II SA/Łd 576/18

WyrokWSA w Łodzi2018-10-23

Skład orzekający: Anna Świderska, Sławomir Wojciechowski, Jolanta Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zamurowanie części otworów okiennych w elewacji budynku stanowi przebudowę wymagającą pozwolenia na budowę, a nie remont, oraz czy zgłoszenie robót budowlanych z 2012 roku było nadal aktualne w 2017 roku w kontekście termomodernizacji budynku?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zamurowanie otworów okiennych w elewacji budynku stanowi przebudowę, a nie remont, zgodnie z definicją z art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego, co wymaga pozwolenia na budowę. Ponadto, zgłoszenie robót budowlanych z 2012 roku wygasło przed rozpoczęciem prac w 2017 roku, a nawet gdyby nie wygasło, nie obejmowało ono prac termomodernizacyjnych. W związku z tym roboty zostały uznane za samowolnie prowadzone, a postanowienie o wstrzymaniu robót i nałożeniu obowiązku przedstawienia ekspertyzy technicznej było zasadne.
Stan faktyczny
W związku z interwencją dotyczącą spadającego gruzu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził oględziny budynku przy ul. A 99 w Ł., stwierdzając trwające prace termomodernizacyjne elewacji oraz zamurowanie części otworów okiennych. Urząd Miasta nie odnalazł dokumentacji dotyczącej tych prac. PINB wydał postanowienie o wstrzymaniu robót i nałożeniu obowiązku przedstawienia ekspertyzy technicznej. Spółka A Sp. z o.o. wniosła zażalenie, twierdząc, że prace są remontem i że dokonano zgłoszenia w 2012 roku. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał postanowienie w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 października 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Anna Świderska, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Izabela Bielińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2018 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] roku nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu wstrzymania robót budowlanych oddala skargę. A. P. W dniu 12 maja 2017r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Ł. wpłynęło pismo interwencyjne J.B.-N. z prośbą o zabezpieczenie remontu budynku przy ul. A 99 w Ł., z powodu spadającego na chodnik gruzu. W dniu 17 maja 2017r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. przeprowadził oględziny robót budowlanych prowadzonych w Ł. przy ul. A 99. W toku oględzin stwierdzono, że trwają roboty budowlane związane z termoizolacją elewacji i jej przebudową, zamurowano część otworów okiennych. Elewacja frontowa częściowo w rusztowaniach. Osoba kierująca grupą osób przedłożyła nieostemplowany projekt i stwierdziła, że nie wie czy prace zostały zgłoszone lub uzyskane pozwolenie na budowę. Stwierdzono brak planu BIOZ oraz tablicy informacyjnej. W dniu 31 maja 2017r. PINB w Ł. przeprowadził kolejne oględziny na przedmiotowej nieruchomości. Stwierdzono, że znajduje się na niej budynek biurowy, VIII - kondygnacyjny. Ściany i stropy żelbetowe. Konstrukcja słupowo ryglowa o wysokości ok. 25,50m. Elewacja od podwórka, południowa, docieplenie wełną, otynkowana, została zakończona. Na elewacji szczytowej, zachodniej, trwają roboty. Na elewacji frontowej, północnej, zakończono połowę prac. Na elewacji wschodniej robót nie rozpoczęto. Pierwotnie okna na kondygnacjach były ciągłe, obecnie zostały zamurowane suporeksem o grubości 24cm. Nastąpiła przebudowa elewacji ze zmianą okien i dociepleniem. Pismem z dnia 24 maja 2017r. Urząd Miasta Ł. poinformował, że w zasobach archiwalnych nie odnaleziono dokumentacji z lat 2016-2017 dotyczącej przebudowy, zmiany sposobu użytkowania i termomodernizacji budynku biurowego, usytuowanego w Ł. przy ul. A 91-99 (działka nr 56/14, obręb [...]). W dniu [...] organ I instancji wydał postanowienie nr [...], którym na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j.: Dz.U. z 2017r., poz. 290, ze zm.), nakazał "wstrzymanie robót budowlanych samowolnie prowadzonych w budynku biurowym (nieużytkowanym), w Ł. przy ul. A 91-99 (działka nr 56/14 obr. [...]), polegających na termomodernizacji elewacji budynku oraz przebudowie elewacji frontowej i elewacji od strony podwórka (zmiana wielkości otworów okiennych)" oraz nałożył: "obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia, ekspertyzy technicznej o prawidłowości wykonania w/w robót budowalnych wraz z jednoznacznym wskazaniem sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości". Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła A Sp. z o.o. z siedzibą w Ł., wnosząc o uchylenie skarżonego postanowienia i umorzenie postępowania, ewentualnie zaś przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Skarżąca Spółka przyznała, że zamurowano niektóre z wcześniej istniejących otworów okiennych, lecz nie zmieniono kształtu ani wymiarów istniejących otworów. Podniesiono, że PINB w Ł. pominął, iż skarżąca spółka pismem z dnia 8 listopada 2012 r. dokonała przyjętego bez sprzeciwu zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, polegających na pokryciu części elewacji frontowej oraz pozostałych elewacji wyprawą tynkarską, wymianie stolarki okiennej, wymianie orynnowania rur spustowych oraz innych prac wymienionych w zgłoszeniu. Zarzucono również naruszenie normy art. 10 § 1 K.p.a. oraz 81 K.p.a., z uwagi na brak możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym, zgromadzonym w aktach sprawy. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz.U. z 2016r., poz. 23, ze zm., zwanej dalej K.p.a.), utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte przed dniem 1 czerwca 2017r., zatem zgodnie z normą art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 935), w niniejszej sprawie zastosowanie znajdą przepisy K.p.a. w brzmieniu sprzed nowelizacji. Ponadto, zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2016r. o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego przedsiębiorców (Dz. U. poz. 2255), w sprawach o których mowa w ustawie zmienianej w art. 5 (a zatem w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy (a zatem do dnia 1 stycznia 2017r.) w tym do zgłoszeń i zawiadomień, o których mowa w art. 30, art. 31, art. 54 i 71 ustawy zmienianej w art. 5, w stosunku do których przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy nie upłynął termin do wniesienia sprzeciwu, stosuje się przepisy dotychczasowe. W sprawie zastosowanie znajdą zatem przepisy Prawa budowlanego, w brzmieniu nadanym nowelizacją, ponieważ postępowanie zostało wszczęte w maju 2017r. Organ ustalił, że prowadzone roboty budowlane przy budynku, położonym w Ł. przy ul. A 91-99, polegały na zamurowaniu w elewacji frontowej i elewacji od strony podwórka w poziomie od I do VII piętra, pustakami gazobetonowymi o grubości 24cm, ok. 50 % otworów okiennych, jak również na dociepleniu elewacji: elewacji od podwórka (południowej) - roboty zostały zakończone, włączając w to otynkowanie oraz pokrycie powłoką malarską; elewacji frontowej (północnej) - roboty były w toku na jej połowie, od strony zachodniej; elewacji szczytowej zachodniej - roboty były w toku. Natomiast na elewacji szczytowej wschodniej roboty dociepleniowe nie zostały jeszcze rozpoczęte, widoczny jest miejscowy brak tynku na wysokości od V do VII piętra. Docieplenie dotyczy ścian zewnętrznych budynku. Z protokołu oględzin PINB w Ł. wynika, że przedmiotowy obiekt posiada "ok. 25,5m" wysokości. Należy zatem zauważyć, że wskazana wysokość obiektu nie jest precyzyjna, lecz zakłada pewien błąd pomiaru. Nawet jednak wtedy, gdyby uznać, że obiekt nie jest wyższy niż 25m, nie budzi wątpliwości, że jego wysokość przekracza 12m, a zatem należy stwierdzić, że docieplenie przedmiotowego budynku wymagało co najmniej uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej (art. 30 ust. 1 pkt 2c Prawa budowlanego). Nie można zdaniem organu uznać robót polegających na dociepleniu budynku za prace zabezpieczające. W ocenie organu, zamurowanie otworów okiennych na elewacji frontowej oraz tylnej należy zakwalifikować jako przebudowę (art. 3 ust. 7a Prawa budowlanego). Zamurowanie istniejących otworów okiennych nie było remontem, nie stanowiło bowiem odtworzenia stanu pierwotnego, a wręcz przeciwnie, stanowiło ono zmianę parametrów użytkowych i technicznych. Opisanych robót nie sposób również uznać, za bieżącą konserwację. Organ podkreślił, że w zamkniętym katalogu art. 29-30 brak jest zwolnienia od uzyskania pozwolenia na budowę w zakresie przebudowy elewacji budynku. Artykuł 30 ust. 1 pkt 2b, dotyczy bowiem zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej wykonywania przebudowy obiektów, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b-d oraz pkt 2b, 3, 3a, 11, 12, 14, 16, 19, 19a, 20b i 28 Prawa budowlanego. Wymienione zapisy dotyczą innych typów inwestycji niż zrealizowana w niniejszej sprawie, a jedyne budynki, których ten przepis dotyczy to budynki stacji transformatorowych i kontenerowych stacji transformatorowych. Przebudowa elewacji przedmiotowego budynku, polegająca na zamurowaniu otworów okiennych, wymagała w opinii organu pozwolenia na budowę. Wszelkie roboty stanowiące remont, prowadzone wewnątrz przedmiotowego budynku, nie spełniają dyspozycji art. 30 ust. 2a Prawa budowlanego, a zatem nie wymagały uzyskania ani pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia zamiaru ich wykonania. Ze zgłoszenia wynika, że inwestor planował w ramach przedmiotowego budynku, nazwanego w zgłoszeniu budynkiem A: wymianę stolarki okiennej oraz drzwi wejściowych do budynku; montaż aluminium ze szkłem refleksyjnym w kolorze grafitowo-niebieskim oraz szkłem przeziernym w kolorze białym; pokrycie części elewacji frontowej oraz pozostałych elewacji (elewacja tylna oraz dwie szczytowe) wyprawą tynkarską w kolorze ciemnoszarym; montaż ceowników stalowych w układzie poziomym, do których będą ewentualnie mocowane osłony przeciwsłoneczne; wymianę daszku nad wejściem do budynku oraz wymianę orynnowania i rur spustowych; zaś w ramach budynku przylegającego do budynku A, oznaczonego jako budynek B: pokrycie części elewacji frontowej oraz pozostałych elewacji (elewacja tylna oraz fragmenty szczytowych) wyprawą tynkarską w kolorze ciemnoszarym; wymianę stolarki okiennej w łączniku między budynkami A i B oraz wymianę orynnowania i rur spustowych. Ponadto, w zgłoszeniu wskazano, że spółka przystąpi do robót budowlanych w dniu 10 grudnia 2012 r. Zakres zgłoszonych robót był zatem węższy niż zakres robót faktycznie wykonywanych, w szczególności bowiem nie planowano docieplenia i przebudowy elewacji poprzez zamurowanie otworów okiennych. Co jednak najistotniejsze, inwestor, realizując roboty budowlane w 2017 r. nie legitymował się już zgłoszeniem, na które się powołał. Począwszy od dnia dokonania zgłoszenia aż do dnia 28 czerwca 2015r. obowiązywało bowiem następujące brzmienie art. 30 ust. 5 zd. 2 Prawa budowlanego: "Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia". Posługując się materiałem fotograficznym, pozyskanym z GoogleMaps, https://maps.google.pl (serwisu internatowego, umożliwiającego wyszukiwanie obiektów, oglądanie map, zdjęć lotniczych powierzchni Ziemi, 360° panoramicznych widoków z poziomu ulic - Street view), obejmującego dwa zdjęcia przedmiotowego budynku: z maja 2013r. oraz sierpnia 2014r., organ wskazał, że roboty budowlane były realizowane dopiero w 2017r., co potwierdzają protokoły PINB w Ł. Co więcej, również sam inwestor nie wskazał, aby roboty budowlane były rozpoczęte przed upływem dwóch lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Wobec powyższego, organ uznał, że uprawnienie do wykonania robót budowlanych na podstawie zgłoszenia z dnia 8 listopada 2012r., na które powołał się inwestor, wygasło z mocy ustawy z dniem 10 grudnia 2014r. Organ dodał, że ustawą z dnia 20 lutego 2015r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 443), która weszła w życie w dniu 28 czerwca 2015r., dodano w art. 30 Prawa budowlanego ust. 5b, stanowiący, że w przypadku nierozpoczęcia wykonywania robót budowlanych przed upływem 3 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia, rozpoczęcie tych robót może nastąpić po dokonaniu ponownego zgłoszenia. Wskazana norma nie znajduje jednak zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż uprawnienie do realizacji robót wygasło zanim norma ta została uchwalona i weszła w życie. Końcowo organ stwierdził, że inwestor nielegalnie zrealizował opisane powyżej roboty budowlane, spełniając przesłankę, o której mowa w art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, co skutkować musiało wdrożeniem trybu, o którym mowa w art. 50-51 Prawa budowlanego. Nałożenie obowiązku przedstawienia ekspertyzy technicznej robót budowlanych jest z kolei jedynym z etapów postępowania naprawczego. Po uzyskaniu ekspertyzy kolejnym etapem postępowania jest dokonanie przez organ nadzoru budowlanego oceny, czy istnieją podstawy do nałożenia obowiązków, o których mowa w art. 51 Prawa budowlanego. W opinii [...]WINB ze względu na to, że w dacie wydania postanowienia przez PINB w Ł. opisane roboty były w toku, a ocena prawidłowości ich wykonania jest skomplikowana ze względu na parametry przedmiotowego budynku, zasadnym było skorzystanie z tej normy przez PINB w Ł. Przedłożona ekspertyza winna wskazać czy przeprowadzone roboty zostały wykonane prawidłowo, a jeżeli nie, winna obejmować roboty budowlane niezbędne do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Odnosząc się do zarzutów zażalenia organ podniósł, że wymagające zgłoszenia roboty budowalne wykonano nielegalnie, gdyż zgłoszenie z dnia 8 listopada 2012r. utraciło ważność zanim rozpoczęto ich realizację, a nawet, gdyby tej ważności nie utraciło, to nie obejmowało ono faktycznie prowadzonych robót. Odnośnie zarzutu, że jakkolwiek zamurowano otwory okienne, nie zmieniając jednak ich kształtu ani wymiarów, wskazano, że skoro na danej kondygnacji zostały one pierwotnie wybite celem zamontowania szeregu zespolonych okien, stanowiących w sumie jedno przeszklenie, to zamurowanie poszczególnych otworów okiennych zakłóciło ten dotychczasowy szereg i wielkość istniejącego przeszklenia. Odnośnie zaś naruszenia normy art. 10 § 1 K.p.a. wskazał, że strona miała możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym w sprawie, do czego nie jest konieczne osobne wezwanie organu administracji, a z prawa tego nie skorzystała, również na etapie postępowania drugoinstancyjnego. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła A Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. Strona zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj. a) art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w konsekwencji uznania, że w okolicznościach niniejszej sprawy doszło do realizacji prac budowlanych w ramach inwestycji przy ul. A 91-99 w Ł., bez wymaganego pozwolenia na budowę, ewentualnie zgłoszenia, w sytuacji, gdy prowadzone przez skarżącą prace polegające na remoncie elewacji przedmiotowego budynku i jego dociepleniu, nie wymagały pozwolenia na budowę, natomiast zgłoszenie zostało przez skarżącą dokonane już listopadzie 2012 roku, przy czym wbrew dowolnemu uznaniu organu II instancji, nie doszło do jej wygaśnięcia, co w konsekwencji powoduje, że w niniejszej sprawie nie można mówić o realizacji prac budowlanych w warunkach samowoli budowlanej; b) art. 3 pkt 7a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnie polegającą na uznaniu, że prace polegające na zamurowaniu części otworów okiennych w istniejącym budynku, stanowią przebudowę, a nie remont w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 8 ustawy prawo budowlane, albowiem nie powoduje zmiany parametrów technicznych lub użytkowych budynku w rozumieniu powołanego przepisu; c) art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane - poprzez dowolne uznanie, że uprawnienie do wykonywania robót budowlanych objętych zgłoszeniem z dnia 8 listopada 2012 r. wygasło, w sytuacji, gdy skarżąca w związku z niewniesieniem sprzeciwu, w 2013 roku przystąpiła do realizacji wskazanych w jego treści prac, a więc przed terminem jego wygaśnięcia, czego jednak organy w żaden sposób w toku niniejszego postępowania nie zweryfikowały, opierając ustalenia na nieadekwatnym materiale dowodowym w postaci zdjęć części budynku wykonanych z zewnątrz. Strona zarzuciła także naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 138 § 1 K.p.c. - poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nr [...] z dnia [...], w sytuacji, w której zostało ono wydane z naruszeniem przepisów prawa; b) art. 7 i 77 § 1 i § 2 oraz art. 80 § 1 K.p.a. - poprzez brak zadośćuczynienia obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego niezbędnego do ustalenia i wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym po pierwsze, w zakresie ustalenia wysokości budynku położonego przy ul. A 91-99 w Ł., co ma znaczenie z punktu widzenia oceny, czy prace polegające na dociepleniu elewacji tego budynku wymagały pozwolenia. Wobec powyższego strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonego aktu (decyzji lub postanowienia) w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję sądów administracyjnych i przyczyny wzruszenia aktów organów administracji publicznej Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w sposób określony w przywołanych wyżej przepisach. Podstawę materialnoprawną kwestionowanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 50 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.) – przywoływanej dalej w tekście jako "ustawa" lub "P.b.", w myśl których w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz (ust. 3). Z kolei zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 Prawa budowlanego. W art. 29 wymienione zostały enumeratywnie obiekty i roboty budowlane, które nie wymagają pozwolenia na budowę, a przepis art. 30 tej ustawy określa, które z nich wymagają zgłoszenia zamiaru ich wykonania do organu administracji architektoniczno-budowlanej. W przedmiotowej sprawie przepis art. 50 Prawa budowlanego zastosowano w związku z ustaleniem, że inwestor samowolnie prowadził roboty budowlane w budynku biurowym przy ul. A 91-99 (dz. 56/14 obr. [...]), polegające na termomodernizacji elewacji budynku oraz przebudowie elewacji frontowej i elewacji od strony podwórka (zmiana wielkości otworów okiennych). Warto w tym miejscu podkreślić, że inwestor nie kwestionuje zakresu stwierdzonych prac prowadzonych przy budynku, a jedynie ich kwalifikację pod kątem wymaganej zgody organu tj. konieczności uzyskania pozwolenia na budowę czy też dokonania zgłoszenia. Inwestor w toku postępowania stwierdził bowiem, że prowadzone prace to prace remontowe, mieszczące się w zakresie określonym w art. 29 ust. 2 pkt 1 czy też w art. 30 ust. 1 pkt 2a P.b., które nie wymagały uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Inwestor dokonał w tym zakresie zgłoszenia właściwemu organowi, a wobec zgłoszenia nie został wniesiony sprzeciw. W toku postępowania przedłożono kopię zgłoszenia z dnia 8 listopada 2012 r. wraz z opisem rodzaju, zakresu i sposobu wykonywania robót budowlanych. Stanowisko inwestora zaprezentowane w zażaleniu na postanowienie organu I instancji oraz w skardze nie jest jednak prawidłowe. Podzielić bowiem należy argumentację organów, zgodnie z którą zamurowanie otworów okiennych w elewacji budynku stanowi jego przebudowę. Zgodnie z art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego przebudową jest wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. W orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie wskazuje się, że likwidacja otworu drzwiowego/okiennego przez jego zamurowanie stanowi przebudowę, podobnie wykonanie nowego otworu drzwiowego/okiennego, nawet w miejscu, w którym niegdyś on istniał (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 10 września 2008 r. sygn. akt II SA/Bd 488/08, nr LEX 526412, wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 listopada 2013 r. sygn.. akt VII SA/Wa 1425/13, nr LEX 1408002). Remont polega na wykonaniu robót niezbędnych do utrzymania obiektu w odpowiednim stanie technicznych, by nie uległ pogorszeniu z powodu eksploatacji. Zmiana wielkości otworów okiennych z pewnością do takich nie należy. Remontem byłaby natomiast tylko wymiana drzwi/okna. Z uwagi z kolei na brak wskazania w zamkniętym katalogu art. 29-30 Prawa budowlanego zwolnienia od uzyskania pozwolenia na budowę w zakresie przebudowy elewacji budynku, przebudowa ta wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Inwestor nie legitymował się takim dokumentem, zatem samowolne wykonywanie prac rozpoczętych w tym zakresie podlegało wstrzymaniu na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Jeśli chodzi natomiast o prace związane z termomodernizacją budynku, to rację przyznać należy organom, że ustalenia wymagała rzeczywista wysokość przedmiotowego obiektu. Przypomnieć w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 4 P.b. pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na dociepleniu budynków o wysokości do 25 m, przy czym według art. 30 ust. 1 pkt 2c P.b. zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej wymaga docieplenie budynków o wysokości powyżej 12 m i nie wyższych niż 25 m. Jednoznaczne ustalenie wysokości obiektu, w miejsce ustalenia "ok. 25,50 m", przesądziłoby zapewne czy w sprawie inwestor winien był legitymować się w zakresie prowadzonych prac pozwoleniem na budowę czy też zgłoszeniem. Ten brak w ustaleniach faktycznych nie miał jednak wpływu na wynik sprawy, bowiem przede wszystkim powoływane przez stronę skarżącą zgłoszenie z dnia 8 listopada 2012 r. w ogóle nie obejmowało prac związanych z termomodernizacją omawianego budynku, zatem również te prace uznać należało za samowolne. Mając powyższe na uwadze nie sposób stwierdzić, aby organy naruszyły przepisy prawa nakładając na inwestora obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej wykonanych robót wraz ze wskazaniem sposobu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Umożliwia to brzmienie art. 50 ust. 3 Prawa budowlanego, a zważyć trzeba, że orzekając w oparciu o ten przepis organ ma na celu zgromadzenie dowodów w sprawie i ustalenie ewentualnych niezbędnych prac do wykonania, w celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Dopiero postępowanie dowodowe przeprowadzone na podstawie tak zgromadzonego materiału, pozwoli zaś określić, jakie z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, winno być w tym przypadku wydane. Z tych też przyczyn, Sąd nie znalazł podstaw do podważenia postanowień wydanych w sprawie, uznając tym samym, że wykazano w nich konieczność przeprowadzenia postępowania naprawczego w zw. z przesłanką określoną w art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. W tej sytuacji, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł o oddaleniu skargi. a.tp.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło