II SA/Ol 209/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk (spr.) Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant specjalista Anna Piontczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2018 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę. Decyzją z dnia 22 grudnia 2017 r., Starosta "[...]"zatrzymał "[...]"- na okres trzech miesięcy od 26 listopada 2017 r. do 26 lutego 2018 r. włącznie - prawo jazdy kat. "[...]", wydane w dniu 4 września 2014 r. przez Starostę "[...]". Organ nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji podał, że Komendant Powiatowy Policji w "[...]", działając na podstawie art. 135 ust. 1a lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2017 r., poz. 128), zwanej dalej "p.r.d.", dnia 26 listopada 2017 r. zatrzymał skarżącemu ww. dokument prawa jazdy w związku z kierowaniem przez stronę pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Strona wniosła o zwrócenie się do Komendanta Powiatowego Policji w "[...]"o przedłożenie certyfikatów legalizacyjnych, świadectw legalizacji oraz karty technicznej urządzenia pomiarowego, którym dokonano pomiaru prędkości oraz o zawieszenie postępowania administracyjnego do czasu prawomocnego zakończenia sprawy wobec strony przed Sądem Rejonowym w "[...]", która zostanie wszczęta wobec odmowy przyjęcia mandatu za przypisywane wykroczenie. Zawiadomieniem z dnia 6 grudnia 2017 r., Starosta "[...]"wszczął postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy "[...]". Postanowieniem z dnia 11 grudnia 2017 r., organ pierwszej instancji odmówił zawieszenia toczącego się postępowania w sprawie zatrzymania stronie prawa jazdy. Organ uznał, że w aktach kierowcy znajduje się świadectwo legalizacji pionowej przyrządu do pomiaru prędkości. Dokumentacja ta jest wystarczająca do prawidłowego przeprowadzenia postępowania administracyjnego, z czym nie zgadzała się strona. Starosta wskazał w decyzji, że nie prowadzi własnych ustaleń dotyczących faktu przekroczenia prędkości, ale opiera swoje rozstrzygnięcie na informacji przekazanej z policji. Starosta "[...]"stwierdził, że zgodnie z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257), zwanej dalej: "K.p.a."., ocenił na podstawie dostarczonej przez policję dokumentacji, że okoliczność kierowania przez stronę pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym została udowodniona, a strona miała możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Przepis art. 102 ust. 1 pkt 4 oraz 1c ustawy o kierujących pojazdami nakłada na starostę obowiązek wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy na okres trzech miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności. W odwołaniu, złożonym od powyższej decyzji, "[...]"zarzucił naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie i niezawieszenie toczącego się postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd zagadnienia wstępnego w zakresie ustalenia, ile dokładnie km/h odwołujący się przekroczył dozwoloną prędkość w terenie zabudowanym. "[...]"zarzucił także naruszenie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017 r., poz. 978 z późn. zm.)w zw. z § 21 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 17 lutego 2014 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać przyrządy do pomiaru prędkości pojazdów w ruchu drogowym oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz.U. z 2014 r., po. 281). W ocenie odwołującego się, organ pierwszej instancji naruszył również postanowienia art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 78 § 1 K.p.a., poprzez ich niezastosowanie oraz art. 80 K.p.a., poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie. Organ naruszył też – zdaniem odwołującego się – art. 81a § 1 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie i brak rozstrzygnięcia na korzyść strony wątpliwości w zakresie wartości prędkości oraz popełnił błąd w ustaleniach faktycznych, poprzez uznanie, ze "[...]"przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h w terenie zabudowanym. Po rozpatrzeniu odwołania strony, decyzją z dnia 24 stycznia 2018 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w "[...]"utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji będącą przedmiotem odwołania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium powołało się na postanowienia art. 102 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 1c i 1e ustawy o kierujących pojazdami. Wskazano też na przepisy art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 541), zmieniony przez art. 4 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2016 r., poz. 2001). Wskazano, że do dnia 3 czerwca 2018 r., podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz ust. 1d i art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy, wymienionej w art. 5, jest informacja, o której mowa odpowiednio w pkt 1 lub 3, czyli informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy wymienionej w art. 4. Z powołanych przepisów wynika, że decyzja w sprawie zatrzymania prawa jazdy z powodu przekroczenia dopuszczalnej prędkości na obszarze zabudowanym ma charakter obligatoryjny. Stwierdzenie przez organ iż w sprawie wystąpił jeden z przypadków opisanych w art. 102 ustawy o kierujących pojazdami, obliguje go zarówno do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, jak i do nadania tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W przedmiotowej sprawie, w dniu 30 listopada 2017 r., do Starostwa Powiatowego w "[...]"wpłynęło zawiadomienie Komendy Powiatowej Policji w "[...]"informujące o przekroczeniu przez "[...]"kierującego pojazdem "[...]"w dniu 26 listopada 2017 r. dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/ha obszarze zabudowanym w miejscowości "[...]". Powyższe obligowało organ do wszczęcia postępowania i wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Organ odwoławczy uznał za niezasadne zarzuty odwołania i stwierdził, że postępowanie organu pierwszej instancji przeprowadzone zostało z zachowaniem podstawowych reguł postępowania, a wydana decyzja odpowiada rygorom z art. 107 § 1 i 3 K.p.a. Bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 97§ 1 pkt 4 K.p.a., gdyż odmowa przyjęcia mandatu karnego przez kierowcę nie stanowi okoliczności uzasadniającej zawieszenie postępowania. Organ nie bada okoliczności, w jakich doszło do popełnienia wykroczenia i opiera swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na przekazanej informacji o zatrzymaniu prawa jazdy. W skardze, złożonej do tut. Sądu na powyższą decyzję Kolegium, "[...]"powtórzył w większości zarzuty i argumentację zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Podkreślił, że sama wartość stwierdzonego przez policję przekroczenia prędkości w obszarze zabudowanym o wartość dopuszczonego przez producenta urządzenia błędu pomiarowego nakazywała szczególną ostrożność i dociekliwość w zakresie ustalenia stanu faktycznego. W sytuacji, gdy strona stawia zarzut w tym przedmiocie, wskazując na toczące się jednocześnie postępowanie karne w związku z odmową przyjęcia mandatu, wówczas kwestią najistotniejszą jest ustalenie, czy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Organ nie może tu opierać się wyłącznie na informacji, przekazanej przez policję. Żaden przepis prawa nie zabrania organowi dokonania własnych ustaleń w przedmiocie przekroczenia dopuszczalnej prędkości. Rozstrzygnięcie tego nastąpi w toczącym się równolegle postępowaniu karnym. W ocenie skarżącego, wskazane byłoby zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania przez sąd powszechny. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a także o zwrot kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Ol 209/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.". Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). Rozpatrując niniejszą sprawę w oparciu o powyższe kryteria, Sąd uznał, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Z przedłożonych Sądowi akt administracyjnych wynika, że zawiadomieniem z dnia 26 listopada 2017 r., skierowanym do Starostwa Powiatowego w "[...]", Komendant Powiatowy Policji w "[...]"poinformował organ, że "[...]", kierując samochodem "[...]", przekroczył dozwoloną prędkość na obszarze zabudowanym o 52 km/h i kierowcy zostało zatrzymane prawo jazdy. Zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku, gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. W myśl zaś ust. 1c ww. przepisu, starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 541), zmienionym art. 4 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami oraz niektórych innych ustaw (D.U. z 2016 r., poz. 2001) – do dnia 3 czerwca 2018 r. podstawą zatrzymania prawa jazdy jest informacja, o której mowa odpowiednio w pkt 1 lub 3 (wg pkt 1 podmiot, który ujawnił popełnienie naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a p.r.d. lub wydał prawomocne rozstrzygnięcie za to naruszenie, niezwłocznie zawiadamia o tym starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania kierującego pojazdem). Podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz ust. 1d i art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami jest zatem informacja pochodząca od uprawnionego podmiotu. Art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi zaś, że policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem m.in. w przypadku ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Przepis art. 7 ustawy zmieniającej jednoznacznie wskazuje organ właściwy, procesową formę, charakter oraz przesłanki wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Literalne brzmienie przepisu art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami (użyto w nim sformułowania: "starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy") dowodzi, że przedmiotowe orzeczenie ma charakter związany. Ani rozstrzygnięcie, ani jego zakres nie zostały pozostawione swobodnemu uznaniu organu administracyjnego. Oznacza to, że w razie otrzymania zawiadomienia o naruszeniu wskazanego wyżej przepisu ruchu drogowego – na skutek zawiadomienia właściwego organu – starosta zobowiązany jest do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Organ ten nie jest przy tym uprawniony do weryfikowania przypisanego kierowcy wykroczenia pod względem merytorycznym. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2017 r., sygn. akt I OSK 490/17). Z powyższego wynika, że nie jest w przedmiotowej sprawie konieczne prawomocne skazanie (wystarczy ujawnienie wykroczenia), bowiem ustawodawca przewiduje tu środek administracyjny, a nie karny. Stąd, art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej jednoznacznie wskazuje, że okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest ww. informacja. W konsekwencji, jak wskazano wyżej, organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie prowadzi własnych ustaleń dotyczących faktu przekroczenia prędkości. Z woli ustawodawcy, organ opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji, która ma charakter dokumentu urzędowego (art. 76 § 1 k.p.a.), stanowiąc dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Zatrzymanie prawa jazdy ma bowiem w tym przypadku charakter prewencyjny, mający służyć zapobieganiu dalszym naruszeniom we wskazanym okresie. Dlatego bezzasadne są zarzuty naruszenia art. 7, 77 i 80 K.p.a. Z powyższych względów, nie było przesłanek do zawieszenia postępowania administracyjnego, nie wystąpiło bowiem zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 1268/16 - istotnym elementem zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jest istnienie ścisłej zależności (związku przyczynowego) pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Zagadnieniem prejudycjalnym w znaczeniu omawianego przepisu może być jedynie taka kwestia, która bezwzględnie uzależnia rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji od uprzedniego jej rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno zależeć rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle - brak rozstrzygnięcia określonego zagadnienia musi uniemożliwiać zakończenie sprawy administracyjnej co do istoty, nie zaś jedynie determinować kierunek wydawanej przez organ administracji publicznej decyzji. Tak więc, zagadnieniem wstępnym jest tylko taka kwestia, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w danej sprawie. Natomiast to, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na treść decyzji, nie przesądza o istnieniu zagadnienia wstępnego. Organ dysponował zaś informacją urzędową będącą podstawą rozstrzygnięcia i wydał prawidłową decyzję. W niniejszej sprawie nie uchybiono również przepisom art. 8 K.p.a. Zauważyć należy, że nie narusza zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej decyzja, która jest zgodna z prawem. Wskazać też należy, że przepisy prawa należy interpretować zgodnie z ich celem, którym jest zapewnienie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Jeśli w postępowaniu sądowym skarżący zostanie uniewinniony, będzie miał możliwość wystąpienia o wznowienie postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 K.p.a.). Końcowo, wskazać należy, że wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 października 2016 r., sygn. akt K 24/15 (Dz.U. z 2016 r., poz. 2197), art. 102 ust. 1c częściowo został uznany za niezgodny z art. 2 i art. 45 Konstytucji z dniem 29 grudnia 2016 r. Zgodnie z nim, wyżej wymieniony przepis utracił moc obowiązującą w zakresie, w jakim nie przewidywał sytuacji usprawiedliwiających – ze względu na stan wyższej konieczności – kierowanie pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. To rozstrzygnięcie nie miało jednak zastosowania w przedmiotowej sprawie, jako, że kwestia stanu wyższej konieczności nie była przedmiotem zarzutów, a skarżący kwestionuje prawidłowość pomiaru. Mając na uwadze przeprowadzone rozważania, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i w konsekwencji skargę oddalił, na podstawie art. 151 p.p.s.a.