VII SA/Wa 353/17
WyrokWSA w Warszawie2017-12-06
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Renata Nawrot, Iwona Szymanowicz-Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowa przydomowego ganku w granicy działki w zabudowie szeregowej, która może objąć sąsiednią działkę budowlaną obszarem oddziaływania, wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, czy wystarczy zgłoszenie?Ratio decidendi
Budowa przydomowego ganku w granicy działki w zabudowie szeregowej, która może objąć sąsiednią działkę budowlaną obszarem oddziaływania, wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Organ administracji ma prawo nałożyć taki obowiązek na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 4 Prawa budowlanego, jeśli istnieje zagrożenie wprowadzenia, utrwalenia bądź zwiększenia ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Nie jest przy tym konieczne udowodnienie faktycznego naruszenia, wystarczy samo zagrożenie.Stan faktyczny
Skarżący zgłosił zamiar budowy przydomowego ganku w granicy działki w zabudowie szeregowej. Starosta wniósł sprzeciw, uznając, że budowa w granicy wymaga pozwolenia na budowę ze względu na objęcie sąsiedniej działki obszarem oddziaływania. Wojewoda utrzymał decyzję Starosty w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję Wojewody do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędziowie sędzia WSA Renata Nawrot, sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (spr.), Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi W.W. działającego w imieniu własnym i małoletniej N. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu dotyczącego zgłoszenia budowy oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r., Nr [...] Wojewoda [...](dalej: Wojewoda, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138
§ 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
(t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23, ze zm., zwanej dalej: k.p.a.) oraz art. 82 ust. 3 ustawy
z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 290 ze zm. zwanej dalej: p.b.), utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2016 r., Nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu dotyczącego zgłoszenia – budowy przydomowego ganku usytuowanego przy drzwiach balkonowych domu
na terenie działki nr [...] w G., przy ul.[...].
Z przedstawionych Sądowi akt administracyjnych wynika, że stan faktyczny
i prawny sprawy, w której zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie przedstawia się następująco:
W dniu [...] sierpnia 2016 r. W.W., działając w imieniu własnym oraz małoletniej córki N. W., zgłosił do Starosty [...] zamiar budowy przydomowego ganku przy drzwiach balkonowych domu (wyjściowych) na terenie działki nr [...] z obrębu [...] w G.
Decyzją z dnia [...] września 2016 r., Nr [...] Starosta [...] (dalej: Starosta, organ I instancji) wniósł sprzeciw dotyczący ww. zgłoszenia. Z mapy dołączonej do zgłoszenia wynika, że istniejący budynek na działce nr [...] znajduje się
w zabudowie szeregowej i projektowany ganek usytuowano bezpośrednio
w granicy z działką budowlaną nr ewidencyjny [...] obręb[...]. Zgodnie z § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1422, zwanego dalej: rozporządzeniem z 2002 r.), usytuowanie budynku
na działce budowlanej w sposób, o którym mowa w ust. 2 i 3 (w tym przypadku
w granicy z działką budowlaną), powoduje objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 p.b. Tym samym budowa ganku w granicy wymaga przeprowadzenia postępowania administracyjnego z udziałem właścicieli działki sąsiedniej, co jest możliwe tylko w procedurze uzyskania pozwolenia na budowę. Organ I instancji wskazał na art. 30 ust. 6 pkt 2 p.b. jako podstawę zgłoszenia sprzeciwu.
Od powyższej decyzji W.W. działający w imieniu własnym oraz małoletniej N.W. (dalej: skarżący, inwestorzy) wnieśli odwołanie, zarzucając jej: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
a) § 12 ust. 4 w związku z § 12 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia z 2002 r. przez jego błędne zastosowanie w sytuacji, kiedy przepis ten nie mógł być w ogóle zastosowany, ponieważ odległość pomiędzy granicami działek nr [...] a [...] a także już usytuowanymi na tych działkach budynkami (jako segmentami w zabudowie szeregowej) wynosi 0 cm, a zatem zachowanie wskazanych w ww. przepisach odległości nigdy nie będzie możliwe;
b) § 12 ust. 4 rozporządzenia z 2002 r. przez błędne przyjęcie, że "przydomowy ganek", o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b. jest tożsamy z pojęciem "budynek", użytym w § 12 ust. 4 rozporządzenia z 2002 r., podczas gdy są to dwa zupełnie rozbieżne pojęcia, a w konsekwencji nie można nakładać na inwestorów obowiązków nieprzewidzianych w przepisach prawa i niemożliwych do spełnienia;
c) § 12 ust. 4 w związku z § 12 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia z 2002 r. przez jego błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że budowa jakichkolwiek obiektów budowlanych objętych przepisem art. 29 ust. 1 p.b., w tym obiektu wymienionego w art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b., oznacza sytuowanie całego budynku w rozumieniu § 12 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia z 2002 r. w sytuacji, gdy istniejące budynki jako segmenty
w zabudowie szeregowej nie zachowują w ogóle wymogów odległości przewidzianych ww. przepisami, a tym samym nie można wprowadzić takiego wymogu zachowania odległości do innych obiektów, w tym do ganków przydomowych, które to obiekty nie mogą już bardziej pomniejszyć odległości, która wynosi 0 cm;
d) art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy p.b. w związku z § 12 ust. 2, ust. 3 i ust. 4 rozporządzenia z 2002 r. przez jego błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu,
że objęta zgłoszeniem budowa narusza "inne przepisy", podczas gdy wskazane "inne przepisy" nie miały w sprawie w ogóle zastosowania, bowiem nie jest możliwe zachowanie jakichkolwiek odległości wymienionych w ww. " innych przepisach", skoro
w zabudowie szeregowej ściany poszczególnych segmentów przylegają do siebie i nie ma między nimi żadnej odległości, a budowa obiektu w postaci przydomowego ganku nie może doprowadzić do pomniejszenia odległości od samego początku usytuowania budynku;
2) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy,
a mianowicie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., a także art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a.
w związku z art. 140 k.c. oraz samodzielnie art. 30 ust. 5c p.b. przez:
- odstąpienie od wyjaśnienia, że objęty zgłoszeniem obiekt (przydomowy ganek oraz jego część w postaci schodów) miały stanowić jedynie możliwe i dostępne wyjście
i wejście z budynku i do budynku na pozostającą poza budynkiem (na jego tyłach) część działki nr [...] oraz stanowiącą również własność inwestorów działkę nr[...],
co wynikało w sposób oczywisty z załączonej do zgłoszenia mapy ewidencyjnej,
- odstąpienie od wezwania inwestorów w trybie art. 30 ust. 5c p.b. do złożenia kopii mapy zasadniczej, która w sposób szczegółowy wyjaśniłaby usytuowanie obiektu względem działki nr [...] oraz granicy tej działki i wskazałaby, że w granicach działki
o nr [...] (w przeważającej części) od lica ściany budynku inwestorów przebiega obiekt budowlany/budowla przesłaniający trwale granicę działek na długości ponad 3 m, a tym samym nie jest w istocie możliwe zbliżenie przydomowego ganku bezpośrednio do granicy działki nr[...]; jedynie budynki posadowione na obydwu działkach pozostaną
w bezpośredniej granicy, a planowany zgłoszeniem obiekt ani nie zmniejszy odległości między budynkami, ani w żaden sposób nie przekroczy granicy działek.
Jednocześnie skarżący wnieśli o dopuszczenie i przeprowadzenie przez organ odwoławczy dowodu z załączonej do niniejszego odwołania kopii mapy zasadniczej
z 16 września 2016 r. na okoliczności wskazane w zarzutach naruszenia przepisów postępowania.
Wojewoda wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r., Nr [...] utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Organ odwoławczy wskazał na przepisy prawa materialnego mające znaczenie w przedmiotowej sprawie oraz opisał obowiązki poprzedzające proces inwestycyjny w zależności od zakwalifikowania samego zamierzenia.
W przedmiotowej sprawie Wojewoda wskazał, że zamierzenie inwestycyjne, objęte zgłoszeniem z dnia [...] sierpnia 2016 r., przewiduje wykonanie robót budowlanych polegających na budowie przydomowego ganku przy drzwiach balkonowych (wyjściowych) domu (przygotowanie podłoża, montaż stelażu podłogi, montaż podłogi i ścian bocznych ganku, montaż słupów nośnych dachu i dachu ganku). Do zgłoszenia inwestorzy dołączyli oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, fragment kopii mapy ewidencyjnej
z zaznaczoną lokalizacją planowanego ganku oraz schemat ganku.
Po analizie zgłoszenia oraz zarzutów odwołania Wojewoda podzielił stanowisko Starosty, że budowa ganku w granicy (w zabudowie szeregowej) wymaga przeprowadzenia postępowania administracyjnego z udziałem właścicieli działki sąsiedniej, co jest możliwe tylko w procedurze uzyskania pozwolenia na budowę. Usytuowanie budynku w granicy z działką budowlaną (§ 12 ust. 4 rozporządzenia
z 2002 r.) powoduje objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania
w rozumieniu art. 3 pkt 20 p.b. Zgłoszona inwestycja przewiduje budowę ganku
w granicy inwestorów z działką sąsiednią, zatem istnieje obawa, że jej realizacja może spowodować wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, zatem zgodnie z art. 30 ust. 7 pkt 4 p.b. właściwy organ może nałożyć w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5 p.b., obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych, objętych obowiązkiem zgłoszenia.
Wojewoda podzielił pogląd organu I instancji, że dla objętego zgłoszeniem zamierzenia konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę, co nie oznacza uniemożliwienia realizacji przedmiotowego zamierzenia. Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów inwestorów dotyczących obrazy przepisów prawa procesowego. Organ I instancji wszechstronnie i rzetelnie rozpatrzył materiał dowodowy zebrany
w sprawie, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie budzi wątpliwości. Stosownie do art. 30 ust. 7 p.b. właściwy organ może w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych zgłoszeniem. W efekcie realizacja przedmiotowego zamierzenia może nastąpić po uzyskaniu przez inwestora pozwolenia na budowę.
Od decyzji Wojewody skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, żądając uchylenia obu decyzji wydanych w tej sprawie, ewentualnie jednoczesnego umorzenia postępowania administracyjnego
z uwagi na brak podstaw do jego prowadzenia w przedmiocie sprzeciwu. Zaskarżonej decyzji zarzucili:
1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 30 ust. 7 p.b. przez utrzymanie
w mocy decyzji organu I instancji jako decyzji zgodnej z prawem, tj. decyzji wydanej
z prawidłowym zastosowaniem art. 30 ust. 7 p.b. w sytuacji, kiedy Starosta w ogóle nie stosował tego przepisu, tylko art. 30 ust. 6 pkt 2 p.b. w związku z § 12 ust. 4, ust. 2 i 3 rozporządzenia z 2002 r. oraz w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie Starosty nie nakładało na inwestorów obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonanie ganku, lecz stanowiło tylko
o wniesieniu sprzeciwu, że budowa narusza inne przepisy;
b) art. 6, art. 8 i art. 15 k.p.a. przez odstąpienie od całościowej kontroli decyzji organu I instancji w zakresie prawidłowości zastosowanych przepisów prawa materialnego, tj. art. 30 ust. 6 p.b. oraz § 12 ust. 2, 3 i 4 rozporządzenia z 2002 r.,
a w to miejsce bezzasadne uznanie prawidłowości decyzji organu I instancji w świetle zupełnie odmiennego, odrębnego i wzajemnie wykluczającego się przepisu art. 30 ust. 7 p.b., którego Starosta w ogóle nie stosował, przez co doszło do braku rzeczywistej kontroli decyzji w postępowaniu odwoławczym, braku odniesienia się do zarzutów odwołania, a tym samym do naruszenia zasady dwuinstancyjności i zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej;
c) art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., a także wszystkie te przepisy w związku z art. 140 k.c., a w odniesieniu do organu II instancji art. 7, art. 75, art.76a § 1, art. 77, art. 80 k.p.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 1, art. 75, art. 76 § 1 w związku z art. 136 k.p.a. przez:
- odstąpienie przez organ I instancji od ustalenia zasady prawdy materialnej, tj. od wyjaśnienia, że objęty zgłoszeniem obiekt - przydomowy ganek (oraz jego część
w postaci schodów) miały stanowić jedyne możliwe dostępne wyjście i wejście
z budynku i do budynku na pozostającą poza budynkiem (na jego tyłach) część działki [...] oraz stanowiącą również własność inwestorów działkę nr [...];
- odstąpienie od wezwania inwestorów w trybie art. 30 ust. 5c p.b. do złożenia kopii mapy zasadniczej, która w sposób szczegółowy wyjaśniłaby usytuowanie obiektu względem działki nr [...] oraz granicy tej działki i wskazałaby, że w granicach działki nr [...] przebiega obiekt budowlany (budowla), przesłaniający trwale granicę działek na długości ponad 3 m, a tym samym nie jest możliwe zbliżenie przydomowego ganku bezpośrednio do granicy działki [...];
- odstąpienie przez organ II instancji od ustalenia zasady prawdy materialnej
i pominięcie wniosku strony o dopuszczenie dowodu z załączonej do odwołania mapy zasadniczej z [...] września 2016 r.;
- wyprowadzenie wniosku, że istnieje obawa, że realizacja budowy może spowodować wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich (art. 30 ust. 7 pkt 4 p.b.) w sytuacji, kiedy organ I instancji nie zbierał dowodów na tę okoliczność i nie zastosował tego przepisu;
2) naruszenie prawa materialnego, tj.:
a) § 12 ust. 4 w związku z § 12 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia z 2002 r. przez jego błędne zastosowanie w sytuacji, gdy przepis ten nie mógł być w ogólne zastosowany, ponieważ odległość pomiędzy granicami działek [...] i [...], a także usytuowanymi na tych działkach budynkami wynosi 0 cm, a zatem zachowanie wskazanych w ww. przepisach odległości nigdy nie będzie możliwe, co organ odwoławczy pominął, nie odnosząc się do powyższej okoliczności i uznając, że decyzja Starosty jest prawidłowa;
b) § 12 ust. 4 rozporządzenia z 2002 r. przez przyjęcie przez organ I instancji, że "przydomowy ganek", o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b., jest tożsamy
z pojęciem "budynek", użytym w § 12 ust. 4 ww. rozporządzenia, podczas gdy są to dwa zupełnie rozbieżne pojęcia, a w konsekwencji nie można nakładać na inwestorów obowiązków nieprzewidzianych w przepisach prawa i niemożliwych do spełnienia;
c) § 12 ust. 4 w związku z § 12 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia z 2002 r. przez przyjęcie, że budowa jakichkolwiek obiektów budowlanych objętych hipotezą normy
z przepisu art. 29 ust. 1 p.b., w tym obiektu wymienionego w art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b., oznacza sytuowanie całego budynku w rozumieniu § 12 ust. 2, ust. 3 i ust. 4 ww. rozporządzenia w sytuacji, kiedy istniejące budynki, jako segmenty w zabudowie szeregowej, nie zachowują wymogów odległości przewidzianych ww. przepisami,
a tym samym nie można wprowadzać takiego wymogu zachowania odległości do innych obiektów, w tym do ganków przydomowych;
d) art. 30 ust. 6 pkt 2 p.b. w związku z § 12 ust. 2, ust. 3 i 4 rozporządzenia
z 2002 r. przez przyjęcie, że objęta zgłoszeniem budowa narusza wskazane w decyzji "inne przepisy", które w sprawie nie miały zastosowania;
e) art. 30 ust. 7 p.b. przez jego zastosowanie przez organ odwoławczy
w sytuacji, kiedy zastosowanie tego przepisu w sprawie nie wystąpiło w postępowaniu przed organem I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał stanowisko wyrażone
w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2017 r. skarżący jeszcze raz podkreślili zasadność swojego stanowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 p.p.s.a.
Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję Sąd w składzie orzekającym uznał, że
w niniejszej sprawie nie doszło do uchybień uprawniających do wyeliminowania z obrotu prawnego kwestionowanej decyzji.
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżący wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2016 r. dokonał zgłoszenia budowy ganku przydomowego przy drzwiach balkonowych (wyjściowych) domu. Stosownie do treści art. 29 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 i ust. 5 p.b. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania kontrolowanych decyzji), realizacja takiego rodzaju obiektu do powierzchni zabudowy do 35 m², co do zasady, nie wymaga pozwolenia na budowę, a jedynie jego realizacja wymaga uruchomienia ,,trybu zgłoszeniowego". Zgłoszenie budowy jest rozwiązaniem przyjętym w p.b. w odniesieniu do mniej skomplikowanych przedsięwzięć budowlanych
i znikomym oddziaływaniu na otoczenie.
Jednak z uwagi na prawny charakter zgłoszenia, poziom ochrony prawnej osób trzecich, które nie są nawet o nim powiadomione, jest przy tej instytucji zdecydowanie niższy, niż w sytuacji konieczności uzyskania pozwolenia na budowę. Skorzystanie przez właściciela z prawa zabudowy przez wybudowanie obiektu budowlanego może niekorzystnie oddziaływać na możliwość korzystania z nieruchomości należących
w szczególności do podmiotów bezpośrednio graniczących z nieruchomością zabudowaną.
Zdaniem Sądu, w przypadku zabudowy szeregowej na równi należy traktować zarówno prawo właściciela do zabudowy swojej działki, jak i prawo sąsiada, w granicy działki którego obiekt inwestora powstaje. Przedmiotowa sprawa i zaskarżona decyzja dotyczy właśnie takiej sytuacji, kiedy inwestorzy zgłosili zamiar wybudowania ganku przydomowego w zabudowie szeregowej w granicy z działką sąsiednią.
Z treści art. 30 ust. 5 p.b. (w brzmieniu z daty wydawania kontrolowanych decyzji) wynika, że zgłoszenie właściwemu organowi tego typu budowy należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonania tych robót można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu. Wynika z tego, że zwolnienie od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę poprzez dokonanie jedynie zgłoszenia nie ma charakteru bezwzględnego.
Organ administracji wnosi sprzeciw w przypadku nieuzupełnienia brakujących dokumentów w wyznaczonym przez organ terminie (art. 30 ust. 5c p.b.), gdy zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy oraz gdy zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 p.b., w miejscu, w którym taki obiekt istnieje (art. 30 ust. 6 pkt 1, 2 i 3 p.b.).
Z kolei stosownie do treści art. 30 ust. 7 p.b., właściwy organ może nałożyć
w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia (pkt 1), pogorszenie stanu środowiska lub zachowania zabytków (pkt 2), pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych (pkt 3), wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich (pkt 4).
Tak sformułowane przepisy art. 30 ust. 1, ust. 5, ust. 6 i ust. 7 p.b. oznaczają, że organ dysponuje instrumentem umożliwiającym zastosowanie przepisu art. 28 ust 1 p.b., poprzez zobowiązanie inwestora do procedury uzyskania pozwolenia na budowę. Dokonując zatem analizy zgłoszenia i dołączonych dokumentów, w zależności od wyników, organ może albo przyjąć je milcząco uznając, że odpowiada ono prawu, lub też nałożyć obowiązek uzupełnienia tego zgłoszenia, ewentualnie wnieść sprzeciw w sytuacji wystąpienia przypadków z ust. 6 tego przepisu albo może nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie obiektu budowlanego objętego zgłoszeniem (art. 30 ust. 7 p.b.).
Opierając sprzeciw na przesłankach określonych w art. 30 ust. 7 p.b. organ nie ma obowiązku wykazania, że zamierzona inwestycja spowoduje naruszenie, wymienionych
w tym przepisie dóbr, ale jedynie, że takie zagrożenie może spowodować (por. wyrok NSA
z dnia 14 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OSK 665/09, wyrok NSA dnia 18 października 2011 r. sygn. akt II OSK 1445/10, oba publ. cbosa).
Oznacza to więc, że organ, oceniając złożone zgłoszenie i badając je pod kątem przesłanek określonych art. 30 ust 7 p.b., w przypadku stwierdzenia występowania jednej
z nich, może zakwalifikować planowaną inwestycję do inwestycji wymagających uzyskania pozwolenia na budowę. W ramach uznania administracyjnego to organ ocenia, czy
w konkretnym przypadku zasadnym jest tryb uzyskania pozwolenia na budowę.
W realiach rozpoznawanej sprawy Starosta wniósł sprzeciw od przedmiotowego zgłoszenia inwestorów, ponieważ uznał, że z uwagi na zabudowę szeregową usytuowanie zamierzenia inwestycyjnego wystąpiło w granicy z działką budowlaną nr [...], co wymaga przeprowadzenia postępowania administracyjnego z udziałem właścicieli działki sąsiedniej, a to jest możliwe jedynie w procedurze uzyskania pozwolenia na budowę. Organ I instancji miał na uwadze w tym wypadku przepis art. 3 pkt 20 p.b. dotyczący objęcia sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania.
Organ odwoławczy w tym zakresie zgodził się z ustaleniami Starosty, że realizacja zgłoszonej inwestycji obejmującej budowę ganku w granicy działki inwestorów z działką sąsiednią może spowodować wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Usytuowanie planowanego obiektu jest jednoznaczne
z objęciem sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania, rozumianego jako "ograniczenia w zagospodarowaniu" jej terenu, wyrażające się właśnie we wskazanym przez Starostę przepisie art. 3 pkt 20 p.b. W takiej sytuacji organ rozpoznający zgłoszenie może nałożyć w drodze decyzji obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie art. 30 ust. 7 pkt 4 p.b., a stan taki nie będzie uzależniony od innych okoliczności, np. zgody sąsiada, czy – tak jak wskazują skarżący w skardze – istnienia w granicy ich działki innej budowli (jak wynika z protokołu rozprawy jest to mur na fundamencie o długości 3 m
i wysokości 2,40 m – 1,20 m).
Jak już wyżej wskazano, organ nie ma obowiązku wykazania, że zamierzona inwestycja spowoduje naruszenie dóbr wymienionych w art. 30 ust. 7 pkt 4 p.b., ale jedynie, że takie zagrożenie może spowodować. W takiej sytuacji zbędne było zobowiązywanie inwestorów przez organ I instancji do uzupełnienia zgłoszenia w trybie art. 30 ust. 5c p.b. przez złożenie kopii mapy zasadniczej, która wskazałaby na istnienie na działce inwestorów obiektu przesłaniającego trwale granicę działek nr [...] i nr [...].
Zgodnie z art. 30 ust. 2 p.b., w zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres
i sposób wykonania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami. Organ I instancji nie dopatrzył się konieczności uzupełnienia zgłoszenia, aby korzystał z art. 30 ust. 5c p.b., uznał je więc za kompletne.
Organ odwoławczy nie uzupełnił materiału dowodowego o wnioskowaną kopię mapy zasadniczej, czym – zdaniem Sądu - wbrew zarzutom skargi, nie naruszył przepisów dotyczących postępowania wyjaśniającego z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. (i innych wskazanych w skardze), ponieważ dowód ten nie miał wpływu na końcową ocenę Wojewody wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
W przedmiotowej sprawie nie doszło do zmiany tożsamości sprawy w zakresie stanu faktycznego i prawnego, ponieważ obie decyzje dotyczyły de facto wniesienia sprzeciwu, co oznacza, że organy obu instancji orzekały co do tego, czy inwestor może nabyć prawo do wykonywania zgłoszonych robót budowlanych. Decyzja wydana na podstawie art. 30 ust. 7 p.b. jest - w ocenie Sądu - również rodzajem sprzeciwu wobec zgłoszenia. W istocie więc wskazanie podstawy wniesienia sprzeciwu przez Starostę jako art. 30 ust. 6 pkt 2 p.b., że budowa narusza "inne przepisy", było nieprecyzyjne, chociaż niewątpliwie oba organy miały na uwadze art. 3 pkt 20 p.b. i wynikające z niego ograniczenia w zagospodarowaniu działki inwestycyjnej.
Rację ma Wojewoda, że podstawą prawną w przedmiotowej sprawie wyrażenia sprzeciwu organu wobec zgłoszenia jest art. 30 ust. 7 pkt 4 p.b. W jego ocenie należało zastosować inny przepis prawa materialnego dla wyrażenia sprzeciwu, niż to uczynił organ
I instancji. Nie ma więc tu mowy, zdaniem Sądu, o zmianie tożsamości sprawy, ponieważ nie powoduje tego sama zmiana podstawy prawnej, gdy zachowany jest podmiot, przedmiot i stan faktyczny sprawy (por. wyrok NSA z dnia 28 listopada 2014 r., II OSK 1173/13, publ. Lex nr 1658267).
O zmianie tożsamości sprawy nie świadczy okoliczność wskazywana w skardze, że rozstrzygnięcie Starosty nie nakładało na inwestorów obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonanie ganku, lecz stanowiło tylko o wniesieniu sprzeciwu, że budowa narusza inne przepisy. Należy jednak zauważyć, że z uzasadnienia decyzji Starosty wynika również, że budowa ganku w granicy wymaga przeprowadzenia postępowania administracyjnego
z udziałem właścicieli działki sąsiedniej, co jest możliwe tylko w procedurze uzyskania pozwolenia na budowę. Taka ocena była podstawą wniesienia sprzeciwu. Tak więc organy obu instancji stanęły na stanowisku konieczności przeprowadzenia procedury pozwolenia na budowę w odniesieniu do zamierzenia inwestycyjnego, będącego przedmiotem zgłoszenia.
Zdaniem Sądu, to rozumowanie organów, w okolicznościach tej sprawy, jest logiczne i zgodne z prawem, ponieważ w zabudowie szeregowej każdy obiekt budowlany powstający na jednej z działek jest istotny dla sąsiada, gdyż może stanowić potencjalnie "zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości".
Odnosząc się do argumentacji skargi, stanowiącej w istocie poszerzenie twierdzeń zamieszczonych w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej, Sąd uznał, że wobec powyższych wywodów pozostają one bez wpływu na poprawność zakwestionowanych rozstrzygnięć. Jeszcze raz należy zaakcentować, że budowa przedmiotowego ganku
w granicy z działką sąsiednią z uwagi na zabudowę szeregową powoduje objęcie strefą oddziaływania nieruchomości niestanowiącej własności inwestora. Organy obu instancji
w tym zakresie były zgodne, a więc nie można mówić o naruszeniu zasady dwuinstancyjności, praworządności czy pogłębiania zaufania do organów władzy publicznej.
Niezasadny jest zarzut skargi naruszenia przepisów postępowania, polegający na braku wyjaśnienia, że objęty zgłoszeniem ganek miał stanowić jedyne możliwe
i dostępne wyjście i wejście na pozostającą na tyłach budynku część działki inwestorów nr [...] oraz na działkę nr [...]. Zaskarżona decyzja nie oznacza uniemożliwienia realizacji przedmiotowego zamierzenia; organy wypowiedziały się jedynie co do trybu realizacji inwestycji.
Przeprowadzając kontrolę zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził zarówno naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego, jak i naruszenia przez organ przepisów postępowania, które uzasadniałyby uchylenie wydanych w sprawie decyzji. Dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło