IV SA/Wr 215/17
PostanowienieWSA we Wrocławiu2018-05-28
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kurator ustanowiony dla nieobecnej strony w postępowaniu administracyjnym, który reprezentował stronę przed sądem administracyjnym, ma prawo do zasądzenia od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu?Ratio decidendi
Kurator ustanowiony dla nieobecnej strony na wniosek organu administracji, na podstawie przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz Kodeksu postępowania administracyjnego, nie jest pełnomocnikiem w rozumieniu Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z tym nie może skutecznie wnosić o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Właściwym do rozpoznania wniosku o przyznanie kosztów wykonywania kurateli jest sąd, który ustanowił kuratora.Stan faktyczny
Kurator dla nieobecnej M. F. reprezentował ją w postępowaniu przed WSA we Wrocławiu, które zakończyło się uchyleniem decyzji organów administracji. Po uchyleniu wyroku WSA przez NSA, kurator złożył wniosek o zasądzenie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed WSA. Sąd administracyjny odmówił przyznania tych kosztów, wskazując na brak podstaw prawnych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania kuratorowi od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. G. - kuratora dla nieobecnej M. F. o zasądzenie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym w sprawie ze skargi M. F. reprezentowanej przez kuratora K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia należności podlegającej zwrotowi z tytułu opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia: odmówić przyznania kuratorowi od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 14 czerwca 2017 r, po rozpoznaniu skargi strony skarżącej reprezentowanej przez kuratora uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu I instancji (pkt I sentencji). Natomiast w pkt II sentencji zasądzono na rzecz kuratora od Skarbu Państwa WSA we Wrocławiu wynagrodzenie za udział w postępowaniu przed sądem I instancji w wysokości [..] zł (wynagrodzenie powiększone o podatek VAT).
Pismem z dnia 11 sierpnia 2017 r., ponowionym pismem z dnia 19 marca 2018 r. kurator wniósł o sprostowanie orzeczenia w zakresie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, ponieważ nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ administracji.
Odpis tej skargi kasacyjnej został doręczony kuratorowi w dniu 5 września 2017 r. k- 49.
Następnie kurator pismem z dnia 19 września 2017 r. złożonym tego samego dnia w Sądzie, sporządził odpowiedź na skargę kasacyjną i wniósł o odrzucenie tej skargi lub jej oddalenie, a także o przyznanie na rzecz kuratora kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, która nie została pokryta w całości ani w części według nom przepisanych.
Po rozpoznaniu powyższej skargi kasacyjnej, na posiedzeniu niejawnym, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 1190/17 uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę, a w pkt 2 zasądził od skarżącej na rzecz SKO kwotę [...] zł.
Następnie wspomnianym pismem z dnia 19 marca 2018 r. kurator ponownie wniósł także o przyznanie na rzecz kuratora kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, przed NSA, która nie została pokryta w całości ani w części według nom przepisanych.
Postanowieniem Sądu z dnia 30 marca 2018 r. umorzono postępowanie w przedmiocie sprostowania orzeczenia o przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi-78, ponieważ orzeczenie Sądu I instancji z dnia 14 czerwca 2017 r. sygn. akt IV SA/Wr 215/17 utraciło swoją moc wiążącą i już nie istnieje, skoro zostało uchylone wyrokiem NSA z dnia 23 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 2317/17, w którym NSA jednocześnie oddalił skargę.
Postanowieniem starszego referendarza sądowego z dnia 10 kwietnia 2018 r. sygn. akt IV SA/Wr 215/17 odmówiono przyznania kuratorowi wynagrodzenia za udział w postępowaniu kasacyjnym. Postanowienie to zostało wydane, po rozpoznaniu zawartego w odpowiedzi na skargę kasacyjną i powtórzonego w piśmie z dnia 19 marca 2018 r., wniosku kuratora o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, przed NSA, przy czym udział kuratora w postępowaniu sądowym w II instancji, obejmował sporządzenie przez kuratora, będącego aplikantem adwokackim, odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Postanowieniem Sądu z dnia 14 maja 2018 r. utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 10 kwietnia 2018 r. Postanowienie to zostało wydane po rozpoznaniu sprzeciwu kuratora zawartego w piśmie z dnia 7 maja 2018 r.
Jednocześnie odrębnym pismem z dnia 7 maja 2018 r. k- 106 kurator wskazał, że w związku z wyrokiem NSA z dnia 23 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 2317/17 kończącym postępowanie w niniejszej sprawie wnosi o przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz kuratora kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, która nie została pokryta w całości ani w części według nom przepisanych.
Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega, opisany wyżej, wniosek kuratora z dnia 7 maja 2018 r. (k- 106) o przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz kuratora kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym.
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stosownie do art. 79 § 4 powołanej ustawy czynności, dotyczące ustanowienia kuratora dla strony, której miejsce pobytu nie jest znane może wykonywać referendarz sądowy.
W niniejszej sprawie postanowieniem Sądu Rejonowego [...] we [..] z dnia [..] sygn. akt [...] ustanowiono, na wniosek organu administracji I instancji, kuratora w osobie aplikanta adwokackiego dla nieznanej z miejsca pobytu strony skarżącej w celu reprezentowania strony skarżącej w postępowaniu administracyjnym w sprawie zwrotu zaległych opłat od spadkobiercy mieszkańca domu pomocy społecznej.
Kurator został ustanowiony na podstawie art. 184 § 2 kro zgodnie z którym dla ochrony praw osoby, która z powodu nieobecności nie może prowadzić swoich spraw, a nie ma pełnomocnika, ustanawia się kuratora. To samo dotyczy wypadku, gdy pełnomocnik nieobecnego nie może wykonywać swoich czynności albo gdy je wykonywa nienależycie.
Kurator został ustanowiony na wniosek organu administracji I instancji, o którym mowa w art. 34 § 1 kpa, w myśl którego organ administracji publicznej wystąpi do sądu z wnioskiem o wyznaczenie przedstawiciela dla osoby nieobecnej lub niezdolnej do czynności prawnych, o ile przedstawiciel nie został już wyznaczony.
Kurator ten reprezentował stronę w postępowaniu administracyjnym, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na zaskarżoną decyzję, która została oddalona ostatecznym i niepodlegającym zaskarżeniu wyrokiem NSA z dnia 23 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 2317/17 wydanym po rozpoznaniu skargi kasacyjnej organu od wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 14 czerwca 2017 r. sygn. akt IV SA/Wr 215/17.
W kwestii rozpoznawanego obecnie wniosku o przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz kuratora kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym podzielić należy stanowisko wyrażone w wymienionym wyżej postanowieniu Tutejszego Sądu z dnia 14 maja 2018 r. k- 109 utrzymującym w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 10 kwietnia 2018 r. w którym w odniesieniu do wniosku kuratora o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, jednoznacznie wskazano, że kurator ustanowiony na podstawie art. 184 kro w związku z art. 601 kpc na wniosek złożony na podstawie art. 34 kpa nie jest zastępca prawnym strony skarżącej, nie jest też jej pełnomocnikiem, którego umocowanie do działania wynika z treści przepisu 244 § 2 p.p.s.a. w rozumieniu art. 36 pkt 2 p.p.s.a. i w zakresie określnym w art. 39 p.p.s.a. i z tych względów nie możne nawet w przypadku gdy jest z zawodu jednym z podmiotów wymienionych w art. 244 § 2 p.p.s.a. skutecznie wnosić o zasądzenie kosztów przez tutejszy Sąd, w tym także kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w trybie art. 250 p.p.s.a.
Ponadto w postanowieniu tym stwierdzono, że to Sąd Rejonowy jest właściwy do rozpoznania wniosku o przyznanie kosztów wykonywania kurateli, skoro kurator dla osoby nieobecnej został ustanowiony na mocy postanowienia Sądu Rejonowego [...] we [..] z dnia [..] sygn. akt [...] na wniosek złożony przez organ administracji I instancji właściwy w przedmiotowej sprawie.
W postanowieniu tym podkreślono, że ten Sąd Rejonowy pozostaje właściwy do rozstrzygania wszelkich kwestii związanych z wynagrodzeniem kuratora.
W tej sytuacji również w kwestii zasądzenia kosztów za udział przed wojewódzkim sądem administracyjnym kurator powinien zwrócić się do wspomnianego Sądu Rejonowego.
Z tych względów wniosek kuratora nie mógł zostać uwzględniony.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 250 w związku z art. 79 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło