić przychód przypadający na podatnika z tytułu uczestnictwa w spółce osobowej, wspólnym przedsięwzięciu czy też z tytułu wspólnej własności, posiadania lub użytkowania określonych przedmiotów. Zgodnie z powołanym przepisem, przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną, ze wspólnej własności, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnego posiadania lub wspólnego użytkowania rzeczy lub praw majątkowych u każdego podatnika określa się proporcjonalnie do jego prawa do udziału w zysku (udziału) oraz, z zastrzeżeniem ust. 1a, łączy się z pozostałymi przychodami ze źródeł, z których dochód podlega opodatkowaniu według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1 u.p.d.of. W przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku (udziału) są równe. Jeżeli jednak podatnik, w ramach udziału w spółce niebędącej osobą prawną, ze wspólnej własności, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnego posiadania lub wspólnego użytkowania rzeczy lub praw majątkowych - uzyskuje przychody z działalności gospodarczej bądź z działów specjalnych produkcji rolnej, które opodatkowane są jednolitą 19-procentową stawką podatkową, wówczas przychody te nie podlegają łączeniu z przychodami z pozostałych źródeł. Przychody te są także określane proporcjonalnie do przysługującego podatnikowi prawa w udziale w zysku (udziału).
W doktrynie wskazuje się, że w celu określenia przychodu, jaki przypada na podatnika, uprzednio należy obliczyć przychód, który osiąga spółka osobowa jako taka, czy też, który pochodzi z przedmiotu objętego współwłasnością lub współposiadaniem. Znajomość wielkości tego przychodu jest konieczna do ustalenia, jaki dochód uzyskał konkretny podatnik uczestniczący w spółce, wspólnym przedsięwzięciu czy też będący współwłaścicielem lub współposiadaczem rzeczy. Przychód podatnika odpowiada bowiem części przychodu spółki jako takiej czy też części przychodu pochodzącego ze wspólnego źródła (por. A. Bartosiewicz, komentarz do art. 8, w: PIT. Komentarz, LEX 2015). Należy podkreślić, że ustalenie dochodu spółki czy też ustalenie całości dochodu ze źródła objętego wspólnością mają charakter jedynie czynności faktycznej. Jest ona niezbędna do ustalenia przychodów poszczególnych podatników, jednakże jest czynnością faktyczną, bez znaczenia prawnego.
W związku z wejściem w życie począwszy od 1 stycznia 2016 r. ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw - art. 15 ust. 1 u.p.d.o.f. stanowi, że przychód z działów specjalnych produkcji rolnej ustala się według zasad określonych w art. 14 u.p.d.o.f., jeżeli podatnik prowadzi księgi wykazujące te przychody. O zamiarze założenia ksiąg podatnik jest obowiązany zawiadomić właściwego naczelnika urzędu skarbowego przed rozpoczęciem roku podatkowego albo przed rozpoczęciem prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej, jeżeli nastąpiło ono w ciągu roku, z zastrzeżeniem ust. 2. Jednakże w przypadku gdy obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych wynika z przepisów o rachunkowości, przychód z działów specjalnych produkcji rolnej ustala się na podstawie prowadzonych ksiąg rachunkowych według zasad określonych w art. 14 u.p.d.o.f. i wówczas, zgodnie z art. 15 ust. 2 u.p.d.o.f. nie ma obowiązku zawiadamiania właściwego naczelnika urzędu skarbowego o założeniu ksiąg rachunkowych. Jednocześnie zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.o.r. przepisy tej ustawy stosuje się, z zastrzeżeniem ust. 3, do mających siedzibę lub miejsce sprawowania zarządu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej osób fizycznych, spółek cywilnych osób fizycznych, spółek jawnych osób fizycznych oraz spółek partnerskich, jeżeli ich przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych za poprzedni rok obrotowy wyniosły co najmniej równowartość w walucie polskiej 1.200.000 euro. Wyrażone w euro wielkości, o których mowa w ust. 1a pkt 3 oraz w art. 2 ust. 1 pkt 2 i ust. 2, przelicza się zgodnie z art. 3 ustawy o rachunkowości na walutę polską po średnim kursie ogłoszonym przez Narodowy Bank Polski, na dzień 30 września roku poprzedzającego rok obrotowy.
Zdaniem Sądu wbrew stanowisku organu z przepisów tych nie wynika, że w przypadku podatniczki, która prowadzi wspólne gospodarstwo rolne (w rozumieniu ustawy o podatku rolnym) i działy specjalne produkcji rolnej wraz z mężem to zobligowana jest do założenia odrębnych od męża ksiąg rachunkowych. Za dopuszczalne w świetle powyższych regulacji należy uznać stanowisko skarżącej, że prowadząc działy specjalne produkcji rolnej na bazie majątku wspólnego wraz z małżonkiem celem ustalenia zobowiązań podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych może prowadzić wspólne księgi rachunkowe wraz małżonkiem. Po faktycznym ustaleniu przychodów z danego źródła objętego wspólnością (w ramach spółki osobowej, wspólnego przedsięwzięcia, wspólnej własności lub posiadania albo wspólnego użytkowania rzeczy lub praw) dochód każdego podatnika ustala się na podstawie jego prawa do udziału w zysku (art. 8 ust. 1 u.p.d.o.f.). Jak trafnie wskazała strona w skardze celem ustanowienia obowiązku ewidencjonowania zdarzeń gospodarczych jest umożliwienie prawidłowego wywiązywania się przez podatników z obowiązku podatkowego. Skoro jak wskazano w skardze skarżąca prowadzi wraz z mężem działy specjalne produkcji rolnej na wspólnym majątku to bez znaczenia dla ustalenia jaki dochód został osiągnięty w przypadku złożenia przez małżonków zeznania podatkowego o osiągniętym przez każdego z nich dochodzie, bądź złożenia wspólnego zeznania podatkowego przez małżonków jest prowadzenie odrębnych ksiąg rachunkowych przez każdego małżonka.
Ponieważ suma przychodów netto ze sprzedaży towarów (z działalności rolniczej i działów specjalnych produkcji rolnej) osiągniętych przez wnioskodawczynię w 2015r. przekroczyła równowartość w walucie polskiej 1.200.000 euro, to na wnioskodawczyni z mocy prawa ciążył obowiązek prowadzenia w 2016r. ksiąg rachunkowych. Wbrew jednak stanowisku organu skoro wnioskodawczyni i jej małżonek jako osoby
fizyczne prowadzą działy specjalne w gospodarstwie rolnym za dopuszczalne należało uznać prowadzenie wspólnych ksiąg rachunkowych w celu ewidencjowania poszczególnych zdarzeń gospodarczych a dochód każdego z małżonków winien być opodatkowany proporcjonalnie do jego udziału we wspólnym przedsięwzięciu. Z zastrzeżeniem, że w przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że prawa do udziału w zysku (udziału) są równe.
Wskazać również należy, że wbrew wywodom organu zawartym w odpowiedzi na skargę we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej nie wskazano, że każdy z małżonków prowadzi odrębnie dział specjalny produkcji rolnej. Wręcz przeciwnie z treści wniosku wnioskodawczyni jednoznacznie wskazała, że wraz z małżonkiem prowadzi wspólne gospodarstwo rolne (w rozumieniu ustawy o podatku rolnym) i działy specjalne produkcji rolnej.
W ocenie Sądu mając powyższe na uwadze Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej dokonał błędniej wykładni art. 8 ust. 1 w zw. z art. 15 ust. 2 u.p.d.of w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.o.r.
Przy ponownym rozpatrzeniu wniosku o interpretację organ winien dokonać oceny stanowiska strony zaprezentowanego we wniosku, z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w niniejszym uzasadnieniu.
Końcowo zaakcentować też należy, że wprawdzie interpretacja indywidualna przepisów prawa podatkowego ma ograniczoną moc wiążącą, gdyż bezpośredni skutek wywiera jedynie wobec podmiotu, który złożył wniosek o jej wydanie (art. 14k Ordynacji podatkowej), to jednak organ wydający interpretacje indywidualne nie może w sposób dowolny traktować w odmienny sposób różne podmioty (współmałżonków), znajdujące się w identycznej sytuacji prawnej i faktycznej.
Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną interpretację.
O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a., w zw. w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. poz. 1800) na które składają się: zwrot wpisu – [...] zł, opłata za pełnomocnictwo [...] zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika [...] zł .
[...]
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło