III SA/Wa 3310/16
WyrokWSA w Warszawie2017-11-08
Skład orzekający: Jarosław Trelka, Agnieszka Olesińska, Piotr Przybysz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kwoty otrzymane od byłej żony, stanowiące równowartość rat kredytowych, mogą być uznane za przychód z najmu, dzierżawy lub umów o podobnym charakterze w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a także czy spłacane przez podatnika raty kredytowe (w części odsetkowej i kapitałowej) mogą stanowić koszty uzyskania przychodów?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną, uznając, że otrzymane od byłej żony kwoty, choć nie stanowią przychodu z najmu w ścisłym tego słowa znaczeniu, mają cechy podobne do czynszu i powinny być kwalifikowane jako przychód z umowy o podobnym charakterze do najmu (art. 10 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f.), a nie z innych źródeł (art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f.). Jednocześnie sąd potwierdził stanowisko Ministra Finansów, że spłacane przez podatnika raty kredytowe, zarówno w części odsetkowej, jak i kapitałowej, nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów, ponieważ nie zostały poniesione w celu uzyskania przychodu lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, a jedynie w konsekwencji wcześniejszych zobowiązań cywilnych.Stan faktyczny
Skarżący, B.C., zwrócił się o interpretację indywidualną dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. Po podziale majątku wspólnego z byłą żoną, otrzymał w całości lokal mieszkalny, który nadal obciążony był kredytem hipotecznym. Zawarł z byłą żoną umowę, zgodnie z którą ona płaciła mu równowartość rat kredytowych, a on spłacał kredyt w banku. Skarżący pytał, czy otrzymane kwoty stanowią przychód z najmu lub umów podobnych, czy spłacane raty (kapitał i odsetki) mogą być kosztem uzyskania przychodu. Organ podatkowy uznał, że otrzymane kwoty stanowią przychód z innych źródeł (art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f.), a raty kredytowe nie są kosztem uzyskania przychodu.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądził od Szefa Krajowej Administracji Skarbowej na rzecz B. C. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Olesińska, sędzia WSA Piotr Przybysz, Protokolant referent stażysta Łukasz Kłosiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2017 r. sprawy ze skargi B. C. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 13 lipca 2016 r. nr IPPB1/415-430/12/16-5/S/KS w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) zasądza od Szefa Krajowej Administracji Skarbowej na rzecz B. C. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
B.C. (dalej "Skarżący") złożył wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych.
Z przedstawionego przez Skarżącego stanu faktycznego wynikało, że nie prowadzi on działalności gospodarczej. Jest właścicielem lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość położonego w W. (dalej "Lokal"). Lokal został nabyty w 2009 r. wspólnie z (ówczesną) żoną do majątku wspólnego małżeńskiego i był używany na własne cele mieszkaniowe małżonków. Nabycie lokalu zostało sfinansowane środkami pieniężnymi pochodzącymi z kredytu zaciągniętego wspólnie przez Skarżącego oraz (ówczesną) żonę Skarżącego, tj. byli oni dłużnikami solidarnymi względem banku. W związku z ustaniem ustawowej wspólności majątkowej oraz rozwodem w dniu 19 marca 2012 r., Skarżący oraz była żona dokonali podziału majątku wspólnego poprzez zawarcie umowy o podział majątku wspólnego w formie aktu notarialnego. W wyniku zawarcia powyższej umowy, Skarżącemu przypadła w całości własność Lokalu. Ponadto Skarżący, jego była żona oraz bank, który udzielił kredytu, zawarli w tym samym dniu aneks do umowy kredytowej, zgodnie z którym Skarżący stał się jedynym kredytobiorcą z tytułu kredytu zaciągniętego w związku z zakupem lokalu. W związku z tym, od dnia zmiany umowy kredytowej, zobowiązania z tytułu kredytu - obejmujące w szczególności ratę kredytu, tak w części spłaty kapitału, jak też odsetek - obciążają wyłącznie Skarżącego. Raty kredytu pobierane są przez bank z dołu w pierwszym dniu roboczym kolejnego miesiąca z rachunku bankowego Skarżącego, na którym gromadzone są środki pieniężne stanowiące wyłączny majątek Skarżącego. W momencie zawarcia umowy o podział majątku wspólnego Lokal był zamieszkiwany przez byłą żonę Skarżącego (nie był zamieszkiwany przez Skarżącego). Skarżący oraz była żona ustalili w umowie o podział majątku wspólnego, iż lokal ma zostać wydany Skarżącemu do 31 sierpnia 2012 r. Po tej dacie Skarżący zamierza wykorzystywać Lokal na własne cele mieszkaniowe, jednak nie wykluczył, iż lokal będzie wynajmowany. Z uwagi na fakt, iż pomimo nabycia własności lokalu oraz obowiązku spłacania rat kredytu Skarżącemu nie został wydany lokal, w umowie o podział majątku Skarżący i była żona ustalili, iż do dnia wydania lokalu była żona będzie płacić Skarżącemu równowartość raty kredytowej (obejmującej zarówno część odsetkową, jak też kapitałową) za każdy rozpoczęty miesiąc. Płatność równowartości raty kredytu będzie następowała na rachunek bankowy Skarżącego w wysokości odpowiadającej kwocie raty określonej w zawiadomieniu o wysokości raty (wystawianym przez bank) w terminie do 29 dnia miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym rata kredytowa zostanie pobrana przez bank z rachunku bankowego Skarżącego. Przy tym, kwota płatności nie będzie przekraczać określonego limitu, tj. jeśli kwota raty kredytowej za dany miesiąc płatnej przez Skarżącego na rzecz banku nie będzie przekraczać tego limitu, była żona będzie płacić Skarżącemu pełną kwotę raty pobieranej przez bank. Natomiast w przypadku, jeśli kwota raty kredytowej za dany miesiąc przekroczy określony limit, była żona zapłaci jedynie kwotę odpowiadającą limitowi, a pozostała część raty zostanie pokryta przez Skarżącego.
Skarżący zadał trzy pytania:
1. Czy otrzymane od byłej żony kwoty stanowiące płatności równowartości rat kredytowych będą stanowiły przychód ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), dalej zwanej też "ustawą" lub "u.p.d.o.f.", tj. z najmu, dzierżawy i umów o podobnym charakterze?
2. Czy kwota rat kredytowych - w części odsetkowej - zapłaconych przez Skarżącego na rzecz banku będzie stanowiła koszt uzyskania przychodów?
3. Czy kwota rat kredytowych - w części kapitałowej - zapłaconych przez Skarżącego na rzecz banku będzie stanowiła koszt uzyskania przychodów?
W ocenie Skarżącego otrzymane od byłej żony kwoty stanowiące płatności równowartości rat kredytowych będą stanowiły przychód ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f., tj. najmu, dzierżawy i umów o podobnym charakterze. Kwota rat kredytowych - w części odsetkowej - zapłaconych przez Skarżącego na rzecz banku będzie stanowiła koszt uzyskania przychodów, tak samo, jak kwota rat kredytowych w części kapitałowej.
Dyrektor Izby Skarbowej w W., działający w imieniu Ministra Finansów, w dniu 11 lipca 2012 r. wydał interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego stwierdzając, że stanowisko Skarżącego w sprawie oceny prawnej opisanego stanu faktycznego w zakresie określenia źródła przychodów oraz kosztów jego uzyskania jest nieprawidłowe.
Wyrokiem z dnia 13 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 3098/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Skarżącego na interpretację indywidualną z dnia 11 lipca 2012 r., uchylił zaskarżoną interpretację. Sad przyjął, że w uchylonej interpretacji brak było wywodu odnoszącego się do tego, czy otrzymane przez Skarżącego od byłej żony kwoty stanowiące płatności równowartości rat kredytowych, tj. przychody wynikające z zawarcia umowy o podział majątku wspólnego w formie aktu notarialnego, stanowią przychody z umowy o podobnym charakterze do umowy najmu. Sąd podkreślił, iż prawidłowa ocena stanowiska w zakresie pytania nr 1 jest konieczna do merytorycznej oceny pozostałych pytań postawionych we wniosku o wydanie interpretacji.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 stycznia 2016 r., sygn. akt II FSK 2389/13, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Organu oddalił tę skargę kasacyjną.
Minister Finansów w dniu 13 lipca 2016 r. wydał ponownie interpretację indywidulaną uwzględniającą prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2013 r. Minister wyjaśnił, że prawidłowa kwalifikacja uzyskanych przychodów do określonego źródła przychodów sprowadza się do oceny, czy w pojęciu "innych umów o podobnym charakterze" do umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy, użytym w art. 10 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f., mieści się umowa o podział majątku wspólnego, w wyniku której doszło m.in. do ustaleń pomiędzy dotychczasowymi współwłaścicielami co do sposobu czasowego, odpłatnego korzystania z Lokalu. W ocenie Ministra użycie przez ustawodawcę w art. 10 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. sformułowania o podobieństwie umów przesądza, że porównania konkretnej umowy zawartej przez podatnika z umowami najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy należy dokonać w odniesieniu do cech charakterystycznych tych umów, a zatem poprzez odniesienie się do odpowiednich regulacji prawa. Dokonując wykładni ujętego w art. 10 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. pojęcia "umowy o podobnym charakterze" Minister wskazał, że należy uwzględnić charakter zawartych umów oraz dokonać stosownego ich rozdziału na gruncie prawa cywilnego poprzez analizę elementów koniecznych umowy tak, aby z treści umowy wynikało, jaka umowa została zawarta i jaką umowę można uznać za "umowę o podobnym charakterze" w stosunku do umowy najmu, podnajmu, dzierżawy. Minister wskazał, że umowy najmu i dzierżawy (odpowiednio podnajmu i poddzierżawy) oraz umowy o podobnym charakterze polegają odpowiednio na zobowiązaniu oddania rzeczy do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony w zamian za czynsz, zobowiązaniu oddania rzecz do używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony lub nieoznaczony w zamian za czynsz. Z charakteru tych umów jako zobowiązań wynika, że ich strony mogą oczekiwać spełnienia odpowiednich świadczeń względem siebie w zamian za umówiony czynsz. Istotną cechą ww. umów jest zobowiązanie do zapłaty czynszu. Podstawą generowania przychodów z tytułu najmu, dzierżawy, lub umów o podobnym charakterze jest zatem zawarcie pomiędzy stronami stosownej umowy, w której strony określają w niej wysokość czynszu. Minister wskazał, że otrzymane przez Skarżącego od byłej żony kwoty stanowiące płatności równowartości rat kredytowych, tj. przychody wynikające z zawarcia umowy o podział majątku wspólnego w formie aktu notarialnego, nie stanowią przychodu z umowy o podobnym charakterze do umowy najmu. Zdaniem Ministra porównanie umów najmu, dzierżawy z zawartą przez Skarżącego umową o podziale majątku wspólnego, prowadzi do wniosku, że nie jest to umowa o podobnym charakterze w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. W rezultacie otrzymane kwoty należy zakwalifikować do źródła przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f.
Minister wskazał, że wbrew stanowisku Skarżącego zawarta umowa o podział majątku wspólnego, w wyniku której doszło m.in. do ustaleń (porozumienia) w zakresie udostępnienia Lokalu jednemu z małżonków na pewien czas, nie jest umową o podobnym charakterze do umowy najmu. Skarżący nie osiągnął więc przychodu w postaci czynszu za wynajem, dzierżawę lub umowę o podobnym charakterze, lecz przychód w postaci wynagrodzenia za korzystanie z lokalu, które to wynagrodzenie nie może być utożsamiane z czynszem za najem, dzierżawę, czy inną umową o podobnym charakterze. Tym samym opodatkowanie otrzymanej korzyści majątkowej jako czynszu za najem, dzierżawę, czy umowę o podobnym charakterze podatkiem dochodowym byłoby przykładem wykładni rozszerzającej, która jest niedopuszczalna.
W związku z powyższym, zdaniem Ministra, świadczenie które zostało wypłacone Skarżącemu, stanowi przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f., podlegający opodatkowaniu według skali podatkowej.
Minister Finansów odnosząc się do kwestii dotyczącej możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów rat kredytowych (w części odsetkowej i kapitałowej) wskazał, że zgodnie z art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f., kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 ust. 1. Zdaniem Ministra zarówno wydatki poniesione na spłatę odsetek od kredytu zaciągniętego na zakup lokalu, jak i na spłatę rat kapitałowych, nie mogą być przez Skarżącego zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, bowiem Skarżący zobowiązany został w wyniku zawartej umowy kredytu bankowego do spłaty rat kredytowych wraz z odsetkami, niezależnie od tego, czy uzyskuje lub będzie uzyskiwał przychody, ze źródła o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. Nie istnieje więc z punktu widzenia celowości związek ponoszonych wydatków z uzyskiwanymi przychodami. Skarżący nie może zatem, zdaniem Ministra, uznać za koszt uzyskania przychodu - o którym mowa w art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. - wydatków, jakie poniósł na raty kredytowe (w części odsetkowej i kapitałowej) na rzecz banku. Wydatki te nie zostały poniesione w celu uzyskania przychodu, który został określony w katalogu art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. jako przychód z innych źródeł, lecz wynikają one z wcześniejszych zobowiązań zaciągniętych przez Skarżącego.
Skarżący nie zgodził się z wydaną interpretacją i złożył skargę do Sądu. Zaskarżonej interpretacji zarzucił dopuszczenie się błędu wykładni art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f. przez uznanie, że otrzymane od byłej żony równowartości rat kredytowych stanowią przychody, oraz błędu niewłaściwej oceny co do zastosowania art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 11 ust, 1 u.p.d.o.f. przez uznanie, że stanowią one przychody ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f., tj. przychody z innych źródeł. Ponadto Skarżący zarzucił wydanej interpretacji dopuszczenie się błędu wykładni i niewłaściwej oceny co do zastosowania art. 10 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. przez uznanie, iż otrzymane od byłej żony kwoty stanowiące równowartości rat kredytowych nie będą stanowiły przychodów ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust 1 pkt 6 u.p.d.o.f., dopuszczenie się błędu wykładni i niewłaściwej oceny co do zastosowania art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. w związku z art. 20 u.p.d.o.f. przez uznanie, że otrzymane od byłej żony kwoty stanowiące równowartości rat kredytowych będą stanowiły przychody ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust 1 pkt 9 u.p.d.o.f., tj. przychody z innych źródeł, dopuszczenie się błędu wykładni art. 22 ust. 1 w związku z art. 9 ust. 1, 1a i 2 u.p.d.o.f. przez uznanie, że wydatki przez niego poniesione na raty kredytowe - w części odsetkowej i kapitałowej - na rzecz banku nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodu.
Skarżący wskazał, że uznanie przez Ministra otrzymanych od byłej żony pieniędzy za przychód stanowi błędną wykładnię art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f. Konsekwencją tej wykładni jest natomiast niewłaściwa ocena co do zastosowania art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f., gdyż otrzymane od byłej żony pieniądze nie stanowią przychodu i nie może mieć do nich zastosowania przepis art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. określający źródło przychodów. Tym samym Minister, uznając, że otrzymane przez Skarżącego od byłej żony świadczenie nie może być uznane za przychód z tytułu umowy o charakterze podobnym do umowy najmu, dopuścił się błędu w wykładni przepisu art. 10 ust 1 pkt 6 u.p.d.o.f. i w konsekwencji dokonał nieprawidłowej oceny do jego zastosowania przez uznanie, że przepis ten nie będzie miał zastosowania w niniejszej sprawie. Zdaniem Skarżącego należy je zakwalifikować do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f. Ewentualnie przychody te można byłoby zaliczać do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.f., tj. nieruchomości lub ich części, ale nie jest możliwe zakwalifikowanie tych przychodów do źródła "inne przychody".
Zdaniem Skarżącego Minister zbyt wąsko pojmuje znaczenie celowości wydatku, określonej art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f., i ogranicza je do sytuacji, gdy podatnik ponosi koszt z góry planując osiągnięcie przychodu. Zdaniem Skarżącego sformułowanie "w celu" wyraża związek przyczynowo-skutkowy, jaki musi zajść pomiędzy kosztami, a przychodami. Związek ten polega na tym, że poniesienie danego wydatku ma lub może mieć wpływ na powstanie lub zwiększenie przychodu, bądź funkcjonowanie źródła. W przedmiotowej sprawie, związek ten jest niewątpliwie spełniony - bez ponoszenia wydatków z tytułu rat kredytowych źródło przychodów nie będzie istniało (niezależnie, czy będzie nim najem, podnajem i umowa o podobnych charakterze, czy inne źródło). Skarżący podkreślił, że otrzymywał wprawdzie od byłej żony określone kwoty pieniędzy, ale takie same kwoty był zobowiązany do zapłaty do banku. Zdaniem Skarżącego nie osiągał on żadnego dochodu, który powinien podlegać opodatkowaniu.
Minister Finansów w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takiej kontroli podlegają m.in. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, stosownie do art. 3 § 2 punkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. Nr 718 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednakże, stosownie do art. 57a tej ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi na taką interpretację oraz powołaną podstawą prawną skargi.
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie zasługiwała na uwzględnienie, ale tylko z jednego powodu w niej wskazanego.
Z prawomocnego wyroku tutejszego Sądu o sygn. III SA/Wa 3098/12, wydanego w niniejszej (w sensie materialnym) sprawie, wynika, że Skarżący nie zawarł umowy najmu i nie otrzymuje czynszu z umowy najmu. Sąd wyraził wówczas taki swój pogląd na str. 8 uzasadnienia wyroku (akapit ostatni od dołu), w którym stwierdził, że brak zawarcia umowy najmu i brak czynszu z najmu "wynikał", i to "wprost", ze złożonego wniosku o interpretację. Sąd orzekający obecnie nie może więc tego poglądu podważyć. Niemniej, analizując zakres podobieństw umownych praw i obowiązków Skarżącego i jego byłej żony, określony w notarialnej umowie o podział majątku dorobkowego, należy odnotować, że Skarżący zobowiązał się tam do udostępnienia byłej żonie swojego (już wyłącznie swojego) lokalu, zaś była żona zobowiązała się do płacenia Skarżącemu równowartości rat kredytowych, limitowanych pewną wartością, uzgodnioną pomiędzy byłymi małżonkami. Kwoty otrzymane od byłej żony stanowiły trwałe, nieodwracalne przysporzenie Skarżącego, zatem - wbrew stanowisku wyrażonemu w skardze – były przychodem wynikłym z zawartej umowy. Jeśli, jak należy przyjąć w związku z wyrokiem III SA/Wa 3098/12, nie jest to umowa najmu w rozumieniu art. 659 i następnych Kodeksu cywilnego, to podobieństwa do takiej umowy są ewidentne – jedna strona oddaje drugiej rzecz do używania, zaś druga płaci pierwszej pewną, umówioną kwotę. Każdemu obowiązkowi jednej strony odpowiada prawo podmiotowe drugiej strony. Okoliczność, że te prawa i obowiązki umowne spisano, w sensie technicznym, w umowie poświęconej co do zasady podziałowi majątku dorobkowego, niczego tu nie zmienia. Wszak taka umowa quasi najmu mogłaby zostać zawarta w związku z każdą inną umową nazwaną lub nienazwaną, w każdej innej formie, niż notarialna, w tym także w formie ustnej. Nie jest istotna forma ani techniczny związek z inną umową (np. umową o podział majątku), lecz essentialia negotii przesądzające, jaka umowa została naprawdę zawarta.
W kwestii pytania nr 1 stanowisko Skarżącego było więc prawidłowe, co uwzględni Organ w dalszym postepowaniu. Zarzut naruszenia przez Ministra prawa materialnego, tj. art. 10 ust. 1 pkt 6 (przez niezastosowanie) oraz pkt 9 ustawy (przez nieuprawnione zastosowanie) okazał się słuszny.
Natomiast w kwestii kwalifikacji kwot rat kredytu, w części kapitałowej oraz odsetkowej, jako koszt uzyskania przychodu, stanowisko Ministra zawarte w zaskarżonej interpretacji jest prawidłowe. Otóż, jak zauważa sam Skarżący, kosztem uzyskania przychodu jest tylko taki wydatek, który został poniesiony w celu wskazanym w art. 22 ust. 1 ustawy. Nie należy przyjmować założenia, że wmontowanie w konstrukcję tej ustawowej definicji kategorii celu, w jakim wydatek ma być ponoszony, jest kwestią przypadku albo językowego lub logicznego błędu Ustawodawcy. Ten zabieg jest jak najbardziej świadomy - Ustawodawca uznaje za koszt podatkowy tylko taki wydatek, który został poniesiony intencjonalnie po to, aby osiągnąć przychód albo (i) zachować lub zabezpieczyć jego źródło. Jeśli przy ponoszeniu wydatku podatnik nie kierował się takimi intencjami, to nie poniósł kosztu. Tak więc wątpliwości Skarżącego co do tego, czy kosztem byłby wydatek, któremu nie towarzyszył zamysł uzyskania przychodu lub zachowania lub zabezpieczenia jego źródła, należy rozstrzygnąć na rzecz wniosku, że wówczas rzeczywiście nie zaistniałby koszt uzyskania przychodu, nawet, jeśli obiektywnie, niejako "przy okazji", skutkował on przychodem.
Z wniosku Skarżącego wynikało, że spłata kredytu (w zakresie kapitału i odsetek) wyniknęła z konieczności regulowania zobowiązania względem banku, taki wydatek jest więc naturalną i oczywistą konsekwencją stosunku zobowiązaniowego, którego stroną stał się Skarżący w trójstronnej umowie, jaką zawarł, i w której dwoma pozostałymi stronami stał się bank i była żona Skarżącego. Spłata rat kredytowych następowała zatem nie "w celu", lecz "w konsekwencji", była skutkiem podjętego zobowiązania cywilnego. Tym bardziej nie była podejmowana w celu, którego wymaga Ustawodawca w art. 22 ust. 1 updof.
Niezależnie od tego wypada przypomnieć, że kredyt lub pożyczka nie jest w ogóle przychodem, brakuje im bowiem cechy trwałości i nieodwracalności przysporzenia. W związku z tym spłata kredytu w zakresie samego kapitału nie może być uznana za koszt uzyskania przychodu. Kosztem mogłaby być ewentualnie rata w zakresie dotyczącym odsetek, jako wynagrodzenia banku za udostępnienie Skarżącemu kapitału. Niemniej Minister trafnie wskazał, że odsetki, jako "...wydatki na spłatę pożyczek (kredytów)...", z mocy wyraźnego rozstrzygnięcia normatywnego (art. 23 ust. 1 pkt 8 lit. a ab initio u.p.d.o.f.) zostały wykluczone z katalogu kosztów uzyskania przychodu, zaś z wniosku o wydanie interpretacji nie wynikało, aby zaszedł wyjątek określony w dalszej części tego przepisu. Zresztą w skardze zabrakło zarzutu jego naruszenia.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 146 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną interpretację.
W kwestii kosztów postępowania (kosztem tym był jedynie uiszczony przez Skarżącego wpis od skargi – 200 zł) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło