III FSK 860/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Stachurski, Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Artur Kot, po rozpoznaniu w dniu 15 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej B. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 sierpnia 2018 r. sygn. akt I SA/Kr 375/18 w sprawie ze skargi B. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 28 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę kasacyjną. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 375/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (dalej: "WSA") oddalił skargę B. T. (dalej: "Skarżący") na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie (dalej: "SKO") z dnia 28 grudnia 2017 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego z tytułu podatku od nieruchomości za 2017 r. Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl). W skardze kasacyjnej wywiedzionej od wskazanego wyroku, Skarżący zaskarżył orzeczenie w całości i wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa, stosownie do art. 203 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej jako: "p.p.s.a."). Na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. Skarżący wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Powyższemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucono naruszenie: 1) art. 1 § 1 i art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 z późn. zm., dalej jako: "p.u.s.a.") w związku z art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1201 z późn. zm., dalej jako: "u.p.e.a.") w związku z art. 18 u.p.e.a. w związku z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z póżn. zm., dalej jako: "k.p.a.") i art. 77 § 1 k.p.a., polegającym na oddaleniu zamiast uwzględnienia skargi wniesionej przez Skarżącego, a w konsekwencji nieuchyleniu postanowienia SKO z dnia 28 grudnia 2017 r., co jest w ocenie Skarżącego, wynikiem błędnego przyjęcia przez WSA, że niezasadne były zarzuty skargi w zakresie, w którym zarzucono SKO nieprawidłowe przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie, to na Skarżącym spoczywał obowiązek przedłożenia dowodów na okoliczność uregulowania należność podatkowych, egzekwowanych w tym postępowania, gdy co do faktu, to obowiązkiem SKO było okoliczność tą, jako istotną dla rozstrzygnięcia, ustalić samodzielnie, gdy zarzuty te były zasadnymi, a ich uwzględnienie skutkowałoby koniecznością uwzględnienia skargi; 2) art. 1 § 1 i art. 1 § 2 p.u.s.a w związku z art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 34 § 1 u.p.e.a., polegającym na oddaleniu zamiast uwzględnieniu skargi wnoszącego, a w konsekwencji nieuchyleniu postanowienia SKO z dnia 28 grudnia 2017 r., co jest według Skarżącego, wynikiem błędnego przyjęcia przez WSA, że niezasadne były zarzuty skargi w zakresie, w którym zarzucono SKO nieuchylenie postanowienia Organu I instancji w sytuacji, gdy zapadło ono w postępowaniu, w którym organ ten nie dopełnił obowiązku ustawowego uzyskania stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, gdy zarzut ten były zasadny, a jego uwzględnianie skutkowałoby koniecznością uwzględnienia skargi. W zakreślonym ustawowo terminie, SKO nie skorzystało z możliwości złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie Zarządzenia z dnia 3 sierpnia 2022 r. Przewodniczącego Wydziału III Izby Finansowej, działającego na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020r. poz. 1842 ze zm.), z uwagi na wyrażenie przez Prezesa Izby Finansowej NSA zgody na rozpoznanie sprawy poza kolejnością, wydłużenie w czasie okresu rozpoznania sprawy spowodowane ograniczeniami związanymi z sytuacją pandemiczną, a także brak możliwości technicznych przeprowadzenia w przyśpieszonym terminie rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Strony zostały o tym powiadomione oraz jednocześnie pouczone o możliwości uzupełnienia argumentacji, podniesionej w skardze kasacyjnej. Żadna ze Stron z tej możliwości nie skorzystała, jak również nie sprzeciwiła się skierowaniu rozpoznania sprawy na posiedzenie niejawne. Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) albo naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Dopełnienie wymogu wskazania podstaw skargi kasacyjnej, zakreślonych w powołanym przepisie art. 174 p.p.s.a. jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi jest związany Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Wyjątkiem są tu jedynie przesłanki nieważności postępowania, które Sąd bierze pod rozwagę z urzędu. Przed przystąpieniem do oceny zarzutów skargi kasacyjnej zbadano, czy nie zaistniała którakolwiek z przesłanek nieważności określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przyczyn nieważności, wskazywana w przywoływanym unormowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny za nieusprawiedliwiony uznaje zarzut naruszenia przez WSA przepisów art. 1 § 1 i art. 1 § 2 p.u.s.a w związku z art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 34 § 1 u.p.e.a., polegający na oddaleniu zamiast uwzględnieniu skargi wnoszącego, a w konsekwencji nieuchyleniu postanowienia SKO z dnia 28 grudnia 2017 r. Zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wniesienie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjnie uruchamia postępowanie, w ramach którego w przypadkach określonych w art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny ma obowiązek je rozpatrzyć, po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. Specyficzny sposób procedowania w tym zakresie przebiega w przypadku, gdy organ egzekucyjny jest jednocześnie wierzycielem. Jak słusznie podkreśla WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, jeżeli postępowanie egzekucyjne prowadzone jest przez organ egzekucyjny, który jednocześnie jest wierzycielem (Prezydent Miasta K.), to w takiej sytuacji jednolicie przyjmuje się zarówno w orzecznictwie, jak również w doktrynie prawa administracyjnego, że przeprowadzenie postępowania przewidzianego w art. 34 § 1 u.p.e.a. (uzyskanie przez organ egzekucyjny stanowiska wierzyciela) jest bezprzedmiotowe, gdyż nie tylko nie chroni uprawnień zobowiązanego, ale narusza interesy wierzyciela, prowadząc do oczywistego przedłużenia czasu trwania postępowania egzekucyjnego [(zob. D. R. Kijowski (red.), E. Cisowska-Sakrajda, M. Faryna, W. Grześkiewicz, C. Kulesza, W. Łuczaj, P. Pietrasz, J. Radwanowicz-Wanczewska, P. Starzyński, R. Suwaj, Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz Lex do art. 34; miedzy innymi wyrok NSA z dnia 21 lipca 2009 r., II FSK 400/08; wyrok NSA z dnia 22 maja 2014 r., II FSK 1473/12; wyrok WSA w Białymstoku z dnia 14 grudnia 2017 r., I SA/Bk 1432/17)]. Naczelny Sąd Administracyjny za chybiony uznaje także zarzut naruszenia przez WSA przepisów art. 1 § 1 i art. 1 § 2 p.u.s.a., w związku z art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., w związku z art. 18 u.p.e.a. oraz w związku z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. Nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie, to na Skarżącym spoczywał obowiązek przedłożenia dowodów na okoliczność uregulowania należność podatkowych, egzekwowanych w tym postępowaniu. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach rozpatrywanej sprawy należy wnosić, ze wierzyciel wskazał, że obowiązek zapłaty kwoty wskazanej w tytule wykonawczym z dnia 2 czerwca 2017 r. wynika z trzech ostatecznych decyzji podatkowych, wydanych przez Prezydenta Miasta K. w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości należnego od lokalu niemieszkalnego za lata 2013-2015. Przedmiotowe decyzje zostały utrzymane w mocy przez SKO (zob. akta adm. k. 34-42). Poza sporem pozostaje także, że wpłaty dokonane przez Skarżącego na wskazywany podatek za rok 2016, zostały zaksięgowane zgodnie z dyspozycją podatnika (zob. akta adm. k. 31-33). Wbrew twierdzeniom Skarżącego, w roku 2017 nie zostały dokonane żadne płatności na pokrycie zobowiązań objętych tytułem wykonawczym w zakresie rozpatrwanej sprawy. Jednocześnie Prezydent Miasta K. na podstawie prowadzonych rejestrów nie potwierdził wpłat danego podatku za sporny okres. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. Artur Kot Sławomir Presnarowicz Wojciech Stachurski