VII SA/Wa 677/16

WyrokWSA w Warszawie2017-03-22

Skład orzekający: Paweł Groński, Joanna Gierak - Podsiadły, Renata Nawrot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo odmówił uchylenia decyzji o nakazie rozbiórki budynku w trybie art. 161 § 1 k.p.a., nie przeprowadzając wystarczającego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia spełnienia przesłanek uzasadniających zastosowanie tego trybu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia spełnienia przesłanek uzasadniających zastosowanie art. 161 § 1 k.p.a. Organ nie wziął pod uwagę wszystkich okoliczności sprawy, w tym trudnej sytuacji rodzinnej i zdrowotnej strony, a także naruszenia przez Wojewodę wytycznych sądu zawartych w poprzednim wyroku. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o uchylenie decyzji nakazującej rozbiórkę budynku mieszkalnego w trybie nadzwyczajnym (art. 161 § 1 k.p.a.). Organ pierwszej instancji ustalił samowolę budowlaną i nałożył opłatę legalizacyjną, której nieuiszczenie doprowadziło do nakazu rozbiórki. Strona wniosła o uchylenie decyzji o rozbiórce, powołując się na trudną sytuację rodzinną i zdrowotną. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił uchylenia decyzji, uznając, że nie spełniono przesłanek z art. 161 § 1 k.p.a. Strona skarżąca podniosła zarzut niedostatecznego rozpatrzenia sprawy i naruszenia jej praw.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Groński (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, sędzia WSA Renata Nawrot, Protokolant ref. staż. Agata Abramowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2017 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...]; II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz [...] kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. (znak: [...], [...]) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (Dalej: GINB), działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją GINB z dnia [...] grudnia 2015 r., znak: [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Ze stanu faktycznego sprawy wynika, że w dniu [...] grudnia 2006 r. pracownicy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta [...] (dalej: PINB dla miasta [...]) przeprowadzili kontrolę nieruchomości, położonej w [...] przy ul. [...], podczas której ustalili, że [...] od dnia [...] października 2006 r. realizowała na działce nr [...], położonej w [...], przy ul. [...], roboty budowlane, związane z budową budynku mieszkalnego o wymiarach: długość - 10,77 m, szerokość - 7,00 m, powierzchnia zabudowy - 75,39 m2. Budynek jest usytuowany w odległości około 1,60 do 1,70 m od linii łączącej istniejące w gruncie znaki graniczne od strony działki nr [...]. Z kolei podczas oględzin ww. nieruchomości, przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2007 r. ustalono, że inwestor dobudował do ściany południowo - wschodniej budynku na żelbetowych ławach fundamentowych przybudówkę ze stropem przeznaczonym na podest wejściowy do budynku o wymiarach w rzucie poziomym 1,52 m x 2,72 m. Na podeście wykonano 2 słupy żelbetowe podpierające fragment stropu parteru o takich samych wymiarach jak ściany przybudówki. Organ ustalił, że budynek mieszkalny został zrealizowany w warunkach samowoli budowlanej, albowiem jego budowa rozpoczęła się w trakcie trwającego postępowania administracyjnego, lecz bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, wydanej przez organ administracji architektoniczno - budowlanej. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r., Nr [...] PINB dla miasta [...], działając na podstawie art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623, ze zm.), ustalił dla [...] opłatę legalizacyjną z tytułu samowolnego wybudowania jednorodzinnego budynku mieszkalnego w wysokości 50 000 zł. (pięćdziesiąt tysięcy złotych). Inwestor nie wykonał nałożonego obowiązku uiszczenia opłaty legalizacyjnej w związku z czym PINB dla miasta [...] decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...] nakazał [...] dokonanie rozbiórki budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przylegającą do ściany południowo-wschodniej dobudówką wejściową (budynku o powierzchni zabudowy ok. 82 m2) zrealizowanego na działce nr [...], przy ul. [...] w [...], w jej zachodniej części, od strony granicy z działką nr [...]. Decyzja ta została następnie utrzymana w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r., znak: [...]. W piśmie z dnia 3 września 2015 r. [...] wystąpiła do GINB z wnioskiem o uchylenie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r. w trybie art. 161 § 1 kpa. Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. GINB odmówił uchylenia ww. decyzji z dnia [...] lutego 2014 r. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ zwrócił uwagę na treść art. 161 § 1 kpa i nadzwyczajny charakter tego przepisu, który przejawia się w tym, że jego zastosowanie jest możliwe wyłącznie w przypadku zagrożenia podstawowych dóbr. Organ podkreślił, że wzruszenie decyzji w trybie art. 161 § 1 kpa wymaga spełnienia łącznie trzech przesłanek tj.: ostateczności decyzji, istniejącego stanu zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego albo konieczności zapobieżenia poważnym szkodom dla gospodarki narodowej lub ważnych interesów Państwa i braku możliwości usunięcia stanu zagrożenia albo zapobieżenia poważnym szkodom w inny sposób. GINB wskazał, że przeprowadzona przez niego analiza niniejszej sprawy nie wykazała, aby po wydaniu przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji z dnia [...] czerwca 2014 r. wystąpiły okoliczności zagrażające życiu lub zdrowiu ludzkiemu, powstały poważne szkody dla gospodarki narodowej lub dla ważnych interesów Państwa. Organ podniósł, że niewątpliwie rozbiórka przedmiotowego budynku nie jest korzystna dla [...], jednakże nie przedstawiła ona żadnych argumentów, które GINB mógłby uwzględnić przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] grudnia 2015 r. [...] wskazała, że próbowała zalegalizować swój dom, zadeklarowała wolę uzyskania kredytu w celu uiszczenia opłaty legalizacyjnej. Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. GINB utrzymał swoją decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ powtórzył, że analiza materiału dowodowego nie wykazała, aby w sprawie spełnione zostały przesłanki do zastosowania art. 161 § 1 kpa. Jednocześnie [...] we wniosku z dnia [...] sierpnia 2015 r. nie wskazała okoliczności uzasadniających zastosowanie tego trybu. Decyzja GINB z dnia [...] stycznia 2016 r. została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez [...], która zwróciła uwagę, że [...] lutego 2016 r. urodziła dziecko i nie ma innej możliwości zamieszkania, niż w obecnie zajmowanym domu. Wskazała także na stracone przez 10 lat zdrowie i wolę ostatecznego zalegalizowania spornego obiektu budowlanego. Wyraziła przy tym żal z powodu niedostatecznego rozpatrzenia całości sprawy i schematycznego, biurokratycznego podejścia do problemu legalizacji domu, w którym zamieszkuje wraz z rodziną. W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację przywoływaną w uzasadnieniach swoich decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona i podlega uwzględnieniu, albowiem organ nie przeprowadził w sposób wystarczający postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia spełnienia przesłanek uzasadniających zastosowanie art. 161 § 1 kpa przy uwzględnieniu całego materiału dowodowego. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że postępowanie w sprawie samowoli budowlanej zakończone decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r., znak: [...] o rozbiórce było długotrwałe, a kwalifikacja prawna samowoli w rozumieniu art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego wynikała z faktu, że inwestor wprawdzie złożył projekt budowlany z pełną dokumentacją i wystąpił o pozwolenie na budowę, jednakże część prac rozpoczął przed uzyskaniem ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta [...]. Postępowanie prowadzone przez organy nadzoru budowlanego zainicjowane zostało zawiadomieniem właścicieli sąsiedniej działki z dnia [...] listopada 2006 r., a w jego trakcie organy wydały kilkanaście decyzji i postanowień, również przy udziale Prokuratora Rejonowego w [...]. Ostatecznie organy ustaliły możliwość zalegalizowania spornego domu rodzinnego Skarżącej, w związku z czym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r., Nr [...] PINB dla Miasta [...], ustalił dla [...] opłatę legalizacyjną w wysokości 50 000 zł. Nieuiszczenie tej opłaty stało się podstawą nałożenia obowiązku rozbiórki w decyzji PINB dla Miasta [...] z dnia [...] lutego 2014 r. (utrzymanej w mocy decyzją organu II instancji z dnia [...] czerwca 2014 r., która jest objęta wnioskiem Skarżącej w trybie art. 161 § 1 kpa). Należy jednak zauważyć, że skarżąca nie uchylała się od uiszczenia opłaty legalizacyjnej, lecz zainicjowała postępowanie w sprawie jej umorzenia w całości lub części i rozłożenia na raty spłaty pozostałej kwoty tej opłaty z powodu trudnej sytuacji rodzinnej i finansowej. Postępowanie to zakończyło się wydaniem decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] odmawiającej umorzenia całości opłaty legalizacyjnej oraz części tej opłaty i udzielającej zgody na rozłożenie opłaty na raty przy jednoczesnym ustaleniu opłaty prolongacyjnej na kwotę 19937 zł. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Ministra Finansów z dnia [...] marca 2012 r., nr [...]. Obie decyzje zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1117/12. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że Skarżąca nie posiada żadnych nieruchomości, które mogłaby sprzedać, samotnie wychowuje dwoje dzieci w wieku szkolnym i jednocześnie sprawuje opiekę nad 86-letnią babcią. Ponadto nie pracuje i nie jest zarejestrowana we właściwym urzędzie pracy jako osoba bezrobotna (z pracy "na targowisku" zrezygnowała z powodu poważnej choroby babci, którą opiekuje się wraz z matką - babcia Strony nie jest zdolna do samodzielnej egzystencji i wymaga całodobowej opieki). Skarżąca zadeklarowała, że kwota, którą Strona jest w stanie wpłacić to 5.000,00 zł., jeżeli jednak nie będzie to możliwe, to może uiszczać opłatę po 500,00 zł miesięcznie przez 10 lat. Sąd w uzasadnieniu wyroku uwzględniającego skargę [...] wskazał m.in., że kwestia możliwości zarobkowych Skarżącej nie została należycie wyjaśniona, gdyż w sprawie nie ustalono, czy jej trudna sytuacja jest wynikiem zdarzeń losowych, czy wynikiem braku jej zapobiegliwości o ekonomiczny status rodziny. Nie ulega wątpliwości, że Wojewoda [...] był związany ww. prawomocnym wyrokiem i powinien przeprowadzić ponownie postępowanie w sprawie zastosowania ewentualnej ulgi w spłacie należności w postaci opłaty legalizacyjnej. Tymczasem decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] Wojewoda [...] umorzył w całości postępowanie wszczęte z wniosku [...] w oparciu o art. 105 § 1 kpa. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda [...] powołał się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie braku podstaw prawnych do wydawania decyzji w przedmiocie przyznania ulgi w spłacie opłaty legalizacyjnej zawartym w postanowieniu z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt II FSK 113/12. Powstała zatem sytuacja, w której organ – pomimo wiążącego prawomocnego wyroku WSA w Warszawie – nie wykonał zawartych w nim wytycznych powołując się na stanowisko wyrażone w orzeczeniu dotyczącym innej sprawy administracyjnej. Należy w tym miejscu stwierdzić, że w istocie możliwość zastosowania przepisów działu III Ordynacji podatkowej do opłaty legalizacyjnej, o której mowa w art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego było przedmiotem sporu, przy czym ostatecznie utrwaliła się linia orzecznicza NSA o braku możliwości zastosowania art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej w odniesieniu do opłat legalizacyjnych. Warto jednak w tym miejscu zaznaczyć, że czym innym jest zmiana istotnych okoliczności faktycznych sprawy lub stanu prawnego (które umożliwiają zwolnienie organu z obowiązku zastosowania się do wiążącej oceny zawartej w uzasadnieniu wyroku Sądu, o której mowa w art. 153 p.p.s.a.), a czym innym stanowisko wyrażone w orzeczeniu sądowoadministracyjnym dotyczącym odrębnej sprawy administracyjnej. Dodatkowo ustawą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy –Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 443) z dniem 28 czerwca 2015 r. do porządku prawnego został wprowadzony art. 49c ust. 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z którym: "1. Do opłat legalizacyjnych, o których mowa w art. 49 ust. 1 i art. 49b ust. 4, w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), z tym że uprawnienia organu podatkowego przysługują wojewodzie. 2. Złożenie wniosku, o którym mowa w art. 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, powoduje zawieszenie postępowania administracyjnego prowadzonego na podstawie art. 48, art. 49 i art. 49b do dnia rozstrzygnięcia wniosku." Obecnie zatem w obrocie prawnym pozostaje prawomocny i wiążący wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1117/12, a aktualny stan prawny umożliwia w pełni jego realizację. Na przeszkodzie temu stoi jedynie decyzja Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], umarzająca postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe (w sposób niezgodny z art. 153 p.p.s.a.). Jest rzeczą oczywistą, że przedmiotem kontroli w niniejszym postepowaniu nie jest działanie Wojewody [...] i prawidłowość zastosowania przez niego art. 105 § 1 kpa lub art. 67a Ordynacji podatkowej, lecz legalność decyzji GINB odmawiającej zastosowania art. 161 § 1 kpa. Jeżeli jednak wskazane okoliczności, w tym działanie Wojewody [...], doprowadziły do wydania nakazu rozbiórki, a okoliczności faktyczne sprawy ewidentnie wskazują na trudną sytuację rodzinną i zdrowotną [...], to GINB nie może tych kwestii nie wziąć pod uwagę. W szczególności zaś, przy tak skomplikowanym i wieloaspektowym stanie faktycznym zastosowanie art. 161 § 1 kpa wymaga sprawdzenia wszystkich okoliczności sprawy, a nie tylko – jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji GINB – wybranych kilku fragmentów stanu faktycznego, związanych z realizacją inwestycji w warunkach samowoli budowlanej i faktu nieuiszczenia opłaty legalizacyjnej. Odnosząc się do argumentacji organu odnoszącej się do samego wniosku Skarżącej należy zgodzić się, że w istocie nie podała ona żadnych argumentów, które GINB mógłby uwzględnić przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy, jednakże w sposób oczywisty nie zwalnia to organu od obowiązku zbadania czy w sprawie wystąpiły ewentualnie przesłanki uzasadniające zastosowanie nadzwyczajnego trybu określonego w art. 161 § 1 kpa. Zgodzić się także należy z organem, że wzruszenie decyzji w ww. trybie wymaga spełnienia łącznie wszystkich przesłanek, należy jednak jeszcze raz podkreślić, że ustalenie spełnienia ww. przesłanek wymaga przeprowadzenia pełnego postępowania obejmującego wszystkie okoliczności szeroko pojętej sprawy, szczególnie w przypadku tak obszernego materiału dowodowego i długotrwałego postępowania administracyjnego. Warto w tym miejscu zauważyć, że w rozpatrywanej sprawie wystąpienie przesłanek warunkujących zastosowanie art. 161 § 1 kpa jest w części oczywiste, a w części prawdopodobne. Nie ulega bowiem wątpliwości, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. jest ostateczna, a sytuacja rodzinna i zdrowotna Skarżącej budzi uzasadnione wątpliwości i wymaga dokładnej analizy. Zarówno w ugruntowanym orzecznictwie sądowoadministracyjnym (m. in. wyrok NSA z dnia 16 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 889/05, wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 997/10), jak i piśmiennictwie prawniczym akcentowana jest realność zagrożenia podstawowych dóbr wskazanych w art. 161 § 1 kpa, która musi być obiektywnie udowodniona, a zagrożenie, o jakim mowa w tym przepisie winno dotyczyć podstawowego dobra i to o tak wysokiej randze, że uzasadnione jest przyznanie mu przewagi nad indywidualnymi prawami adresata decyzji, który wykorzystuje majątkowe prawa nabyte w wyniku decyzji ostatecznej (por. też A. Wróbel, Komentarz do art. 161 k.p.a., Lex/el. 2016). W świetle art. 161 § 3 i 4 k.p.a., regulujących kwestie odszkodowawcze, czyli działania organów kompensujące stronie straty poniesione wskutek uchylenia ostatecznej decyzji administracyjnej, nie ulega wątpliwości, że przepis ten dotyczy przede wszystkim sytuacji, w których organy państwowe mają obowiązek przeciwdziałać realnym stanom zagrożenia życia i zdrowia ludzkiego oraz poważnym szkodom dla gospodarki narodowej lub ważnych interesów Państwa, a jedynym sposobem na uniknięcie tych zagrożeń jest uchylenie ostatecznej decyzji administracyjnej. Ustawodawca założył przy tym, że sytuacja ta może często wiązać się z koniecznością eliminacji decyzji, na mocy której adresat nabył prawa, w tym prawa majątkowe, z czego wynika jednoczesne wprowadzenie możliwości kompensacji szkody poniesionej przez adresata tej decyzji. Tymczasem w świetle jednolitej linii orzeczniczej sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że pojęcie "nabycia prawa" z decyzji administracyjnej nie obejmuje jedynie decyzji uprawniających, lecz także zobowiązujących. Pogląd ten jest utrwalony w doktrynie i orzecznictwie sądowym, począwszy od wyroku Naczelnego Trybunału Administracyjnego z dnia 27 stycznia 1932 r. (L. rej. 7168/29) i znajduje swoje odzwierciedlenie także w orzecznictwie Sądu Najwyższego (wyrok SN z dnia 12 grudnia 1997 r., III RN 92/97, publ. OSNAPiUS 1998, nr 10, poz. 290). Nie można zatem wykluczyć, że realne zagrożenie życia lub zdrowia ludzkiego, o których mowa w art. 161 § 1 kpa dotyczy samego adresata decyzji, na którego nałożono określony obowiązek. W tym miejscu powstaje zatem zasadnicza wątpliwości, czy uprawnione jest zawężenie zakresu przedmiotowego powołanego trybu i ograniczenie zastosowania art. 161 § 1 kpa wyłącznie do sytuacji, w której organy państwowe reagują z urzędu na sytuację kryzysową, niejako kosztem adresata decyzji ostatecznej (co wynika z prawdopodobieństwa przyjętego przez ustawodawcę). Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę nie podważa typowego i podstawowego charakteru wskazanych okoliczności, jako zasadniczo warunkujących ewentualne wykorzystanie trybu z art. 161 § 1 kpa. Sąd nie podziela jednak poglądu co do takiego zawężenia przedmiotowego ww. trybu, (rozpatrywanego przecież również na wniosek uprawnionej strony), który czyniłby z niej instytucję niemalże fikcyjną. Jeżeli zatem z okoliczności sprawy wynika potencjalne (niezbadane dostatecznie przez organ) lub wręcz realne zagrożenie dla sytuacji zdrowotnej adresata decyzji, a do niekorzystnej sytuacji prawnej strony przyczyniło się w pewnym stopniu działanie organów administracji publicznej, to należy rozważyć możliwość zastosowania trybu określonego w art. 161 §1 kpa w celu eliminacji ostatecznej decyzji i doprowadzenia do rozstrzygnięcia korzystnego dla strony, chroniącego dobra podstawowe i jednocześnie zgodnego z prawem. Z analizy całości rozpatrywanej sprawy wynika, że Skarżąca znajdowała się w trudnej sytuacji rodzinnej i zdrowotnej, a niezrealizowanie obiektu mieszkalnego lub jego rozbiórka mogłyby tę sytuację dodatkowo pogorszyć. Usiłowała ona zalegalizować wybudowany dom rodzinny, jak również nie unikała uiszczenia opłaty legalizacyjnej, choć wnioskowała o jej umorzenie, zmniejszenie lub rozłożenie na raty. Rezultatem starań Skarżącej był wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1117/12, który jednak nie został do chwili obecnej wykonany, z oczywistym naruszeniem art. 153 p.p.s.a. Powstała zatem sytuacja, w której Skarżąca z powodu naruszenia przepisów przez Wojewodę [...] pozbawiona była możliwości uzyskania ewentualnego korzystnego rozstrzygnięcia dotyczącego wysokości opłaty legalizacyjnej obiektu, który może być w świetle prawa zalegalizowany. Jednocześnie w świetle okoliczności faktycznych i prawnych sprawy brak jest podstaw do zastosowania innego trybu w celu wzruszenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r., znak: [...] o rozbiórce budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z dobudówką na działce nr [...], przy ul. [...] w [...]. Z tych powodów obowiązkiem GINB było szczególnie wnikliwe rozważenie możliwości zastosowania art. 161 § 1 kpa. Sąd podziela stanowisko organu, że określony w tym przepisie tryb stanowi instytucję nadzwyczajną, niemniej jednak uchylenie na podstawie art. 161 § 1 kpa ostatecznej decyzji administracyjnej nie może być instrumentem iluzorycznym, którego zastosowanie w praktyce nigdy nie ma miejsca. Rozpatrując ponownie wniosek [...] GINB będzie miał na uwadze powyższą ocenę prawną i wszystkie okoliczności sprawy wskazane przez Sąd. Po ewentualnym uchyleniu decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. sprawa powinna być przekazana do Ministra Finansów, który będąc związany niniejszym wyrokiem - stosownie do art. 170 pppsa - zobowiązany będzie z urzędu wszcząć postępowanie nadzwyczajne w celu eliminacji wadliwej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] i możliwości ponownego rozpatrzenia wniosku [...] o udzielenie ulgi w spłacie opłaty legalizacyjnej. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez Wojewodę [...] i zakończeniu postępowania w sprawie wysokości opłaty legalizacyjnej (w którym organy zobowiązane są uwzględnić wytyczne zawarte w prawomocnym wyroku Sądu z dnia 10 kwietnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1117/12 stosownie do art. 153 p.p.s.a.) organy nadzoru budowlanego powinny ponownie wezwać [...] do uiszczenia ostatecznie ustalonej kwoty opłaty legalizacyjnej, a po jej uiszczeniu zakończyć proces legalizacji spornej inwestycji. Biorąc powyższe pod uwagę, wobec naruszenia przez GINB art. 7, 77 § 1 i 80 kpa w zw. z art. 161 § 1 kpa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.s.a.a., orzekł jak w pkt 1 wyroku. O kosztach Sąd orzekł w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło