IV SA/Gl 210/18
WyrokWSA w Gliwicach2018-05-16
Skład orzekający: Renata Siudyka, Beata Kalaga-Gajewska, Edyta Żarkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa udostępnienia treści umowy na dostawę węgla oraz formuły cenowej, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy, jest zgodna z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz Konstytucją RP?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa udostępnienia żądanych informacji była zasadna, ponieważ spółka wykazała, że umowa stanowi tajemnicę przedsiębiorcy, co jest prawnie dopuszczalnym ograniczeniem prawa do informacji publicznej. Spółka podjęła niezbędne działania w celu zachowania poufności informacji, a ich ujawnienie mogłoby negatywnie wpłynąć na jej sytuację ekonomiczną. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej ani Konstytucji RP.Stan faktyczny
Spółka A zwróciła się do spółki B o udostępnienie umowy na dostawę węgla do planowanej elektrowni E, w tym formuły cenowej. Spółka B odmówiła, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy i poufność informacji. Po wyczerpaniu drogi odwoławczej, spółka A wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, zarzucając naruszenie prawa do informacji publicznej i wnosząc o przedstawienie pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz, Protokolant Referent- stażysta Damian Szczurowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2018 r. sprawy ze skargi "A" w K. na decyzję Polskiej Grupy Górniczej S.A. w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę.
Wnioskiem z dnia 10 października 2017 r. A w K. (dalej także A), reprezentowana przez pełnomocnika – radcę prawnego M. J., wystąpiła do B sp. z o.o. w K. (dalej także B lub Spółka) o udostępnienie informacji publicznej w postaci przesłania w formie elektronicznej na wskazany adres e-mail umowy zawartej pomiędzy C S.A. a B sp. z o.o. na dostawę węgla do planowanej elektrowni E Jednocześnie zastrzeżono, że w razie odmowy udostępnienia informacji publicznej, wnioskodawca domaga się również udzielenia informacji na temat okresu, na jaki została zawarta ww. umowa oraz ustalonej w niej ceny węgla lub określonego w umowie sposobu ustalania ceny węgla.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] B odmówiła A udzielenia informacji, w postaci udostępnienia treści umowy wieloletniej na dostawy węgla do planowanej elektrowni E, zawartej przez B sp. z o.o. z C S.A. oraz odmówiła dokładnego wyjaśnienia treści formuły cenowej zastosowanej w tejże umowie, w tym poprzez zacytowanie odpowiednich zapisów umownych - z uwagi na obowiązek zachowania w poufności wyżej wymienionej informacji, stanowiących tajemnicę przedsiębiorców
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że żądane przez A informacje były przedmiotem między innymi publicznie dostępnego raportu bieżącego nr [...] Zarządu spółki D S.A. z dnia 30 listopada 2016 r., udostępnionego do pobrania ze strony internetowej Giełdy Papierów Wartościowych www.gpw.pl lub spółki D S.A. [...] w zakładce Raporty giełdowe. Podkreślono również, że dalsze informacje nie podlegają udostępnieniu, gdyż stanowią tajemnicę organizacyjną i handlową przedsiębiorców to jest B, C S.A. oraz spółek z grupy D. Stwierdzono ponadto. że treść umowy w zakresie formuły cenowej ma walor informacji poufnych w rozumieniu art. 7 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku (Dz.U.UE.L.2014.173.1). Jednocześnie wskazano A, że w myśl art. 14 rozporządzenia z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku, zabrania się każdej osobie: a) wykorzystywania informacji poufnych lub usiłowania wykorzystywania informacji poufnych; b) rekomendowania innej osobie lub nakłaniania jej do wykorzystywania informacji poufnych; lub c) bezprawnego ujawniania informacji poufnych. B wyjaśniło, że strony umowy na dostawy węgla zastrzegły, że treść umowy stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa, tajemnicę handlową spółek z Grupy D oraz może stanowić informacje poufne w rozumieniu przepisów dotyczących obrotu instrumentami finansowymi, których nieuprawnione ujawnienie, wykorzystanie lub dokonywanie rekomendacji na ich podstawie wiąże się z odpowiedzialnością przewidzianą w powszechnie obowiązujących przepisach prawa, w tym odpowiedzialnością karną. Jednocześnie poinformowano, że poza obostrzeniami prawnymi B podjęła w celu ochrony treści przedmiotowej umowy przed ujawnieniem osobom do tego nieuprawnionym konkretne działania faktyczne. Nadto umowę objęto klauzulą "Tajemnica przedsiębiorstwa" wynikającą z Polityki Bezpieczeństwa Informacji B z dnia 21 listopada 2016 r.
B wskazała na ograniczenia w dostępie do informacji publicznej wynikające z art. 5 ust. 1 i ust 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1746 – dalej "u.d.i.p.") podkreślając, że treść umowy na dostawy węgla stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa oraz tajemnicę spółek z Grupy D. Poza tym, informacje w zakresie formuły cenowej przyjętej we wskazanym kontrakcie są także informacjami poufnymi w rozumieniu przepisów dotyczących obrotu instrumentami finansowymi. Wyjaśniła również, że żądane informację mają znaczącą wartość gospodarczą i dotyczą relacji biznesowej spółek o strategicznym znaczeniu dla gospodarki państwa, w tym dotyczą spółek, które uczestniczą lub zamierzających uczestniczyć w obrocie instrumentami finansowymi.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy A wniosła o zmianę decyzji z dnia [...]r. i udostępnienie wnioskowanych informacji. Zdaniem A nie wyjaśniono dlaczego ujawnienie wnioskowanej informacji (tj. formuły cenowej zawartej w umowie na dostawę węgła dla planowanej elektrowni E) wpłynie negatywnie na sytuację jednej ze stron umowy.
W dniu 29 grudnia 2017 r. B sp. z o.o. uległa przekształceniu w trybie art. 551 K.s.h. w spółkę akcyjną.
Decyzją z dnia [...]r. nr [...] B S.A. w K. (dalej - "B SA") utrzymała w mocy decyzję B Sp. z o.o. z siedzibą w K. z dnia [...]r. nr [...] odmawiającą udzielenia informacji z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy. B SA przedstawiła przebieg postępowania oraz wyjaśniła motywy uzasadniające odmowę dostępu do informacji publicznej w zakresie wskazanym we wniosku A. Dodatkowo wskazała, że ujawnienie treści umowy oraz formuły cenowej, w tym poprzez jeszcze dokładniejsze jej wyjaśnienie A, niż dotąd publikowane przez podmioty w Grupy D informacje, realnie może spowodować ujawnienie informacji poufnych w niej zawartych oraz zostać wykorzystane przez innego przedsiębiorcę, nie tylko z rynku polskiego, co zaoszczędzi mu wydatków lub zwiększy zyski, tym samym godząc w interes stron przedmiotowej umowy. B SA po analizie treści umowy podkreśliło, że kontrakt ten zawiera dane typowe dla umowy sprzedaży węgla - określa wolumen sprzedaży, prawa i obowiązki stron oraz zasady odpowiedzialności kontraktowej. Umowa ta wskazuje także cenę i sposób jej wypracowania oraz istotne przymioty sprzedawanego towaru, a zatem są to konkretne dane stosowane w umowach na rynku wydobycia i sprzedaży węgla kamiennego, posiadające wartość gospodarczą dla stron kontraktu oraz spółek z grupy D, inwestorów w planowaną elektrownię. W ocenie B SA zatem istnieje potrzeba ochrony informacji publicznej jako tajemnicy przedsiębiorców. N poparcie swego stanowiska B SA przytoczyło obszerne fragmenty uzasadnienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 553/15 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2016 r. sygn. akt II GSK 2806/14. W ocenie B SA w stanie faktycznym dochowany został zarówno materialny jak i formalny aspekt zachowania treści umowy, a w tym treści zastosowanej w niej formuły cenowej co uzasadnia odmowę udostępnienia żądanej informacji publicznej.
W skardze na powyższą decyzję wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach A zarzuciła naruszenie art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w związku z art. 61 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez pozbawienie skarżącej konstytucyjnego prawa do informacji publicznej dotyczącej działań podmiotów gospodarczych realizujących zadania publiczne oraz w których Skarb Państwa ma pozycję dominującą wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Ponadto, na podstawie art. 193 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wniosła o przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego co do zgodności art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze u.d.i.p. rozumianego w taki sposób, że tajemnica przedsiębiorcy w każdym wypadku przeważa nad prawem dostępu do informacji publicznej, z art. 31 ust. 3 oraz art. 61 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
W uzasadnieniu przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania akcentując, że w decyzjach wydanych w sprawie B S.A. nie kwestionowała tego, że jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Odnosząc się do stanowiska B SA skarżąca zauważyła, wskazując na ograniczenia wynikające z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., że intencją ustawodawcy nie było całkowite wyłączenie prawa do informacji publicznej w przypadku gdy informacja ta stanowi tajemnicę przedsiębiorcy. W ocenie skarżącej w niniejszej sprawie szereg argumentów przemawia za przyznaniem pierwszeństwa prawu do informacji publicznej, a to: obie strony umowy której ujawnienia domaga się skarżąca, są podmiotami kontrolowanymi przez Skarb Państwa oraz realizującymi zadania publiczne: umowa dotyczy w sposób bezpośredni gospodarowania mieniem państwa i to o znacznej wartości, nadto w mediach branżowych i popularnych pojawiają się liczne komentarze ekspertów, którzy wskazują na niezasadność budowy elektrowni E, zarówno ze względów finansowych, jak i braku zapotrzebowania na przyłączenie tak dużego bloku energetycznego do sieci przesyłowej w tej lokalizacji. W tym zakresie skarżąca wskazywała na szereg artykułów z serwisów internetowych. Zdaniem skarżącej niezasadność budowy elektrowni E wynika również z treści wystąpienia pokontrolnego NIK z 12 listopada 2014 r. po kontroli nr [...]. W ocenie skarżącej ujawnienie treści umowy na dostawę węgla, a przynajmniej treści zawartej w niej formuły cenowej, pozwoli na ocenę zasadności zarzutów i analizę rentowności planowanego przedsięwzięcia, a konieczność udostępnienia A wnioskowanej informacji nie budzi wątpliwości. Nadto skarżąca wskazała na konieczność zapewnienia społeczeństwu należytej kontroli nad działaniem państwa (kontrolowanych przez państwo podmiotów), zmierzającym do realizacji inwestycji (budowy Elektrowni E), której koszt wynosić będzie co najmniej 5 miliardów złotych, jak również działaniem polegającym na zawarciu pomiędzy dwoma kontrolowanymi przez państwo podmiotami umowy o szacowanej wartości 3,9 miliarda złotych, co jest ważniejsze od ochrony tajemnicy. Skarżąca podkreśliła, że negatywne skutki ujawnienia umowy są wysoce wątpliwe, mając na uwadze strukturę własnościową sektora górnictwa węgla kamiennego oraz sektora energetycznego w Polsce, w których absolutnie dominują podmioty kontrolowane przez Skarb Państwa.
W przypadku zajęcia przez Sąd stanowiska, zgodnie z którym art. 5 ust. 2 u.d.i.p. całkowicie pozbawia prawa dostępu do informacji publicznej gdy stanowi ona tajemnicę przedsiębiorcy, skarżąca wniosła o wystąpienie z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego o zgodność art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze u.d.i.p. rozumianego w ten sposób, że całkowicie wyłącza on prawo dostępu do informacji publicznej w przypadku gdy stanowi ona tajemnicę przedsiębiorcy, z art. 31 ust. 3 oraz art. 61 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
W opinii skarżącej zasadność wyłączenia prawa dostępu do informacji publicznej powinna być w świetle art. 61 ust. 3 Konstytucji RP analizowana pod kątem spełnienia kryteriów przydatności, konieczności oraz proporcjonalności sensu stricto w realiach konkretnej sprawy. Nie sposób bowiem uznać, że w każdej sytuacji tajemnica przedsiębiorstwa ma wyższą wartość i zasługuje na silniejszą ochronę niż prawo do informacji publicznej.
W odpowiedzi B SA wniosła o oddalenie skargi oraz zasądzenie od skarżącej ma jej rzecz kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu podkreśliła, że B SA prowadzi działalność gospodarczą w kluczowych dla państwa i obywateli sektorach, a obecnie Skarb Państwa i państwowe osoby prawne dysponują siłą ponad 43% głosów na walnym zgromadzeniu B, a wobec powyższego spółka nie uchylała się od załatwienia wniosku A. Podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko B SA podkreśliła, że wskutek wpływu wniosków skarżącej dwukrotnie poddano analizie treść postanowień umowy oraz zakres obowiązków ciążących na spółce. Zauważyła dalej, odnosząc się do treści dołączonego do skargi raportu NIK z 12 listopada 2014 r., że również NIK działając na podstawie art. 5 ust 2 u.d.i.p. w związku z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. z 2003 r., nr 153, poz. 1503 ze zm.), nie ujawnił w tymże raporcie istotnych informacji chronionych tajemnicą przedsiębiorcy. Ostatecznie B SA stwierdziło, że informacje żądane przez skarżącą mają znaczącą wartość gospodarczą dla spółek, a cel ich pozyskania przez A nie jest jednoznaczny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu, skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja B S.A. z dnia [...]r. oraz poprzedzająca ją decyzja B sp. z o.o. z dnia [...]r. nie naruszają prawa.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że prawo dostępu do informacji publicznej jest gwarantowane konstytucyjnie jako podstawowe prawo obywateli. Konstytucja RP w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Zgodnie z art. 61 ust. 3 Konstytucji RP ograniczenie powyższego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa.
Ustawa z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.- dalej "u.d.i.p."), służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Przy czym owo "każdy" należy rozumieć jako każdy człowiek (osoba fizyczna) lub podmiot prawa prywatnego.
Nie budzi także wątpliwości, że żądanie dostępu do informacji publicznej nie oznacza automatycznie, iż adresat wniosku o udostępnienie takowej informacji jest bezwzględnie zobowiązany do jej ujawnienia.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Ustawa ta znajduje zastosowanie tylko, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy.
Art. 4 u.d.i.p. wymienia podmioty zobowiązane do udzielenia informacji publicznej stanowiąc, że do udostępniania informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
1) organy władzy publicznej;
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych;
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa;
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego;
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Bezspornym w sprawie jest fakt, że B SA (a uprzednio B sp. z o.o.) jest przedsiębiorstwem prowadzącym działalność gospodarczą w kluczowych dla państwa i obywateli sektorach i jest przedsiębiorstwem energetycznym. Sąd w składzie orzekającym podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 15 października 2013 roku, w sprawie o sygn. akt I OSK 1212/12, w myśl którego pojęcie "zadanie publiczne" użyte w art. 4 u.d.i.p. zamiast pojęcia "zadanie władzy publicznej" użytego w art. 61 Konstytucji RP ignoruje element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty nie będące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadania publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli. Przedsiębiorstwa energetyczne w związku z powierzeniem im zadań związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa energetycznego kraju są przedsiębiorstwami użyteczności publicznej i wykonują zadania publiczne w rozumieniu art. 4 u.d.i.p.
Przedmiotem sporu jest kwestia zasadności odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej.
W myśl art. 5 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Zgodnie z treścią art. 5 ust 2 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu m.in. ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. Przepis art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. z 2003 r., nr 153, poz. 1503 ze zm.- dalej "u.z.n.k."), wskazuje, że tajemnicę przedsiębiorstwa stanowią nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Powyższe wskazuje, iż dla odmowy udostępnienia określonej informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy spełnione muszą być przesłanki formalne i materialne (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka – Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, str. 118 – 119, a także wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 192/13; wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 2490/14; wyrok NSA z dnia 17 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 1993/16, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przesłanka formalna wyraża się w zamanifestowaniu woli konkretnego przedsiębiorcy utajnienia określonych informacji. Z kolei przesłanka materialna polega na tym, że informacje objęte tajemnicą przedsiębiorcy powinny stanowić informacje, których ujawnienie mogłoby mieć wpływ na jego sytuację ekonomiczną, jakkolwiek nie muszą mieć same w sobie wartości gospodarczej. Obie te przesłanki muszą być spełnione, aby dana informacja publiczna podlegała ochronie z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy. Wobec powyższego stwierdzić należy, że uzasadnienie decyzji odmawiającej udostępnienia informacji z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.) powinno zawierać argumentację wskazującą na okoliczność spełnienia zarówno przesłanek formalnych, jak i materialnych orzeczonej odmowy. Konieczne bowiem jest wykazanie, że konkretne informacje zawierają tajemnicę przedsiębiorstwa. Szczególnie precyzyjne i wyczerpujące uzasadnienie powinny zawierać te decyzje, w których dokonuje się analizy takich klauzul generalnych jak "tajemnica przedsiębiorcy" i "tajemnica przedsiębiorstwa". Tajemnicę przedsiębiorcy wyprowadza się z tajemnicy przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 11 ust. 4 u.z.n.k. i pojęcia te w zasadzie pokrywają się zakresowo, choć tajemnica przedsiębiorcy w niektórych sytuacjach może być rozumiana szerzej (zob. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 511/13, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).. Należy również wskazać, że zgodnie z art. 11 ust 4 u.z.n.k. przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. W doktrynie przyjmuje się, że ze stanem poufności będziemy mieli do czynienia tylko wtedy, gdy przedsiębiorca kontroluje liczbę i charakter osób mających dostęp do określonych informacji." (E. Nowińska, M. Du Vail, Komentarz do ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, Warszawa 2013 r.). Informację poufną można zatem uznać za tajemnicę, kiedy przedsiębiorca ma wolę, by pozostała ona tajemnicą dla pewnych kół odbiorców, konkurentów, wola ta dla innych osób musi być rozpoznawalna. Podkreślić zatem należy, że każda nieujawniona do wiadomości publicznej informacja techniczna, technologiczna, organizacyjna przedsiębiorstwa lub inna informacja posiadająca wartość gospodarczą, co do której przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności powinna być – przed jej udostępnieniem w trybie przepisów u.d.i.p. – indywidualnie oceniona pod kątem zakwalifikowania jej jako tajemnicy przedsiębiorcy. Podczas analizy powyższych okoliczności istotne jest także, że ograniczenie dostępności informacji publicznej ze względu na tajemnicę ustawowo chronioną ma charakter wyjątku od zasady jawności informacji publicznej. Wystarczającą przesłanką dla uznania pewnych danych za objętych tajemnicą przedsiębiorstwa jest to, że mają one wartość gospodarczą dla przedsiębiorcy, który podjął kroki w celu utajnienia tych danych. Strona powołująca się na wartość gospodarczą określonych danych winna wykazać istnienie tej okoliczności i sporządzając motywy decyzji przedstawić w nich swoją argumentację w sposób wyczerpujący. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja spełnia powyżej opisane kryteria. W realiach rozpatrywanej sprawy odmawiając udostępnienia wnioskodawcy udzielenia żądanych informacji, B SA powołała się na tajemnicę przedsiębiorcy wyjaśniając jednocześnie, że strony umowy na dostawy węgla zastrzegły, że treść umowy stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa, tajemnicę handlową spółek z Grupy D oraz może stanowić informacje poufne w rozumieniu przepisów dotyczących obrotu instrumentami finansowymi, których nieuprawnione ujawnienie, wykorzystanie lub dokonywanie rekomendacji na ich podstawie wiąże się z odpowiedzialnością przewidzianą w powszechnie obowiązujących przepisach prawa, w tym odpowiedzialnością karną. B SA zaakcentowała, że poza obostrzeniami prawnymi podjęła w celu ochrony treści przedmiotu umowy przed ujawnieniem osobom do tego nieuprawnionym konkretne działania faktyczne. Nadto umowę objęto klauzulą "Tajemnica przedsiębiorstwa" wynikającą z Polityki Bezpieczeństwa Informacji B z dnia 21 listopada 2016 r.
W ocenie Sądu uzasadnienie decyzji jest jasne, a B wykazała przyczyny odmowy udzielenia żądanych informacji ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa oraz wyjaśniła w jaki sposób umowa jest chroniona przed dostępem osób spoza określonego kręgu, a zarzuty skargi są niezasadne.
Odnośnie zaś wniosku o zadanie pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu wskazać należy, że zgodnie z art. 193 Konstytucji RP, każdy Sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne, co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją RP, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnie sprawy toczącej się przed Sądem. Możliwość zadania pytania prawnego jest zatem uprawnieniem Sądu, z którego powinien on skorzystać w sytuacji, gdy poweźmie wątpliwość, co do istnienia wskazanej wyżej zgodności, a rozwianie tej wątpliwości jest niezbędne dla rozstrzygnięcia. W sprawie niniejszej Sąd nie uznał za uzasadnione przedstawienie pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu, co do zgodności art. 5 ust. 2 zdanie pierwsze u.d.i.p. rozumianego w ten sposób, że całkowicie wyłącza on prawo dostępu do informacji publicznej w przypadku gdy stanowi ona tajemnicę przedsiębiorcy, z art. 31 ust. 3 oraz art. 61 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ponieważ nie podziela przedstawionych przez skarżącą wątpliwości w tym zakresie.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło