I SA/Sz 320/18
WyrokWSA w Szczecinie2018-07-13
Skład orzekający: Kazimierz Maczewski, Jolanta Kwiecińska, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym dotyczące nieistnienia obowiązku opłaty dodatkowej za parkowanie oraz błędu co do osoby zobowiązanego, wniesione po upływie terminu, mogą być uwzględnione, a jeśli tak, to w jakim zakresie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym mają charakter szczególny i muszą być zgłoszone w ściśle określonym terminie. Zarzuty wniesione po upływie terminu, w tym nowe podstawy faktyczne lub prawne, nie mogą być uwzględnione. W przypadku opłaty parkingowej, właściciel pojazdu jest domniemany jako osoba zobowiązana, a obalenie tego domniemania wymaga wykazania, kto konkretnie kierował pojazdem. Ponadto, opłaty za parkowanie można pobierać jedynie w miejscach wyznaczonych, co potwierdzają znaki pionowe i poziome, przy czym znaki pionowe mają rolę decydującą.Stan faktyczny
Strona zgłosiła zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłaty dodatkowej za nieopłacony postój pojazdu w strefie płatnego parkowania. Zarzuty dotyczyły nieistnienia obowiązku (parkowanie w niewyznaczonym miejscu) oraz błędu co do osoby zobowiązanego. Organy egzekucyjne uznały zarzuty za nieuzasadnione, co zostało utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując swoje zarzuty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) Sędzia WSA Ewa Wojtysiak Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Furtak-Biernat po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 lipca 2018 r. sprawy ze skargi G. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Prezydent Miasta S. (dalej: "organ I instancji"), będący jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym, po uprzednim doręczeniu upomnienia, w dniu
7 sierpnia 2017 r. wystawił wobec G. G. (dalej: "Strona" lub "Skarżący"), tytuł wykonawczy nr [...], obejmujący należności z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania pojazdu [...] [...] [...] nr rej. [...] w dniach: 11 stycznia 2017 r., 12 stycznia 2017 r., 16 stycznia 2017 r., 17 stycznia 2017 r., 18 stycznia 2017 r., 19 stycznia 2017 r., 23 stycznia 2017 r., 24 stycznia 2017 r., 24 stycznia 2017 r., 25 stycznia 2017 r., 26 stycznia 2017 r. i 27 stycznia 2017 r. w łącznej kwocie [...]zł oraz koszty upomnienia w kwocie [...]zł.
Odpis tytułu wykonawczego został doręczony Stronie w dniu 27 września
2017 r. wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego
i wkładu oszczędnościowego w [...]
Strona, pismem z dnia 26 września 2017 r., zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, o jakich mowa w art. 33 § 1 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
(Dz.U.2017.1201 j.t. ze zm.; dalej: "u.p.e.a."), tj. zarzut nieistnienia obowiązku opłaty
dodatkowej za parkowanie oraz zarzut błędu co do osoby zobowiązanego.
W powyższy piśmie Strona nie uzasadniła zarzutu z art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a.,
tj. błędu co do osoby zobowiązanego.
Natomiast w odniesieniu do zarzutu z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Strona postawiła zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 13b ust. 1 w zw. z art. 13b ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U.2017.2222 j.t. ze zm.; dalej: "u.d.p.") poprzez przyjęcie, że w strefie płatnego parkowania opłaty
za parkowanie można pobierać na całym wydzielonym obszarze strefy,
a nie w miejscach wyznaczonych, w związku z postojem pojazdu Strony
w niewyznaczonym miejscu strefy płatnego parkowania w dniach określonych
w zawiadomieniu, w myśl art. 13b ust. 1 u.d.p.
W uzasadnieniu ww. zarzutu nieistnienia obowiązku Strona odniosła
się do zasady, zgodnie z którą, w myśl art. 13b u.d.p. a także rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 23 września 2013 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków technicznych
dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego
i warunków umieszczania ich na drogach, aby móc pobierać opłaty i opłaty dodatkowe w strefie płatnego parkowania muszą być spełnione następujące warunki: strefa musi być oznaczona znakiem pionowym D-44 (początek strefy) i znakiem D-45 (koniec strefy); w obrębie strefy miejsca postojowe muszą być wyznaczone znakami pionowymi określonymi w pkt 5.2.18 oraz znakami poziomymi określonymi w załączniku nr 2 do rozporządzenia a: pkt 5.2.4., pkt 5.2.6. i pkt 5.2.9.2. zgodnie
z wytycznymi w tej sprawie a uszczegółowionymi w art. 13b ust. 1 i 2 u.d.p.
Strona wskazała również, że niezastosowanie się do ww. aktów prawa i brak wyznaczenia lub wyznaczenie i nie oznaczenie, zgodnie z przepisami, miejsc postojowych nie wywołuje skutków prawnych - nie do przyjęcia jest bowiem uznanie całej strefy jako miejsca wyznaczonego. Jak dalej wskazała Strona, z treści dostarczonych pism w sprawie wynika, że brak spełnienia wszystkich warunków jednocześnie rodzi nieistnienie obowiązku.
Uzasadniając prezentowane w uzasadnieniu zarzutów stanowisko - sprowadzające się do twierdzenia, że opłaty w strefie płatnego parkowania, a zatem i opłatę dodatkową, można pobierać nie za postój pojazdu na terenie całej strefy płatnego parkowania a jedynie jeżeli postój na terenie tej strefy odbył się w miejscy do tego wyznaczonym zgodnie ze wskazanymi przez Stronę przepisami - Strona powołała się na stanowisko Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 31 marca 2017 r., nr [...], orzecznictwo sadów administracyjnych oraz pismo z Urzędu Miasta S. z dnia 29 czerwca 2017 r. nr [...]
Organ I instancji, wydał postanowienie z dnia 23 listopada 2017 r.
nr [...], którym uznał za nieuzasadnione zarzuty wniesione przez Stronę oraz odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie, organ I instancji wskazał na okoliczności, które w jego ocenie świadczyły o niezasadności zarzutów nieistnienia obowiązku i błędu co do osoby zobowiązanego.
W odniesieniu do zarzutu nieistnienia obowiązku organ powołał się na uchwałę NSA z dnia 9 października 2017 r., II GPS 2/17 i wskazał, że zgodnie z jej treścią opłaty z tytułu parkowania pojazdu na terenie strefy płatnego parkowania mogą być pobierane tylko wówczas, gdy parkowanie to odbyło się w miejscu do tego wyznaczonym. Organ wskazał również, że w treści ww. uchwały NSA uznał, że płatne miejsca postojowe, co do zasady, powinny być wyznaczone znakami pionowymi i liniami poziomymi, ale to znaki pionowe informują o sposobie korzystania z drogi i dlatego tym znakom należałoby przypisać rolę decyzyjną w wyznaczaniu miejsca płatnego parkowania. Natomiast namalowanie na chodniku czy asfalcie linii poziomych nie jest wystarczające, by takie opłaty pobierać.
Organ I instancji wskazał, że analizy z dokumentów zgromadzonych w sprawie (dokumentacja zdjęciowa: zdjęcia ww. pojazdu wykonane przez kontrolujących w dniach zarejestrowanych zdarzeń nieopłaconego postoju i wydruk zdjęcia z oficjalnej strony Geoportal z naniesionymi granicami drogi publicznej oraz miejscem postoju pojazdu), jednoznacznie wynika, że wszystkie zdarzenia nieopłaconego postoju ww. pojazdu w strefie płatnego parkowania zarejestrowane przez kontrolujących i objęte ww. tytułem wykonawczym miały miejsce w miejscach oznaczonych znakiem pionowym D-18 (parking). W związku z powyższym, skoro Strona nie udowodniła nieistnienia obowiązku objętego ww. tytułem wykonawczym, to jako właściciel pojazdu jest zobowiązana do zapłaty zobowiązania objętego wskazanym tytułem wykonawczym.
Organ I instancji nie znalazł także podstaw do uznania zasadności zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego. Organ wskazał, że Strona była, w czasie zarejestrowanych zdarzeń nieopłaconego postoju, właścicielem pojazdu [...]
o nr rej. [...], co potwierdza Centralna Ewidencja Pojazdów i Kierowców CEPiK, wobec czego wierzyciel uznaje Stronę jako osobę zobowiązaną do uiszczenia opłaty dodatkowej za nieopłacenie postoju w strefie płatnego parkowania. Organ wskazał również, że Strona ograniczyła się jedynie do powołania zarzutu w tym zakresie jednakże nie odniosła się do niego w uzasadnieniu.
Pismem z dnia 18 grudnia 2017 r. Strona zaskarżyła postanowienie organu
I instancji zażaleniem wniesionym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego
w S., wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania egzekucyjnego. Zaskarżonemu postanowieniu Strona zarzuciła:
1) obrazę przepisów prawa materialnego, tj.:
- art. 13b ust. 1 u.d.p. oraz punktu 5.2.50 Załącznika nr 1
do Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych
oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz.U.2003.220.2181 ze zm.; dalej: "rozporządzenie z 2003 r.") poprzez brak uznania podniesionych zarzutów w sytuacji, gdy bezspornym jest fakt, że postój pojazdu w Strefie Płatnego Parkowania nie odbył się w miejscach wyznaczonych, zgodnie z wymogami, równocześnie znakami pionowymi oraz poziomymi;
- § 57 pkt 4 Rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych
i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych oraz punktu 5.2.50 Załącznika nr 1 do Rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych
dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach poprzez nieuprawnione uznanie, że wjazd do Strefy Płatnego Parkowania w S. był oznakowany znakami D-44 w sytuacji, gdy występuje na ulicach dojazdowych
do niej całkowita absencja tych znaków;
2) obrazę przepisów prawa procesowego, tj. art. 7a§ 1 oraz art. 77 § 1 ustawy
z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2017.1257 j.t. ze zm.; dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 34 u.p.e.a. poprzez dowolne i wybiórcze uwzględnienie przedstawionych przez Stronę dowodów
oraz wydania rozstrzygnięcia na niekorzyść Strony, w sytuacji gdy istnieją rozbieżności w interpretacji normy prawnej.
Postanowieniem z dnia 21 lutego 2018 r. nr [...], organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia na wstępie organ odwoławczy przytoczył brzmienie przepisów art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 13b ust. 1 i art. 13f u.d.p. oraz § 4, § 5
ust. 1 pkt 1, § 6 ust. 4, 8 i 9 oraz § 7 uchwały Rady Miasta S. Nr [...]
z dnia 25 czerwca 2012 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłat
za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta S. oraz sposobu ich pobierania. Ponadto organ odwoławczy powołując się na przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach wskazał, że dla wykazania strefy, w której w ciągu całej doby lub w określone dni tygodnia lub określonych godzinach za postój pobierana jest opłata stosuje się znak D-44, a dla oznaczenia miejsca przeznaczonego do postoju pojazdów znak pionowy D-18 (załącznik nr 1 pkt 5.2.50 i 5.2.18). Organ wskazał również, że w strefie oznaczonej znakiem D-44 miejsca dla postoju pojazdu samochodowego wyznacza się znakami pionowymi D-18 oraz znakami poziomymi określonymi w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia w: pkt 5.2.4, pkt 5.2.5, pkt 5.2.6 i pkt 5.2.9.2.
Odnosząc się do kwestii ustalenia prawidłowego rozumienia pojęcia "wyznaczenie" miejsca postoju w strefie płatnego parkowania, tj. czy prawidłowe wyznaczenie tego miejsca wymaga zastosowania dwóch znaków: pionowego D-18
i jednego ze znaków poziomych, np. P-18, czy też wystarczający jest tylko jeden znak – pionowy lub poziomy, organ II instancji powołał się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r., II GPS 2/17 wskazując, że NSA w treści ww. uchwały wskazał, że rozstrzygając ww. spór należy uwzględnić również funkcje przypisane dwóm rodzajom znaków informacyjnych. I tak zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia z 3 lipca 2003 r. znaki informacyjne pionowe mają na celu poinformowanie kierujących pojazdami o rodzaju drogi i sposobie korzystania oraz obiektach znajdujących przy drodze lub w jej pobliżu przeznaczonych dla użytkowników dróg (pkt 5 załącznika nr 1). Znaki zaś poziome dróg służą usprawnieniu ruchu pojazdów i ułatwieniu korzystania z dróg (pkt 1.2. załącznika nr 2). W świetle tych przepisów prawnych miejsca płatnego postoju wyznaczone w strefie płatnego parkowania to, co do zasady, miejsca podwójnie oznakowane: znakami pionowymi D-18 i znakami poziomymi typu P-18. Niemniej jednak – jak wskazał NSA w ww. uchwale – to znaki pionowe informują o sposobie korzystania z drogi i dlatego tym znakom, należałoby przypisać rolę decydującą w wyznaczeniu miejsca płatnego postoju, co uzasadnia twierdzenie, że miejsca postojowe oznakowane w strefie płatnego parkowania wyłącznie znakiem poziomym nie spełniają wymagania miejsca wyznaczonego w rozumieniu art. 13b ust. 1 u.d.p.
Uwzględniając ww. regulacje oraz uchwałę NSA, organ odwoławczy,
na podstawie znajdującego się w aktach sprawy materiału dowodowego
(zdjęcia ww. pojazdu Strony wykonanych w dniu nieopłaconego postoju, zdjęć ulic,
na których miały miejsca zdarzenia nieopłaconego postoju, wydruków z portalu Geoportl, mapy zasadniczej obejmującej ulice: [...] oraz Plac [...]) uznał, że miejsca, w których zaistniało zdarzenie nieopłaconego postoju były wyznaczone jako miejsca przeznaczone do postoju pojazdów znakiem pionowym D-18, zaś miejsca postojowe, w których w dniach 12,16, 19, 24, 25 i 27 stycznia 2017 r. parkował bez uiszczenia opłaty pojazd Strony, miały charakter konstrukcyjnie ustalonych, za pomocą ciemniejszej kostki brukowej stanowisk – a zatem w ogóle nie musiały być wyznaczone dodatkowo znakami poziomymi P-18 (pkt 5.2.4. załącznika nr 2 do ww. rozporządzenia).
Podsumowując, organ odwoławczy uznał, że zarzut nieistnienia obowiązku w tym zakresie okazał się nieuzasadniony.
Organ odwoławczy w pełni podzielił stanowisko i argumentację organu I instancji, co do braku podstaw do uwzględnienia zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego i wskazał, że Strona, będąca właścicielem ww. pojazdu, nie wskazała żadnych okoliczności, które mogły by stanowić jego postawę.
Ponadto organ odwoławczy, wskazując na wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2017 r., II FSK 1922/15, wskazał, że upływ siedmiodniowego terminu do wniesienia zarzutów, o którym stanowi art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., powoduje niemożność uzupełnienia przez zobowiązanego zarzutów złożonych z zachowaniem terminu jak i powołania ich nowych podstaw. Z tego też powodu organ uznał, że Strona nie była uprawniona w zażaleniu na postanowienia organu I instancji zgłaszać nowych zarzutów lub uzupełniać je o nowe podstawy prawne lub faktyczne, nawet jeżeli "zarzuty nie mogły być wniesione w terminie, w tym czasie bowiem jeszcze nie istniały. Za taki nowy i tym samym niedopuszczalny zarzut organ uznał zatem twierdzenia Strony, co do braku znaków D-44 na ulicach dojazdowych do strefy płatnego parkowania jak i braku zgodności występujących znaków D-44 ze wzorem określonym w załączniku nr 1 do ww. rozporządzenia z dnia 3 lipca 2003 r. Tym samym twierdzenia te, jako spóźnione, organ odwoławczy pozostawił bez rozpoznania.
Strona zaskarżyła postanowienie organu odwoławczego skargą wniesioną
do tutejszego Sądu, wnosząc o jego uchylenie wraz z poprzedzającym
je postanowieniem organu I instancji a także o umorzenie postępowania egzekucyjnego w całości.
Zaskarżonemu postanowieniu Strona zarzuciła:
1) obrazę przepisów prawa materialnego, tj.:
- art. 13b ust. 1 u.d.p. oraz punktu 5.2.50 Załącznika nr 1 do Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz.U.2003.220.2181 ze zm.; dalej: "rozporządzenie z 2003 r.) poprzez brak uznania podniesionych zarzutów w sytuacji, gdy bezspornym jest fakt, że postój pojazdu w Strefie Płatnego Parkowania nie odbył się w miejscach wyznaczonych, zgodnie z wymogami, równocześnie znakami pionowymi oraz poziomymi;
- § 57 pkt 4 Rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych
i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych oraz punktu 5.2.50 Załącznika nr 1 do Rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych
dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach poprzez nieuprawnione uznanie, że wjazd do Strefy Płatnego Parkowania w S. był oznakowany znakami D-44 w sytuacji, gdy występuje na ulicach dojazdowych do niej całkowita absencja oznakowania znakami spełniającymi wymogi co do sposobu wykonania;
2) obrazę przepisów prawa procesowego, tj.
- art. 80 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez uwzględnienia całokształtu materiału mającego znaczenie dla wyjaśnienia przedmiotowej sprawy;
- art. 7a§ 1 oraz art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 34 u.p.e.a. poprzez dowolne
i wybiórcze uwzględnienie przedstawionych przez Stronę dowodów
oraz wydania rozstrzygnięcia na niekorzyść Strony, w sytuacji gdy istnieją rozbieżności w interpretacji normy prawnej.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Na rozprawie w dniu 11 lipca 2018 r. Skarżący wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego a ponadto, na pytanie sędziego sprawozdawcy oświadczył,
że nie kwestionuje, iż: w dacie zdarzenia był właścicielem ww. pojazdu; w dacie zdarzenia w miejscu parkowania posadowione były znaki pionowe D-18; w datach wskazanych przez organ parkował w miejscach wskazanych, jednakże prowadzi działalność gospodarczą i nie ma pewności, że to on parkował pojazd.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2017.2188 j.t. ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018.1302 j.t.; dalej: "P.p.s.a") sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, w celu wyeliminowania z obrotu prawnego aktu wydanego przez organ administracji konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ustalenie, że akt taki dotknięty jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.). Zgodnie z treścią art. 134 § 1 P.p.s.a., rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, zastrzeżenie z tego przepisu nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie, gdyż dotyczy skargi na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego.
Przedmiotem badania Sądu – pod względem legalności – są postanowienia organów administracji wydane w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów
w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 sierpnia 2017 r.,
II FSK 1922/15, który to wyrok Sąd w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę
w pełni podziela, zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są powszechnie uznawane
za szczególny środek zaskarżania charakterystyczny tylko i wyłącznie dla postępowania egzekucyjnego w administracji. Wykazują one wiele odrębności w stosunku do innych środków zaskarżenia, takich jak odwołania i zażalenia. Szczegółowa i wyczerpująca regulacja zawarta w art. 27 § 1 pkt 9, art. 33, art.34 i art. 35 u.p.e.a. powoduje, że nie można ich przyrównać i stosować do nich na podstawie art. 18 u.p.e.a. przepisów dotyczących zażaleń lub odwołań. Należy także podkreślić brak dewolutywności tego środka zaskarżenia, który rozpatrywany jest przez organ egzekucyjny prowadzący postępowanie po zasięgnięciu w określonych przypadkach stanowiska wierzyciela.
Te szczególne unormowania powodują, że zarzuty są środkiem prawnym przysługującym w fazie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a nie w jego toku. Zarzuty nie stanowią środka prawnego, który byłby w każdym czasie alternatywny
lub konkurencyjny dla innych instytucji możliwych do wdrożenia po upływie terminu
z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. Upływ siedmiodniowego terminu powoduje również niemożność uzupełnienia przez zobowiązanego zarzutów złożonych w terminie,
jak i powołania ich nowych podstaw. Także podniesienie zarzutu dopiero
w postępowaniu przed sądem administracyjnym czyni go spóźnionym (por. red.
J. Niczyporuk, System egzekucji administracyjnej, C.H. Beck, Warszawa 2004,
str. 508 i n.; t.1 i 2 do art. 33 w D. Jankowiak, Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji. Komentarz 2004, str.311-313 i powołane w tych publikacjach orzecznictwo). Zarzuty powyższe nie mogą być uzupełniane również na etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Powyższe nie przekreśla jednak możliwości ingerowania przez zobowiązanego w tok postępowania egzekucyjnego, jeżeli zachodzą okoliczności określone w art. 33 u.p.e.a. Ustawa przewiduje bowiem szereg innych środków służących podjęciu przez niego obrony m.in. skargę na czynności egzekucyjne (art. 54 u.p.e.a.) czy wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego
- art. 59 u.p.e.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia
18 lutego 2017 r., III SA/Łd 588/17).
W myśl art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku zaś zgodnie z art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. podstawą ww. zarzutu może być również błąd, co do osoby zobowiązanego.
W rozpoznawanej sprawie, wobec Skarżącego, prowadzone jest postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 7 sierpnia 2017r., nr [...], obejmującego należności pieniężne z tytułu opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za parkowanie odpowiednio w dniach: 11 stycznia 2017 r., 12 stycznia 2017 r., 16 stycznia 2017 r., 17 stycznia 2017 r., 18 stycznia 2017 r., 19 stycznia 2017 r., 23 stycznia 2017 r., 24 stycznia 2017 r., 24 stycznia 2017 r., 25 stycznia 2017 r., 26 stycznia 2017 r. i 27 stycznia 2017 r.
Skarżący pismem z dnia 26 września 2017 r. podważył zasadność wystawienia ww. tytułu wykonawczego, wskazując dwa rodzaje zarzutów, tj.: na podstawie art. 33 ust. 1 pkt 4) u.p.e.a. błąd, co do osoby zobowiązanego (bez uzasadnienia) oraz na podstawie art. 33 § 1 pkt 1) u.p.e.a. nieistnienie obowiązku - z uwagi na fakt błędnego przyjęcia przez organ, że w strefie płatnego parkowania opłaty za parkowanie można pobierać na całym wydzielonym obszarze strefy, a nie w miejscach wyznaczonych, w związku z postojem pojazdu Skarżącego w niewyznaczonych miejscach strefy płatnego parkowania w dniach określonych w zawiadomieniu.
W ocenie bowiem Skarżącego – w świetle zasady, że strefa musi być oznaczona znakiem pionowym D-44 i znakiem D-45 zaś w obrębie samej strefy miejsca postojowe muszą być wyznaczone znakami pionowymi i poziomymi określonymi we wskazanych w piśmie przepisach - nie do przyjęcia jest uznanie całej strefy jako miejsca wyznaczonego a niewyznaczenie lub wyznaczenie i nieoznaczenie zgodnie
z przepisami miejsc postojowych nie wywołuje skutków prawnych.
Przy czym, na rozprawie w dniu 11 lipca 2018 r., Skarżący oświadczył,
że nie kwestionuje, że w czasie zdarzenia był właścicielem spornego pojazdu,
że w czasie i miejscu zdarzenia posadowione były znaki pionowe D-18 oraz,
że w datach wskazanych przez organ parkował w miejscach wskazanych, jednakże prowadzi działalność gospodarczą i nie ma pewności, że to on parkował pojazd.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do prawidłowości rozpoznania przez organy zarzutu z art. 33 § 1 pkt 4) u.p.e.a. (błąd, co do osoby zobowiązanego) Sąd wskazuje, że stanowisko organów w powyższym zakresie uznał za prawidłowe.
Sąd zauważa bowiem, że zagadnienie wykazania błędu co do zobowiązanego oraz wnoszenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w zakresie uiszczenia opłaty parkingowej przez właściciela pojazdu było wielokrotnie przedmiotem rozważań sądów administracyjnych, które zajmują w tym zakresie jednolite stanowisko, które podzielone zostało również przez Sąd w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę. Zgodnie bowiem przyjmuje się, że w sprawie obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej nie prowadzi się postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga w drodze decyzji administracyjnej, a zatem nie prowadzi się również postępowania wyjaśniającego poprzedzającego rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty. Oznacza to, że organ nie ma możliwości, aby prowadzić postępowanie wyjaśniające mające na celu ustalenie osoby faktycznie korzystającej z drogi publicznej. W tej sytuacji, organ egzekucyjny ma prawo domniemywać, że korzystającym z dróg publicznych był właściciel samochodu. Ten ostatni zaś może dochodzić swych racji, podnosząc w toku postępowania egzekucyjnego zarzut na podstawie art. 33 pkt 4 u.p.e.a., za pomocą którego dokona obalenia powyższego domniemania faktycznego. Przy czym, jak wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny, dla obalenia ww. domniemania, nie jest wystarczające nawet udowodnienie, że korzystającym z dróg nie był właściciel, ale konieczne jest wykazanie, kto konkretnie kierował pojazdem w określonym dniu i czasie (por. wyrok NSA z 27 sierpnia 2015 r., II GSK 499/14, podobnie wyrok NSA z 1 września 2016 r., I OSK 1103/16). Powyższą linię orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę w pełni podziela.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd
w pierwszej kolejności wskazuje, że okoliczność, że w ww. datach nieopłaconego postoju Skarżący pozostawał właścicielem pojazdu [...] nr rej. [...] nie jest kwestionowana przez Skarżącego a ponadto została ustalona przez organy
na podstawie danych zawartych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców CEPiK. Ponadto Sąd podkreśla, że Skarżący nie podał jakichkolwiek podstaw postawionego zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego. Tym samym oparcie się przez organy na domniemaniu, że korzystającym z dróg publicznych w czasie zdarzenia był właściciel samochodu, tj. Skarżący, było w pełni zasadne. Brak wskazania jakichkolwiek postaw ww. zarzutu uniemożliwiał zarówno organom jak i obecnie Sądowi podjęcie jakiejkolwiek polemiki w tym zakresie.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd stwierdził, że organy w pełni zasadnie uznały zarzut Skarżącego w zakresie art. 33 § 1 pkt 4) u.p.e.a.
za nieuzasadniony.
Odnosząc się z kolei do drugiego z zarzutów, tj. zarzutu nieistnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.), którego podstawę stanowił zarzut naruszenia przez organy art. 13b ust. 1 w zw. z art. 13b ust. 6 u.d.p. z uwagi na błędne przyjęcie,
że w strefie płatnego parkowania opłaty za parkowanie można pobierać na całym wydzielonym obszarze strefy, a nie w miejscach do tego wyznaczonych, w związku
z postojem pojazdu Skarżącego w niewyznaczonym miejscu strefy płatnego parkowania w dniach określonych w zawiadomieniu, Sąd na wstępie wskazuje na przepisy prawa materialnego w zakresie ww. zarzutu.
I tak zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. korzystający z dróg publicznych
są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych
na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. W myśli art. 13b ust. 1 opłatę,
o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo. Zgodnie natomiast z art. 13b ust. 6 u.d.p. organ właściwy do zarządzania ruchem na drogach w uzgodnieniu z zarządcą drogi: 1) wyznacza w strefie płatnego parkowania miejsca przeznaczone na postój pojazdów, w tym stanowiska przeznaczone na postój pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową; 2) może wyznaczać w strefie płatnego parkowania zastrzeżone stanowiska postojowe (koperty) w celu korzystania z nich na prawach wyłączności w określonych godzinach lub całodobowo.
W tym miejscu należy wskazać, że orzecznictwo sądów administracyjnych
w zakresie wykładni art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. było niejednolite. W jednych orzeczeniach Sądy zajmowały stanowisko, że opłatę za postój pojazdów pobiera się w całej strefie płatnego parkowania, z kolei w innych orzeczeniach, że nie tylko w całej strefie płatnego parkowania ale w odpowiednio wyznaczonym miejscu.
Konsekwencją powyższego jest uznanie, że na podstawie art. 33 pkt 1 u.p.e.a. zobowiązany może wnieść zarzut nieistnienia obowiązku, w którym jako podstawę wskazuje, że parkował w strefie płatnego parkowaniu, lecz nie na miejscu wyznaczonym (por. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 20 grudnia
2012 r., II GSK 1852/11 ) – tak jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Spór powyżej wskazany rozstrzygnął Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów z dnia z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt II GPS 2/17. Co w rozpoznawanej sprawie istotne - na treść tej uchwały, wykazując zasadność zajmowanego stanowiska, powołuje się zarówno Organ jak i Skarżący, wywodząc z niej jednak odmienne wnioski w zakresie stanowiącym de facto istotę sporu (której granice wyznaczyły wskazane przez Skarżącego w piśmie z dnia 26 września 2017 r., zarzuty oraz ich podstawa faktyczna i prawna).
Sąd wskazuje w tym miejscu, że z art. 269 § 1 P.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca uchwał, zaś istota uchwały podjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprowadza się do tego, że stanowisko w niej zajęte wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki zatem nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować. Powyższe
nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony NSA. Skład sądu orzekający w rozpoznawanej sprawie wykładnię zaprezentowaną w przedstawionej uchwale podziela.
Biorąc zatem pod uwagę powyższe, w świetle ww. a wiążącej skład orzekający uchwały 7 sędziów NSA wskazać należy, że zasadnie w piśmie z dnia 26 września 2017 r. zawierającym podstawy zarzutu z art. 33 § 1 pkt 1) u.p.e.a., Skarżący wskazywał, że opłatę za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania pobiera się od korzystającego z drogi publicznej wyłącznie za postój w odpowiednio wyznaczonym do tego miejscu. Sąd zauważa jednak, że stanowiska tego nie kwestionowały również organy.
Sąd wskazuje, że zgodnie z tezami ww. uchwały w obrębie SPP należności można pobierać jedynie za parkowanie w specjalnie wydzielonych do tego stanowiskach. Jak wskazał w ww. uchwale Naczelny Sąd Administracyjny opłatę
za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania pobiera się wyłącznie za postój w wyznaczonym do tego miejscu. Rzeczywiście nie można odmówić art. 13b ust. 1 u.d.p. znaczenia normatywnego
i ustalać miejsca płatnego postoju jedynie na podstawie art. 13 ust. 1 pkt 1 tej ustawy (cała strefa płatnego parkowania). Celem regulacji dotyczącej opłat za postój pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, określonym w art. 13b ust. 2 ustawy (art. 13b ust. 2 u.d.p. - strefę płatnego parkowania ustala się na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają
to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych
lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej) jest usprawnienie ruchu pojazdów w obszarach o znacznym deficycie miejsc postojowych, z uwzględnieniem ogólnych przepisów prawnych o ruchu drogowym. Pobieranie opłat za postój w każdym miejscu, w granicach wyznaczonej strefy parkowania, wywoływałoby skutki przeciwstawne do zamierzonych. Oznaczałoby faktyczną aprobatę dla zachowań korzystających z dróg publicznych, które są niezgodne z przepisami prawa - naruszają ograniczenia i zakazy postoju (art. 46 ust. 2 i art. 49 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym). W ten sposób cel przedsięwzięcia - ustalenie strefy płatnego parkowania zostałby zredukowany do zapewnienia przychodów z tytułu pobierania opłat za postój w tej strefie. Jak w uzasadnieniu do ww. uchwały wskazywał NSA, analiza przytoczonego we wniosku Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego orzecznictwa sądów administracyjnych pozwala również zauważyć, że do powstawania wątpliwości w zakresie interpretacji i stosowania art. 13b ust. 1 u.d.p. przyczynia się w dużym stopniu brak dostatecznie jasnego stanowiska co do znaczenia określenia: wyznaczenie miejsc postoju w strefie płatnego parkowania.
Według art. 13b ust. 3 u.d.p. ustalenie strefy płatnego parkowania należy do rady gminy, która podejmuje w tej sprawie uchwałę na wniosek wójta (burmistrza, prezydenta miasta), zaopiniowany przez organy zarządzające drogami i ruchem
na drogach. Na podstawie ww. upoważnienia ustawowego Rada Miasta S. podjęła Uchwałę Nr [...] z dnia 25 czerwca 2012 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta S. oraz sposobu ich pobierania, której tekst jednolity ogłoszony został w Dzienniku Urzędowym Województwa Z. w dniu 4 czerwca 2014 r., poz. 2364 – a zatem treść ww. uchwały była publicznie dostępna, w tym dla Skarżącego. Sąd wskazuje, że ww. uchwała stanowi – na podstawie art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej – akt prawa miejscowego, obowiązujący każdego na obszarze działania organu, który je ustanowił. Sąd wskazuje także, że zgodnie z załącznikiem nr 1 do ww. uchwały Rady Miasta S. strefa płatnego parkowania na drogach publicznych Miasta S. obejmuje zarówno ulicę [...] jak i ul. [...], tj. miejsca postoju pojazdu Skarżącego w chwili zdarzenia zaś zgodnie z § 7 ww. uchwały za nieopłacone parkowanie pobiera się opłatę dodatkową w wysokości bądź [...] zł bądź [...] zł, jeżeli opłata dodatkowa zostanie wniesiona w ciągu 7 dni od dnia nieopłaconego parkowania. Przez ustalenie strefy płatnego parkowania należy rozumieć określenie granic obszaru, który charakteryzuje się znacznym deficytem miejsc postojowych i w związku z tym za postój w tym obszarze pobiera się opłatę. Ustawodawca nakazuje organowi właściwemu do zarządzania ruchem wyznaczenie w tej strefie, w uzgodnieniu z zarządcą drogi, miejsc przeznaczonych na postój pojazdów, w tym stanowisk przeznaczonych na postój pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową (art. 13b ust. 6 pkt 1 u.d.p.). Ten organ może również wyznaczać w strefie płatnego parkowania zastrzeżone stanowiska postojowe (koperty) w celu korzystania z nich na prawach wyłączności w określonych godzinach lub całodobowo (art. 13b ust. 6 pkt 2 ustawy). Można dodać, że posłużenie się przez ustawodawcę w tej regulacji różnymi pojęciami - "ustalenie" strefy płatnego parkowania i "wyznaczenie" miejsc płatnego postoju, a także rozdzielenie tych kompetencji między różne podmioty, potwierdza tezę, że ustalenie strefy płatnego parkowania nie jest równoznaczne z wyznaczeniem miejsc płatnego postoju. Nie cały zatem obszar strefy płatnego parkowania jest miejscem, w którym za postój pojazdów samochodowych można pobierać opłaty. Nie powinno to budzić wątpliwości również
i z tego powodu, że w strefie płatnego parkowania obowiązują ogólne zasady ruchu drogowego, przewidujące ograniczenia i zakazy dotyczące postoju. Ponadto przepisy prawne nie wykluczają możliwości wyznaczenia w strefie płatnego parkowania miejsc bezpłatnego postoju.
Jak wskazał NSA w uzasadnieniu do ww. uchwały, miejsca i stanowiska postojowe wyznacza się za pomocą odpowiednich znaków drogowych, określonych
w przepisach wykonawczych do ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 128): w rozporządzeniu Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz. U. z 2002 r., poz. 1393) i rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz. U. z 2003 r., Nr 220, poz. 2181). Znaki dotyczące strefy płatnego parkowania i miejsc postojowych w tej strefie mają charakter znaków informacyjnych (art. 7 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym). Nie kreują one zatem obowiązku uiszczenia opłaty za postój w miejscach wyznaczonych tymi znakami, lecz informują, że w tych miejscach taki obowiązek istnieje z mocy prawa. Z § 58 ust. 4 rozporządzenia Ministrów Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z 31 lipca 2002 r. wynika, że wjazd do strefy płatnego postoju oznacza się znakiem D-44 "strefa płatnego parkowania". Natomiast wyjazd ze strefy płatnego parkowania jest oznaczony znakiem D-45 "koniec strefy płatnego parkowania". Znak D-44 umieszcza się na wszystkich ulicach doprowadzających ruch do obszaru, na którym została ustalona strefa płatnego parkowania. Na tym znaku obok napisu "Postój płatny" wskazuje się sposób wnoszenia opłaty za postój pojazdu samochodowego przez umieszczenie napisu lub symbolu parkometru, karty zegarowej lub biletu. Jeżeli obowiązek wnoszenia opłaty za postój pojazdu samochodowego dotyczy określonych dni roboczych lub godzin, pod napisem "Postój płatny" umieszcza się informację określającą zakres stosowania znaku D-44 (pkt 5.2.50. załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r.).
Natomiast w strefie płatnego parkowania określonej znakami D-44 i D-55 miejsca do postoju pojazdu samochodowego wyznacza się znakami pionowymi D-18 "parking" oraz znakami poziomymi - liniami: znakiem P-18 "stanowisko postojowe", P-19 " linia wyznaczająca pas postojowy", P-20 "stanowisko postojowe zastrzeżone "koperta" i P-24 "miejsce dla pojazdu osoby niepełnosprawnej" (pkt 5.2.50, załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r.). Umieszczona pod znakiem D-18 tabliczka T-3a wskazuje koniec miejsca przeznaczonego na postój (§ 52 ust. 3 rozporządzenia z 31 lipca 2002 r.). W dolnej części znaku D-18 jest dopuszczalne umieszczenie napisu określającego rodzaj parkingu (np. płatny, strzeżony (pkt 5.2.18. załącznika nr 1 do rozporządzenia z 3 lipca 2003 r.).
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny na tle tych przepisów prawnych pojawia się kwestia ustalenia prawidłowego rozumienia "wyznaczenia" miejsca postoju w strefie płatnego parkowania, stanowiącego, w świetle art. 13b ust. 1 u.d.p. przesłankę poboru opłaty za parkowanie w takim miejscu. W szczególności chodzi o to, czy prawidłowe wyznaczenie miejsca płatnego postoju wymaga zastosowania dwóch znaków: pionowego D-18 i jednego ze znaków poziomych, np. P-18,
czy też wystarczający jest tylko jeden znak - pionowy lub poziomy.
Powyższe zagadnienie stanowi w istocie przedmiot sporu w rozpoznawanej sprawie. Sąd ponownie podkreśla bowiem, że jak wskazał Skarżący w piśmie z dnia
26 września 2017 r., w którego treści wniósł zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, wniósł on zarzut nieistnienia obowiązku opierając ten zarzut na podstawie naruszenia przez organy przepisów art. 13b ust. 1 i art. 13b ust. 6 u.d.p. poprzez błędne przyjęcie przez organy, że w strefie płatnego parkowania opłaty za parkowanie można pobierać na całym wydzielonym obszarze strefy, a nie w miejscach wyznaczonych, w związku z postojem pojazdu Skarżącego w niewyznaczonym miejscu strefy parkowania w dniach określonych w zawiadomieniu. Tym samym Skarżący w zarzucie wniesionym na podstawie art. 33 § 1 pkt 1) u.p.e.a. nie kwestionował ani braku ww. znaków D-44 i D-55 ani ich zgodności z przepisami powszechnie obowiązującymi. Co więcej, Skarżący formułując zarzut naruszenia art. 13 b ust. 1 i ust. 6 u.d.p. wskazywał na fakt postoju pojazdu Skarżącego w czasie zdarzenia w strefie płatnego parkowania
lecz jedynie w miejscu do tego niewyznaczonym.
Jak w dalszej części uzasadnienia ww. uchwały wskazywał NSA, spójnik "oraz" w zdaniu mówiącym, że "w strefie płatnego parkowania oznaczonej znakiem D-44 miejsca postoju pojazdu samochodowego wyznacza się znakami pionowymi
oraz znakami poziomymi" wydaje się mieć znaczenie koniunktywne,
a nie enumeratywne. W tej interpretacji należałoby jednak również uwzględnić funkcje przypisane tym dwóm rodzajom znaków informacyjnych. Według omawianych załączników do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 r. znaki informacyjne pionowe mają na celu poinformowanie kierujących pojazdami o rodzaju drogi i sposobie korzystania oraz obiektach znajdujących się przy drodze lub w jej pobliżu przeznaczonych dla użytkowników dróg (pkt 5 załącznika nr 1). Znaki poziome dróg służą zaś zwiększeniu bezpieczeństwa uczestników ruchu i innych osób znajdujących się na drodze, usprawnieniu ruchu pojazdów i ułatwieniu korzystania z dróg (pkt 1.2. załącznika nr 2).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zwartej w uzasadnieniu
ww. uchwały, w świetle omawianych przepisów prawnych miejsca płatnego postoju wyznaczone w strefie płatnego parkowania to, co do zasady, miejsca podwójnie oznakowane: znakami pionowymi D-18 i znakami poziomymi typu P-18. Niemniej jednak – na co wskazały organy w rozpoznawanej sprawie - to znaki pionowe informują o sposobie korzystania z drogi i dlatego tym znakom, co trzeba podkreślić, należałoby przypisać rolę decydującą w wyznaczeniu miejsca płatnego postoju. Uzasadniałoby to stwierdzenie, że miejsca postoju oznakowane w strefie płatnego parkowania wyłącznie znakiem poziomym nie spełniają wymagania miejsca wyznaczonego w rozumieniu art. 13b ust. 1 u.d.p.
Sąd zauważa, że organy w rozpoznawanej sprawie nie zajęły stanowiska przeciwnego do wyrażonego w ww. uchwale. Nie zakwestionowały bowiem wskazanej przez NSA zasady, zgodnie z którą opłatę za postój pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania pobiera się od korzystającego z drogi publicznej wyłącznie za postój w odpowiednio wyznaczonym do tego miejscu jak i zasady wyznaczania miejsc płatnego postoju w strefie płatnego parkowania podwójnym oznakowaniem, tj. zarówno ww. pionowym jak i ww. poziomym. Wskazały jedynie, w myśl ww. uchwały NSA, że znakom pionowym należy przypisać decydującą rolę w wyznaczaniu miejsca płatnego postoju jako, że znaki te informują o sposobie korzystania z drogi. W rozpoznawanie zaś sprawie, z dokumentacji zdjęciowej odzwierciedlającej zdarzenia objęte opłatą dodatkową wynikało, że każdy z objętych opłatą dodatkową postojów odbywał się w miejscu bezpośredniego sąsiedztwa posadowionego znaku pionowego D-18 "postój", który to znak wyznacza w istocie miejsce do parkowania. Fakt ten przyznał i sam Skarżący w toku rozprawy w dniu 11 lipca 2018 r.
Ponadto Sąd zauważa, że jak zasadnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 27 czerwca 2018 r., I SA/Gl 282/18,
pkt 5.2.4. (zdanie pierwsze) załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków
i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków umieszczania na drogach stanowi, że "Znak P-18 "stanowisko postojowe" (rys. 5.2.4.1.) stosuje się w celu wyznaczenia miejsc postoju na części jezdni i chodnika oraz na wydzielonych parkingach bez ustalonych konstrukcyjnie stanowisk". Jak słusznie wskazano zatem w ww. wyroku, "z powyższego wynika, że prawodawca dopuszcza zaniechanie wykorzystania znaków poziomych jedynie wówczas, gdy ich funkcję zastępuje konstrukcyjne ustalenie stanowisk na wydzielonych parkingach".
Tym samym Sąd uznał, że co do zasady, stanowisko organu, który wskazywał
na możliwość istnienia konstrukcyjnie wydzielonych stanowisk postojowych w miejsce znaków poziomych, w tym P-18 , uznać należało – wbrew twierdzeniom Skarżącego - za prawidłowe, co do zasady.
Tym samym Sąd uznał za prawidłowe stanowisko organów, które
za nieuzasadniony uznały zarzut Skarżącego w zakresie nieistnienia obowiązku z uwagi na naruszenie przez organy art. 13b ust. 1 w zw. z art. 13b ust. 6 u.d.p. poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że w strefie płatnego parkowania opłaty za parkowanie można pobierać na całym wydzielonym obszarze strefy, a nie w miejscach wyznaczonych, w związku z postojem pojazdu Skarżącego w niewyznaczonym miejscy strefy płatnego parkowania w dniach określonych w zawiadomieniu.
Mając na uwadze powyższe okoliczności za niezasadny Sąd uznał zarzut skargi w zakresie naruszenia art. 13b ust. 1 u.d.p. w zw. z punktem 5.2.50 Załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych
oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania
na drogach.
Odnosząc się z kolei do drugiego z zarzutów skargi w zakresie naruszenia
§ 57 pkt. 4 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych
i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych
oraz punktu 5.2.50 Załącznika nr 1 do Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia
3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków
i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków
ich umieszczania na drogach, Sąd i tego zarzutu skargi nie podzielił.
Sąd bowiem ponownie podkreśla, że w piśmie z dnia 26 września 2017 r. zawierającym zarzuty w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie wskazał jako podstawy zarzutu nieistnienia obowiązku ani faktu braku znaku D-44 i D-55 ani też jako podstawy tego zarzutu nie wskazywał okoliczności niezgodności tych znaków z przepisami ww. rozporządzenia. Okoliczności te Skarżący po raz pierwszy powołał w treści zażalenia na postanowienie organu I instancji, a zatem już po upływie terminu
do wniesienia zarzutów. Natomiast zarzut nieistnienia obowiązku podniesiony w piśmie z dnia 26 września 2017 r. Skarżący oparł w istocie wyłącznie na błędnym przyjęciu przez organy, że w strefie płatnego parkowania opłaty za parkowanie można pobierać na całym wydzielonym obszarze strefy, a nie w miejscach wyznaczonych, w związku z postojem pojazdu Skarżącego w niewyznaczonym miejscy strefy płatnego parkowania w dniach określonych w zawiadomieniu.
Tym samym, w związku z powyżej poczynionymi przez Sąd rozważaniami dotyczącymi istoty zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, za zasadne uznać należało stanowisko organu odwoławczego, który w rozpoznawanej sprawie nie badał zarzutu Skarżącego nieistnienia obowiązku przez pryzmat naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. ww. § 57 pkt. 4 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. oraz punktu 5.2.50 Załącznika nr 1 do ww. Rozporządzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków
i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków
ich umieszczania na drogach poprzez nieuprawnione uznanie, że wjazd do Strefy Płatnego Parkowania w S. był oznakowany znakami D-44 w sytuacji,
gdy występuje na ulicach dojazdowych do niej całkowita absencja oznakowania znakami spełniającymi wymogi co do sposobu ich wykonania. Taka bowiem podstawa zarzutu nieistnienia obowiązku nie została wskazana w piśmie Skarżącego z dnia 26 września 2017 r.
Odnosząc się w dalszej kolejności do zarzutów naruszenia przepisów art. 80 k.p.a. oraz art. 7a § 1 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 34 § 1 u.p.e.a. Sąd także
i tych zarzutów skargi nie podzielił.
Zgodnie bowiem z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia
na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Jak stanowi zaś art. 7a § 1 k.p.a. jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania
ma bezpośredni wpływ. Ponadto zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy zaś w myśl art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także
na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W przypadku egzekucji należności pieniężnych, o których mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. a-f i pkt 9, stanowiska wierzyciela nie wymaga się.
W ocenie Sądu – mając na uwadze granice rozpoznawanej sprawy, które wyznaczone zostały przez zarzuty zawarte w piśmie Skarżącego z dnia 26 września 2017 r. - organy w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy jak i oceniły, na podstawie jego całokształtu, czy udowodnione zostało,
że Skarżący w czasie i miejscu zdarzenia parkował ww. pojazd bez uiszczenia wymaganej opłaty w miejscu do tego wyznaczonym. Organy oparły swoje stanowisko
w sprawie na pozyskanych danych.
I tak w odniesieniu do osoby zobowiązanego organy oparły swoje ustalenia
na podstawie danych zawartych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców CEPiK, z którego wynikało, że w ww. datach nieopłaconego postoju Skarżący pozostawał właścicielem pojazdu [...] nr rej. [...] [...] Fakt ten został ponadto przyznany przez Skarżącego w toku rozprawy w dniu 11 lipca 2017 r. Skarżący
nie kwestionował również w toku postępowania miejsca parkowania ww. pojazdu
w czasie zdarzenia ani też faktu braku uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu
w strefie płatnego parkowania jak i braku uiszczenia, pomimo doręczenia upomnienia, opłaty dodatkowej z tego tytułu. Sąd wskazuje także, że choć Skarżący, w toku rozprawy w dniu 11 lipca 2017 r., na pytanie Sądu, wyraził przypuszczenie,
że to nie on mógł dokonać parkowania ww. pojazdu w czasie i miejscu zdarzenia,
to jednakże ta wątpliwość nie była przez Skarżącego podnoszona w toku postępowania przed organami ani też w piśmie zawierającym zgłoszone zarzuty.
Tym samym zasadnie uznały organy, na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego i po dokonaniu prawidłowej oceny dowodów, że ww. pojazd, którego właścicielem pozostawał Skarżący w czasie i miejscu zdarzenia został zaparkowany przez Skarżącego w strefie płatnego parkowania na drogach publicznych Miasta S..
Sąd po raz kolejny podkreśla, że w treści wniesionych zarzutów Skarżący
nie kwestionował, że wskazane przez organ miejsca postoju pojazdu miały miejsce
na terenie przedmiotowej strefy – Skarżący kwestionował jedynie fakt, ze parkowanie pojazdu na terenie ww. strefy odbywało się w miejscu do tego wyznaczony.
W odniesieniu z kolei do podstaw faktycznych uznania przez organy,
że ww. parkowanie odbywało się w miejscu do tego wyznaczonym ustalenia
te poczynione zostały na podstawie dowodów z dokumentów w postaci zdjęć
ww. pojazdu Skarżącego wykonanych w dniu nieopłaconego postoju, zdjęć ulic,
na których miały miejsca zdarzenia nieopłaconego postoju oraz wydruków z portalu Geoportl i mapy zasadniczej obejmującej ulice: [...] oraz Plac [...]. W ocenie Sądu materiał ten jednoznacznie wskazuje miejsce i czas zaparkowania ww. pojazdu Skarżącego. Z dokumentacji zdjęciowej odzwierciedlającej zdarzenia objęte opłatą dodatkową jednoznacznie wynika również, że każdy z objętych opłatą dodatkową postojów odbywał się w miejscu bezpośredniego sąsiedztwa posadowionego znaku pionowego D-18 "postój", który to znak wyznacza w istocie miejsce do parkowania a fakt ten przyznał i sam Skarżący w toku rozprawy w dniu 11 lipca 2018 r.
Mając zatem na uwadze granice rozpoznawanej sprawy, w ocenie Sądu, uznać należało, że zarzuty skargi w zakresie naruszenia art. 7a, art. 80 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 34 § 1 u.p.e.a. k.p.a. okazały się nieusprawiedliwione, albowiem organy egzekucyjne wykazały w sposób przekonujący istnienie obowiązku podlegającego egzekucji.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd skargę oddalił.
Wszystkie wyroki sądów administracyjnych powołane w przedmiotowym uzasadnieniu dostępne są na stronie [...]
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło