II SA/Rz 723/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Marcin Kamiński WSA Maciej Kobak / spr. / po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 września 2017 r. sprawy ze skargi R. Ł. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania z akt sprawy uwierzytelnionych dokumentów -oddala skargę- Przedmiotem skargi R. Ł. (dalej w skrócie: "skarżący") jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej w skrócie: "[...]WINB") z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] o uchyleniu w całości postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej w skrócie: "PINB") i odmowie wydania skarżącemu z akt sprawy nr [...] uwierzytelnionych kserokopii wnioskowanych dokumentów. Kwestionowane postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym. PINB prowadził postępowanie administracyjne nr [...] w sprawie robót budowlanych na drodze gminnej nr 1162 w obrębie działki nr 1163 położonej w [...]. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. PINB uznał za dowód w sprawie całość akt o nr [...],[...] i [...]. W dniu 28 lutego 2017 r. skarżący złożył wniosek o umożliwienie mu wglądu do akt sprawy, a także o wydanie uwierzytelnionych kopii szczegółowych danych technicznych charakteryzujących odcinek drogi 108157R (10 sztuk), zgłoszenia do Starostwa Powiatowego z dnia 16 czerwca 2008 r. (3 sztuki), a ponadto kopii pisma PINB z dnia 18 lutego 2016 r., pisma PINB z dnia 18 listopada 2016 r., pisma [...] z dnia 14 października 2016 r., dokumentacji fotograficznej z dnia 27 kwietnia 2009 r. (5 sztuk), pisma Urzędu Miejskiego w [...] z dnia 15 października 2010 r. nr [...], pisma Urzędu Miejskiego w [...] z dnia 23 listopada 2010 r., wyrysu z mapy (9 sztuk), notatki służbowej z dnia 21 grudnia 2016 r., notatki służbowej z dnia 8 grudnia 2016 r., pisma Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej z dnia 1 lipca 2016 r., notatki służbowej z dnia 8 grudnia 2016 r., zaświadczenia i decyzji z dnia 30 grudnia 2014 r. wraz mapką, pisma Urzędu Miejskiego w [...] z dnia 7 listopada 2016 r., protokołu kontroli z dnia 24 października 2016 r., wyrysu z mapy w skali 1:500 z dnia 24 października 2016 r., informacji o działce z dnia 21 października 2016 r. (3 sztuk), informacji o działce z dnia 13 października 2016 r. W piśmie oświadczył również, że dokumenty fotograficzne wykona przy odbiorze dokumentów. Postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] PINB odmówił skarżącemu wydania kserokopii wyszczególnionych w złożonym wniosku dokumentów w formie uwierzytelnionej oraz nieuwierzytelnionej. Jako podstawę prawną postanowienia PINB podał art. 74 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 – dalej w skrócie: "Kpa"). W uzasadnieniu PINB przytoczył treść art. 73 Kpa i wskazał, że skarżący nie wykazał swojego ważnego interesu w uwzględnieniu wniosku. Wyjaśnił również, że w dniu 28 lutego 2017 r. skarżący osobiście zapoznał się z aktami sprawy. Wreszcie podniósł, że wniosek jest nieprecyzyjny i nie określa dokładnie jakich dokumentów dotyczy. Po rozpoznaniu zażalenia skarżącego, [...]WINB postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] uchylił w całości postanowienie zaskarżone zażaleniem i jednocześnie odmówił skarżącemu wydania z akt sprawy nr [...] uwierzytelnionych kserokopii wnioskowanych dokumentów. W uzasadnieniu [...]WINB wyjaśnił, że fakt bycia stroną postępowania, nie uzasadnia jeszcze istnienia ważnego interesu w żądaniu uwierzytelnienia akt sprawy. Skarżący zarówno we wniosku jak i w zażaleniu nie podał żadnych powodów, które mogłyby uzasadniać posiadanie przez niego ważnego interesu w uwzględnieniu żądania. Wskazał również, że nie jest możliwe wydanie uwierzytelnionych kopii dokumentów, albowiem w aktach sprawy brak jest oryginałów tych dokumentów. Dalej wyjaśnił, że strona nie może domagać się w sposób wiążący dla organu udostępnienia jej akt sprawy poprzez sporządzenie kserokopii dokumentów lub w innej wskazanej formie. To organ decyduje bowiem, w jakiej formie ma możliwość wywiązania się z obowiązku udostępnienia stronie akt sprawy. Czym innym jest bowiem określony w art. 73 § 2 Kpa obowiązek udostępnienia stronie akt sprawy, a czym innym udostępnienie akt sprawy we wskazanej przez stronie formie. Ponadto [...]WINB stwierdził, że wniosek nie może być uwzględniony również z powodu braku możliwości technicznych i organizacyjnych. Zdaniem [...]WINB, skserowanie żądanych dokumentów, z uwagi na ich znaczną ilość, wymagałoby większego organizacyjnego zaangażowania ze strony pracowników, ponadto wykonanie tej czynności byłoby czasochłonne, gdyż dokumenty znajdują się w obszernych aktach ( 4 tomy), problemem byłby również wybór dokumentów z uwagi na niejednoznaczne ich określenie przez skarżącego. W ustawowym terminie skarżący wniósł skargę na powyższe postanowienie domagając się jego uchylenia, jak również uchylenia postanowienia organu I instancji, a także zasądzenia na swoją rzecz od organu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że wraz z zawiadomieniem z dnia 16 lutego 2017 r. o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, otrzymał również pismo z dnia 16 lutego 2017 r. w którym PINB poinformował go, iż część podnoszonych przez niego kwestii nie będzie rozpatrywana w postępowaniu. W ocenie skarżącego, PINB nie rozpatrzył sprawy nielegalnego remontu drogi zgodnie z przepisami prawa, stąd jego wniosek o wydanie dokumentów. Podniósł, że dokumenty o których wydanie wniósł, są mu potrzebne w związku z decyzją PINB z dnia 28 lutego 2017 r. o umorzeniu postępowania w sprawie nr [...]. Ponadto w aktach sprawy znajdują się dokumenty dostarczone przez Gminę [...], z którymi wcześniej nie mógł się zapoznać. Zdaniem skarżącego, [...]WINB nie wyjaśnił przyczyny odmowy wydania dokumentów, zwłaszcza, że wcześniej został zawiadomiony o możliwości osobistego zapoznania się z nimi. Zakwestionował też stanowisko [...]WINB, iż odmowa udostępnienia dokumentów spowodowana jest ważnym interesem państwowym, jak również brakiem możliwości technicznych i organizacyjnych oraz czasochłonnością. Zarzucił, że nie zachodzi żadna przesłanka z art. 74 § 1 Kpa, gdyż akta nie zawierają informacji niejawnych opatrzonych klauzulą "tajne" lub "ściśle tajne", akta nie zostały też wyłączone ze względu na ważny interes państwowy. W odpowiedzi na skargę [...]WINB podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej w skrócie: "Ppsa"), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Postępowanie administracyjne oraz akta postępowania administracyjnego są jawne dla stron, również po zakończeniu postępowania. Reguła ta wynika m.in. z kilku zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w tym w szczególności z zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, oraz zasady zaufania obywateli do państwa. Zgodnie z art. 73 § 1 Kpa, strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów. Stosownie natomiast do treści art. 73 § 2 Kpa, strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione jej ważnym interesem. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że skarżący zwrócił się do organu I instancji z wnioskiem o wydanie mu kopii dokumentów wymienionych w punktach 1-18 pisma z dnia 28 lutego 2017 r., w tym uwierzytelnionych kopii dokumentów wymienionych w punktach 4 i 8 ww. pisma. Odnosząc się do żądania wydania kopii pism należy stwierdzić, że nie mieści się ono w prawie do przeglądania akt sprawy, ani też w prawie do sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów. Przepis art. 73 § 1 Kpa przyznający stronom, obok możliwości przeglądania akt, także prawo sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów, pozostawia im te uprawnienia do własnej realizacji. Rola organu administracji kończy się tu na zapewnieniu stronom możliwości skorzystania z tych uprawnień. Strona postępowania nie może jednak żądać aby takie kopie wykonywał i dostarczał sam organ administracji (tak m. in. w wyroku NSA w Warszawie z dnia 29 marca 2001r. II SA 2580/00, wyroku WSA w Olsztynie z dnia 5 sierpnia 2008 r. II SA/Ol 332/08, wyroku NSA z dnia 20 maja 2014 r. II OSK 2997/12). Stąd też zasadnie organ II instancji odmówił sporządzenia i wydania kopii wskazanych dokumentów. Natomiast żądanie przez stronę wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów uzależnione jest od wykazania ważnego interesu, przemawiającego za ich uzyskaniem. W ocenie Sądu skarżący nie wykazał swojego ważnego interesu w żądaniu wydania uwierzytelnionych odpisów dokumentów wskazanych w piśmie z dnia 28 lutego 2017 r. Podstawę do ustalenia, czy żądanie strony jest uzasadnione jej ważnym interesem, stanowią zwykle dane uzyskane od strony postępowania. Przy czym żądanie musi być skonkretyzowane w stopniu umożliwiającym organom ocenę jego zasadności w realiach danej sprawy (tak również w wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 czerwca 2017 r. II SA/Wa 1660/16). Tymczasem zarówno w treści pisma z dnia 28 lutego 2017 r. jak i w zażaleniu z dnia 10 marca 2017 r. skarżący nie wskazał żadnych okoliczności uzasadniających to żądanie. Organy obu instancji nie miały zatem możliwości zbadania, czy żądanie skarżącego było uzasadnione jego ważnym interesem. Należy w tym miejscu podkreślić, że przedmiotem kontroli Sądu była legalność zaskarżonego postanowienia organu II instancji z dnia [...] kwietnia 2017 r., a zatem podniesienie przez skarżącego dopiero w uzasadnieniu skargi, że dokumenty o których wydanie wnosił są mu potrzebne w celu wykorzystania ich w innym postępowaniu administracyjnym, nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Dlatego też Sąd uznał, że stanowisko organu II instancji odnośnie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów dokumentów również było prawidłowe. Z powyższych względów skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 Ppsa.