II SA/Sz 1194/17
WyrokWSA w Szczecinie2017-12-14
Skład orzekający: Maria Mysiak, Marzena Iwankiewicz, Katarzyna Sokołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie policjanta prawa do uposażenia za okres nieobecności w służbie, spowodowanej długotrwałym zwolnieniem lekarskim i urlopem zdrowotnym, jest zasadne, jeśli policjant nie podjął służby bezpośrednio po zakończeniu urlopu, mimo skierowania na badania lekarskie, a jego zachowanie zostało uznane za zawinione naruszenie dyscypliny służbowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 126 ust. 3 ustawy o Policji, pozbawiając policjanta prawa do uposażenia za okres nieobecności w służbie. Policjant, jako funkcjonariusz z wieloletnim doświadczeniem, miał świadomość konieczności podjęcia działań umożliwiających powrót do służby po zakończeniu urlopu zdrowotnego, w tym stawienia się na badania. Jego opieszałość w tym zakresie, odmowa odbioru skierowania na badania oraz niestawienie się do służby zostały uznane za zawinione naruszenie dyscypliny służbowej, co stanowiło podstawę do pozbawienia go uposażenia.Stan faktyczny
Policjant E. G. został pozbawiony prawa do uposażenia za okres nieobecności w służbie, która wynikała z długotrwałego zwolnienia lekarskiego i urlopu zdrowotnego. Po zakończeniu urlopu zdrowotnego policjant nie stawił się do służby, powołując się na niezakończone badania lekarskie. Organy uznały jego nieobecność za nieusprawiedliwioną i zawinioną, co doprowadziło do pozbawienia go uposażenia. Policjant zaskarżył decyzje organów, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając działania organów za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi E. G. na decyzję Komendanta Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozbawienia prawa do uposażenia oddala skargę.
Komendant Powiatowy Policji w S. rozkazem personalnym z dnia
[...] r. pozbawił asp. E. G. prawa do uposażenia za okres od [...] r. do [...] r. Ponadto organ orzekł o zwrocie potrąconego uposażenia za dni 2, 14, 16 września 2015 r., z uwagi na uznanie nieobecności ww. funkcjonariusza w tych dniach za usprawiedliwione.
Powodem pozbawienia prawa do uposażenia było nieusprawiedliwienie przez policjanta swojej nieobecności w służbie w okresie od [...] r.
do [...] r. Jedynie dni, w których policjant przeprowadzał badania przed komisją lekarską, tj. 2, 14, 16 września 2015 r. organ uznał za nieobecność usprawiedliwioną, co potwierdzały wystawione przez Komendanta Powiatowego Policji w S. polecenia wyjazdu.
Funkcjonariusz złożył odwołanie od powyższego rozkazu. Komendant Policji rozkazem personalnym z dnia [...] r., utrzymał w mocy ww. rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w S., uznając, że nieobecność policjanta w służbie była nieusprawiedliwiona i z tej przyczyny uprawnione było potrącenie na podstawie art. 126 ust. 1 i 2 ustawy o Policji części uposażenia przy najbliższej wypłacie.
Wskutek rozpoznania skargi E. G., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2016 r., sygn. akt
II SA/Sz 395/16 uchylił ww. rozkaz personalny organu odwoławczego z dnia [...] r. oraz poprzedzający go rozkaz personalny organu pierwszej instancji.
Sąd podniósł, że ani organ pierwszej instancji, ani organ odwoławczy
nie dokonał analizy art. 126 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji i nie wskazał, która z przesłanek z tego przepisu znajduje zastosowanie w przypadku skarżącego, a żadnej nie można dopasować do jego zachowania. Zdaniem Sądu,
nie można zasadnie przyjąć, że skarżący opuścił służbę skoro w ogóle jej nie podjął.
Nie zachodzi więc przypadek niepodjęcia służby, o jakim mowa w ww. przepisie. Wprawdzie poprzez niedopuszczenie do służby skarżący pozostawał poza nią, ale
nie jest to równoznaczne z samowolnym jej opuszczeniem. A zatem i ta przesłanka nie znajduje zastosowania w przypadku zachowania skarżącego. Sąd stwierdził,
że organy dokonały błędnej subsumpcji ustalonego stanu faktycznego, bowiem podstawą wydania orzeczenia powinien być art. 126 ust. 3 ustawy o Policji.
W rezultacie niewłaściwego zastosowania przepisów, organy nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego i nie dokonały oceny zachowania skarżącego pod kątem ponoszenia winy za zaistniałą sytuację. W związku z powyższym, za trafne Sąd uznał zarzuty skargi naruszenia art. 7 i 9 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie podzielił natomiast zarzutu skargi o naruszeniu w sprawie przepisów art. 99 ust. 1, art. 105 ust. 1-2 ustawy o Policji. Przede wszystkim przepisy te nie były stosowane przez organy w sprawie, a zatem nie mogły zostać naruszone.
Sąd wyjaśnił, że działanie organu polegające na pozbawieniu skarżącego prawa do wynagrodzenia bez wydania w tym zakresie decyzji (rozkazu personalnego) uznać należy za błędne i naruszające przepisy art. 126 ustawy, jednak nie ma podstaw do przyjęcia, że pozbawienie prawa do uposażenia bez wydania decyzji wyklucza możliwość wydania takiej decyzji post factum. Sąd wskazał, że ponownie rozpatrując sprawę organy zobowiązane będą uzupełnić postępowanie wyjaśniające o materiał dowodowy niezbędny do ustalenia istnienia lub nie istnienia przesłanek wskazanych w art. 126 ust. 3 ustawy.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...] wydaną na podstawie art. 126
ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2016 r., poz. 1782
ze zm.), Komendant Powiatowy Policji w S. orzekł o pozbawieniu mł. aspiranta
w stanie spoczynku E. G. prawa do uposażenia za okres
od [...] r. do [...] r. (pkt 1), a nadto z uwagi na uznanie nieobecności w dnia 2, 14 i 16 września 2015 r. za usprawiedliwione, organ nakazał zwrócić funkcjonariuszowi przysługujące za te dni potrącone uposażenie (pkt 2).
Ponownie rozpatrując sprawę, po uzupełnieniu materiału dowodowego, organ ustalił, że E. G. od [...] r. do [...] r. nieprzerwanie pozostawał poza służbą przedkładając zaświadczenia o czasowej niezdolności do służby. W związku z długotrwałym zwolnieniem lekarskim, w dniu [...] r. skierowano policjanta na komisyjne badania lekarskie, wydając mu polecenie wykonania tych badań. E. G. nie poddał się tym badaniom, pomimo iż choroba nie uniemożliwiała mu stawiennictwa przed komisją lekarską MSW. W dniu 17 października 2014 r. policjant wniósł o udzielenie mu kilkukrotnie płatnego urlopu zdrowotnego i został w związku z tym ponownie skierowany na komisję lekarską. Od dnia [...] r. policjant przebywał na urlopie zdrowotnym, orzeczonym przez komisje lekarskie. Orzeczeniem z dnia [...] r. Komisja Lekarska w S. ostatni raz przedłużyła policjantowi urlop zdrowotny na okres od [...] r. do [...] r.
Komendant Powiatowy Policji w S. w dniu [...] r. ponownie skierował E. G. na komisyjne badania lekarskie, celem ustalenia jego dalszej zdolności do służby w Policji. Z. Rejonowa Komisja Lekarska MSW w S. pismem z dnia 5 sierpnia 2015 r. poinformowała policjanta o konieczności zgłoszenia się do niej w celu pobrania karty skierowania
na badania specjalistyczne. Powyższe pismo policjant odebrał w dniu 11 sierpnia
2015 r., co potwierdził we wniosku z dnia 13 sierpnia 2015 r. o wypłacenie zaliczki
na podróż służbową. Z polecenia wyjazdu służbowego wydanego w dniu 13 sierpnia 2015 r. oraz karty obiegowej wynikało, że E. G. dopiero w dniu
20 sierpnia 2015 r. stawił się w siedzibie komisji, odebrał kartę oraz rozpoczął badania.
Policjant pomimo zakończenia w dniu 25 sierpnia 2015 r. urlopu zdrowotnego, dnia następnego nie stawił się do służby. Jedynie w tym dniu, podczas rozmowy telefonicznej, poprosił dyżurnego Komendy Powiatowej w D. o przekazanie informacji, że 26 sierpnia 2015 r. nie stawi się do służby, gdyż nie zakończył badań zleconych przez komisję.
Organ stwierdził, że od dnia 26 sierpnia 2015 r. policjant zaprzestał stawiania się w służbie i nie przedstawiał żadnych okoliczności, które w świetle obowiązującego stanu prawnego mogłyby być uznane za usprawiedliwienie jego nieobecności w służbie. W dniu 28 sierpnia 2015 r. policjant odmówił osobistego odebrania skierowania na badania profilaktyczne i kontrolne od pracownika KPP w S., domagając się przesłania tego skierowania za pośrednictwem poczty.
Orzeczeniem z dnia [...] r. Z. Rejonowa Komisja Lekarska MSW w S. stwierdziła, że policjant jest zdolny do służby
z ograniczeniem oraz zdolny do służby na ostatnio zajmowanym stanowisku. W dniu
5 października 2015 r. policjant uzyskał zaświadczenie od lekarza profilaktyka o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku dzielnicowego.
Mając na uwadze zachowanie funkcjonariusza po zakończeniu korzystania
z urlopu zdrowotnego, organ uznał, że postępowanie policjanta można uznać za świadome i celowe uchylanie się od niezwłocznego przebadania przez komisję lekarską MSW i lekarza medycyny pracy, podyktowane zamiarem przedłużania nieobecności w służbie wobec nieudzielenia policjantowi urlopu wypoczynkowego bezpośrednio po urlopie zdrowotnym. Organ stwierdził, że utrudnianie stronie służbowej uzyskania informacji o stanie zdrowia w kontekście zdolności policjanta do pełnienia służby, świadczy o utracie przez funkcjonariusza cechy niezwykle ważnej w służbach mundurowych, jaką jest poddanie się szczególnej dyscyplinie służbowej.
Organ wyjaśnił ponadto, że ww. kwestia była przedmiotem postępowania dyscyplinarnego, którego rozstrzygnięcie poddano kontroli sądowoadministracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 16 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 719/16 zgodził się z ustaleniami i twierdzeniami przełożonych dyscyplinarnych co do zachowania policjanta zawartymi w orzeczeniu w przedmiocie kary dyscyplinarnej wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe oraz obniżenia stopnia. Sąd stwierdził, że E. G. miał obowiązek zgłoszenia się w dniu
26 sierpnia 2015 r. w jednostce Policji w celu podjęcia służby i przyznał rację wyższemu przełożonemu dyscyplinarnemu, że jednostronne oświadczenie woli funkcjonariusza, dotyczące niestawiennictwa na służbie nie skutkuje usprawiedliwieniem tej nieobecności, gdyż ze względu na obowiązującą dyscyplinę służbową w tej formacji oraz hierarchiczne podporządkowanie, stan taki wymaga co najmniej akceptacji przełożonego służbowego.
Zdaniem Sądu, E. G. w toku postępowania nie powołał
się na żadną inną z przyczyn wymienionych w art. 121c ustawy o Policji oraz
w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września
2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów, w tym nie powołał się na okoliczności, które pozwoliłyby na uznanie nieobecności za usprawiedliwioną. Stwierdził, że policjant wobec niewyznaczenia
na dzień 26 sierpnia 2015 r. żadnego terminu badań lekarskich na zlecenie komisji lekarskiej, winien był stawić się na służbie, by następnie – jak sam sugerował – odebrać skierowanie na kontrolne badania lekarskie, którym podlega ze względu na niezdolność do służby, spowodowaną chorobą trwającą dłużej niż 30 dni. Niedopełnienie obowiązku przyjęcia skierowania na wykonanie kontrolnych badań lekarskich, stanowiło naruszenie dyscypliny służbowej określone w art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji.
W ocenie organu, wyżej wskazane okoliczności świadczą o tym, że policjant
od dnia 26 sierpnia 2015 r. świadomie i samowolnie podejmował decyzje
o niestawiennictwie w służbie. Nie uzyskał aprobaty przełożonych co do swego działania. Nie uzgadniał z przełożonymi sposobu postępowania w obliczu braku uzyskania orzeczenia komisji lekarskiej, nie usprawiedliwiał swojej nieobecności
w służbie. Policjant odmawiając w dniu 28 sierpnia 2015 r. przyjęcia skierowania
na badania profilaktyczne i kontrolne, samowolnie zdecydował o niezrealizowaniu polecenia przełożonego w zakresie poddania się tym badaniom. Bezpośredni przełożony policjanta w dniu 3 września 2015 r. poinformował go, że nie zostanie dopuszczony do służby z uwagi na brak badań profilaktycznych i jego wcześniejsza nieobecność w pracy nie może być usprawiedliwiona. Organ podniósł, że pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika, bez aktualnego orzeczenia lekarskiego, stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku (art. 229 § 4 Kodeksu pracy).
Organ uznał nieobecność E. G. za nieusprawiedliwioną,
w okresie od [...] r. do [...] r. Wyłączył z tego okresu, te dni, w których policjant rzeczywiście poddawał się badaniom lekarskim zleconym przez komisję lekarską i uznał za usprawiedliwione nieobecności w służbie, za które przysługuje mu wynagrodzenie. Na podstawie zrealizowanych poleceń wyjazdu, organ ustalił, że w dniach 2, 14 i 16 września 2015 r. E. G. przemieszczał się do S., celem realizowania badań oznaczonych na karcie obiegowej Rejonowej Komisji Lekarskiej w S..
Zdaniem organu, policjant nie tylko samowolnie nie podjął służby, ale również ponosi winę za niemożność jej pełnienia. Policjant znając termin zakończenia urlopu zdrowotnego winien przed upływem terminu, dopełnić wszelkich starań, aby móc podjąć służbę tuż po jego zakończeniu, a nie po upływie ponad miesiąca.
Organ wskazał, że zawiadomił policjanta o terminie załatwienia sprawy oraz
o przysługujących mu w sprawie uprawnieniach z art. 10 § 1 oraz z art. 73 § 1 k.p.a.
W dniu 21 marca 2017 r., policjant zapoznał się z aktami sprawy i złożył wniosek o: udzielenie prekluzji dowodowej w wymiarze siedmiu dni; pisemne zawiadomienie strony o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodów z zebranych w sprawie dokumentów, przynajmniej na siedem dni przed terminem; pisemne zawiadomienie strony o zakończeniu czynności związanych z gromadzeniem materiału dowodowego. Zdaniem organu, wnioski procesowe policjanta świadczą jedynie o stosowaniu obstrukcji procesowej, brak było bowiem przesłanek do przedłużania przedmiotowego postępowania. Zaznaczył, że żaden z ww. wniosków nie odnosi się merytorycznie do zgromadzonego materiału dowodowego.
E. G. wniósł odwołanie od powyższej decyzji podnosząc szereg zarzutów naruszenia prawa procesowego.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...] wydaną na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., Komendant Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
Odnosząc się do kwestii prawidłowości prowadzenia postępowania administracyjnego, organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji zastosował się do wszystkich zaleceń opisanych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 31 sierpnia 2016 r, sygn. akt II SA/Sz 452/16.
Jak podniósł organ, zgodnie z zaleceniami Sądu, należało nie tylko zastosować w niniejszej decyzji art. 126 ust. 3 ustawy o Policji, ale również zbadać, czy niemożność podjęcia obowiązków służbowych była przez policjanta zawiniona, a więc, czy dopełnił on wszelkich starań, aby podjąć służbę po zakończeniu urlopu zdrowotnego. Lektura uzasadnienia decyzji Komendanta Powiatowego Policji w S. doprowadziła do wniosku, że organ ten dokonał szczegółowej analizy postępowania E. G. oraz dołączył do akt postępowania administracyjnego uzupełniający materiał dowodowy, który potwierdził, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 126 ust. 3 ustawy o Policji. Ocenę zachowania skarżącego dokonaną przez organ pierwszej instancji w Komendant Policji w pełni podzielił, uznając, że zaistniały przesłanki do pozbawienia skarżącego prawa do uposażenia za wskazany w decyzji okres.
Organ odwoławczy za nieuzasadnione uznał zastosowanie art. 108 k.p.a.
i nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności kwestionowanej odwołaniem decyzji
z dnia [...] r. Stwierdził, że nie zachodzi żadna z przesłanek wymienionych
w art. 108 k.p.a., a nadto kwestionowana decyzja dotyczy pozbawienia uposażenia
za okres od [...] r. do [...] r. Zdaniem organu odwoławczego organ pierwszej instancji nie uzasadnił w pełni zastosowania art. 108 k.p.a., ograniczając się jedynie do jednozdaniowej konkluzji. W związku z powyższym organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] r. wstrzymał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji z dnia [...] r.
E. G. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w S. ze skargą na decyzję Komendanta Policji
z dnia [...] r. wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] r. Ewentualnie w razie uznania, że decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Ponadto skarżący wniósł o dokonanie oceny prawnej przedmiotowej sprawy i zawarcie w uzasadnieniu wyroku wskazań, co do dalszego postępowania, które wiązać będą organ; zobowiązania organu do przesłania wszelkich posiadanych w sprawie dokumentów wraz z odpowiedzią na skargę, rozpoznanie niniejszej sprawy również pod nieobecność skarżącego i/lub jego pełnomocnika.
Zaskarżonej decyzji E. G. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 126 ust. 1 i następne ustawy o Policji w zw. z art. 104 § 1 i art. 110 i następne k.p.a., poprzez nieuprawnione uznanie, iż w okresie od [...] r. do [...] r., skarżący realizując badania zlecone przez komisję lekarską do której skierowany został przez Komendanta Powiatowego Policji w S. i m.in. związane z tym oczekiwanie na środki finansowe celem wykonania tychże badań, stanowi podstawę do uznania zawinionej przez niego niemożności pełnienia obowiązków służbowych, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że nieobecność skarżącego w służbie z tej przyczyny można uznać za samowolną i nieusprawiedliwioną, a w konsekwencji pozbawić prawa do uposażenia za ww. okres, co nastąpiło w dniu 1 października 2015 r.
Skarżący zarzucił wydanej decyzji także naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 87 Konstytucji RP, poprzez prowadzenie postępowania
w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, stosując ich regulacje w całkowicie dowolny sposób, a tym samym powodując ich sprzeczność z podstawowymi prawami i wolnościami strony, jako obywatela, o których mowa w ww. przepisach,
- art. 8 k.p.a. w zw. z art. 2 Konstytucji RP, poprzez naruszenie zasady zaufania obywatela do państwa prawa, poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia sprawy przy uwzględnieniu wyłącznie jednego interesu,
- art. 7, art. 8, art. 75, art. 77, art. 80 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z przedmiotową sprawą administracyjną, brak prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa, co znajduje swój wyraz w lakonicznym, niejasnym
i pokrętnym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a także brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego, w konsekwencji czego przyjęto niewłaściwe ustalenia, w myśl których, zdaniem organu, zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w S., mogła być wydana, bowiem miały zostać spełnione przesłanki określone w art. 126 ust. 3 ustawy o Policji, podczas gdy zebrany materiał dowodowy przeczy poczynionym "ustaleniom" organu,
- art. 9 k.p.a., poprzez zaniechanie przez organ obowiązku do należytego
i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, czuwając nad tym, aby strona w nim uczestnicząca nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielając jej niezbędnych wyjaśnień i wskazówek,
- art. 10 § 1 k.p.a., poprzez całkowite pozbawienie skarżącego czynnego udziału
w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienia mu wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań,
- art. 75 § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów
w sprawie, w tym na okoliczności wskazane w treści dokumentów wymienionych
we wniosku z dnia 28 marca 2017 r.,
- art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, nie podjęcie kroków niezbędnych do załatwienia sprawy w sposób praworządny i z uwzględnieniem słusznego interesu strony, który wyraża się w jego uprawnieniu do zgłaszania wszelkich dowodów, które mogą przyczynić się
do wyjaśnienia sprawy (art. 75 § 1 k.p.a.), jak chociażby m.in. dokumentów kierowanych do KPP w S., których treść zawierała informacje o przebiegu badań zleconych przez ZRKL w S., które to twierdzenie skarżący poparł wywodami z wyroków NSA: z dnia 26 października 1984 r., sygn. akt II SA 1205/84, z dnia 25 czerwca 1999 r., sygn. akt I SA 1551/98, wyroku WSA w Warszawie z dnia 12 stycznia 2006 r., sygn. akt V SA/Wa 2351/05,
- art. 79 § 1 i 2 k.p.a., poprzez zaniechanie zawiadomienia skarżącego o miejscu
i terminie przeprowadzenia dowodu z dokumentu, świadków, przynajmniej na siedem dni przed terminem, przez co doszło do naruszenia uprawienia strony do prawa do udziału w przeprowadzeniu dowodów (vide § 2 ww. przepisu), a tym samym oczywistego naruszenia art. 81 k.p.a.,
- art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak wskazań faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w niej wywodów, które nie uzasadniają racji decyzji organu administracji, a wręcz im przeczą, braku samodzielnej szczegółowej analizy organu w zakresie zleconych przez komisję badań, obecności lekarzy w poszczególne dni, czasu na dojazd i wykonanie badań, szybkości w przekazywaniu środków pieniężnych celem odbycia podróży służbowych – w tym nałożonego obowiązku systematycznego z nich rozliczania się oraz "wizyt" skarżącego w Komisariacie Policji w D.,
- art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie wskazań z wyroku WSA w Szczecinie z dnia 25 sierpnia 2016 r., w sprawie II SA/Sz 452/16.
W uzasadnieniu skargi, skarżący oświadczył, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu drugiej instancji (jak również organu pierwszej instancji), który z rażącym naruszeniem norm przepisów prawa procesowego przeprowadził postępowanie administracyjne w sposób bezpośrednio podważający zaufanie obywatela do organu Państwa. Skarżący zakwestionował ustalenia poczynione przez organy obu instancji podnosząc, że manipulują one materiałem dowodowym w taki sposób, abyuzasadnić z góry przyjętą tezę, natomiast prawidłowa jego ocena powinna prowadzić do wniosku, że jego nieobecność w służbie nie była zawiniona.
Na rozprawie w dniu 14 grudnia 2017 r. skarżący poparł skargę w całości oraz wniosek dowodowy zawarty w piśmie z dnia 11 grudnia 2017 r. Wniósł o zasądzenie kosztów przejazdu pociągiem z K. do S. w kwocie [...]zł w jedną stronę, [...] zł za przechowanie bagażu na dworcu w S., [...] zł za bilet komunikacji miejskiej w S. oraz 49 km w jedną stronę dojazdu prywatnym samochodem z D. do K..
Pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko organu i wniósł o oddalenie skargi oraz o oddalenie wniosku o przeprowadzenie dowodu z decyzji KWP w S. z dnia [...] r. Sąd postanowił oddalić wniosek dowodowy zawarty w piśmie skarżącego z dnia 11 grudnia 2017 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że sąd, zgodnie z art. z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 – j.t.), dokonuje kontroli zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – j.t. ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", pod względem zgodności z prawem.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według tego kryterium wykazała, że nie narusza ona prawa, a podniesione w skardze zarzuty okazały się nieuzasadnione.
Przystępując do rozpoznania sprawy w pierwszej kolejności należy podkreślić,
że była ona już przedmiotem badania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Szczecinie, który uchylając poprzednio wydane w tej sprawie decyzje o pozbawieniu skarżącego prawa do uposażenia, udzielił organom szczegółowych wytycznych co do dalszego toku postępowania. W szczególności Sąd wskazał na konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 126 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia1990r. o Policji (Dz. U z 2017 r. poz. 2067 – j.t.), a w konsekwencji zbadanie, czy nieobecność skarżącego w służbie miała charakter zawiniony.
Zastosowanie znajdzie zatem art. 153 p.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Rzeczą sądu w niniejszej sprawie było zatem zbadanie, czy organy zastosowały się do wytycznych wyrażonych w wyroku z dnia 25 sierpnia 2016 r.,
sygn. akt II SA/Sz 395/16, a więc czy dokonały prawidłowej subsumpcji ustalonego stanu faktycznego do normy prawnej wyrażonej w art. 126 ust. 3 ustawy o Policji,
a także, czy poczyniły ustalenia w zakresie winy skarżącego, co stanowi warunek sine qua non potrącenia uposażenia na tej podstawie.
W ocenie sądu organy obu instancji wykonały zalecenia sądu zawarte w wyroku z dnia 25 sierpnia 2016 r. Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o prawidłowo zastosowany art. 126 ust. 3 ustawy o Policji. Organ dokonał szczegółowej analizy stanu faktycznego i wyczerpująco wyjaśnił, z jakich przyczyn uznał nieobecność w skarżącego w służbie za zawinioną. Nie doszło zatem do naruszenia art. 153 p.p.s.a. Na marginesie zauważyć należy, że skarżący podnosząc ten zarzut wskazuje w skardze na niewykonanie wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 sierpnia 2016 r. sygn. akt II SA/Sz 452/16, podczas, gdy wyrok ten został wydany w innej sprawie i dotyczy innego aniżeli w niniejszej sprawie okresu, za który pozbawiono skarżącego prawa do uposażenia (od [...] r. do dnia [...] r.).
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Komendant Powiatowy Policji w S. wskazał na okoliczności, które w jego ocenie przesądzają o zawinionej nieobecności skarżącego w służbie wyjaśniając, że został on poinformowany o konieczności przeprowadzenia badań z odpowiednim wyprzedzeniem – w dniu 11 sierpnia 2015 r. został powiadomiony przez Zachodniopomorską Rejonową Komisję Lekarską MSW
w S. o konieczności zgłoszenia się, w celu pobrania karty na badania specjalistyczne. Pomimo otrzymania polecenia wyjazdu służbowego w dniu 13 sierpnia 2015 r. skarżący stawił się w Komisji dopiero w dniu 20 sierpnia 2015 r. Organ wskazywał również na to, że skarżący zaprzestał stawiania się w służbie w od dnia 26 sierpnia 2015 r., informując jedynie dyżurnego o tym, że nie wykonał wszystkich badań zleconych przez Komisję i jednocześnie nie przedstawił żadnego przewidzianego prawem usprawiedliwienia nieobecności w służbie. Odmówił również odbioru skierowania na badania profilaktyczne i kontrolne od pracownika Komendy Powiatowej Policji w S.. W ocenie organu działanie to można poczytywać za świadome i celowe uchylanie się przez skarżącego od niezwłocznego stawiennictwa przed komisją lekarską MSW podyktowane zamiarem przedłużenia nieobecności w służbie.
Zdaniem sądu dokonaną przez organy ocenę w tym zakresie należy uznać za trafną. Podkreślenia bowiem wymaga, że skarżący w okresie, którego dotyczy zaskarżona decyzja był policjantem w służbie czynnej. Jego długotrwała nieobecność
w tej służbie spowodowana była stanem zdrowia, w związku z czym korzystał z urlopów zdrowotnych. Oczywistym zatem jest, że po zakończeniu tej długotrwałej nieobecności konieczne będzie zbadanie dalszej przydatności skarżącego do służby ze względu na stan zdrowia. Jako policjant z wieloletnim doświadczeniem zawodowym, skarżący musiał mieć tego świadomość, zwłaszcza, że jak wskazano we wcześniejszym okresie korzystał ze zwolnień lekarskich i urlopów zdrowotnych.
W związku z zakończeniem kolejnego urlopu zdrowotnego i zamiarem powrotu do służby to obowiązkiem skarżącego było poinformowanie o tym przełożonych i podjęcie niezwłocznych działań, które ten powrót do służby czyniłyby możliwym.
Obowiązkiem skarżącego było zatem również zgłoszenie się na badania lekarskie, w celu potwierdzenia zdolności do służby, o czym skarżący został poinformowany w związku z odmową udzielenia urlopu wypoczynkowego.
Niezależnie od powyższego, przede wszystkim obowiązkiem skarżącego było stawienie się w służbie bezpośrednio po zakończeniu urlopu zdrowotnego, czego nie uczynił przekazując jedynie drogą telefoniczną informację o tym, że nie wykonał wszystkich zleconych badań. Tym samym skarżący naruszył dyscyplinę służbową. Podkreślenia bowiem wymaga, że służba w Policji nie jest zwykłym stosunkiem pracy, a od pełniących ją funkcjonariuszy wymaga się poddania szczególnemu rygorowi, co z kolei wynika ze specyfiki wykonywanych zadań. Od policjanta wymaga się dyspozycyjności, znajomości przepisów, które dotyczą pełnienia służby, a przede wszystkim wykonywania poleceń służbowych.
Trafnie zatem zdaniem sądu organy obu instancji oceniły działania skarżącego jako obliczone na przedłużenie nieobecności w służbie. Skoro skarżący został poinformowany o odmowie udzielenia urlopu wypoczynkowego i konieczności wykonania badań, to powinien niezwłocznie podjąć działania zmierzające do realizacji tego obowiązku. Jakkolwiek faktem jest, że ostatecznie badania te zostały wykonane, to jednak działania skarżącego wskazują, w ocenie sądu, na niczym nieuzasadnioną opieszałość.
Nie bez znaczenia w niniejszej sprawie, jak słusznie podkreślały organy obu instancji jest również okoliczność, iż naruszenie dyscypliny służbowej, polegające na niezgłoszeniu się skarżącego w dniu 26 sierpnia 2015 r. do jednostki Policji w celu podjęcia służby i zaprzestaniu jej pełnienia od tego dnia oraz nieprzedstawieniu wymaganego przepisami prawa usprawiedliwienia nieobecności, było przedmiotem postępowania dyscyplinarnego. Skarżący został uznany za winnego opisanego wyżej przewinienia dyscyplinarnego i wymierzono mu za ten czyn karę wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe. Co prawda orzeczenie dyscyplinarne zostało uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 719/16, jednak sąd w uzasadnieniu wyroku nie zakwestionował ustaleń organów prowadzących postępowanie dyscyplinarne co do winy skarżącego, a wymiar kary. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie został zaskarżony skargą kasacyjną przez organ. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 września 2017 r., sygn. akt I OSK 538/17, uchylił zaskarżony wyrok WSA
w Szczecinie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wskazać jednak należy, że w uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że zaskarżony wyrok kwestionowany był wyłącznie w zakresie, w jakim sąd pierwszej instancji podważył prawidłowość orzeczonej wobec E. G. kary dyscyplinarnej wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe oraz obniżenia stopnia. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, oznacza to, że ustalenia sądu pierwszej instancji związane z faktem, sposobem i okolicznościami popełnienia przypisanych przewinień dyscyplinarnych są wiążące i miarodajne przy ocenie współmierności zastosowanej sankcji.
Skoro zatem ustalenia postępowania dyscyplinarnego co do winy skarżącego,
w zakresie, między innymi, nieusprawiedliwionego niestawiennictwa w służbie
w okresie, którego dotyczy również zaskarżona decyzja nie zostały skutecznie zakwestionowane, to zasadnie organ uznał, że mają one bezpośrednie przełożenie na wynik postępowania w niniejszej sprawie.
Warunkiem potrącenia uposażenia, zgodnie z art. 126 ust. 3 ustawy o Policji, jest zawiniona niemożność pełnienia przez policjanta obowiązków służbowych, która została przez organ w wystarczającym stopniu wykazana. Organy prowadząc postępowanie nie naruszyły przepisów proceduralnych ani przepisów prawa materialnego. Brak było zatem podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, jak domagał się tego skarżący.
Sąd nie podzielił wyartykułowanych w skardze zarzutów naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Postępowanie zostało przeprowadzone
w sposób wnikliwy, w jego toku zgromadzono obszerny materiał dowodowy, który dawał podstawę do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia. Za niezasadne należy zatem uznać podnoszone przez skarżącego zarzuty naruszenia art. 7, 8, 77, i 80 k.p.a. Skarżącemu, wbrew jego twierdzeniom zapewniono czynny udział w postępowaniu, o czym świadczyć mogą składane przez niego wnioski dowodowe. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji szczegółowo przedstawiono stan faktyczny, który stanowił podstawę orzekania, jak również wskazano na przepisy prawa, które znalazły w tej sprawie zastosowanie. Decyzje organów obu instancji zawierają obszerne uzasadnienia, w których wyjaśniono jaki okoliczności organy wzięły pod uwagę wydając decyzje. Nie doszło zatem do naruszenia art. 107 § 3 k.p.a.
W tym stanie rzeczy sąd, w oparciu o art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło