I SA/Gl 854/17
WyrokWSA w Gliwicach2018-02-07
Skład orzekający: Eugeniusz Christ, Agata Ćwik-Bury, Dorota Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku współwłasności nieruchomości, gdzie tylko jeden ze współwłaścicieli jest przedsiębiorcą, cała nieruchomość powinna być opodatkowana według stawki dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że w przypadku współwłasności nieruchomości, gdzie jeden ze współwłaścicieli jest przedsiębiorcą, cała nieruchomość jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej i podlega opodatkowaniu według podwyższonych stawek. Solidarna odpowiedzialność współwłaścicieli wyklucza możliwość zróżnicowania stawek opodatkowania w zależności od właściwości podmiotowych poszczególnych współwłaścicieli.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2017 r. gruntów stanowiących współwłasność kilku osób fizycznych i jednej spółki prawa handlowego. Spółka prowadziła działalność gospodarczą na całej powierzchni gruntów. Organy podatkowe uznały, że całe grunty są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i zastosowały podwyższoną stawkę podatku. Skarżący kwestionował zastosowaną stawkę, twierdząc, że jest ona wyższa niż maksymalna ustawowa i że opodatkowaniu powinna podlegać tylko część nieruchomości związana z działalnością gospodarczą.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędziowie WSA Agata Ćwik-Bury, Dorota Kozłowska (spr.), Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2018 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2017 r. oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: organ odwoławczy) decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 201 z późn. zm., dalej: O.p.) po rozpatrzeniu odwołania G. K. (dalej: podatnik, skarżący), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. (dalej: organ pierwszej instancji) z dnia [...] nr [...] określającą: A. O., B. O., G. K., J. K., K. G., M. C., R. S. oraz A S.A. z siedzibą w C.(dalej: uczestnicy postępowania) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2017 w kwocie [...] zł.
Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Podatnik i uczestnicy postępowania w 2017 r. byli współwłaścicielami w częściach ułamkowych działek o numerach: [...], [...], [...] i [...] położonych w C. przy [...] oraz nr [...] i [...] położonych w C. przy [...]. Dla wyżej wymienionych działek prowadzona jest wspólna księga wieczysta nr [...], a ich łączna powierzchnia wynosi 24.594 m2. W 2017 r. działki te w ewidencji gruntów sklasyfikowane były jako tereny rekreacyjno-wypoczynkowe (Bz).
A S.A. z siedzibą w C. (dalej: A) od 21 października 2003 r. jest wpisany do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem [...]. A złożył deklarację na podatek od nieruchomości na rok 2017, w której jako przedmiot opodatkowania wykazał grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 24.594 m2, opodatkowane według stawki 0,89 zł/m2 . Natomiast G. K. i J. K. złożyli deklaracje na podatek rolny i deklaracje na podatek od nieruchomości na rok 2017, w których wykazali odpowiednio grunty w rozbiciu na poszczególne klasy użytków oraz grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 3.271 m2. Podatnicy ci zadeklarowali kwotę podatku rolnego w wysokości 1 zł.
Organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] określił podatnikowi i uczestnikom postępowania wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2017 w kwocie [...] zł. Organ podatkowy za podstawę opodatkowania przyjął grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 24.594 m2.
Od decyzji organu pierwszej instancji podatnik wniósł odwołanie, w którym zarzucił m.in. naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 716 z późn. zm., dalej: u.p.o.l.) poprzez zastosowanie stawki podatku wyższej niż przewiduje ustawa.
Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy wskazał, że z uwagi na fakt, że grunty znajdują się w posiadaniu osób fizycznych i osoby prawnej to na mocy art. 6 ust. 11 u.p.o.l. należy zastosować przepisy obowiązujące osoby prawne. Stanowiący przedmiot opodatkowania grunt posiada łącznie powierzchnię 24.594 m2 i w 2017 r. w ewidencji gruntów był sklasyfikowany w całości jako tereny rekreacyjno-wypoczynkowe. Grunt ten nie znajduje się pod wodami powierzchniowymi stojącymi lub wodami powierzchniowymi płynącymi jezior i zbiorników sztucznych. Grunt znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy jakim jest spółka, dlatego należy zakwalifikować go jako grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że w razie posiadania przez kilka podmiotów, z których tylko jeden jest przedsiębiorcą cały przedmiot opodatkowania objęty współposiadaniem jest w sensie prawnym związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Na poparcie swojej argumentacji organ powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 28 października 2004 r., sygn. akt I SA/Ol 317/04. Natomiast stawki podatku na 2017 r. zostały określone w uchwale Rady Miejskiej w Chorzowie z dnia 29 września 2016 r. nr XXVI/496/16 w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości obowiązujących na terenie Miasta Chorzów dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. W uchwale tej przyjęto stawkę podatku w wysokości 0,89 zł za 1 m2 powierzchni.
Organ odwoławczy uznał więc za prawidłową decyzję organu pierwszej instancji, wskazując, że wszyscy współwłaściciele gruntów jako podatnicy ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązanie podatkowe.
W skardze na decyzję organu odwoławczego, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. lub art. 20 ust. 2 u.p.o.l. podważając zastosowaną przez organy górną stawkę podatku, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. a która wynosi 0,89 zł/m2. W jego ocenie zastosowana przez organy podatkowe stawka jest wyższa od maksymalnej ustawowej wysokości stawki wynoszącej 0,62 zł/m2. Zatem zastosowana wysokość stawki podatkowej jest nielegalna i została ustalona poza granicami prawa. Skarżący w obszernej skardze wraz z załącznikami przedstawił szczegółowe wyliczenia matematyczne stawki, która jego zdaniem powinna zostać zastosowana. Ponadto nie zgodził się z opodatkowaniem najwyższą stawką gruntów o łącznej powierzchni 24.594 m2, która jest większa od "maksymalnej ustawowej powierzchni działki nr [...] o powierzchni 3.271 m2 ."
Skarżący wniósł o wydanie przez Sąd orzeczenia merytorycznego bądź o uchylenie zaskarżanej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Również w odpowiedzi na skargę pełnomocnik A wniósł o jej oddalenie.
Skarżący w piśmie z dnia 9 października 2017 r. podtrzymał swoją wcześniejszą argumentację i jeszcze raz przedstawił sposób w jaki powinna zostać wyliczona stawka podatkowa, kwestionując wyliczenia dokonane przez organy podatkowe.
Na rozprawie skarżący wnosił i wywodził jak w skardze oraz w piśmie procesowym z dnia 9 października 2017 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem.
Bezsporne w rozpoznawanej sprawie jest, że skarżący i pozostali uczestnicy postępowania, w tym A S.A., są współwłaścicielami nieruchomości gruntowej o numerach geodezyjnych działek: [...], [...], [...] i [...] położonych w C. przy [...] oraz nr [...] i [...] położonych w C. przy [...].
Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest zastosowana przez organy podatkowe wysokość stawki podatku od nieruchomości.
Na wstępie rozważań Sąd wskazuje, że zakres podmiotowy podatku od nieruchomości określony jest w art. 3 u.p.o.l. Ta kwestia jest bezsporna, gdyż podatnik i uczestnicy postępowania są współwłaścicielami opodatkowanej nieruchomości.
Natomiast w myśl art. 2 ust. 1 pkt 1-3 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części, a także budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Z kolei zgodnie z treścią art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej rozumie się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a (który w rozpoznawanej sprawie nie ma zastosowania). Tak więc mając na względzie treść art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. fakt posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że grunt, budynek i budowla jest związany z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Podkreślenia wymaga fakt, że w rozpoznawanej sprawie nieruchomość stanowi współwłasność, co powoduje, że obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. (art. 3 ust. 4 u.p.o.l).
Dla zastosowanej stawki podatkowej nie ma więc znaczenia okoliczność, iż tylko jeden ze współwłaścicieli przedmiotu opodatkowania prowadzi działalność gospodarczą na tej nieruchomości.
Zgodnie z art. 6 ust. 11 u.p.o.l. jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu osób fizycznych oraz osób prawnych, jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej lub spółek nieposiadających osobowości prawnej, z wyjątkiem osób tworzących wspólnotę mieszkaniową, osoby fizyczne składają deklarację na podatek od nieruchomości oraz opłacają podatek na zasadach obowiązujących osoby prawne.
Zatem osoba fizyczna będąca współwłaścicielem nieruchomości wraz z prowadzącą działalność gospodarczą osobą prawną, obowiązana jest opłacać podatek od nieruchomości według podwyższonych stawek, obowiązujących dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Kwestią ta nie budzi także wątpliwości w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/Gl 501/12 - orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych ).
O zastosowaniu konkretnej stawki podatkowej decydują względy przedmiotowe (charakter przedmiotu opodatkowania), a nie względy podmiotowe.
Przechodząc do zarzutów skarżącego, że organ podatkowy pierwszej instancji zastosował wyższą stawkę podatkową niż wynikająca z ustawy o podatkach i opłatach lokalnych Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 5. ust. 1 pkt 1lit. a) u.p.o.l. rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Istotnie w tym przepisie wskazano, że stawki nie mogą przekroczyć rocznie od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków - 0,62 zł od 1 m2 powierzchni.
Niemniej przepis ten chociaż określa wysokość stawek maksymalnych, to nie zawiera aktualnych maksymalnych stawek rocznych przedmiotowego podatku. Ustawodawca bowiem w przepisie art. 20 u.p.o.l. wprowadził możliwość i zasady waloryzacji stawek podatków i opłat lokalnych. W myśl tej regulacji górne granice stawek kwotowych określone w art. 5 ust. 1, art. 10 ust. 1 i art. 19 pkt 1, obowiązujące w danym roku podatkowym ulegają corocznie zmianie na następny rok podatkowy w stopniu odpowiadającym wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych w okresie pierwszego półrocza roku, w którym stawki ulegają zmianie, w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego. (ust. 1). Minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", górne granice stawek kwotowych na każdy rok podatkowy z uwzględnieniem zasady określonej w ust. 1, zaokrąglając je w górę do pełnych groszy (ust. 2). Wskaźnik cen, o którym mowa w ust. 1, ustala się na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego ogłoszonego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" w terminie 20 dni po upływie pierwszego półrocza (ust. 3).
Zatem stawki te są corocznie aktualizowane przez stosowne obwieszczenie Ministra Finansów w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych, które publikowane są w Monitorze Polskim. I tak w roku 2017 zgodnie z obwieszczeniem Ministra Finansów z dnia 28 lipca 2016 r. w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych w 2017 r. (M.P. z 2016 r. poz. 779) maksymalna stawka podatku dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków wynosiła 0,89 zł od 1 m2 powierzchni.
Organy podatkowe prawidłowo zastosowały stawkę podatkową, zgodnie z powołanym wyżej przepisem ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz uchwałą Rady Miejskiej w Chorzowie z dnia 29 września 2016 r. nr XXVI/496/16 w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości obowiązujących na terenie Miasta Chorzów dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. (Dziennik Urzędowy Województwa Śląskiego z 2016 r. poz. 4970).
Sąd nie uwzględnił dokonanych przez skarżącego wyliczeń wysokości należnego podatku od nieruchomości za 2017 r. Na podstawie przepisów art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 20 u.p.o.l. wysokość należnego podatku stanowi iloczyn wysokości stawki podatku (w 2017 r. wynoszący 0,89 zł) oraz powierzchni gruntu nieruchomości związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej (24.594 m2), zatem przyjętą przez organy podatkowe wysokość podatku od nieruchomości za 2017 r. wynoszącą [...] zł należy uznać za prawidłową.
Nie mógł również zostać uwzględniony zarzut podniesiony przez skarżącego, że ewentualnie opodatkowaniu powinna podlegać działka nr [...] o powierzchni 3.271 m2. A jest współwłaścicielem wszystkich wymienionych w decyzji działek i prowadzi działalność gospodarczą. Nieruchomość pozostaje więc w posiadaniu przedsiębiorcy i jako taka jest związana z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Reasumując o wyborze stawki podatku decyduje gospodarczy charakter przedmiotu opodatkowania, nie zaś właściwości podmiotowe podatników, a zobowiązanie podatkowe obarcza solidarnie wszystkich współwłaścicieli przedmiotu opodatkowania. Solidarny charakter tego zobowiązania wyklucza możliwość rozdzielenia go na poszczególnych podatników, z zastosowaniem zróżnicowanych, z uwagi na właściwości podmiotowe poszczególnych podatników, stawek opodatkowania. Obowiązujące przepisy prawa nie pozwalają na opodatkowanie części nieruchomości, stanowiącej współwłasność, stosownie do udziałów w tej nieruchomości lub zgodnie z faktycznym jej wykorzystywaniem przez poszczególnych współwłaścicieli.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369, dalej: P.p.s.a.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło