II GZ 35/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 września 2017 r. sygn. akt IV SA/Gl 784/17 w zakresie odrzucenia skargi M. G. na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Częstochowie z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych postanawia: 1. oddalić zażalenie; 2. sprostować z urzędu błąd pisarski w sentencji postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 września 2017 r. sygn. akt IV SA/Gl 784/17, w ten sposób, że w wierszu 12 (dwunastym) od góry zamiast daty "22 czerwca 2016 r." wpisać "22 czerwca 2017 r." Postanowieniem z dnia 18 września 2017 r., sygn. akt IV SA/Gl 784/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej p.p.s.a.), odrzucił skargę M. G. na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Częstochowie z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych. Sąd I instancji podniósł, że zaskarżona w rozpoznawanej sprawie decyzja zawierająca pouczenie o trybie i terminie złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach została doręczona skarżącemu w dniu 27 czerwca 2017 r. Natomiast skarga M. G., jak wynika z prezentaty na niej zamieszczonej, została złożona w Biurze Powiatowym ARiMR w B. w dniu 27 lipca 2017 r., a następnie pismem z dnia 28 lipca 2017 r. została przekazana do Śląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Częstochowie. Sąd I instancji podkreślił, że w myśl art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Skarżący, aby zainicjować i zachować właściwą drogę postępowania sądowoadministracyjnego, powinien zatem skierować skargę bezpośrednio do organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, tj. w niniejszej sprawie do Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Częstochowie. W tej sytuacji, w ocenie Sądu I instancji, pomimo że skarga została złożona w Biurze Powiatowym ARiMR w B. w dniu 27 lipca 2017 r., to nie można uznać, że termin do wniesienia skargi został zachowany, bowiem wniesienie skargi do właściwego organu nastąpiło dopiero w dniu 28 lipca 2017 r., a więc w dniu jej przekazania przez Biuro Powiatowe ARiMR w B. Sąd I instancji stwierdził ponadto, że w sprawie nie znajduje zastosowania art. 65 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym, jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (§ 1). Podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu (§ 2). Powyższa regulacja dotyczy bowiem wyłącznie postępowania administracyjnego, które z chwilą doręczenia stronie zaskarżonej decyzji uległo w sprawie zakończeniu. W tej sytuacji w sprawie zaskarżenia decyzji do sądu zastosowanie ma wyłącznie procedura sądowa, a zatem tryb określony w art. 54 § 1 p.p.s.a. Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie. W uzasadnieniu podniósł, że dotychczas zawsze składał skargi za pośrednictwem Biura Powiatowego ARiMR i nie były one odrzucane. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z treści art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Z kolei w myśl art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Aby zatem skutecznie wnieść do sądu skargę na decyzję organu administracji, skarżący musi to uczynić za pośrednictwem organu, którego decyzję kwestionuje, w terminie prawem przewidzianym. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w przypadku złożenia skargi do sądu lub organu niewłaściwego (w tym do organu I instancji), sąd lub organ powinien przesłać ją właściwemu organowi administracji publicznej celem nadania biegu. W tej sytuacji o zachowaniu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania skargi przez sąd lub organ niewłaściwy w urzędzie pocztowym na adres właściwego organu administracji publicznej (por. postanowienia NSA: z dnia 27.02.2009 r. sygn. akt I FSK 1597/08, z dnia 12.01.2009 r. sygn. akt II OSK 1918/08, z dnia 11.03.2009 r. sygn. akt I OSK 234/09 oraz z dnia 10.10.2007 r. sygn. akt II OSK 1433/07). W rozpoznawanej sprawie M. G. przedmiotem skargi uczynił decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Częstochowie, a zatem skargę należało wnieść za pośrednictwem tego organu. Zaskarżona decyzja została wraz z prawidłowym pouczeniem o sposobie i terminie jej zaskarżania doręczona skarżącemu w dniu 27 czerwca 2017 r., zatem termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 27 lipca 2017 r. Natomiast skarżący w dniu 27 lipca 2017 r. złożył skargę osobiście w siedzibie organu I instancji, tj. Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B., który to przy piśmie z dnia 28 lipca 2017 r. (data nadania pisma w Urzędzie Pocztowym) przekazał skargę do Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Częstochowie. Przekazanie skargi nastąpiło zatem po upływie terminu do jej wniesienia. Skargi wniesionej za pośrednictwem Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. nie można bowiem uznać za skargę wniesioną za pośrednictwem właściwego organu. W takim stanie rzeczy, jak prawidłowo zauważył Sąd I instancji, nie można również uznać, że data złożenia skargi w niewłaściwym organie jest datą wniesienia skargi. Odnosząc się do podniesionych z zażaleniu argumentów, należy wyjaśnić, że nie w każdym przypadku wniesienia skargi za pośrednictwem niewłaściwego organu dojdzie do uchybienia terminu do jej wniesienia. Jeżeli bowiem organ, do którego złożono skargę, przekaże ją w ustawowym terminie organowi właściwemu, wówczas termin do wniesienia skargi zostanie zachowany. W niniejszej sprawie Sąd I instancji odrzucił skargę nie z powodu uchybienia przez skarżącego trybowi wniesienia skargi, wynikającemu z art. 54 § 1 p.p.s.a., ale dlatego, że została ona wniesiona już po upływie terminu prawem przewidzianego do jej wniesienia. Wnosząc skargę w sposób nieprawidłowy, skarżący przyjął na siebie ryzyko ewentualnego uchybienia terminu i konsekwencji z tym związanych, wraz z możliwością odrzucenia skargi włącznie (por. postanowienie NSA z dnia 15.02.2013 r. sygn. akt II OSK 3025/12). Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że Sąd I instancji prawidłowo odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. jako wniesioną z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Ponadto, mając na uwadze, że w sentencji zaskarżonego postanowienia Sądu I instancji wystąpił błąd pisarski w określeniu daty wydania zaskarżonej decyzji, bowiem zaskarżona decyzja została wydana w dniu 22 czerwca 2017 r., nie zaś jak podano w sentencji postanowienia w dniu 22 czerwca 2016 r., NSA postanowił z urzędu sprostować ten błąd pisarski na podstawie art. 156 § 1 w zw. z art. 166 p.p.s.a.