III SA/Wa 3075/14
WyrokWSA w Warszawie2015-05-22
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Barbara Kołodziejczak-Osetek, Elżbieta Olechniewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych wygasa w sytuacji, gdy pojazdy, będące własnością podatnika, znajdują się w posiadaniu innego podmiotu, a podatnik jest w trakcie postępowania upadłościowego z możliwością zawarcia układu?Ratio decidendi
Obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych ciąży na właścicielu pojazdu i wygasa jedynie w ściśle określonych przypadkach, takich jak wyrejestrowanie pojazdu, wydanie decyzji o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu lub upływ czasu, na który pojazd został powierzony. Okoliczności takie jak posiadanie pojazdu przez inny podmiot czy prowadzone postępowanie upadłościowe podatnika nie wpływają na wygaśnięcie tego obowiązku, dopóki nie zostaną spełnione ustawowe przesłanki jego ustania. Sąd uznał, że zarzuty dotyczące postępowania upadłościowego nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy o określenie wysokości zobowiązania podatkowego.Stan faktyczny
Spółka A. sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej w podatku od środków transportowych za 2006 r. Spółka podnosiła, że pojazdy pozostają w posiadaniu firmy H., a sama spółka jest w trakcie postępowania upadłościowego z możliwością zawarcia układu, co powinno skutkować redukcją podatku. Organy podatkowe uznały, że obowiązek podatkowy nadal istnieje, ponieważ pojazdy nie zostały wyrejestrowane ani czasowo wycofane z ruchu.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (sprawozdawca), sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, Protokolant starszy referent Karol Kodym, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2015 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2006 r. oddala skargę
Jak wynika ze stanu faktycznego przedstawionego przez organy podatkowe decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. Prezydent W. odmówił Skarżącej ("Spółka") - A. sp. z o.o. z siedzibą w W., umorzenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami, z tytułu podatku od środków transportowych za 2006 r. w wysokości 3.201 zł za pojazdy o numerach rejestracyjnych [...],[...] oraz [...].
W odwołaniu Skarżąca wniosła o wniosła o uchylenie w całości powyższej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie lub uchylenie jej w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Decyzji organu pierwszej instancji zarzuciła naruszenie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.) - dalej "u.p.o.l.", poprzez przyjęcie, że brak możliwości przywrócenia przez Skarżącą posiadania samochodów, które pozostają w posiadaniu firmy H. skutkuje istnieniem obowiązku podatkowego Spółki w podatku od środków transportowych za lata 2006-2011.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy powyższą decyzję organu pierwszej instancji.
SKO odwołało się do art. 9 ust. 1, ust. 2 i ust. 5 oraz art. 8 pkt 1 u.p.o.l. Podkreśliło, że jeden ze sposobów wygaśnięcia obowiązku podatkowego w zakresie podatku od środków transportowych, określony został w art. 9 ust. 5 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem, obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i ust. 2, wygasa z końcem miesiąca, w którym środek transportowy został wyrejestrowany lub wydana została decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, lub z końcem miesiąca, w którym upłynął czas, na który pojazd powierzono. SKO wskazało przy tym na art. 78a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 1997 r. Nr 98, poz. 602) – dalej "p.r.d." i stwierdziło, że datą powstania obowiązku podatkowego będzie pierwszy dzień miesiąca następujący po miesiącu, w którym wygasła decyzja starosty o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu. Ponowne dopuszczenie do ruchu pojazdu nie jest potwierdzone odrębną decyzją starosty, lecz wynika z okresu wskazanego w decyzji o wycofaniu.
Według SKO w niniejszej sprawie poza sporem było to, że Skarżąca jest właścicielem przedmiotowych pojazdów, nie wypełniła obowiązku podatkowego wynikającego z ustawy i nie złożyła deklaracji na podatek od środków transportowych. Podniesione natomiast przez nią okoliczności, w szczególności znajdowanie się powyższych pojazdów w posiadaniu firmy H. i niekorzystanie z nich przez właściciela, nie powodują zdaniem SKO zwolnienia z obowiązku płacenia podatku. Wpływ na wygaśnięcie tego obowiązku ma bowiem dopiero wyrejestrowanie pojazdu, jego zbycie (czyli przeniesienie prawa własności pojazdu), czy wydanie decyzji przez organ rejestrujący o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, lub upływ czasu, na który pojazd powierzono. Dlatego w ocenie SKO brak jest podstaw do wydania odmiennej decyzji, niż ta którą wydał organ pierwszej instancji.
W skardze Skarżąca wniosła o uchylenie w całości powyższej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozstrzygnięcia. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
1) art. 187 w związku z art. 235 oraz art. 201 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) - dalej "O.p.", poprzez uchybienie obowiązkowi rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w tym dokumentacji, dotyczącej zawartego przez Skarżącą układu sądowego w postępowaniu upadłościowym o sygn. [...], prowadzonym przez Sąd Rejonowy dla W., a następnie uchylenie się przez organ odwoławczy od oceny skutków powyższej okoliczności w zakresie istnienia i wysokości zobowiązania podatkowego w zakresie podatku od środków transportu;
2) art. 272 oraz art. 290 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2003 r. Nr 60, poz. 535) – dalej "u.p.u.n.", których zastosowanie w związku z zawartym przez Skarżącą układem sądowym winno skutkować redukcją podatku od środków transportowych o 90%;
3) art. 9 ust 1 u.p.o.l. , poprzez przyjęcie, że brak możliwości przywrócenia przez Skarżącą posiadania przedmiotowych samochodów, które pozostają w posiadaniu firmy H. skutkuje istnieniem obowiązku podatkowego Skarżącej w podatku od środków transportowych za lata 2006-2011.
Według Skarżącej w dniu 8 sierpnia 2007 r. ogłoszono jej upadłość z możliwością zawarcia układu. W dniu 23 czerwca 2008 r. przedmiotowy układ został zatwierdzony, a w dniu 25 listopada 2008 r. zakończono postępowanie upadłościowe spółki. W związku z tym, nawet w przypadku uznania wymagalności zobowiązania podatkowego, kwota podatku sprzed daty 8 sierpnia 2007 r. winna zostać objęta 90% redukcją. Powyższa argumentacja nie została uwzględniona w treści decyzji organów podatkowych.
Skarżąca podkreśliła, że decyzja o wymiarze podatku została wydana dopiero w roku 2011 i brak jest jakichkolwiek dowodów w sprawie dla przyjęcia, aby Skarżąca celowo zataiła fakt istnienia ewentualnego zobowiązania podatkowego w postępowaniu upadłościowym. Organy administracji przez wiele lat nie prowadziły przeciwko Spółce postępowania podatkowego, co utwierdzało ją w przekonaniu o prawidłowości jej postępowania i nieistnieniu tego zobowiązania, zwłaszcza że Spółka nadal kwestionuje jego zasadność. Informacje o ogłoszeniu upadłości oraz terminie zgłaszania wierzytelności były upubliczniane w Krajowym Rejestrze Sądowym oraz prasie lokalnej, a wzmianka o ogłoszonej upadłości została zawarta w Krajowym Rejestrze Sądowym.
Według Skarżącej w związku z wieloletnim posiadaniem przedmiotowych pojazdów przez firmę H., nie miała ona prawnej możliwości odzyskania pojazdów w drodze procesu sądowego. W opinii Spółki w świetle uregulowań Kodeksu cywilnego, od 2004 r. utraciła ona prawną możliwość wykonywania w stosunku do przedmiotowych pojazdów uprawnień właścicielskich w drodze procesu sądowego, a następnie poprzez wyegzekwowanie roszczenia o zwrot.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Zarzuty skargi uznało za niezasadne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W kontekście powyższego trzeba zaznaczyć, że każde naruszenie przepisów prawa materialnego, czy procesowego należy oceniać przez pryzmat jego wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, iż Sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonej decyzji niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w oparciu o wyżej opisane zasady, orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ona prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd stwierdził, że decyzja nie jest pozbawiona wad, ale nie są to uchybienia mające istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest podatek od środków transportowych, zatem zastosowanie znajdują przepisy art. 8 i art. 9 u.p.o.l. Stosownie do art. 8 u.p.o.l.: opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlegają:
1) samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony i poniżej 12 ton;
2) samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej równej lub wyższej niż 12 ton;
3) ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów od 3,5 tony i poniżej 12 ton;
4) ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów równej lub wyższej niż 12 ton;
5) przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą od 7 ton i poniżej 12 ton, z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego;
6) przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą równą lub wyższą niż 12 ton, z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego;
7) autobusy.
Art. 9 u.p.o.l. reguluje kwestie związane z obowiązkiem podatkowym, stanowiąc w poszczególnych ustępach:
1) obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych, z zastrzeżeniem ust. 2, ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych będących właścicielami środków transportowych. Jak właścicieli traktuje się również jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, na które środek transportowy jest zarejestrowany, oraz posiadaczy środków transportowych zarejestrowanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jako powierzone przez zagraniczną osobę fizyczną lub prawną podmiotowi polskiemu.
2. Jeżeli środek transportowy stanowi współwłasność dwóch lub więcej osób fizycznych lub prawnych, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach.
3. W przypadku zmiany właściciela środka transportowego zarejestrowanego, obowiązek podatkowy ciąży na poprzednim właścicielu do końca miesiąca, w którym nastąpiło przeniesienie własności.
4. Obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a w przypadku nabycia środka transportowego zarejestrowanego - od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty.
4a. Obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, powstaje także od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został dopuszczony ponownie do ruchu po upływie okresu, na jaki została wydana decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu tego pojazdu z ruchu.
4b. Zarejestrowanie środka transportowego oznacza jego rejestrację, z wyjątkiem rejestracji czasowej, w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym.
5. Obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, wygasa z końcem miesiąca, w którym środek transportowy został wyrejestrowany lub wydana została decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, lub z końcem miesiąca, w którym upłynął czas, na który pojazd powierzono.
6. Podmioty, o których mowa w ust. 1, są obowiązane:
1) składać, w terminie do dnia 15 lutego właściwemu organowi podatkowemu, deklaracje na podatek od środków transportowych na dany rok podatkowy, sporządzone na formularzu według ustalonego wzoru, a jeżeli obowiązek podatkowy powstał po tym dniu - w terminie 14 dni od dnia zaistnienia okoliczności uzasadniających powstanie tego obowiązku;
2) odpowiednio skorygować deklaracje w razie zaistnienia okoliczności mających wpływ na powstanie lub wygaśnięcie obowiązku podatkowego, lub zmianę miejsca zamieszkania, lub siedziby - w terminie 14 dni od dnia zaistnienia tych okoliczności;
3) wpłacać obliczony w deklaracji podatek od środków transportowych - bez wezwania - na rachunek budżetu właściwej gminy.
7. Organem właściwym w sprawach podatku od środków transportowych jest organ podatkowy, na którego terenie znajduje się miejsce zamieszkania lub siedziba podatnika, a w przypadku przedsiębiorstwa wielozakładowego lub podmiotu, w którego skład wchodzą wydzielone jednostki organizacyjne - organ podatkowy, na terenie którego znajduje się zakład lub jednostka posiadająca środki transportowe podlegające opodatkowaniu. W przypadku współwłasności środka transportowego organem właściwym jest organ podatkowy odpowiedni dla osoby lub jednostki organizacyjnej, która została wpisana jako pierwsza w dowodzie rejestracyjnym pojazdu.
Z przywołanych przepisów wynika zatem, że przy powstaniu obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych znaczenie ma fakt zarejestrowania.
Podkreślić także należy, że konieczność opłacania podatku od środków transportowych nie jest uzależniona od faktycznego użytkowania pojazdu, obowiązek ten wygasa dopiero z chwilą wyrejestrowania pojazdu lub wydania decyzji organu rejestrującego o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu. Dopiero wydanie stosownej decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu lub o jego czasowym wycofaniu z ruchu spowoduje, że z końcem miesiąca, w którym dokonano wyrejestrowania lub wycofania z ruchu pojazdu, nastąpi wygaśnięcie obowiązku podatkowego. Dopóki właściciel nie złoży wniosku o wyrejestrowanie czy czasowe wycofanie z ruchu pojazdu i - w konsekwencji - nie zostanie wydana stosowna decyzja, dopóty ciążyć będzie na nim obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. Pogląd ten w pełni koresponduje ze stanowiskiem doktryny, jak i jednolitym orzecznictwem (por. LEX komentarz do art. 9 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. 06.121.844), (w:) L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC, 2008; wyrok NSA z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt II FSK 330/05,wyrok NSA z dnia 25 listopada 2008 r., sygn. akt II FSK 1094/07, wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2008 r., sygn. akt II FSK 1473/06).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że organy podatkowe obu instancji trafnie wywiodły, że na Skarżącej Spółce ciąży obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. Poza sporem pozostaje, że: Skarżąca Spółka jest właścicielem pojazdów wymienionych w decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego i nie wypełniła obowiązku podatkowego wynikającego z ustawy nie składając deklaracji na podatek od środków transportowych. Sytuacji tej nie zmienia data wszczęcia postępowania podatkowego. Nadal Spółka zgodnie z zasadą samoobliczenia zobowiązania podatkowego, powstającego z mocy prawa, odpowiada za określenie i uiszczenie podatku w prawidłowej wysokości do organu podatkowego. Wbrew zarzutom skargi, bez znaczenia w sprawie pozostaje okoliczność, w czyim posiadaniu znajduje się środek transportu oraz toczące się w stosunku do Spółki postępowanie upadłościowe(układowe). Skarga w niniejszej sprawie została wniesiona na decyzję wymiarową w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych, a nie w postępowaniu egzekucyjnym , aby powołane w skardze przepisy dotyczące postępowania upadłościowego mogły mieć znaczenie w sprawie. podatkowych Rację ma oczywiście Spółka, że organ odwoławczy winien odnieść się do podniesionych w tym zakresie zarzutów i jest to uchybienie proceduralne –naruszenie art.210 § 4 pkt 6 O.p., ale pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, bowiem zasady prowadzenia postępowania upadłościowego oraz okoliczności podniesione przez Stronę, nie mogły mieć rozstrzygającego znaczenia w sprawie. W konsekwencji za niezasadne należało również uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania podniesione w skardze, bowiem wszystkie istotne okoliczności faktyczne sprawy zostały ustalone prawidłowe
Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art.151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło