II GSK 2205/17
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-10-06
Skład orzekający: Małgorzata Rysz, Maria Jagielska, Joanna Zabłocka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając ponownie sprawę po uchyleniu jego poprzedniego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny, prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy dotyczące "strefy buforowej" w kontekście pomiaru powierzchni działek rolnych na potrzeby przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, a jego uzasadnienie spełnia wymogi art. 141 § 4 PPSA?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 141 § 4 PPSA, poprzez niewystarczające i niepozwalające na kontrolę instancyjną uzasadnienie wyroku. Sąd nie wyjaśnił samodzielnie, dlaczego zastosowanie szerszej strefy buforowej (1,5 m) zgodnie z art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 nie wpłynęło na wielkość stwierdzonej powierzchni działek rolnych, jedynie powtarzając stanowisko organu. W związku z tym, NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności rolnych. Kontrole wykazały nieprawidłowości dotyczące powierzchni działek i prowadzenia działalności rolniczej, co skutkowało odmową przyznania płatności. Po postępowaniu administracyjnym, decyzja odmawiająca płatności została utrzymana w mocy. WSA początkowo oddalił skargę, ale NSA uchylił ten wyrok, wskazując na potrzebę uwzględnienia "strefy buforowej" zgodnie z prawem UE. W ponownym postępowaniu WSA ponownie oddalił skargę, uznając, że zastosowanie szerszej strefy buforowej nie wpłynęło na wynik sprawy, jednak NSA uznał uzasadnienie WSA za wadliwe.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz (spr.) Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia NSA Joanna Zabłocka Protokolant Anna Sobińska po rozpoznaniu w dniu 6 października 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 23 lutego 2017 r. sygn. akt I SA/Ke 91/17 w sprawie ze skargi M. N. na decyzję Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach; 2. zasądza od Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach na rzecz M. N. 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z 23 lutego 2017 r. (sygn. akt I SA/Ke 91/17) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach (dalej: WSA), działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę M. N. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach (dalej: Dyrektor OR ARiMR) z [...] grudnia 2015 r. (nr [...]) w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
WSA orzekał w następującym stanie sprawy.
Skarżący złożył [...] kwietnia 2014 r. wniosek o przyznanie płatności na 2014 r., deklarując do jednolitej płatności obszarowej (JPO) działki rolne o łącznej powierzchni 20,05 ha.
W dniach [...] sierpnia 2014 r. zostały przeprowadzone kontrole w zakresie programu rolnośrodowiskowego i w zakresie kwalifikowalności powierzchni przeprowadzone metodą inspekcji terenowej, w toku których stwierdzono na działkach rolnych: B, C, G, H, I, J, T, U, X nieprawidłowości, polegające m.in. na zaniechaniu prowadzenia działalności rolniczej na całej powierzchni działki oraz prowadzeniu innej uprawy niż uprawa deklarowana. Przeprowadzona następnie kontrola na miejscu w zakresie spełnienia wymogów wzajemnej zgodności wykazała naruszenie oznaczone jako N.04.1 na działkach rolnych K, N, O, Z, Ł, polegające na nieprzeprowadzeniu na łąkach lub pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w terminie lub brak wypasania na nich zwierząt, a także naruszenie oznaczone jako N.03.1 na działkach rolnych S i T, polegające na nieprzeprowadzeniu na gruntach ugorowanych koszenia lub innych zabiegów uprawowych w terminie.
Decyzją z [...] kwietnia 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Pińczowie (dalej: Kierownik BP ARiMR) odmówił skarżącemu przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2014 r. Jednak decyzją z [...] lipca 2015 r. Dyrektor OR ARiMR uchylił wspomniane rozstrzygnięcie Kierownika BP ARiMR i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi.
Decyzją z [...] października 2015 r. Kierownik BP ARiMR ponownie odmówił skarżącemu przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2014 r.
Skarżący złożył odwołanie od tej decyzji.
Decyzją z [...] grudnia 2015 r. Dyrektor OR ARiMR utrzymał w mocy decyzję z [...] października 2015 r. Wskazał, że na deklarowanych działkach stwierdzono takie nieprawidłowości jak: powierzchnię stwierdzoną niezgodną z powierzchnią deklarowaną, zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej na części działek rolnych oraz naruszenie norm dobrej kultury rolnej. Stwierdzone naruszenia skutkowały wykluczeniem z powierzchni stwierdzonej całych działek rolnych G i X, a także zredukowaniem powierzchni stwierdzonej dla działek rolnych, AC, B, C, H, I, J, U i Z. Procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych we wniosku do płatności JPO (20,05 ha) a powierzchnią stwierdzoną w trakcie kontroli na miejscu (16,38 ha) stanowiła 22,41% powierzchni stwierdzonej.
Skarżący złożył do WSA skargę na decyzję Dyrektora OR ARiMR. Zarzucił w szczególności, że raport z kontroli zawiera rażące błędy w pomiarach.
Wyrokiem z 21 kwietnia 2016 r. (sygn. akt I SA/Ke 156/16) WSA oddalił skargę. Uznał w szczególności, że zgromadzone w sprawie dowody w postaci protokołu z przeprowadzonej kontroli w sposób jednoznaczny potwierdzają m.in. wystąpienie różnicy pomiędzy powierzchnią działek zadeklarowanych do płatności a powierzchnią użytkowaną rolniczo. Zdaniem WSA, skarżący nie podważył skutecznie dowodu z protokołu kontroli i załączonej do niego dokumentacji fotograficznej, a w konsekwencji poczynionych ustaleń.
Na skutek skargi kasacyjnej skarżącego Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) wyrokiem z 6 grudnia 2016 r. (sygn. akt II GSK 3664/16) uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA. NSA uznał, że WSA wadliwie zaakceptował stanowisko organów ARiMR, że stan faktyczny sprawy został ustalony zgodnie z przepisami prawa, na podstawie poprawnie przeprowadzonej kontroli i w oparciu o rzetelnie sporządzony protokół kontroli. NSA zwrócił uwagę, że WSA nie odniósł się do tzw. "strefy buforowej", o jakiej stanowi art. 34 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 2 grudnia 2009 r., s. 65 ze zm.; dalej: rozporządzenie nr 1122/2009). NSA wskazał, że na mocy art. 32 ust. 1 pkt c rozporządzenia nr 1122/2009 protokół z kontroli ma wskazywać m.in. wyniki pomiarów każdej działki i zastosowane metody pomiaru, przy czym strefa buforowa, na jaką wskazuje art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009, o szerokości 1,5 m jako tolerancja pomiaru, nie może być wiązana z określoną metodą pomiaru, ponieważ szerokość strefy buforowej nie wynika z właściwości technicznych urządzeń pomiarowych, lecz z przepisów prawa. Zatem skoro z art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 wynika, że strefa taka wynosi 1,5 m, to taka wielkość tej strefy powinna być brana pod uwagę przy rozpoznaniu sprawy.
W toku ponownego rozpoznawania sprawy przez WSA, Dyrektor OR ARiMR złożył pismo procesowe z 17 lutego 2017 r., w którym m.in. przedstawił w tabeli wyliczenia tolerancji pomiaru dla szerokości strefy buforowej o wielkości 0,75 m oraz 1,5 m, wyliczając końcowo powierzchnię stwierdzoną. W wyniku porównania tych wyliczeń Dyrektor OR ARiMR podniósł, że zastosowanie strefy buforowej o szerokości 1,5 m nie ma wpływu na zmianę powierzchni stwierdzonej podczas kontroli na miejscu. Natomiast skarżący w piśmie procesowym złożonym 20 lutego 2017 r. podniósł w szczególności, że na skutek bezprawnie przyjętej wielkości strefy buforowej zostały znacząco wypaczone pomiary działek skutkujące nieprzyznaniem płatności, a dodatkową konsekwencją było obarczenie działek negatywnymi kodami pokontrolnymi.
Wyrokiem z 23 lutego 2017 r. WSA ponownie oddalił skargę skarżącego na decyzję Dyrektora OR ARiMR z [...] grudnia 2015 r.
WSA podkreślił, że na mocy art. 190 p.p.s.a. jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA. Zaznaczył, że granice ponownie rozpoznawanej sprawy podlegają zawężeniu do granic, w jakich NSA rozpoznawał skargę kasacyjną. Natomiast w wyroku z 6 grudnia 2016 r. NSA za zasadny uznał wyłącznie zarzut naruszenia prawa procesowego w kontekście ustalenia stanu faktycznego i prawidłowości przeprowadzonej przez organy kontroli powierzchni zadeklarowanych do płatności działek w zakresie tzw. "strefy buforowej", o jakiej mowa w art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009. Wobec tego WSA uznał, że konieczna jest ocena prawidłowości ustaleń faktycznych organu poczynionych w oparciu o wynik czynności kontrolnych, dotyczących wielkości powierzchni działek rolnych.
WSA stwierdził za NSA, że na podstawie art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 organy miały obowiązek uwzględniania przy pomiarach 1,5 m strefy buforowej wokół działki rolnej. Zdaniem WSA, w sprawie doszło do naruszenia tego przepisu, jednak naruszenie to nie miało wpływu na wynik sprawy. Wprawdzie z protokołu kontroli kwalifikowalności powierzchni wynika, że pomiaru kontrolowanych działek dokonano przy zastosowaniu 0,75-metrowej strefy buforowej (iloczyn obwodu działki i wartości 0,75 m), jednak przyjęcie do pomiarów strefy buforowej w wielkości 1,5 m pozostaje bez wpływu na wielkość powierzchni stwierdzonej podczas kontroli na miejscu, ponieważ zmiana wielkości tolerancji pomiaru pomiędzy powierzchnią deklarowaną a zmierzoną nie ma w tym przypadku żadnego wpływu na wielkość powierzchni stwierdzonej. WSA wskazał, że z porównawczego wyliczenia tolerancji pomiaru, uwzględniającej zastosowanie strefy buforowej w wielkości zarówno 0,75 m, jak i 1,5 m, jednoznacznie wynika, że do płatności kwalifikuje się taka sama powierzchnia.
W konsekwencji WSA uznał, że uwzględnienie 1,5 m strefy buforowej pozostaje bez wpływu na niezgodność powierzchni stwierdzonej działek rolnych z powierzchnią tych działek deklarowaną przez skarżącego, a co za tym idzie dla kwestii przyznania płatności. Zdaniem WSA, w takiej sytuacji stwierdzone naruszenie przepisów postępowania nie miało waloru kwalifikowanego, zobowiązującego do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skarżący złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA, zaskarżając to orzeczenie w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
1) naruszenie przepisów postępowania, a to:
a) art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: kpa), polegające na ustaleniu przez WSA stanu faktycznego niezgodnie z jego rzeczywistym przebiegiem oraz zaaprobowaniu ustaleń opartych na protokole kontroli sporządzonym sprzecznie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa polskiego oraz prawem bezwzględnie obowiązującym Unii Europejskiej tj. art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 pomimo zaleceń i wytycznych NSA w tym zakresie w wyroku z 6 grudnia 2016 r. o sygn. akt II GSK 3665/16 w konsekwencji poczynienia błędnych ustaleń faktycznych niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy;
b) art. 190 p.p.s.a. przez niezastosowanie się przez Sąd meriti przy ponownym rozpoznaniu sprawy do wykładni dokonanej w sposób wiążący przez NSA w wyroku z 6 grudnia 2016 r. o sygn. akt II GSK 3665/16 w szczególności w zakresie zastosowania art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009;
c) "art. 145 1 pkt 1 lit. A" przez nieuchylenie wadliwej decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem przepisów postępowania;
2) naruszenie prawa materialnego:
a) art. 68 Układu Stowarzyszeniowego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzecząpospolitą Polską, z jednej strony, a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, z drugiej strony, sporządzonego w Brukseli 16 grudnia 1991 r. (Dz. U. Nr 11, poz. 38) przez dokonywanie wykładni przepisów prawa polskiego sprzecznie z prawem unijnym, a w szczególności z art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009;
b) art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 przez wadliwą, dowolną wykładnię i przyjęcie, że strefa buforowa w zakresie wielkości powierzchni zadeklarowanych do płatności działek nie ma znaczenia i nie powinna być uwzględniana;
c) art. 34 ust. 4 rozporządzenia nr 1122/2009 przez wadliwą, dowolną wykładnię i przyjęcie, że wystąpienie drzew na działce rolnej kwalifikuje ją jako nieużytek, w sytuacji gdy przepis ten przez fakt istnienia drzew nie kwalifikuje działki rolnej jako nieużytku.
W uzasadnieniu skarżący wskazał w szczególności, że nielogiczne i sprzeczne z rozporządzeniem nr 1122/2009 oraz wykładnią dokonaną przez NSA jest przyjęcie przez WSA, iż wielkość strefy buforowej nie ma żadnego wpływu na wielkość deklarowanej powierzchni w stosunku do wielkości powierzchni stwierdzonej. Skarżący stwierdził, że nowe wyliczenia zostały oparte na poprzednich, wadliwie przeprowadzonych pomiarach. Wskazał, że w raportach kontroli brak jest danych dotyczących obwodów i tolerancji pomiaru działek, natomiast WSA przyjął za wiarygodne nowe wyliczenia ARiMR zawarte w piśmie z 17 lutego 2017, bez jakiejkolwiek weryfikacji twierdzeń zawartych w tym piśmie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna jest zasadna.
Na wstępie należy przypomnieć, że stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, której w sprawie nie stwierdzono.
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na obu podstawach kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a. i została skierowana przeciwko wyrokowi sądu, którym uznał on za prawidłową decyzję odmawiającą przyznania wnioskowanych płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na 2014 r., wobec tego, że różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych we wniosku do płatności JPO (20,05 ha) a powierzchnią stwierdzoną w trakcie kontroli na miejscu (16,38 ha) stanowiła 22,41% powierzchni stwierdzonej. WSA orzekał po uchyleniu poprzedniego wyroku wydanego w I instancji w dniu 21 kwietnia 2016 r. wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym ten Sąd uznał za zasadny zarzut naruszenia prawa procesowego w kontekście ustaleń stanu faktycznego co do powierzchni stwierdzonej w związku z przyjęciem przez organy określonej strefy buforowej, o której mowa w art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009.
W sprawie zastosowanie zatem znajduje art. 190 p.p.s.a., co oznacza, że WSA ponownie rozpoznając sprawę był związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w tej sprawie, nie mógł też wykraczać poza zakres kontroli i orzekania tego Sądu, który był związany granicami skargi kasacyjnej (z wyłączeniem wad określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a.). Ponadto z art. 190 p.p.s.a. wynika, że stronom nie wolno opierać skargi kasacyjnej od wyroku wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez NSA. Wyjaśnienia zatem wymaga, czy ocena prawna została wyrażona stanowczo, zatem czy przy ponownym rozpatrzeniu sprawy sąd był związany dokonaną oceną.
WSA właściwie zidentyfikował problem, którego niewyjaśnienie było podstawą uchylenia wyroku z 21 kwietnia 2016 r. NSA za skuteczny bowiem uznał zarzut naruszenia prawa procesowego, w kontekście ustalenia stanu faktycznego i prawidłowości przeprowadzonej przez organy kontroli powierzchni zadeklarowanych do płatności działek. Przesądził w tym zakresie, że szerokość strefy buforowej, o jakiej stanowi art. 34 ust 1 rozporządzenia nr 1122/2009, nie wynika z właściwości technicznych urządzeń pomiarowych, lecz z przepisów prawa. Zatem skoro przepisy prawa wskazują, że strefa taka wynosi 1,5 m, to taka wielkość powinna być brana pod uwagę. NSA stwierdził, że brak przy ocenie skarżonych decyzji odniesienia się przez WSA do tej kwestii musiał prowadzić do uchylenia zaskarżonego wówczas wyroku.
Ponownie rozpoznając sprawę WSA wskazał, że konieczna jest analiza prawidłowości ustaleń faktycznych organu poczynionych w oparciu o wynik czynności kontrolnych dotyczących wielkości powierzchni rolnych, w kontekście wzorca kontroli ustalonego na podstawie art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009. Stwierdził, powołując się na "przejrzysty" sposób przedstawienia wpływu zmiany tolerancji pomiaru (zmiana z 0,75 metrowej strefy przyjętej przez organ w zaskarżonej decyzji, na 1,5 metrową nakazaną przez NSA) przez organ w piśmie procesowym z 17 lutego 2017 r., że zmiana wielkości strefy buforowej nie ma wpływu na wielkość powierzchni stwierdzonej. Według WSA, z porównawczego wyliczenia tolerancji pomiaru uwzględniającej zastosowanie strefy buforowej w wielkości zarówno 0,75 m, jak i 1,5 m, jednoznacznie wynika, że do płatności kwalifikuje się taka sama powierzchnia.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia - w zakresie odniesienia się do tej kwestii - warunków z art. 141 § 4 p.p.s.a., zgodnie z którym uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazanie co do dalszego postępowania. W judykaturze prezentowany jest pogląd, że wskazany przepis może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (vide uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Ponadto przyjmuje się, że aczkolwiek uzasadnienie sporządzane jest po wydaniu orzeczenia, sporządzenie go z uchybieniem zasad określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania (por. wyrok NSA z 19 grudnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1868/06). Taka sytuacja występuje przede wszystkim wtedy, gdy uzasadnienie orzeczenia sporządzone jest w sposób uniemożliwiający jego kontrolę instancyjną, lub gdy motywy zaskarżanego wyroku nie pozwalają stronie na skuteczne wdanie się w spór.
Taki przypadek ma miejsce w niniejszej sprawie. WSA powołując się na pismo procesowe Dyrektora OR ARiMR z 17 lutego 2017 r., którego brak jest zresztą w aktach sprawy, nie wskazał samodzielnie jakie przesłanki i dlaczego doprowadziły go do konkluzji, że zmiana strefy buforowej (z 0,75 m na 1,5 m – przyjętej przy określaniu powierzchni działek rolnych w trakcie kontroli na miejscu), o której mowa w art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 nie ma wpływu na wielkość powierzchni stwierdzonej. WSA powtórzył tylko za organem, że niezależnie od tego, czy wielkość strefy buforowej wynosi 0,75 m, czy 1,5 m, to do płatności kwalifikuje się taka sama powierzchnia. Nie wyjaśnił jednak w związku z tym, jak rozumie tolerancję pomiaru, z którą immanentnie związana jest właśnie określona strefa buforowa, stąd słuszna jest argumentacja zawarta w skardze kasacyjnej o deficycie samodzielnych motywów WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.
Brak stanowiska w tej kluczowej, z punktu widzenia wyjaśnienia sprawy, zwłaszcza w kontekście oceny dokonanej przez NSA w wyroku z 6 grudnia 2016 r., kwestii oznacza, że rozstrzygnięcie WSA, w części dotyczącej istotnych ustaleń stanu faktycznego, nie może zostać uznane za prawidłowe i wystarczające. Nie poddaje się ono bowiem kontroli instancyjnej, a uchybienie to stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tej sytuacji nie można też przyjąć, aby w kontrolowanym rozstrzygnięciu właściwe wykonano zalecenia NSA wskazane w wyroku z 6 grudnia 2016 r. i uwzględniono ocenę prawną tam zawartą.
Dlatego też uzasadnienie prawne znajdą zarzuty wskazane w pkt I a i b petitum skargi kasacyjnej, z tą uwagą, że nie można zgodzić się z argumentacją skargi kasacyjnej o nieprzydatności, dla obliczenia strefy buforowej w wymiarze 1,5 m, pomiarów przeprowadzonych w dniach [...] sierpnia 2014 r. NSA w wyroku z 6 grudnia 2016 r. nie zakwestionował samych pomiarów (skutecznie nie czyni też tego kasator), lecz tylko polecił uwzględnić przy ustalaniu powierzchni stwierdzonej tolerancję pomiaru z przyjęciem 1,5 m strefy buforowej, a to jest przecież kwestia dokonania stosownych obliczeń i nie wymaga ponownego mierzenia powierzchni.
Co do zarzutów sformułowanych w pkt I c i II a, b, to uznać należy, że niewyjaśnienie w zaskarżonym wyroku zasadniczej przesłanki rozstrzygnięcia powoduje, że przedwczesne jest ustosunkowywanie się do nich.
Nie mógł zostać natomiast uznany za skuteczny zarzut naruszenia art. 34 ust. 4 rozporządzenia nr 1122/2009 poprzez jego wadliwą wykładnię, gdyż wbrew wymaganiom z art. 176 p.p.s.a., ta podstawa kasacyjna nie została w ogóle uzasadniona w skardze kasacyjnej. Z zaskarżonego wyroku nie wynika ponadto, aby WSA w ogóle dokonywał wykładni wskazanego przepisu.
Bezpodstawny jest też zarzut z pkt I, c) petitum skargi kasacyjnej, dotyczący naruszenia "art. 145 1 pkt 1 lit. A poprzez nie uchylenie wadliwej decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem przepisów postępowania", już z tego tylko powodu, że art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. dotyczy sytuacji uwzględnienia skargi przez wojewódzki sąd administracyjny, z powodu naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, nie mógłby zatem stanowić podstawy uchylenia decyzji z powodu "rażącego" naruszenia przepisów postępowania.
Wobec tego jednak, że w sprawie uznano za zasadne wymienione wcześniej zarzuty naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. zaskarżony wyrok podlegał uchyleniu. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy WSA weźmie pod uwagę zaprezentowane wyżej stanowisko i uwzględniając wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 grudnia 2016 r. ocenę prawną jasno i zrozumiale wyłoży swoje stanowisko odnośnie do znaczenia szerszej, niż to przyjęto w decyzjach organów, strefy buforowej, o której mowa w art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.), zasądzając - zgodnie z wnioskiem sformułowanym w skardze kasacyjnej - jedynie zwrot kosztów zastępstwa procesowego wykonanego przez adwokata, który sporządził skargę kasacyjną i nie prowadził w sprawy w postępowaniu przed WSA.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło