II SAB/Ke 50/17

PostanowienieWSA w Kielcach2017-10-13

Skład orzekający: Asesor WSA Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji może zostać odrzucona z powodu powagi rzeczy osądzonej, gdy przedmiotowa sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami została już prawomocnie osądzona. W sytuacji, gdy sąd administracyjny prawomocnie rozstrzygnął merytorycznie sprawę dotyczącą bezczynności organu, ponowne wniesienie skargi w tej samej sprawie między tymi samymi stronami jest niedopuszczalne z uwagi na powagę rzeczy osądzonej (res iudicata).
Stan faktyczny
Skarżący, M. M., złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w S. w sprawie zmiany stosunku służbowego, o której został powiadomiony rozkazem personalnym z dnia 29 maja 2008 r. Skarżący zarzucił organowi brak przeprowadzenia postępowania administracyjnego i niezebranie stanu faktycznego. Komendant Powiatowy Policji w S. wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na prawomocne osądzenie sprawy. Sąd administracyjny rozpoznał skargę i postanowił ją odrzucić.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Agnieszka Banach po rozpoznaniu w dniu 13 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w S. postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 26 lipca 2017 r. M. M. wywiódł za pośrednictwem organu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w S. w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu w sprawie zmiany stosunku służbowego funkcjonariusza Policji, o którym został powiadomiony pierwszą czynnością organu pismem z dnia 29 maja 2008 r. tytułowanym rozkaz personalny numer [...] Komendanta Powiatowego Policji w S.. W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł między innymi, że zasadne jest odniesienie się do okoliczności podnoszonych przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., gdzie "organ świadczy o wnikliwym i zgodnym z prawem zbadaniem wniesionego zażalenia i dokonaniem ustaleń, pozwalających stwierdzić, że wydanie rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w S. i wywodzenie dokonania nim zmian w stosunku służbowym i stanowiska było zgodne z obowiązującymi normami ustawowymi, zatem organ wydał faktycznie decyzje administracyjną o zmianie stosunku służbowego w zakresie prawem dopuszczalnym i dla celów, dla jakich prawodawca zezwala na zmianę stosunku służbowego mimo sprzeciwu policjanta." Stosunek służbowy funkcjonariuszy Policji, jak podniósł skarżący, jest stosunkiem administracyjnoprawnym, regulowanym decyzjami administracyjnymi określonymi w art. 104 kpa, a tytułowanymi rozkaz personalny, co nie oznacza, że do takiej zmiany dopuszczalne jest wydawanie rozkazów, a nie konstytutywnych aktów administracyjnych uznaniowych. Niezasadne jest również, w ocenie autora skargi, przywoływanie art. 32 ustawy o Policji, gdzie równoczesne przywołanie art. 104 kpa oraz wskazanie, że policjantowi przyznano w tej sprawie wyłącznie uprawnienia procesowe w drugiej instancji, jest absurdem prawnym i rażąco sprzeczne z wiążącymi przepisami poprawności i konstytutywności działań i czynności organu po wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu, zasadą dwuinstancyjności i prawem strony do czynnego udziału w każdej fazie postępowania administracyjnego, oraz z art. 9 i 10 §1 kpa, gdzie, jak wskazał skarżący, "w zakresie sprawy organ nie zgromadził, jak i nie zbadał stanu faktycznego i prawnego, oraz skutków działań KPP w sprawie osobowej, w związku z obsadzeniem mnie na stanowisku zastępcy dyżurnego KPP od dnia 1 stycznia 2007 r., ze stanowiska zastępcy nie zostałem nigdy odwołany, czy w zakresie, w jakim wiązał mnie zakres obowiązków wyłącznie ze stanowiska zastępcy dyżurnego KPP od dnia 1 stycznia 2007 roku, oraz, że na stanowisku zastępcy dyżurnego KPP miałem wykonywać obowiązki służbowe do dnia odwołania z niego, czy też w zakresie, jaki wynika wprost z treści uzasadnienia rozkazu numer [...] , iż potrzeby służby wynikały z konieczności zapewnienia właściwej obsady stanowiska zastępcy dyżurnego, a w ogniwie ochronnym