I SA/Wa 1103/18
WyrokWSA w Warszawie2018-09-06
Skład orzekający: Anna Wesołowska, Elżbieta Lenart, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie, która nie była stroną postępowania administracyjnego, przysługuje prawo do wglądu w akta tej sprawy po jego zakończeniu?Ratio decidendi
Osobie, która nie posiadała statusu strony w postępowaniu administracyjnym, nie przysługuje prawo do wglądu w akta tej sprawy po jego zakończeniu, zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a. Postępowanie w sprawie udostępnienia akt ma charakter incydentalny i zależny od postępowania głównego, a krąg stron dla postępowania wpadkowego jest taki sam jak w postępowaniu głównym.Stan faktyczny
A. M. zwrócił się do Wójta Gminy o wydanie dwóch egzemplarzy kopii decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości. Wójt odmówił, wskazując, że wnioskodawca nie był stroną postępowania podziałowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Wójta. A. M. złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez odmówienie mu przymiotu strony.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę jako niezasadną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Wesołowska Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart WSA Joanna Skiba (spr.) po rozpoznaniu w dniu 6 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania odpisów decyzji oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] po rozpatrzeniu zażalenia A. M. – utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] odmawiające wydania dwóch egzemplarzy kopii decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] listopada 2015 r. w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości nr [...] położonej w miejscowości [...] stanowiącej własność K. D.
Zaskarżone postanowienie wydane zostało w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy.
Wnioskiem z dnia 1 marca 2018 r. A. M. zwrócił się do Wójta Gminy [...] o wydanie dwóch egzemplarzy decyzji Wójta z dnia z [...] listopada 2015 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości nr [...], położonej w miejscowości [...], a stanowiącej własność K. D.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2018 r. Wójt Gminy [...] odmówił wydania wnioskowanych 2 egzemplarzy kopii decyzji, w uzasadnieniu wskazując, że wnioskodawca nie był stroną postępowania podziałowego działki nr [...].
Na powyższe postanowienie A. M. wniósł zażalenie, w którym zakwestionował zasadność stanowiska organu I instancji wywodząc, że decyzja zatwierdzająca podział zawiera wady prawne, gdyż na jej podstawie została zmniejszona powierzchnia jego działki nr [...]. Dlatego też zmuszony jest wystąpić z wnioskiem o wznowienie postępowania i stąd wniosek o udostępnienie 2 egz. kopii decyzji jest zasadny.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] marca 2018 r. W uzasadnieniu wskazano, iż nie ma aktualnie żadnych przesłanek i dowodów (oprócz twierdzeń samego wnioskodawcy), że w sprawie postępowania podziałowego działki nr [...] - stanowiącej własność K. D., winny uczestniczyć także inne osoby mające status strony- w tym także wnioskodawca jako właściciel działki nr [...]. Podkreślono, że stroną może być wyłącznie podmiot mający interes prawny w prowadzonym przez organ postępowaniu. Wskazano również, iż dana osoba może mieć interes faktyczny lecz nie jest to przesłanka wystarczająca aby uznać taką osobę za stronę postępowania w rozumieniu art. 28 kpa. W związku z powyższym stwierdzono, że wnioskodawca A. M. nie wykazał posiadania interesu prawnego odnośnie postępowania podziałowego nieruchomości nr [...], stanowiącej własność K. D. Dlatego też, w ocenie Kolegium - Wójt zasadnie dokonał odmowy wydania wnioskodawcy 2 egz. decyzji podziałowej z dnia [...] listopada 2015 r.
Skargę na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. wniósł A. M. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy w postaci: naruszenia art. 28 kpa poprzez odmówienie przymiotu strony w sprawie decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości oznaczonej nr [...] położonej w miejscowości [...] stanowiącej własność K.D.
Na podstawie powyższego wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji z powodu wskazanego naruszenia, które miało istotny wpływ na wynik postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący przytoczył argumenty na poparcie w/w zarzutów.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Przedmiotem kontroli legalności w niniejszym postępowaniu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] kwietnia 2018 r., utrzymujące w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] marca 2018 r. którym odmówiono A. M. wydania 2 egzemplarzy kopii decyzji tego organu z dnia [...] listopada 2015 r. wydanej w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości nr [...], położonej w miejscowości [...], stanowiącej własność K. D.
Zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a. strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżący nie był stroną postępowania podziałowego zakończonego decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...] listopada 2015 r. Wbrew twierdzeniom skargi przedmiotem niniejszego postępowania nie może być ustalanie, czy zasadnie organ nie uznał skarżącego za stronę postępowania w sprawie zatwierdzenie projektu podziału działki nr [...] czy też nie. W sprawie niniejszej Sąd jedynie bada czy skarżący był stroną postępowania administracyjnego i czy zasadnie odmówiono mu wglądu do akt postępowania administracyjnego. Jak zaś wyjaśniono powyżej, bezsporne jest, że w toczącym się przed organem I instancji postępowaniu administracyjnym dotyczącym podziału działki nr [...] skarżący nie był stroną. Skoro zatem skarżący nie był stroną postępowania, to nie przysługiwało mu również wynikające z art. 73 § 1 k.p.a. uprawnienie wglądu do akt sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 8 maja 2013 r., wydanego w sprawie o sygn. akt II OSK 2679/11 (dostępny na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl) wyjaśnił, że sprawa udostępnienia akt postępowania nie jest samodzielną sprawą administracyjną w znaczeniu jakie temu pojęciu nadaje art. 1 k.p.a., wobec czego kwestia wystąpienia przeszkody podmiotowej w załatwieniu wniosku nie może zostać oceniona w oparciu o zasady rozpoznania wniosku wszczynającego postępowanie wynikające z art. 61a § 1 k.p.a. Postanowienie odmawiające udostępnienia akt jest czynnością orzeczniczą, niemniej polega na rozstrzygnięciu przez organ prowadzący postępowanie jedynie kwestii wpadkowej, która dotyczy toku postępowania głównego (ocena dopuszczalności pozbawienia strony żądającej dostępu do akt jednego z przysługujących jej uprawnień procesowych).
W ocenie Sądu w niniejszym postępowaniu wpadkowym niezasadne byłoby badanie i wyjaśnianie statusu strony w postępowaniu podziałowym dotyczącym działki nr [...] w takim zakresie, jak domaga się tego skarżący. Okoliczność wskazująca na to, że art. 73 § 1 k.p.a. posługuje się pojęciem strony nie oznacza bowiem, że jest to inna strona niż strona w postępowaniu głównym czyli takim, które zmierza do merytorycznego załatwienia sprawy. Postępowanie w sprawie udostępnienia akt ma charakter postępowania incydentalnego i zależnego od owego postępowania głównego. To w postępowaniu głównym organ administracji rozstrzyga sprawę administracyjną. Skoro postępowanie w sprawie udostępnienia akt w toku postępowania administracyjnego ma charakter wpadkowy, incydentalny i zależny od postępowania głównego, to także i krąg stron na potrzeby postępowania wpadkowego nie ustala się odrębnie niż ten, który organ ustalił na potrzeby postępowania głównego. Ani art. 73 i art. 74 k.p.a., ani jakikolwiek inny przepis, nie kreuje interesu prawnego w sposób odrębny i niezależny od interesu prawnego statuującego strony w postępowaniu głównym. Tym samym skoro w toku postępowania głównego organ administracji określił krąg stron, to taki krąg i tylko takie strony mogą skorzystać z odrębnego (incydentalnego i wpadkowego) postępowania jakim jest postępowanie regulowane art. 73 i art. 74 k.p.a. dotyczące udostępnienia akt. (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 149/15, dostępny na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Tym samym skarżący, który nie posiadał statusu strony postępowania w sprawie podziałowej, nie może skutecznie domagać się udostępnienia akt administracyjnych w zakresie określonym w przepisie art. 73 § 1 k.p.a. Podniesione w skardze zarzuty nie mogą zatem odnieść skutku w niniejszym postępowaniu.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę jako niezasadną, orzekając na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło