II SA/Sz 546/18

WyrokWSA w Szczecinie2018-09-20

Skład orzekający: Arkadiusz Windak, Maria Mysiak, Patrycja Joanna Suwaj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekty kontenerowe, wykorzystywane jako sklep spożywczy i bar gastronomiczny, mogą być uznane za tymczasowe zaplecze budowy, zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obiekty kontenerowe, wyposażone w elementy typowe dla sklepów i barów (rożen, lodówki, dystrybutor piwa, kasa, ogródek piwny) oraz oznakowane szyldami informującymi o prowadzonej działalności, nie mogą być uznane za tymczasowe zaplecze budowy. Brak wyłącznego związku funkcjonalnego z budową i wykorzystywanie ich do celów handlowych i gastronomicznych wyklucza taką kwalifikację. W związku z tym, budowa tych obiektów bez pozwolenia na budowę stanowi samowolę budowlaną, a postanowienie o wstrzymaniu robót i nałożeniu obowiązków legalizacyjnych zostało wydane prawidłowo.
Stan faktyczny
Spółka A. zbudowała dwa obiekty kontenerowe (sklep spożywczy i bar gastronomiczny) bez pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlane w S. postanowieniem wstrzymał roboty budowlane i nałożył obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, twierdząc, że obiekty te stanowiły tymczasowe zaplecze budowy dla innej inwestycji. Po utrzymaniu postanowienia przez organ odwoławczy, Spółka wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 września 2018 r. sprawy ze skargi Spółki A. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę. 1. Postanowieniem wydanym w dniu [...] r., nr [...] w oparciu o przepis art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm., dalej przywoływana jako: "P.b.") oraz art. 123 Kodeksu postępowania administracyjnego P. I. N. B. w G. nałożył na właściciela obiektu tj. [...] Sp. [...] (dalej przywoływana jako: "Skarżąca") obowiązek wstrzymania robót budowlanych i zabezpieczenia terenu budowy, związanych z budową dwóch obiektów usługowych typu kontener na nieruchomości przy ul. [...] w m. N. , gm. R., na terenie działki oznaczonej nr ew. [...] oraz przedłożenie w terminie do [...] r. n/w dokumentów mających na celu doprowadzenie wybudowanych bez pozwolenia na budowę obiektów do stanu zgodnego z prawem: - zaświadczenia Wójta Gminy R. o zgodności zrealizowanej inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego m. N. lub ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy w przypadku braku planu, - oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, - 4 egz. projektu budowlanego wybudowanych obiektów wraz z wymaganymi opiniami i uzgodnieniami. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Organ wyjaśnił, że decyzją z dnia [...]. Nr [...] Starosta Powiatu G. udzielił Skarżącej pozwolenia na budowę, obejmującego budynek usługowy, zewnętrzny basen rekreacyjny, pergolę, wiatę, miejsca parkingowe, drogi wewnętrzne oraz ciągi piesze na działce nr [...] przy ul. [...] w m. N. . Następnie decyzją Starosty Powiatu G. z dnia [...]., zmieniono ww. pozwolenie na budowę w zakresie istotnych zmian zagospodarowania terenu, zmian architektonicznych i funkcjonalnych, w tym zmiany funkcji pomieszczeń parteru i przeznaczenia poddasza nieużytkowego budynku na użytkowe. W trakcie przeprowadzonych oględzin, Organ powiatowy, ustalił, że pomiędzy budynkiem usługowym a pasem drogowym ulicy [...] ustawione są na utwardzonym gruncie dwa kontenerowe obiekty handlowe, połączone zadaszeniem, z których pierwszy stanowi sklep spożywczo - przemysłowy (niezatowarowany i nieużytkowany) o wymiarach [...] drugi zaś stanowi obiekt gastronomiczny o wymiarach [...], w którym przygotowywane i sprzedawane są posiłki. Obecny na miejscu oględzin dyrektor regionu Spółki H. G. S., oświadczył, że obiekty te zostały ustawione w [...] r., nie okazał natomiast pozwolenia na ich budowę. Mając na uwadze fakt, że budowa obiektów kontenerowych w świetle ustawy Prawo budowlane wymaga pozwolenia na budowę oraz, że rzeczone obiekty usługowe typu kontener wybudowane zostały bez pozwolenia na budowę, Organ zastosował art. 48 ust. 2 P.b. i zobowiązał Inwestora do przedłożenia dokumentów mających na celu doprowadzenie wybudowanych obiektów kontenerowych do stanu zgodnego z prawem. 2. W zażaleniu na opisane postanowienie Skarżąca, wnosząc o jego uchylenie zarzuciła mu naruszenie: - art. 7 i art. 8 K.p.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy poprzez brak podjęcia wszelkich niezbędnych czynności do wyjaśnienia stanu rzeczy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy, - art. 77 § 1 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy poprzez brak wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego, - art. 80 K.p.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, przyjęcie dowolnej oceny dowodów w wyniku braku rozpatrzenia całego materiału dowodowego, - art. 81a ust. 2 ustawy Prawo budowlane poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie kontroli w dniu [...] r., ponieważ nie brał w niej udziału żaden z wymienionych w tym przepisie podmiotów, - art. 10 K.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu przed wydaniem postanowienia oraz uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz przedłożenia wniosków dowodowych, - art. 48 P.b. poprzez jego błędne zastosowanie i dokonanie kumulacji kary mimo braku podstaw, - art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak sporządzenia adekwatnego uzasadnienia faktycznego i prawnego postanowienia oraz wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwianiu sprawy. Skarżąca podniosła, że skoro Organ ustalił, że budowa obiektów została zakończona, to tym samym nie mógł postanowić o wstrzymaniu robót. Nadto nie wyjaśniono inwestorowi, w jaki sposób miałby spełnić obowiązek "zabezpieczenia terenu budowy", a brak uzasadnienia prawnego dla przyjętego w sentencji postanowienia rozstrzygnięcia powoduje, iż adresat nie jest w stanie ustalić powodów podjęcia zaskarżonego postanowienia. W ocenie Spółki załączona do protokołu oględzin dokumentacja fotograficzna nie wskazuje na trwałe przymocowanie kontenerów do gruntu, brak jest również innych dowodów świadczących o tym, że posadowienie obiektów jest na tyle trwałe, iż zapewnia wystarczającą stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym spowodować jego przesunięcie w inne miejsce. Inwestor był uprawniony do postawienia przedmiotowych obiektów bez zgłoszenia, jako obiektów tymczasowych, przeznaczonych do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidzianych do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki. Spółka podała, że rzeczone obiekty użytkowane były w związku z realizacją robót budowlanych, prowadzonych w oparciu o wydane pozwolenie na budowę budynku usługowego i stanowiły zaplecze biurowe oraz socjalno- gastronomiczne placu budowy, gdzie w szczycie pracowało ok. [...] pracowników. Cały ośrodek wypoczynkowy, na terenie którego wzniesiono obiekty kontenerowe, składa się ze [...] domków wypoczynkowych wraz towarzyszącą infrastrukturą, na które to obiekty posiada pozwolenie na użytkowanie, zaś w dniu oględzin na terenie ośrodka przebywało ok. [...] wczasowiczów. Oznakowanie szyldami "[...]" miało na celu zapewnienie komfortu wczasowiczom, aby nie odnosili wrażenia, iż przebywają na terenie budowy. 3. Z. W. I. N. B. w S. postanowieniem wydanym w dniu [...] r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia Organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 28 ust. 1 P.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31, w których mowa o przypadkach odstępstw od ww. przepisu. Zgodnie z kolei z treścią art. 3 pkt 5 ww. ustawy przez pojęcie obiektu tymczasowego należy rozumieć: "obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe". Zatem w katalogu obiektów zwolnionych od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, o którym mowa wyżej, brak jest obiektów takich, jak obiekty będące przedmiotem postępowania. Zdaniem Organu, w sprawie nie zachodzą również przypadki objęte unormowaniem art. 29 ust. 1 pkt 12, pkt 24 i pkt 25 P.b., ponieważ Inwestor nie dokonał żadnego zgłoszenia robót budowlanych we właściwym organie, przedmiotowe obiekty nie stanowią eksponatów wystawowych oraz obiektów będących zapleczem budowy, które po jej zakończeniu powinny zostać rozebrane - o czym przesądza brzmienie przywołanego art. 29 ust. 1 pkt 24. Natomiast budowa obiektów budowlanych, realizowana na podstawie pozwolenia z dnia [...] Nr [...], zmienionego decyzją z dnia [...]. została zakończona przed dniem kontroli Organu powiatowego. Skarżąca uzyskała wcześniej pozwolenie na ich użytkowanie, za wyjątkiem budynku usługowego. Z kolei zakończenie budowy budynku usługowego przed datą kontroli, przeprowadzonej przez Organ powiatowy, potwierdzają wyjaśnienia PINB w G., w piśmie z dnia [...] r., zgodnie z którym roboty budowlane, według ostatniego zapisu w dzienniku budowy, zakończono w dniu [...] r. Organ uznał, że stanowisku Skarżącej przeczy materiał dowodowy pozyskany podczas kontroli, zgodnie z którym wzniesione obiekty nie posiadają cech typowych dla obiektów zaplecza budowy, np. wyposażenia w biurka, krzesła i szafy biurowe, wieszaki lub szafy na odzież, stoliki śniadaniowe, pomieszczenia sanitarne itp. Potwierdza natomiast wyposażenie obiektu baru w elementy typowe dla usług gastronomicznych - wyposażenie w rożen, w którym znajdowało się mięso, lodówki, przybory kuchenne, butelki z napojami, dystrybutor piwa, wywieszony jadłospis, miejsce obsługi klienta z ladą oraz kasą, a także ogródek piwny z parasolem. Za niewiarygodne Organ uznał także zapewnienia Skarżącej, iż opatrzenie przedmiotowych obiektów budowlanych tablicami z napisem "[...]" oraz napisem "[...]" służyło uchronieniu wczasowiczów przed odczuciem, iż znajdują się na terenie budowy. Tablice tego typu, umieszczone na punktach handlowych oraz usługowych, służą celom informacyjnym, powiadamiając konsumentów o prowadzonej wewnątrz działalności, zatem ww. twierdzenie strony jest tylko elementem taktyki procesowej, mającej na celu uchronienie się przed skutkami podjętych działań. W świetle powyższego Organ uznał, że wzniesione obiekty budowlane wymagały uzyskania, odrębnego pozwolenia na budowę, zaś inwestor takiego pozwolenia nie przedstawił, skutkiem czego powstały one w warunkach samowoli budowlanej, co obligowało organ powiatowy do wydania kwestionowanego postanowienia. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wstrzymania przez Organ powiatowy robót budowlanych, które nie są prowadzone, Organ wyjaśnił, że w przypadku stwierdzenia samowoli przepis art. 48 ust. 2 P.b. obliguje organ nadzoru budowlanego do wstrzymania robót budowlanych. Ponadto zgodnie z art. 48 ust. 3 ww. ustawy, organ nadzoru budowlanego zobligowany jest do ustalenia wymagań dotyczących niezbędnych zabezpieczeń budowy. Skoro zatem Organ powiatowy nakazał zabezpieczyć budowę, w szczególności oznacza to zabezpieczenie przed dostępem osób trzecich. Organ wyjaśnił również, że zgodnie z treścią art. 81a ust. 1 ww. ustawy w czynnościach kontrolnych dokonanych przez PINB w G. nie był wymagany udział właściciela, ani kierownika budowy. W sprawie dokonano kontroli oraz prowadzone jest postępowanie w stosunku do inwestora, który popełnił samowolę budowlaną, nie zaś w stosunku do przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w branży budowlanej, o której mowa w art. 85a P.b. Organ wskazał końcowo, że bezpodstawne okazało się również twierdzenie o niezawiadomieniu Skarżącej o zakończeniu zbierania materiału dowodowego, ponieważ w zawiadomieniu z dnia [...] r. PINB w G. poinformował Skarżącą o tym prawie. 4. Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem Z. W. I. N. B. w S. [...] Spółka [...] zaskarżyła je do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego : - art. 50 ust. 4 P.b. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia w sytuacji gdy organ odwoławczy winien umorzyć postępowanie odwoławcze w oparciu o art. 105 § 1 K.p.a. w zw. z art. 50 ust. 4 P.b., - art. 81 a ust. 2 P.b. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że organ nadzoru budowlanego prawidłowo przeprowadził kontrolę w dniu [...] r., mimo że nie brał w niej udziału żaden z podmiotów wymienionych w tym przepisie, - art. 85a P.b. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że przepis ten odnosi się wyłącznie do przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w branży budowlanej; oraz przepisów postępowania : - art. 7 oraz 8 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu rzeczy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy, - art. 77 § 1 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy poprzez brak wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego, - art. 80 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, przyjęcie dowolnej oceny dowodów. W oparciu o wykazane uchybienia Strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia. Skarżąca wywiodła, że postanowienie wydane na podstawie art. 48 ust. 2 P.b., stosownie do art. 50 ust. 4 ww. ustawy traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1 ustawy. W tej sprawie postanowienie z dnia [...] r. zostało doręczone Skarżącej w dniu [...] r., co oznacza, że Organ w terminie do dnia [...] r. zobowiązany był wydać decyzję o której mowa w przywołanych przepisach, czego nie uczynił, zatem postanowienie z dnia [...]. straciło ważność. Przywołując orzecznictwo sądów administracyjnych Skarżąca wywiodła, że w takim przypadku zachodzi bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, co w odniesieniu do postępowania zażaleniowego uzasadnia jego umorzenie. Odnośnie zarzutu błędnej wykładni przepisu art. 81a ust. 2 oraz przepisu art. 85a P.b., Spółka wskazała, że treść kwestionowanego postanowienia przeczy zapisowi art. 85a P.b., zgodnie z którym do kontroli działalności gospodarczej stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Przepis ten w żaden sposób nie ogranicza swojego zastosowania do przedsiębiorcy prowadzącego działalność w branży budowlanej, a odnosi się do wszystkich przedsiębiorców. Jak słusznie zauważył Organ kontrola nie dotyczyła przedsiębiorcy, a Inwestora, który zdaniem PINB popełnił samowolę budowlaną. Z tego względu do kontroli mają zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane, nie zaś ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 81a ust. 2 P.b. kontrola winna odbyć się w obecności inwestora, kierownika budowy lub robót, kierownika zakładu pracy lub wyznaczonego pracownika, bądź osób przez nich upoważnionych albo w obecności właściciela lub zarządcy obiektu, a w lokalu mieszkalnym - w obecności pełnoletniego domownika i przedstawiciela administracji lub zarządcy budynku. W tej sprawie wymóg ten nie został spełniony. Nieobecność inwestora podczas kontroli skutkowała późniejszymi mylącymi oświadczeniami w kwestii użytkowania obiektu. Podobny wniosek dotyczy nieobecności kierownika budowy. W ocenie Skarżącej zebrany w sprawie materiał dowodowy nie jest wystarczający do uznania, że sporne kontenery stanowiły obiekty zaplecza budowy, ponieważ żadne przepisy ustawy nie wskazują w jakim standardzie powinny takie obiekty powstać oraz w co powinny być wyposażone. Organ II instancji nie zwrócił również uwagi, że Organ I instancji w żaden sposób nie wykazał, że kontenery te są wykorzystywane przez inne osoby niż pracownicy. Na załączonych do akt sprawy zdjęciach również nie są ujawnione żadne osoby. Organ I instancji nie przeprowadził także wywiadu celem ustalenia sposobu wykorzystywania kontenerów pozwalającego na ustalenie ich charakteru. Sam ich wygląd nie może zostać uznany za wystarczający. 5. W odpowiedzi na skargę, Organ nie znajdując podstaw do zmiany wydanego rozstrzygnięcia, wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: 6. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 w zw. z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2018 r., poz. 1302., dalej P.p.s.a.). Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 P.p.s.a., wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub innych przepisach). 7. Przedmiotem skargi jest postanowienie Z. W. I. N. B. w S. z dnia [...] r., utrzymujące w mocy postanowienie P. I. N. B. w G. z dnia [...] r. dotyczące wstrzymania robót budowlanych i zabezpieczenia terenu budowy związanych z budową dwóch obiektów usługowych typu kontener na nieruchomości przy ul. [...] w m. N. , gm. R. na terenie działki oznaczonej nr ew. [...] oraz przedłożenia do dnia [...] r. określonych dokumentów. Poddawszy zaskarżone postanowienie kontroli w opisanym powyżej zakresie Sąd stwierdził, że nie narusza ono prawa, zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 8. W ocenie Sądu, przeprowadzone w sprawie przez Organy nadzoru budowlanego postępowanie wyjaśniające pozwoliło na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i jego przyporządkowanie do właściwych norm prawnych, a w konsekwencji nałożenie na Inwestora adekwatnych do tego obowiązków. Przedmiotem sporu w sprawie jest charakter wzniesionych na działce nr ew. [...] obiektów budowlanych. Organy nadzoru budowlanego oceniły, że samowolnie – bez pozwolenia na budowę – zrealizowano dwa obiekty kontenerowe handlowe, z których jeden stanowi sklep spożywczy, a drugi obiekt gastronomiczny. Natomiast jak twierdzi Skarżąca, nie są to obiekty handlowe, a budynki tymczasowe stanowiące zaplecze placu budowy związanego z budową budynku usługowego, tj. zaplecze biurowe oraz socjalno-gastronomiczne. Zdaniem Sądu zaakceptować należy stanowisko Organów nadzoru budowlanego, którego konsekwencją było wdrożenie procedury legalizacji samowoli budowlanej z art. 48 ustawy Prawo budowlane. Skarżąca wywodziła, że pozwolenie na budowę spornych obiektów nie było konieczne, ponieważ są to obiekty tymczasowe. Pojęcie takiego obiektu zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 5 P.b. zgodnie z którym jest to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Według Skarżącej sporne obiekty użytkowane były w związku z realizacją robót budowlanych i stanowiły zaplecze biurowe oraz socjalno-biurowe. Natomiast ich oznakowanie szyldami "[...]" miało na celu zapewnienie komfortu przebywającym na terenie ośrodka wczasowiczom, aby nie odnosili wrażenia, że przebywają na terenie budowy. 9. Kwalifikacji forsowanej przez Skarżącą nie sposób zaakceptować. Aby zidentyfikować, czy określone urządzenie (obiekt) jest urządzeniem zaplecza budowy, należy zbadać jego związek funkcjonalny z budową tzn., czy urządzenie (obiekt) zaplecza budowy jest całkowicie wykorzystane na cele budowy. Brak takiego wyłącznego związku i wykorzystywanie obiektu na cele inne niż jako zaplecze budowy wyklucza możliwość uznania go za urządzenie (obiekt) zaplecza budowy (wyroki z dnia 9 maja 2016 r., sygn. akt II SA/Bk 180/15, z dnia 2 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 923/11). Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że sporne obiekty nie posiadają cech typowych dla obiektów zaplecza budowy takich jak np.: biurka, szafy na odzież, pomieszczenia sanitarne itp. Wyposażone są natomiast w elementy typowe dla obiektów typu sklep oraz bar, tj. rożen, lodówki, przybory kuchenne, butelki z napojami, dystrybutor piwa, jadłospis, miejsce do obsługi klienta z ladą oraz kasą i ogródek piwny z parasolem oraz tabliczki informujące o ich charakterze. Zaznaczyć także trzeba, że obiekty budowlane stanowiące zaplecze budowy zgodnie z dyspozycją art. 29 ust. 1 pkt 24 P.b., po jej zakończeniu powinny zostać rozebrane. W tej sprawie budowa została zakończona przed dniem przeprowadzenia kontroli przez organ powiatowy. Zdaniem Sądu, w oparciu o powyższe, prawidłowo Organy nadzoru budowlanego ustaliły, że rzeczone budynki nie pełnią roli zaplecza budowy. To zaś oznacza, że konieczne było uzyskanie pozwolenia na ich budowę na podstawie art. 28 ust. 1 P.b. 10. W tym stanie rzeczy Organ prawidłowo orzekł w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych i jednocześnie nałożył na Skarżącą obowiązki wynikające z art. 48 ust. 3 P.b., zobowiązując ją do wstrzymania robót budowlanych, zabezpieczenia terenu budowy oraz przedłożenia określonych dokumentów w terminie do [...] r. Organ nadzoru budowlanego nie ma bowiem możliwości odstąpienia od trybu legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego lub jego części, jeżeli zostały spełnione warunki, o których mowa w art. 48 ust. 2 P.b. Natomiast to w jaki sposób zakończy się postępowanie legalizacyjne zależy już wyłącznie od inwestora. Przypomnieć bowiem należy, że legalizacja samowoli budowlanej nie jest obowiązkiem inwestora, a uprawnieniem (wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2005 r., OSK 1602/04). 11. Nie można zgodzić się również ze stanowiskiem Skarżącej, że przeprowadzając kontrolę i oględziny spornych obiektów Organ nadzoru budowlanego naruszył dyspozycję art. 81a ust. 2 P.b. Przywołany przepis stanowi, że czynności kontrolne, związane z wykonywaniem uprawnień organów nadzoru budowlanego, przeprowadza się w obecności inwestora, kierownika budowy lub robót, kierownika zakładu pracy lub wyznaczonego pracownika, bądź osób przez nich upoważnionych albo w obecności właściciela lub zarządcy obiektu, a w lokalu mieszkalnym - w obecności pełnoletniego domownika i przedstawiciela administracji lub zarządcy budynku. Natomiast w myśl art. 81a ust. 3, w przypadku kontroli podmiotu niebędącego przedsiębiorcą, w razie nieobecności osób, o których mowa w ust. 2, w uzasadnionych przypadkach, czynności kontrolne mogą być dokonywane w obecności przywołanego pełnoletniego świadka. Są to przepisy o charakterze proceduralnym stanowiące niewątpliwie warunek konieczny zgodnego z prawem przeprowadzenie czynności kontrolnych, w tym także czynności, w wyniku których dochodzi do ustaleń uzasadniających wydanie postanowienia. Utrwalony jest pogląd, według którego, przepisy art. 81a ust. 2 i 3 P.b. są przepisami szczególnymi wobec przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Czynności te nie są bowiem oględzinami w rozumieniu K.p.a., a zatem wszelkie przepisy o oględzinach mogą mieć zastosowanie jedynie posiłkowo. Z istoty czynności kontrolnych wynika również, że nie obowiązuje w tym przypadku uprzednie informowanie stron o zamierzonym terminie dokonania czynności kontrolnych. Ustawodawca wprowadził jedynie wymóg aby ww. czynności kontrolne przeprowadzane były w obecności inwestora, kierownika budowy lub robót kierownika zakładu pracy lub wyznaczonego pracownika, bądź osób przez nich upoważnionych albo w obecności właściciela lub zarządcy obiektu, a w lokalu mieszkalnym - w obecności pełnoletniego domownika i przedstawiciela administracji lub zarządcy budynku. W przypadku kontroli podmiotu niebędącego przedsiębiorcą, w razie nieobecności osób, o których mowa w ust. 2, w uzasadnionych przypadkach, czynności kontrolne mogą być dokonywane w obecności przywołanego pełnoletniego świadka (ust. 3). W badanej sprawie wymóg ten został zachowany, ponieważ w czynnościach kontrolnych uczestniczył dyrektor regionu Spółki [...] – G. S.. 12. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 50 ust. 4 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie stwierdzić należy, że upływ terminu ważności postanowienia nie stanowi przeszkody w dokonaniu kontroli jego legalności przez sąd administracyjny. Za przyjęciem takiego poglądu przemawia przede wszystkim wykładnia celowościowa art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. w świetle której kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Skoro z woli ustawodawcy przewidziana została możliwość zakwestionowania przez stronę trafności przedmiotowego postanowienia najpierw w drodze zażalenia, a następnie skargi do sadu administracyjnego, to strona winna mieć zagwarantowane prawo dokonania weryfikacji stanowiska organów nadzoru budowlanego. 13. Bezpodstawne pozostają również zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów procesowych tj. art. 7, 77 § 1 i art. 80 K.p.a., jak też art. 107 § 3 K.p.a Zdaniem Sądu, organy ustaliły wszystkie okoliczności niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy, zgromadziły materiał dowodowy, z którego wynikają podjęte ustalenia, bez naruszenia prawa go przeanalizowały i dokonały prawidłowej subsumcji. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera wyjaśnienie przepisów prawa, które zastosowano, jak też zawiera uzasadnienie faktyczne, odpowiada więc standardom z art. 107 § 3 K.p.a. Zauważyć należy, że uzasadnienie prawne zaskarżonego postanowienia porusza wszystkie istotne w sprawie kwestie, a tym samym stanowi ustosunkowanie się do zarzutów zażalenia. 14. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło