III SA/Po 186/18

Dnia 23 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie WSA Marzenna Kosewska (spr.) WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2018 roku przy udziale Prokuratora Prokuratury Regionalnej w P. Z. P. sprawy ze skargi M. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w P. z dnia [...] stycznia 2018r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu podatku akcyzowego oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w P., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.), dalej "O.p." i art. 107 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2014 r., poz. 752 ze zm.), dalej "u.p.a.", utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P. z [...] lutego 2017 r. orzekającą o odmowie zwrotu podatku akcyzowego zapłaconego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym pięciu samochodów osobowych wymienionych w decyzji, będących następnie przedmiotem dostawy wewnątrzwspólnotowej - w wysokości 15 000 zł. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że odpowiednio 25 lipca 2016 r. (dwa samochody) i 17 sierpnia 2016 r. (trzy samochody) pojazdy w trybie art. 74 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), dalej "Prawo o ruchu drogowym", decyzjami Prezydenta Miasta G. zarejestrowano czasowo na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (w celu ich rejestracji i dopuszczenia do ruchu na tym terytorium), co oznacza dopuszczenie ich do konsumpcji na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a 24 sierpnia 2016 r. wskutek sprzedaży dostarczono je wewnątrzwspólnotowo do N. Strona dokonała więc dostawy do N. samochodów osobowych uprzednio zarejestrowanych w Rzeczypospolitej Polskiej. Zdaniem organu odwoławczego na wynik sprawy nie mają wpływu decyzje Prezydenta Miasta G. orzekające o umorzeniu postępowania w sprawie rejestracji przedmiotowych samochodów, gdyż warunkiem zwrotu podatku akcyzowego jest niezarejestrowanie pojazdów, a rejestracje nastąpiły. W skardze strona zarzuciła naruszenie: 1. art. 107 ust. 1 u.p.a. przez błędną wykładnię przesłanki "zarejestrowania samochodu osobowego" i uznanie, że pojęcie "rejestracja" jest równoznaczne z pojęciem "rejestracja czasowa", 2. art. 120, art. 121 § 1 i 2 i art. 124 O.p. przez przeprowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych; nieudzielenie stronie niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem postępowania; niewyjaśnienie stronie zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwianiu sprawy, co w konsekwencji prowadzi do wniosku i wrażenia, że organ nie działał na podstawie przepisów prawa, a dowolnie, na podstawie swojego subiektywnego oglądu sprawy, mającego za główny wyznacznik ekonomiczny interes Skarbu Państwa. W uzasadnieniu skargi wskazano, że: - w innych decyzjach Naczelnika Urzędu Celnego w P., wydanych w stosunku do skarżącego, orzekał on o zwrocie podatku akcyzowego w trybie art. 107 ust. 1 u.p.a., przy czym samochody były także czasowo zarejestrowane; - decyzjami Prezydenta Miasta G. nie tylko umorzono postępowanie w sprawie rejestracji przedmiotowych pojazdów, ale również uchylono decyzje o ich czasowej rejestracji, co oznacza stwierdzenie ich nieistnienia. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Warunkiem zastosowania prawa materialnego jest ustalenie faktów istotnych dla rozstrzygnięcia z dokładnością pozwalającą na trafne zastosowanie prawa materialnego i przy zachowaniu gwarancji procesowych strony postępowania. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.) stanowiącą, że w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, to na organie podatkowym spoczywa ciężar dowodzenia wszystkich faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, czyli obowiązek dokładnego ustalenia stanu faktycznego. Jednocześnie organ obowiązany jest prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, to jest starannie i merytorycznie poprawnie (art. 121 § 1 O.p.), udzielając jednocześnie niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania (art. 121 § 2 O.p.). Organy powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez stosowania środków przymusu (art. 124 O.p.), działając na podstawie przepisów prawa (art. 120 O.p.). W ocenie Sądu zarówno zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji wydano w postępowaniu spełniającym powyższe wymagania. Zgodnie z art. 107 ust. 1 u.p.a. - w brzmieniu obowiązującym w czasie dokonywania przez stronę czynności relewantnych do rozpatrzenia wniosku o zwrot akcyzy (2016 r.) - podmiot, który nabył prawo rozporządzania jak właściciel samochodem osobowym niezarejestrowanym wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym, od którego akcyza została zapłacona na terytorium kraju, dokonujący dostawy wewnątrzwspólnotowej tego samochodu osobowego, ma prawo do zwrotu akcyzy na wniosek złożony właściwemu naczelnikowi urzędu celnego w terminie roku od dnia dokonania dostawy wewnątrzwspólnotowej tego samochodu osobowego. W kontrolowanej przez Sąd sprawie spór dotyczył zaistnienia przesłanki z art. 107 ust. 1 u.p.a. w postaci rejestracji pojazdów na terenie kraju. Zdaniem skarżącego przedmiotowe pojazdy nie były zarejestrowane, stąd należy mu się zwrot zapłaconego od nich podatku akcyzowego. Sąd podziela ocenę prawną dokonaną przez organy, że przedmiotowe pojazdy były zarejestrowane na terenie kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym, przed ich dostawą wewnątrzwspólnotową. Ustawodawca w zakresie przesłanki "braku zarejestrowania samochodu osobowego na terytorium kraju" odwołuje się do przepisów o ruchu drogowym. Rejestracji pojazdu dokonuje się w trybie art. 72 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym. Ponadto, zgodnie z art. 74 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym (w brzmieniu właściwym dla sprawy) czasowej rejestracji dokonuje się m. in.: 1) z urzędu - po złożeniu wniosku o rejestrację pojazdu; 2) na wniosek właściciela pojazdu - w celu umożliwienia wywozu pojazdu za granicę. Zgodnie z art. 74 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym czasowej rejestracji zasadniczo dokonuje się na okres nieprzekraczający 30 dni. Sąd, biorąc pod uwagę powyższe przepisy, akceptuje pogląd, zawierający wykładnię art. 107 ust. 1 u.p.a., zgodnie z którym niezarejestrowanie samochodu osobowego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym, oznacza, że wolą ustawodawcy było objęcie zakresem unormowania u.p.a. wszystkich przypadków wcześniejszej rejestracji samochodu osobowego na terytorium kraju. Przepis art. 72 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym zawiera ogólną normę odnoszącą się do każdej rejestracji, a więc również i do rejestracji czasowej pojazdu, o której mowa w art. 74 tej ustawy (por. wyrok NSA o sygn. akt I OSK 1168/10 - dostępny w na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej "CBOSA"). Gdyby zamiarem ustawodawcy miało być zróżnicowanie określonych w art. 107 ust. 1 u.p.a. skutków prawnopodatkowych rejestracji stałej i czasowej, z pewnością wyraziłby swoją wolę w omawianej kwestii w zdecydowanie inny sposób, niż to uczynił (por. wyroki NSA o sygn. akt I GSK 124/13 i I GSK 962/16 - dostępne w CBOSA). Rejestracja czasowa z urzędu jest etapem postępowania w sprawie rejestracji i poprzedza ostateczne dopuszczenie pojazdów do ruchu. Celem postępowania było dopuszczenie pojazdów do ruchu na terytorium kraju. Czasowa rejestracja z urzędu umożliwia właścicielowi pojazdu jego użytkowanie w jej ramach czasowych. W rozpoznawanej sprawie pojazdy zarejestrowano czasowo w procedurze rejestracji stałej odpowiednio 25 lipca 2016 r. (dwa samochody) i 17 sierpnia 2016 r. (trzy samochody), a ich dostawa wewnątrzwspólnotowa nastąpiła 24 sierpnia 2016 r., czyli już po ich zarejestrowaniu. Uprzednia rejestracja samochodów stanowi przeszkodę do zwrotu podatku akcyzowego na rzecz skarżącego. Dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma znaczenia, że: - w innych decyzjach wydanych w stosunku do skarżącego Naczelnik Urzędu Celnego w P. w analogicznym stanie faktycznym i prawnym orzekał o zwrocie podatku akcyzowego w trybie art. 107 ust. 1 u.p.a. (samochody były także czasowo zarejestrowane); na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Sąd rozstrzyga bowiem jedynie w granicach danej sprawy; rozstrzygnięcia w innych sprawach administracyjnych nie mają wpływu na wynik niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej; - decyzjami Prezydenta Miasta G. nie tylko umorzono postępowanie w sprawie rejestracji przedmiotowych pojazdów, ale również uchylono decyzje o ich czasowej rejestracji; wbrew stanowisku skarżącego uchylenie decyzji o czasowej rejestracji pojazdów nie oznacza stwierdzenia ich nieistnienia, gdyż uchylenie decyzji nie ma mocy wstecznej; uchylenie decyzji o rejestracji niweczy jej skutki prawne jedynie na przyszłość, a zatem decyzje o rejestracji wywoływały skutki prawne do chwili ich uchylenia; w konsekwencji, mimo następczego uchylenia decyzji o czasowej rejestracji, pojazdy objęte tymi decyzjami były czasowo zarejestrowane w czasie dokonywania dostawy wewnątrzwspólnotowej. Z powyższych powodów niezasadny jest zarzut naruszenia art. 107 ust. 1 u.p.a. i wskazanych w skardze przepisów postępowania. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.