I OZ 1485/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz /spr./ po rozpoznaniu w dniu 20 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Gminy Miasta Rzeszów na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 526/17 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Gminy Miasta Rzeszów na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Pismem z dnia 20 marca 2017 r. Gmina Miasto Rzeszów wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] utrzymującą w mocy własną decyzję z dnia 8 grudnia 2016 r., nr [...] stwierdzającą nieważność komunalizacyjnej decyzji Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] grudnia 2005 r., nr [...] Pismem z dnia 20 marca 2017 r. skarżąca wystąpiła, na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 P.p.s.a., do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 25 maja 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił Gminie Miasta Rzeszów wstrzymania wykonania decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2017 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd stwierdził, że wobec braku uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji – strona skarżąca nie wykazała, że spełniona została którakolwiek z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 P.p.s.a., zatem wniosek strony nie mógł zostać uwzględniony. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła Gmina Miasto Rzeszów i wniosła o jego uchylenie. Zarzuciła naruszenie art. 61 § 2 pkt 1 i 3 P.p.s.a. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca podniosła, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji złożyła nie do sądu lecz do organu. Uczyniła to w odrębnym piśmie niż skarga, a nadto wyraźnie wskazała, że oparty jest on o art. 61 § 2 pkt 1 P.p.s.a.. Zatem skarżącej nie można czynić zarzutu, że wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie uzasadniła zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W razie wniesienia skargi na decyzję lub postanowienie – organ, który wydał decyzję lub postanowienie, może wstrzymać, z urzędu lub na wniosek skarżącego, ich wykonanie w całości lub w części, chyba że zachodzą przesłanki, od których w postępowaniu administracyjnym uzależnione jest nadanie decyzji lub postanowieniu rygoru natychmiastowej wykonalności albo, gdy ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 2 pkt 1 P.p.s.a.). Z kolei art. 61 § 3 P.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Powyższe przepisy wskazują, że bezpośrednim adresatem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest, w zależności od wskazanej podstawy prawnej (art. 61 § 2 albo art. 61 § 3 P.p.s.a.), odpowiednio organ administracji albo sąd administracyjny. W sytuacji, gdy w podstawie prawnej wniosku powołano art. 61 § 2 P.p.s.a. i organ nie odniósł się do wniosku, wniosek będzie mógł zostać rozpoznany przez sąd administracyjny po wezwaniu strony do uzupełnienia wniosku o wskazanie odpowiedniej podstawy prawnej z art. 61 § 3 P.p.s.a. W sytuacji, gdy w podstawie prawnej wniosku powołano art. 61 § 3 P.p.s.a. adresatem wniosku będzie sąd administracyjny (por. "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, s. 329). Skarżąca Gmina, pismem z dnia 20 marca 2017 r., skierowała do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia [...] marca 2017 r., powołując się na art. 61 § 2 pkt 1 P.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy, organ nie odniósł się do wniosku i przekazał go do sądu administracyjnego wraz z aktami sprawy. Jak wynika z powyższych uwag, sąd może rozpoznać wniosek o wstrzymanie wykonania aktu dopiero po uprzednim wezwaniu skarżącego do wskazania jednoznacznie podstawy prawnej wniosku z art. 61 § 3 P.p.s.a. Rozpoznanie wniosku przez Sąd pierwszej instancji, bez wyjaśnienia powyższej kwestii, a co za tym idzie okoliczności, kto jest adresatem wniosku, było przedwczesne (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OZ 280/15; z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt II FZ 713/14, treść [w:] CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Sąd pierwszej instancji dowolnie zatem przyjął, że podstawą prawną wniosku jest art. 61 § 3 P.p.s.a. i w ten sposób dopuścił się jego naruszenia. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.