I OSK 1227/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędziowie Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 grudnia 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 22/18 w sprawie ze skargi W.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. akt III SA/Kr 22/18 - orzekając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a.") - oddalił skargę W.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł W.G., zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2134 z późn.zm.) poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na stwierdzeniu, że uzyskanie orzeczenia sądu powszechnego, rozstrzygającego o sprawowaniu opieki naprzemiennej przez skarżącego i matkę dziecka jest konieczne do ubiegania się przez skarżącego o przyznanie świadczenia wychowawczego na córkę, podczas gdy powyższy przepis przewiduje jedynie możliwość wydania przez sąd orzeczenia w przedmiocie opieki naprzemiennej i w kontekście uprawnienia skarżącego istnienie takiego rozstrzygnięcia nie może być poczytywane jako obligatoryjny element, od którego zależy pozytywne rozpatrzenie wniosku, 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez uznanie za prawidłowe stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] oraz Prezydenta Miasta [...], które to błędnie uznały, iż skarżący nie może uzyskać świadczenia wychowawczego na córkę ze względu na niespełnienie przesłanki sprawowania faktycznej opieki nad dzieckiem, podczas gdy organy nie przeanalizowały w sposób wszechstronny i wnikliwy okoliczności wspólnego zamieszkiwania skarżącego z córką, faktu pokrywania przez skarżącego wydatków i kosztów jej utrzymania oraz spoczywania na nim ciężaru opieki nad córką, przez co skarżący w nieuzasadniony sposób został pozbawiony prawa do uzyskania należnego świadczenia wychowawczego, b) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 8, 9,11,107 § 3,138 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie skargi oraz brak uchylenia orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego i decyzji Prezydenta Miasta [...], pomimo tego, że organy I i II instancji nienależycie uzasadniły zaskarżone orzeczenia z uwagi na zawarcie w nich zbyt ogólnikowych stwierdzeń, zaniechanie szczegółowego wskazania powodów z jakich organ odmówił przyznania skarżącemu pomocy finansowej w opiece nad córką w postaci przyznania świadczenia wychowawczego. W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniesiono o: 1. uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku, rozpoznanie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej jej decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2017 r.; 2. dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z pisma Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Departament Polityki Rodzinnej z dnia 27 grudnia 2018 r. - na okoliczność jego treści oraz w celu potwierdzenia, iż w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania skarżącemu świadczenia wychowawczego. Skarżący otrzymał odpowiedź w/w Ministerstwa już po wydaniu wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, a więc nie mógł powołać tego dowodu przed rozstrzygnięciem; 3. zasądzenie na rzecz pełnomocnika z urzędu zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Skarżący oświadczył ponadto, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. (Dz. U. z 2019, poz. 2325 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności zarzutów kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej a które okazały się nieuzasadnione. Przypomnieć na wstępie trzeba, że niniejsza sprawa dotyczyła skargi W.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2017 r. nr [...] o odmowie przyznania W. G. świadczenia wychowawczego na dziecko – A. G.. W zaskarżonej decyzji Kolegium podzieliło ocenę organu I instancji, że wnioskodawca nie spełnia przesłanek, o których mowa w art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2134 z późn.zm. dalej jako "u.p.p."), tj. nie sprawuje faktycznej opieki nad córką A. G., a także że córka nie pozostaje na jego utrzymaniu, a ponadto nie dysponuje on orzeczeniem sądu powszechnego o sprawowaniu nad córką opieki naprzemiennej przez obojga rodziców pozostających w separacji, co uniemożliwia zaliczenie A. G. do członków rodzin obydwojga rodziców i uznanie, że córka pozostaje pod opieką naprzemienną obojga rodziców. Kontrolując zaskarżoną decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że jest ona zgodna z prawem. Sąd wskazał, że z przeprowadzonych przez organ I instancji dowodów, wynikało, iż skarżący pozostaje w separacji z matką dziecka,, orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu. Z wyroku powyższego wynikało przy tym, że miejscem zamieszkania dziecka jest miejsce zamieszkania matki, a skarżący ma jedynie ustalony obowiązek alimentacyjny względem A. G.. Ponadto z wyroku sądu powszechnego wynikało, że córka skarżącego – A. G. mieszkać będzie z matką, a ojciec będzie się tylko z nią widywał i zabierał ją do siebie - zgodnie z harmonogramem ustalonym z matką dziecka oraz będzie ponosił koszty utrzymania córki poprzez wpłacanie na konto matki kwoty 200 euro miesięcznie indeksowanej według wskaźników ISTAT od grudnia 2009 r. Poza tym skarżący winien ponosić połowę wydatków nadzwyczajnych. Z akt administracyjnych wynikało również, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, natomiast córka pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką (vide: oświadczenie skarżącego z dnia 20 lipca 2017 r, pismo k. 37 akt adm. i oświadczenie złożone podczas przeprowadzania wywiadu środowiskowego k. 45). W tej sytuacji zatem Sąd Wojewódzki, powołując się na treść art. 2 pkt 16 u.p.p., wskazał, że na gruncie tej ustawy zasadą jest uznawanie dziecka za członka jednej rodziny, a tylko wyjątkowo - gdy chodzi o rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub w rozłączeniu - możliwe jest zaliczenie dziecka jednocześnie do grona członków rodzin obojga rodziców. Następuje to wówczas, gdy zgodnie z orzeczeniem sądu dziecko jest pod opieką naprzemienną rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub w rozłączeniu. Intencją ustawodawcy było bowiem przyznanie jednego świadczenia wychowawczego na to samo dziecko matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu lub prawnemu dziecka. W przypadku zbiegu prawa do świadczenia wychowawczego tychże podmiotów ustawa przewiduje, że świadczenie to wypłaca się temu z rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem. Jeżeli opieka nad dzieckiem sprawowana jest równocześnie przez oboje rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, świadczenie wychowawcze wypłaca się temu, kto pierwszy złoży wniosek (art. 22 u.p.p.). Sąd Wojewódzki podkreślił jednocześnie, że ani u.p.p., ani żaden inny akt prawny - również Kodeks rodzinny i opiekuńczy - nie zawierają definicji "opieki naprzemiennej", użytej w art. 2 punkt 16 ustawy. Stwierdzenie jednakże istnienia opieki naprzemiennej - zgodnie z wolą ustawodawcy wyrażoną w art. 2 pkt 16 in fine u.p.p. - winno, zdaniem Sądu I instancji, wynikać z orzeczenia sądowego, a nie ulegało wątpliwości, że skarżący nie dysponował odpowiednim orzeczeniem (potwierdzającym ustanowienie opieki naprzemiennej rodziców nad wspólnym dzieckiem), a co za tym idzie w sprawie nie zachodził wyjątek dopuszczający zaliczenie dziecka do odrębnych rodzin obojga małżonków, o którym mowa w art. 2 pkt. 16 in fine u.p.p. (czyli do dwóch rodzin). Dlatego też nawet zgodny sposób faktycznej realizacji przez skarżącego i matkę dziecka kontaktów z córką nie mógł – w ocenie Sądu Wojewódzkiego - zastępować, wymaganego przez ustawę, orzeczenia sądu. Orzeczenia takiego nie mogło zastąpić również oświadczenie rodziców o wspólnym sprawowaniu opieki nad dzieckiem. Ponadto, wobec kwestionowania przez skarżącego w skardze niezaliczenia przez organy córki A.G. do rodziny wnioskodawcy, Sąd Wojewódzki podkreślił, że rozstrzygnięcie o opiece naprzemiennej wymaga uwzględnienia wielu okoliczności związanych ze wspólnym, przemiennym i cyklicznym zamieszkiwaniem dziecka z rodzicami, którzy żyją – jak w niniejszej sprawie - w rozłączeniu. Rodzina zdefiniowana w art. 2 pkt 16 u.p.p. obejmuje zaś wyłącznie dzieci zamieszkujące wspólnie z osobami uprawnionymi do tego świadczenia (art. 2 pkt 16 w zw. z art. 4 ust. 2 u.p.p.). Rozstrzygnięcia w sprawach opieki naprzemiennej podejmowane muszą więc być przez sąd wyspecjalizowany w sprawach rodzinnych, uwzględniający przy określaniu warunków tejże opieki okoliczności indywidualnej sprawy i z uwzględnieniem dobra dziecka jako wartości dominującej. Z tych względów samodzielne rozstrzyganie o opiece naprzemiennej przez organ administracji właściwy w sprawie świadczenia wychowawczego było - zdaniem Sądu Wojewódzkiego - nieuprawnione i to nie tylko w świetle wyraźnego brzmienia art. 2 pkt 16 u.p.p., ale także dlatego, że organ ten nie dysponował instrumentarium prawnym, umożliwiającym skonfrontowanie z dobrem dziecka artykułowanego przez rodzica lub oboje rodziców faktu istnienia opieki naprzemiennej, jako warunku przyznania świadczenia wychowawczego. Z tych względów, Sąd Wojewódzki uznał za nieuzasadniony zarzut skargi, dotyczący błędnej oceny przeprowadzonego w sprawie wywiadu. Treść, złożonego w jego trakcie przez skarżącego oświadczenia, była bowiem, jak nadmienił Sąd, jasna i nie budziła wątpliwości, a przy tym nawet zamieszkiwanie małżonków, pozostających w separacji, pod jednym adresem nie powodowało, że można było twierdzić, iż tworzyli oni jedną rodzinę. Stanowisku temu przeczyła wszak treść orzeczenia sądu orzekającego separację. W ocenie Sądu Wojewódzkiego, przepis art. 2 pkt 16 in fine u.p.p. bezwzględnie stanowi zatem o konieczności istnienia orzeczenia sądu w przypadku, gdy rodzice pozostający w separacji sprawują nad dzieckiem opiekę naprzemienną. Przepis ten należy interpretować ściśle, gdyż ma on charakter wyjątku od ogólnej reguły. Wynikający więc ze skargi postulat odczytania tego przepisu jako obligującego organy – w przypadku braku orzeczenia sądu - do zaliczenia córki A.G. w stanie faktycznym sprawy do członków rodziny skarżącego, nie znajdował uzasadnienia w treści tego unormowania. W ocenie Sądu Wojewódzkiego, nie wpływał na powyższe również fakt, że matka dziecka nie złożyła w analizowanej sprawie wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego. Sam fakt złożenia bądź nie, wniosku o przyznanie omawianego świadczenia nie stanowi bowiem o istnieniu koniecznych przesłanek uznania dziecka za członka rodziny danego rodzica, lub członka rodzin obydwojga rodziców (wyjątek art. 2 pkt 16 in fine u.p.p.), ani tych przesłanek nie kreuje. Z stanowiskiem Sądu Wojewódzkiego nie zgodził się W. G., który we wniesionej skardze kasacyjnej zarzucił Sądowi I instancji obrazę prawa materialnego (tj. błędną wykładnię art. 2 pkt 16 u.p.p.) jak i istotne naruszenie przepisów postępowania (tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 8, 9,11,107 § 3,138 § 1 k.p.a. ). Odnosząc się do powyższych zarzutów wskazać należy, że w sytuacji oparcia skargi kasacyjnej na obu podstawach kadsacyjnych, w pierwszej kolejności – co do zasady – rozpoznaniu podlegają zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny, przyjęty przez sąd I instancji, jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd I instancji przepis prawa materialnego. W rozpoznawanej sprawie analiza zarzutu materialnoprawnego prowadzi jednak do wniosku, że to ten zarzut winien być rozważony w pierwszej kolejności, ponieważ zakres prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego wyznaczają w znacznej części przepisy prawa materialnego, tj. art. 2 pkt 16 u.p.p. Formułując w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 2 pkt 16 u.p.p., skarżący zarzucił Sądowi Wojewódzkiemu jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że uzyskanie orzeczenia sądu powszechnego, rozstrzygającego o sprawowaniu opieki naprzemiennej przez obojga rodziców pozostających w separacji jest konieczne do ubiegania się przez skarżącego o przyznanie świadczenia wychowawczego na córkę, podczas gdy powyższy przepis przewiduje jedynie możliwość wydania przez sąd orzeczenia w przedmiocie opieki naprzemiennej i w kontekście uprawnienia skarżącego istnienie takiego rozstrzygnięcia nie może być poczytywane jako obligatoryjny element, od którego zależy pozytywne rozpatrzenie wniosku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzut ten jest chybiony. Przypomnieć trzeba, iż stosownie do treści art. 5 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 2 u.p.p. (w wersji obowiązującej w dniu wydania zaskarżonej decyzji), świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie. Rodzina natomiast, zgodnie z art. 2 pkt 16 ustawy, oznacza odpowiednio następujących jej członków: małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dzieci, które ukończyły 25 rok życia, legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 2092 ze zm.). Do członków rodziny nie zalicza się zaś dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko. Natomiast w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców rozwiedzionych lub żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, dziecko zalicza się jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców. Zgodzić się zatem należy z Sądem I instancji, iż na gruncie przywołanych przepisów, zasadą jest uznawanie danego dziecka za członka jednej rodziny, a tylko wyjątkowo można zaliczyć dziecko jednocześnie do rodzin obydwojga rodziców. Następuje to wówczas, gdy zgodnie z orzeczeniem sądu dziecko jest pod opieką naprzemienną rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu. Intencją ustawodawcy było bowiem przyznanie tylko jednego świadczenia wychowawczego na to samo dziecko matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu lub prawnemu dziecka. W przypadku zbiegu prawa do świadczenia wychowawczego tychże podmiotów ustalono regułę, że świadczenie to wypłaca się temu z rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, który faktycznie sprawuje opiekę nad dzieckiem. Jeżeli opieka nad dzieckiem sprawowana jest równocześnie przez oboje rodziców, opiekunów prawnych dziecka lub opiekunów faktycznych dziecka, świadczenie wychowawcze wypłaca się temu, kto pierwszy złoży wniosek (art. 22 ustawy), co dotyczy sytuacji, gdy opieka nad dzieckiem sprawowana jest naprzemiennie. Wykładnia językowa przepisu art. 2 pkt 16 ustawy prowadzi więc do wniosku, iż legitymowanie się przez rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu orzeczeniem sądu, z którego wynika, że opieka nad dzieckiem sprawowana jest naprzemiennie przez oboje rodziców jest konieczną przesłanką uprawniającą do zaliczenia dziecka do rodzin obojga rodziców. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, brzmienie przepisu w tym zakresie jest dostatecznie jasne i nie wymaga dodatkowych zabiegów interpretacyjnych. Podkreślić przy tym trzeba, że ustanowienie tego rodzaju opieki należy do kompetencji sądu powszechnego, skutkiem tego, w braku orzeczenia sądowego, istnienia tego rodzaju opieki nie można w toku postępowania o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego domniemywać, bowiem organy administracji publicznej, realizujące zadania w zakresie świadczenia wychowawczego, nie są uprawnione do badania, w jaki sposób w danym przypadku jest faktycznie sprawowana opieka nad dzieckiem przez jego rodziców. Z tych też przyczyn nie można podzielić poglądu skarżącego, iż powyższy przepis przewiduje jedynie możliwość wydania przez sąd orzeczenia w przedmiocie opieki naprzemiennej. Jak wskazano wyżej, prawidłowo odkodowana norma prawna tego przepisu sprowadza się bowiem do przyjęcia, iż w przypadku rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, dla zaliczenia dziecka jednocześnie do członków rodzin obydwojga rodziców konieczne jest sprawowanie nad dzieckiem opieki naprzemiennej wynikającej z orzeczenia sądu, co słusznie wywiódł Sąd I instancji. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 sierpnia 2017 r., sygn. akt I OSK 947/17, dostępny na http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji zarzut błędnej wykładni art. 2 pkt 16 u.p.p. nie miał usprawiedliwionych podstaw. W rozpatrywanej sprawie bezsporne jest, że skarżący, pozostający w separacji z matką A. G., orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego, nie dysponował odpowiednim orzeczeniem sądu, określającym sposób sprawowania opieki naprzemiennej nad córką. Z wyroku orzekającego separację wynika bowiem jedynie, że miejscem zamieszkania dziecka jest miejsce zamieszkania matki, a skarżący ma ustalony obowiązek alimentacyjny względem córki, ponadto będzie widywał i zabierał do siebie małoletnią zgodnie z harmonogramem ustalonym z jej matką i będzie ponosił koszty utrzymania córki poprzez wpłacanie na konto matki kwoty 200 euro miesięcznie indeksowanej według wskaźników ISTAT od grudnia 2009 r., poza tym będzie ponosił połowę wydatków nadzwyczajnych. Mając zatem na względzie zaprezentowany wyżej kierunek wykładni art. 2 pkt 16 u.p.p., dotyczący konieczności posiadania przez wnioskodawcę orzeczenia sądu określającego sposób sprawowania opieki naprzemiennej, stwierdzić należy, iż już samo tylko potwierdzenie ustalenia powyższych okoliczności w postępowaniu administracyjnym uprawniało Sąd I instancji do zaakceptowania zakresu ustaleń faktycznych, niezbędnych do wyjaśnienia sprawy a dokonanych przez organy administracji. Podkreślić w tym miejscu jednocześnie trzeba, że - wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej - zarówno Sąd Wojewódzki, jak i Kolegium szczegółowo odnosiły się do podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania okoliczności wspólnego zamieszkiwania z córką, czy pokrywania przez niego wydatków związanych z kosztami jej utrzymania oraz spoczywania na nim ciężaru opieki nad córką. Analizie został też poddany wywiad środowiskowy, przeprowadzony ze skarżącym w dniu 20 lipca 2017 r. i oświadczenie skarżącego z dnia 20 lipca 2017 r., w którym podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, natomiast córka pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką. Dokonując oceny zebranych w sprawie dokumentów i oświadczeń, Kolegium zwróciło m.in. uwagę, że skarżący niekonsekwentnie przedstawiał swoją sytuację rodzinną, raz podając iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, innym zaś razem wskazując na okoliczność wspólnego zamieszkiwania z córką. Dodatkowo Sąd I instancji, odnosząc się do twierdzeń skarżącego, dotyczących wspólnego zamieszkiwania z córką i opieki nad nią, wskazał, że wynikający ze skargi postulat odczytania przepisu art. 2 pkt 16 u.p.p. jako obligującego organy – w przypadku braku orzeczenia sądu - do zaliczenia córki A.G. ( w stanie faktycznym sprawy) do członków rodziny skarżącego nie znajduje uzasadnienia w treści tego unormowania. Mając to wszystko na względzie, nie można więc zgodzić się ze skarżącym, iż w sprawie nie doszło do wnikliwej i wszechstronnej analizy wszystkich okoliczności mających wpływ na jej rozstrzygnięcie. Tym samym zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. okazał się niezasadny. Nie był również trafny zarzut naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 8, 9,11,107 § 3,138 § 1 k.p.a., którego autor skargi kasacyjnej upatrywał w zaakceptowaniu przez Sąd I instancji nienależytego uzasadnienia decyzji organów administracji przejawiającego się w zawarciu w nich zbyt ogólnikowych twierdzeń, jak też w zaniechaniu szczegółowego wskazania powodów, z jakich organy odmówił przyznania skarżącemu świadczenia wychowawczego. Wskazać bowiem trzeba, że powyższe zarzuty nie znajdują potwierdzenia w treści zaskarżonej decyzji, z której w sposób jednoznaczny wynikają motywy, dla jakich organ uznał, iż skarżącemu nie przysługuje świadczenie wychowawcze, co następnie zostało poddane analizie przez Sąd Wojewódzki a który, jak wyżej wskazano, słusznie uznał, iż w okolicznościach niniejszej sprawy, z uwagi na brak możliwości zaliczenia A. G. do członków rodzin obydwojga rodziców i uznania że pozostaje pod opieką naprzemienną obojga rodziców, świadczenie wychowawcze ojcu dziecka nie przysługiwało. Odnosząc się końcowo do wniosku o przeprowadzenie dowodu z pisma Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Departament Polityki Rodzinnej z dnia 27 grudnia 2018 r., Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że wniosek ten nie mógł być on uwzględniony. Powyższe pismo zawiera bowiem jedynie pogląd (opinię) osoby, które je podpisała i - jako takie – ani nie jest wiążące dla Sądu, ani też nie ma żadnego waloru dowodowego w niniejszej sprawie. Mając to wszystko na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, co skutkowało oddaleniem skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w ramach prawa pomocy orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny (art. 254 § 1 p.p.s.a.).