byłem zbędny i nigdy tam nie miałem wykonywać jakichkolwiek czynności." Tym samym strona zarzuciła, że próba wywodzenia, że skoro nie wniosła odwołania, to zgodziła się z decyzją organu jest absurdem, bowiem nie da się wnieść odwołania od czynności zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu, jest to czynność niezaskarżalna. Jak podniósł także skarżący, nie sposób też zgodzić się ze stanowiskiem KWP w K., że organ przeprowadził w sposób właściwy postępowanie wyjaśniające i wydał akt niezaskarżalny w okolicznościach, w których z mocy art. 45 ustawy zasadniczej wynika, że żadne działanie, czy brak działania organu na podstawie i w oparciu o normy ustawy -Kodeks postępowania administracyjnego, nie mogą być czynnościami niemożliwymi do kwestionowania i kontroli sądowej, dla której powołano sądy administracyjne, zakreślono sądowoadministracyjną kontrolę ustawą o ustroju sądów administracyjnych, oraz zakreślono taka kontrolę dla wszystkich aktów administracyjnych, czynności oraz bezczynności organów (w tym Policji powołanej do stania na straży porządku prawnego) przez sądy administracyjne zgodnie z art. 149-150 w zw. z art. 3 ppsa. Strona wniosła o zobowiązanie organu do "właściwego rozpoznania sprawy z równoczesnym uwzględnieniem wytycznych i ustaleń co do faktów, dowodów i skutków działań i czynności organu w sprawie osobowej skarżącego w oparciu o zbadanie akt osobowych i szczególnych środków dowodowych, w postaci posiadanych przez KPP w S. grafików służb zespołu dyżurnych od dnia 1 stycznia 2007, aż do daty zaprzestania przez skarżącego wykonywania obowiązków służbowych, w związku ze stanem zdrowia, które wskazują na ciągłość i bezterminowość zajmowania, wykonywania obowiązków i korzystania z wolnych konstytutywnych od zajęć służbowych, jak i zastępowania w tych okresach skarżącego przez innego funkcjonariusza wyłącznie na stanowisku zastępcy dyżurnego, a w tym ustalenie i orzeczenie", z zastosowaniem art. 32 ustawy zasadniczej i przywołanego przez skarżącego orzecznictwa NSA i wykładni prawa w nim głoszonej. W odpowiedzi na skargę Komendant Powiatowy Policji w S. wniósł o odrzucenie skargi, z uwagi na fakt, że sprawa została już prawomocnie osądzona, zaś z ostrożności procesowej wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu zajętego stanowiska organ wskazał, że M. M. to były policjant Komendy Powiatowej Policji w S. zwolniony ze służby w Policji z dniem 20 lutego 2009 r. na mocy rozkazu personalnego nr 23 Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia 5 lutego 2009 r. W dniu 7 czerwca 2017 r. M. M. wniósł do Komendy Wojewódzkiej Policji w K. pismo opatrzone datą 5 czerwca 2017 r. kierowane do Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., w którym, powołując się na art. 37 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego, złożył zażalenie na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w S. w sprawie zmian w stosunku służbowym w postępowaniu wszczętym do I. dz. [...], w którym organ doręczył mu w dniu 6 czerwca 2008 r. zawiadomienie w formie projektu decyzji administracyjnej dokument tytułowany rozkaz personalny numer [...] opatrzony datą 29 maja 2008 r. Zdaniem strony, był to projekt decyzji, jaką organ miał wydać po przeprowadzeniu wymagalnego postępowania administracyjnego uznaniowego, po czym organ nie podjął w sprawie żadnych działań czy czynności oraz w sprawach wszczętych nie wydał żadnych wymagalnych prawem aktów administracyjnych, wobec czego pozostaje w bezczynności. W zakresie zażalenia zainteresowany wskazał postępowanie zakończone prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 22 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 2201/14. Komendant Wojewódzki Policji w K. w dniu 29 czerwca 2017 r. wydał postanowienie nr [...], na mocy którego ponaglenie M. M. z dnia 5 czerwca 2017 r. uznał za bezzasadne. Postanowienie to zostało doręczone zainteresowanemu w dniu 19 lipca 2017 r. za pośrednictwem Poczty Polskiej. Skarżący wywiódł jednak skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. W ocenie organu, wniesiona przez skarżącego skarga w dniu 28 lipca 2017 r. jest tożsama podmiotowo (skarżący - M. M.) i przedmiotowo (sprawa dotyczy rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia 29 maja 2008 r. w zakresie podważenia jego prawidłowości w celu udowodnienia prawa do zajmowania stanowiska służbowego zastępcy dyżurnego KPP w S. w myśl art. 32 ustawy o Policji) z prawomocnie zakończonymi sprawami zainicjowanymi przez M. M., które toczyły się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w K. o sygnaturach akt: II SAB/Ke 25/12, II SAB/Ke30/14, II SAB/Ke 11/15, II SAB/Ke52/15, II SAB/Ke 43/17. Wprawdzie, jak podniósł organ, skarżący użył w przedmiotowej skardze innych sformułowań w zakresie swojego żądania, jednakże z uzasadnienia skargi jednoznacznie wynika, że po raz kolejny wnosi o to samo tj. zakończenie postępowania w przedmiocie mianowania na stanowisko służbowe zastępcy dyżurnego Komendy Powiatowej Policji w S., wskazując na bezczynność organu. Zatem, uwzględniając powagę rzeczy osądzonych, dokonana w niniejszej sprawie ocena spełnienia warunków dopuszczalności wniesienia skargi na bezczynność organu administracji jest negatywna. Organ podniósł, że M. M. wielokrotnie usiłował podważyć prawidłowość rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia 29 maja 2008 r., jak również udowodnić, że nabył prawo do mianowania na stanowisko służbowe zastępcy dyżurnego KPP w S.. Z tej przyczyny zagadnienie to wielokrotnie było przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej. Skarżący podejmował bezskuteczne próby wzruszenia ww. rozkazu personalnego w różnych trybach przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego, także w trybach nadzwyczajnych. Potwierdzeniem tego jest, w ocenie organu, bogate orzecznictwo sądów administracyjnych w sprawie zajmowanego przez M.a M.ego stanowiska służbowego, jak również w przedmiocie zarzucanej przez wymienionego Komendantowi Powiatowemu Policji w S. bezczynności. Oprócz wskazanych powyżej orzeczeń WSA w K., organ wskazał na sprawy sygnaturach akt: I SA/Ke 1/13, I SA/Ke 839/13, I SA/Ke41/15, I SA/Ke 1103/15, czy II SA/Wa 2201/14. Z ostrożności procesowej, uzasadniając wniosek o oddalenie skargi, organ podniósł, że kwestia mianowania policjanta na stanowisko służbowe pozostawiona jest swobodnemu uznaniu przełożonego właściwego w sprawach osobowych funkcjonariusza oraz uzależniona od rzeczywistych możliwości kadrowych, finansowych i organizacyjnych jednostki, w której dany funkcjonariusz pełni służbę. Organ wyjaśnił, że stosunek łączący policjanta z jego pracodawcą, czyli przełożonym właściwym w sprawach osobowych, jest stosunkiem służbowym i wszelkie uregulowania dotyczące jego nawiązania, zmiany, ustania, czy też przeniesienia reguluje ustawa o Policji. Zawarte w tej ustawie uregulowanie w zakresie rozstrzygania o statusie prawnym funkcjonariusza daje przełożonemu służbowemu - co do zasady - władzę jednostronnego ustalenia treści stosunku służbowego, w tym do zwolnienia z zajmowanego stanowiska oraz przeniesienia policjanta do pełnienia obowiązków na innym stanowisku służbowym, czy też umieszczenia w swojej dyspozycji. organ nie prowadził postępowania administracyjnego w przedmiocie powierzenia obowiązków służbowych M. M. na stanowisku zastępcy dyżurnego Komendy Powiatowej Policji w S. ani też w sprawie mianowania wymienionego na to stanowisko, tym samym nie mógł dopuścić się bezczynności, bądź też przewlekłego postępowania. Organ podkreślił, że sądy administracyjne w wyniku przeprowadzonych postępowań nie stwierdziły uchybień, nieprawidłowości lub naruszenia prawa przy wydawaniu przedmiotowego rozkazu personalnego. Rozkaz personalny nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia 29 maja 2008 r. wydany został w sposób prawidłowy. W zakresie mianowania strony na stanowisko służbowe referenta Ogniwa Ochronnego Sekcji Prewencji jest on decyzją administracyjną (por. wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2315/12), prawomocną od dnia 21 czerwca 2008 r. Natomiast w części dotyczącej powierzenia obowiązków rozkaz ten nie jest decyzją w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2201/14. Organ nie podzielił także stanowiska prezentowanego we wskazanych przez M. M. orzeczeniach sądowych, albowiem przywołane przez skarżącego orzeczenia zapadły w innym stanie faktycznym i nie wiążą Komendanta Powiatowego Policji w S. w przedmiotowej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje. Na wstępie podnieść należy, że Sąd zobowiązany jest w pierwszej kolejności do zbadania z urzędu dopuszczalności skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "ustawą p.p.s.a."). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 4 ustawy p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Przepis ten odnosi się do pojęcia powagi rzeczy osądzonej (res iudicata), która zachodzi przy tożsamości przedmiotowej (tożsamość sprawy) i tożsamości podmiotowej (tożsamość stron). W ocenie Sądu, zakres podmiotowy i przedmiotowy niniejszej sprawy jest tożsamy ze sprawą zainicjowaną skargą M. M. z dnia 30 czerwca 2012 r. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w S. w przedmiocie "zgodnego z prawem załatwienia sprawy mianowania z dniem 1 stycznia 2008 r. skarżącego na stanowisko zastępcy dyżurnego Komendy Powiatowej Policji w S.", zakończoną wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 27 września 2012 r., w sprawie sygn. akt II SAB/Ke 25/12, oddalającym skargę. Jak wynika ze skargi, M. M. zarzuca Komendantowi Powiatowemu Policji w S. bezczynność polegającą na nieprzeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie zmiany stosunku służbowego funkcjonariusza Policji, o którym został poinformowany pierwszą czynnością organu pismem z dnia 29 maja 2008 r. tytułowanym rozkaz personalny numer [...] Komendanta Powiatowego Policji w S.. Podniósł, że organ nie zgromadził, jak i nie zbadał stanu faktycznego i prawnego, oraz skutków działań KPP w sprawie osobowej, w związku z obsadzeniem skarżącego na stanowisku zastępcy dyżurnego KPP od dnia 1 stycznia 2007 r., ze stanowiska którego nie został nigdy odwołany, czy w zakresie, w jakim wiązał go "zakres obowiązków wyłącznie ze stanowiska zastępcy dyżurnego KPP od dnia 1 stycznia 2007 roku", oraz, że na stanowisku zastępcy dyżurnego KPP miał wykonywać obowiązki służbowe do dnia odwołania z niego, czy też w zakresie, jaki wynika wprost z treści uzasadnienia rozkazu numer [...] , iż potrzeby służby wynikały z konieczności zapewnienia właściwej obsady stanowiska zastępcy dyżurnego, a w ogniwie ochronnym był zbędny i nigdy tam nie miał wykonywać jakichkolwiek czynności. W oparciu o art. 149 ustawy p.p.s.a. strona wniosła o zobowiązanie organu do właściwego rozpoznania sprawy z równoczesnym uwzględnieniem wytycznych i ustaleń co do faktów, dowodów i skutków działań i czynności organu w sprawie osobowej skarżącego w oparciu o zbadanie akt osobowych i szczególnych środków dowodowych, w postaci posiadanych przez KPP w S. grafików służb zespołu dyżurnych od dnia 1 stycznia 2007, aż do daty zaprzestania przez skarżącego wykonywania obowiązków służbowych. Z akt rozpoznawanej sprawy, a także z wyroku i uzasadnienia wydanego w sprawie sygn. akt II SAB/Ke 25/12, znanych Sądowi z urzędu, wynika że obie te sprawy są tożsame. Prawomocnym wyrokiem z dnia 27 września 2012 r. sygn. akt II SAB/Ke 25/12, tutejszy Sąd merytorycznie rozstrzygnął, że w sprawie mianowania skarżącego na stanowisko zastępcy dyżurnego KPP w S. nie toczyło się żadne postępowanie administracyjne, a w konsekwencji organ ten nie był zobowiązany do wydania jakiegokolwiek aktu, bądź dokonania czynności kończącej postępowanie. Sąd w wyroku z dnia 27 września 2012 r. stwierdził, iż, ponieważ pisemny wniosek o mianowanie M. M. na stanowisko zastępcy dyżurnego KPP w S. nie został złożony i to zarówno przez skarżącego, jak i przez jego właściwego przełożonego, to nie można przyjąć, aby toczyło się w sprawie tego mianowania jakiekolwiek postępowanie administracyjne, przez co Komendant Powiatowy Policji w S. nie mógł popaść w bezczynność przy jego załatwianiu." Skarżący nie wykazał ponadto, jak zważył Sąd w cyt. wyroku, aby złożył ustny wniosek o mianowanie na przedmiotowe stanowisko, a organ tej okoliczności nie przyznał. Jak wynika nadto z uzasadnienia wyroku Sądu w sprawie sygn. akt II SAB/Ke 25/12, postępowanie w sprawie mianowania policjanta na powierzone mu stanowisko nie może toczyć się z urzędu, gdyż żaden przepis ustawy o Policji tego nie przewiduje. Kwestia mianowania policjanta na stanowisko służbowe pozostawiona jest swobodnemu uznaniu przełożonego właściwego w sprawach osobowych funkcjonariusza oraz uzależniona od rzeczywistych możliwości kadrowych, finansowych i organizacyjnych jednostki, w której funkcjonariusz pełni służbę. Konkludując, dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne jest to, że sprawa bezczynności Komendanta Powiatowego Policji w S. w zakresie mianowania skarżącego na stanowisko zastępcy dyżurnego KPP w S. została już merytorycznie rozstrzygnięta wyrokiem tut. Sądu z dnia 27 września 2012r. w sprawie sygn. akt II SAB/Ke 25/12. W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny i prawny nie uległ żadnej zmianie. Skarżący wniósł skargę na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w S., polegającą na wszczęciu postępowania z urzędu poprzez doręczenie przedmiotowego rozkazu personalnego nr [...] , a następnie nieprzeprowadzenie zgodnego z przepisami prawa postępowania administracyjnego, albowiem "organ nie zgromadził, jak i nie zbadał stanu faktycznego i prawnego, oraz skutków działań KPP w sprawie osobowej w związku z obsadzeniem skarżącego na stanowisku zastępcy dyżurnego KPP od dnia 1 stycznia 2007 r. ze stanowiska którego nie został nigdy odwołany, oraz "czy w zakresie, w jakim wiązał go zakres obowiązków wyłącznie ze stanowiska zastępcy dyżurnego KPP od dnia 1 stycznia 2007 roku", oraz, że na stanowisku zastępcy dyżurnego KPP miał wykonywać obowiązki służbowe do dnia odwołania z niego, "czy też w zakresie, jaki wynika wprost z treści uzasadnienia rozkazu numer [...] , iż potrzeby służby wynikały z konieczności zapewnienia właściwej obsady stanowiska zastępcy dyżurnego", a w ogniwie ochronnym był zbędny i nigdy tam nie miał wykonywać jakichkolwiek czynności w związku z obsadzeniem skarżącego na stanowisku zastępcy dyżurnego KPP od dnia 1 stycznia 2007 r. W istocie autor skargi domaga się tego samego, co w sprawie zakończonej ww. wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 27 września 2012 r. Niedopuszczalne jest natomiast wniesienie kolejnej skargi na bezczynność organu w sprawie mianowania na stanowisko zastępcy dyżurnego KPP w S., w sytuacji gdy wcześniej skarga na bezczynność w tym samym przedmiocie tj. mianowania skarżącego na wskazane wyżej stanowisko, została już prawomocnie przez Sąd osądzona. Prawomocne osądzenie sprawy (res iudicata) odnosi ten skutek, że nie można w takiej samej sprawie wszcząć nowego postępowania sądowoadministracyjnego między tymi samymi stronami. Rozpoznanie skargi w niniejszej sprawie, w sytuacji jej niedopuszczalności z uwagi na już prawomocne osądzenie sprawy objętej tą skargą przez Sąd, prowadziłoby do nieważności postępowania sądowego (art. 183 § 2 pkt 3 ustawy p.p.s.a.). W konsekwencji złożona przez M. M. w tej sprawie skarga na bezczynność organu nie mogła zostać rozpoznana merytorycznie i została odrzucona, ponieważ w dacie orzekania przez Sąd w obrocie prawnym pozostaje prawomocne merytoryczne rozstrzygnięcie takiej samej sprawy wydane wcześniej przez sąd administracyjny. Ubocznie wyłącznie nadmienić należy, że w sprawach na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w S. sygn. akt II SAB/Ke 30/14 i sygn. akt II SAB/Ke 11/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. prawomocnie orzekł o odrzuceniu skargi M.a M.ego także z uwagi na powagę rzeczy osądzonej z uwagi na wyrok tut. Sądu w sprawie sygn. akt II SAB/Ke 25/12. Z powyższych przyczyn, na zasadzie art. 58 § 1 pkt 4 ustawy p.p.s.a., Sąd obowiązany był skargę odrzucić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło