I SA/Ol 487/18

WyrokWSA w Olsztynie2018-10-25

Skład orzekający: Ryszard Maliszewski, Wiesława Pierechod, Przemysław Krzykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego bez rozpatrzenia z powodu nieprzedstawienia przez wnioskodawcę wyczerpującego stanu faktycznego jest uzasadnione, gdy wnioskodawca (komornik sądowy) nie posiada pełnej wiedzy o nakładach na nieruchomość poniesionych przez dłużnika?
Ratio decidendi
Organ interpretacyjny nie może pozostawić wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia, jeśli wnioskodawca (komornik sądowy) przedstawił wszystkie znane mu istotne okoliczności dotyczące stanu faktycznego, nawet jeśli nie posiada pełnej wiedzy o wszystkich szczegółach (np. o nakładach na nieruchomość poniesionych przez dłużnika). Wymóg wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego nie oznacza obowiązku udowadniania przez wnioskodawcę wszystkich faktów, a jedynie przedstawienia tego, co jest mu znane, a co jest istotne dla oceny stanowiska prawnego.
Stan faktyczny
Komornik sądowy złożył wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej opodatkowania VAT sprzedaży nieruchomości w trybie egzekucji. Wnioskodawca nie posiadał pełnej wiedzy na temat daty nabycia nieruchomości przez dłużnika, poniesionych przez niego nakładów na ulepszenia oraz odliczeń VAT z tego tytułu. Organ wezwał do uzupełnienia tych informacji, a następnie pozostawił wniosek bez rozpatrzenia z powodu nieprzedstawienia wyczerpującego stanu faktycznego. Komornik w skardze podniósł, że przedstawił wszystkie znane mu fakty i nie posiadał dalszych informacji, a uzupełnienie wniosku zostało złożone w terminie.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski, Sędziowie sędzia WSA Wiesława Pierechod, sędzia WSA Przemysław Krzykowski (sprawozdawca),, Protokolant specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2018r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej uchyla zaskarżone postanowienie Wnioskiem z dnia 23 kwietnia 2018 r. A.B. – Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym zwrócił się do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży nieruchomości w trybie egzekucji komorniczej. We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny. Komornik Sądowy, wykonując swoje obowiązki, w dniu 9 lutego 2016 r. dokonał zajęcia nieruchomości należącej do dłużnika A. Z posiadanej wiedzy oraz dokumentów wynika, że dłużnik w momencie zakupu nieruchomości był czynnym podatnikiem VAT oraz odliczył podatek VAT z tytułu zakupu nieruchomości. Obecnie dłużnik nie posiada zarządu i w związku z tym został wykreślony z rejestru podatników VAT. W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie: Czy sprzedaż przedmiotowej nieruchomości w ramach licytacji komorniczej podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, czy też jest ona zwolniona od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy o podatku od towarów i usług? Zdaniem wnioskodawcy, sprzedaż nieruchomości podlega opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatku od towarów i usług. Pismem z dnia 21 maja 2018 r. organ wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia, poprzez: 1) doprecyzowanie przedstawionego stanu faktycznego, tj. jednoznaczne wskazanie: a) kiedy nieruchomość objęta wnioskiem została nabyta przez dłużnika, b) czy nieruchomość stanowiła grunt niezabudowany, jeśli tak: - czy teren ten objęty jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i jakie przeznaczenie tej nieruchomości z niego wynika, - czy dla nieruchomości została wydana decyzja o warunkach zabudowy, c) czy na przedmiotowej nieruchomości znajdują się budynki lub budowle w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.), a jeżeli tak: - czy budynki lub budowle zostały wybudowane przez dłużnika (należało podać datę: dzień, miesiąc, rok), d) czy nieruchomość była przedmiotem najmu, dzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, a jeśli tak - to jakich i w jakim okresie czasu, e) czy dłużnik ponosił wydatki na ulepszenie nieruchomości w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, przewyższające 30% wartości początkowej nieruchomości, a jeżeli tak: - kiedy (dzień, miesiąc, rok) zostały dokonane poszczególne ulepszenia, - czy dłużnikowi przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego od tych wydatków, - na czym polegały przedmiotowe ulepszenia, czy w wyniku ulepszeń zmieniło się przeznaczenie nieruchomości? Ponadto organ wezwał wnioskodawcę do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej stanu faktycznego. Wezwanie to zostało doręczone w dniu 21 maja 2018 r. W odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia 24 maja 2018 r. wnioskodawca wyjaśnił, że nieruchomość została nabyta przez dłużnika w dniu 4 września 2000 r. Stanowiła grunt zabudowany pałacem o pow. użytkowej 997,2 m2 oraz dwoma budynkami gospodarczymi. Budynki nie zostały wybudowane przez dłużnika. Nieruchomość nie była przedmiotem najmu lub dzierżawy. Dłużnik prawdopodobnie dokonywał remontu nieruchomości, pomimo to nie zmieniło się jej przeznaczenie. Komornik nie posiada wiedzy, czy dłużnik poniósł nakłady przewyższające 30% wartości początkowej nieruchomości oraz czy dokonywał odliczeń podatku VAT z tego tytułu. Następnie w dniu 30 maja 2018 r. wpłynęła kolejna odpowiedź na wezwanie, przesłana po upływie wyznaczonego terminu na uzupełnienie wniosku. Postanowieniem z dnia "[...]" Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, działając na podstawie art. 169 § 1 i § 4 ustawy – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm.), pozostawił wniosek bez rozpatrzenia. Utrzymując w mocy to postanowienie, w uzasadnieniu rozstrzygnięcia z dnia "[...]" organ powołał brzmienie przepisów art. 14b § 1, § 2 i § 3 oraz art. 14c § 1-2 Ordynacji podatkowej. Wskazał, że z powołanych regulacji wynika zobowiązanie wnioskodawcy do przedstawienia stanu sprawy w sposób wyczerpujący, uwzględniający wszystkie okoliczności istotne z punktu widzenia przepisów, których interpretacji oczekuje. Przez sformułowanie "wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego" należy rozumieć taki jego opis, który zawiera wszystkie okoliczności istotne z punktu widzenia możliwości oceny stanowiska wnioskodawcy. Interpretacja indywidualna nie może zostać wydana na podstawie nieprecyzyjnie opisanego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Postępowanie prowadzone w sprawie wydania interpretacji prawa podatkowego musi być osadzone w ściśle określonym stanie faktycznym lub zdarzeniu przyszłym, bowiem jego celem jest ocena tego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i proponowanego we wniosku rozstrzygnięcia, a nie rozstrzyganie sytuacji prawnopodatkowej strony składającej wniosek. Oznacza to, że sytuacja wnioskodawcy musi być wskazana w sposób dostatecznie precyzyjny i jednoznaczny, bez pozostawienia jakiegokolwiek marginesu niepewności. W ocenie organu, w niniejszej sprawie wnioskodawca co prawda przedstawił stan faktyczny, przedmiot interpretacji (pytania) oraz własne stanowisko w sprawie. Niemniej jednak uczynił to w sposób nie dość szczegółowy i precyzyjny, co uniemożliwiało wydanie interpretacji indywidualnej. Opisany stan faktyczny nie zawierał wszystkich informacji niezbędnych z punktu widzenia przepisów, których interpretacji wnioskodawca oczekuje. Niezbędne było przedstawienie informacji dotyczących poniesienia wydatków na ulepszenie budynków, w tym czy wynosiły one co najmniej 30% wartości początkowej nieruchomości. Brak tych informacji uniemożliwiał wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie dotyczącej opodatkowania lub zwolnienia dostawy nieruchomości (wyroki NSA: z dnia 14 lutego 2018 r., II FSK 139116, z dnia 2 lutego 2018 r., sygn. akt II FSK 171/16, z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt I FSK 498/16). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na powyższe postanowienie A.B. – Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym zarzucił, że po odbiorze wezwania do uzupełnienia wniosku, otrzymał telefon od pracownicy organu, która prosiła o uzupełnienie wniosku w zakresie, czy posiada on wiedzę o tym, czy dłużnik poniósł nakłady przewyższające 30% wartości początkowej nieruchomości oraz czy dokonywał odliczeń podatku VAT z tego tytułu. Odpowiedź z dnia 30 maja 2018 r. stanowiła uzupełnienie wniosku w uzgodnieniu telefonicznym z pracownicą organu. Zarzut, że uzupełnienie wniosku zostało złożone po terminie jest nieprawdziwy, gdyż uzupełnienie wniosku zostało dokonane w dniu 24 maja 2018 r., a więc w terminie. W uzupełnieniu wniosku wnioskodawca przedstawił wszystkie znane mu fakty dotyczące niniejszego postępowania i dłużnika. Poinformował, że dłużnik w momencie zakupu nieruchomości był czynnym podatnikiem VAT i odliczył podatek VAT od zakupu nieruchomości. Wskazał, kiedy nieruchomość została nabyta przez dłużnika, oraz że budynki nie zostały wybudowane przez dłużnika, a nieruchomość nie była przedmiotem najmu i dzierżawy. Dłużnik prawdopodobnie dokonywał remontów, co nie zmieniło przeznaczenia nieruchomości. Obecnie dłużnik został wykreślony z rejestru podatników VAT. Wnioskodawca poinformował, iż nie posiada wiedzy, czy dłużnik poniósł nakłady przewyższające 30% wartości początkowej nieruchomości oraz czy dokonywał odliczeń VAT z tego tytułu. Do uzupełnienia wniosku dołączono trzy zaświadczenia: Wójta Gminy, Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków oraz Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca nie wie, czy dłużnik ponosił nakłady na jej ulepszenia i jeśli to miało miejsce, jaka była ich wysokość. Nie ma kontaktu z dłużnikiem, który w toku egzekucji nie przedstawił żadnych dokumentów wskazujących na ewentualne nakłady. Komornik, składając wniosek o wydanie interpretacji, poinformował organ o wszystkich istotnych okolicznościach, o jakich miał wiedzę. W związku z powyższym interpretacja indywidualna powinna zostać wydana. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko prezentowane w interpretacji indywidualnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest kwestia związana z pozostawieniem wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego bez rozpatrzenia, z uwagi na nieprzedstawienie przez skarżącego wyczerpującego stanu faktycznego sprawy (zdarzenia przyszłego). W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowisk w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Specyfika postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej polega między innymi na tym, że organ wydający interpretację może "poruszać się" tylko i wyłącznie w ramach stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę, zadanego przez niego pytania oraz wyrażonej oceny prawnej - zajętego stanowiska (wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2011 r. sygn. akt I FSK 897/10). Organ podatkowy, jako organ interpretujący obowiązany jest stwierdzić, czy we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w sposób wyczerpujący, pełny i kompleksowy przedstawiono zaistniały stan faktyczny, a więc czy w oparciu o ten stan możliwa jest ocena stanowiska wnioskodawcy. Wynikający z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej wymóg, aby stan faktyczny przedstawiony we wniosku był wyczerpujący wiąże się z koniecznością podania wszystkich jego elementów, istotnych z punktu widzenia możliwości oceny stanowiska wnioskodawcy. Organ wydający interpretację jest niejako "związany" merytorycznie zakresem problemu prawnego jaki strona przedłoży we wniosku. Faktem jest, że na podstawie art. 14h w związku z art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, organy podatkowe mogą wezwać wnioskodawcę do doprowadzenia wniosku do stanu zgodne z prawem, w rozważanym aspekcie. Nie oznacza to jednak, że organy podatkowe uprawnione są do prowadzenia, w zakresie stanu faktycznego przedstawionego we wniosku, jakiegokolwiek postępowania dowodowego, w tym również poprzez wezwanie wnioskodawcy, aby coś udowodnił. Organ wydający interpretację nie może też zmieniać jej stanu faktycznego ani też żądać tego od strony postępowania. Przypomnieć należy, że postępowanie w sprawach z wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej zasadniczo różni się od postępowania podatkowego. W szczególności organ interpretacyjny nie jest zobowiązany do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 122 Ordynacji podatkowej nie ma zastosowania), a wzywa wnioskodawcę do uszczegółowienia stanu faktycznego jedynie w sytuacji, gdy podany stan faktyczny uniemożliwia odpowiedź na pytanie zawarte we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Dążenie do usunięcia wadliwości wniosku polegającej na niedostatecznie wyczerpującym przedstawieniu stanu faktycznego nie jest równoznaczne z uprawnieniem do wymagania od wnioskodawcy, aby zaprezentowany stan faktyczny merytorycznie skorygował albo przekształcił. Chodzi bowiem o doprecyzowanie tj. podanie konkretnie czego wniosek dotyczy w przypadku, gdy jest np. zbyt ogólny. Udzielenie interpretacji w istocie ogranicza się do stwierdzenia, że stanowisko wnioskodawcy zdaniem organu - albo jest prawidłowe, albo nie jest prawidłowe. Wskazany powyżej sposób rozumienia niezbędnych elementów treści wniosku o udzielenie interpretacji podatkowej znajduje pełne oparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyroki NSA: z 29 lutego 2012 r., sygn. akt II FSK 1523/10; z 3 października 2013 r., sygn. akt II FSK 2859/11 oraz wyrok WSA w Rzeszowie z 8 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Rz 1022/15) i jest podzielany przez Sąd w składzie rozpoznającym tę sprawę. W judykaturze podnosi się, że organ interpretacyjny pozostawiając wniosek o wydanie interpretacji bez rozpatrzenia winien nie tylko wykazać, że danego elementu stanu faktycznego (informacji) wniosek ani odpowiedź na wezwanie organu nie zawiera, ale powinien także przede wszystkim wykazać - poprzez stosowne merytoryczne uzasadnienie (ze wskazaniem konkretnych uregulowań prawnych z zakresu prawa podatkowego), że bez tego elementu stanu faktycznego (informacji) udzielenie prawidłowej zgodnej z prawem interpretacji jest niemożliwe. (zob. wyrok WSA w Łodzi z dnia 20 lipca 2017 r., sygn. akt I SA/Łd 528/17) Reasumując, skierowane do wnioskodawcy wezwanie o którym mowa w art. 169 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej powinno jednoznacznie wskazywać wątpliwe elementy stanu faktycznego i precyzować informacje ich dotyczące, konieczne z punktu widzenia oceny prawidłowości stanowiska wnioskodawcy z wyjaśnieniem dlaczego organ interpretacyjny uznał je za istotne z punktu widzenia przedstawionego we wniosku pytania. Nie może to być więc wezwanie do podania jakichkolwiek informacji, a tylko takich, które są niezbędne do oceny prawidłowości stanowiska wnioskodawcy. Przenosząc powyższe wywody na grunt przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że wnioskodawca Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym uzupełnił wniosek o wydanie interpretacji. Podał, że w momencie nabycia nieruchomości w dniu 4 września 2000 r. nabywca był zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT i skorzystał z prawa do odliczenia. Wskazał rodzaj oraz znane mu fakty odnośnie do tej nieruchomości. Na kanwie opisanego we wniosku stanu faktycznego skarżący zwrócił się o udzielenie odpowiedzi czy sprzedaż przedmiotowej nieruchomości w ramach licytacji komorniczej podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, czy też jest ona zwolniona od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy o podatku od towarów i usług? W uzupełnionym wniosku Komornik Sądowy sformułował stanowisko, że sprzedaż ta nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy. W świetle powyższego, w ocenie Sądu przedstawiony stan faktyczny - a w szczególności informacja o dacie nabycia wskazanej we wniosku nieruchomości przez nabywcę, którym był zarejestrowany podatnik podatku VAT, jak również informacja o rodzaju nieruchomości - był wystarczający do ustosunkowania się organu interpretacyjnego do postawionego pytania a także do oceny stanowiska wnioskodawcy co do zaistniałego stanu faktycznego. Sąd nie podziela stanowiska organu interpretacyjnego zawartego w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że brak informacji odnośnie ponoszenia wydatków na ulepszenie budynków – uniemożliwia organowi wydanie interpretacji prawa podatkowego. Argumentacja ta jest nieuzasadniona w świetle warunków zwolnienia określonych w art. 43 ust. 1 pkt 10 i 10a ustawy o podatku od towarów i usług. W rezultacie Sąd uznaje zarzuty skargi odnośnie naruszenia art. 169 § 1 w zw. z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej oraz art. 14g § 1 Ordynacji podatkowej poprzez bezpodstawne pozostawienie wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego bez rozpatrzenia. W treści wniosku o wydanie interpretacji skarżący przedstawił podstawowe informacje faktyczne, w oparciu o które organ był w stanie dokonać rekonstrukcji stanu faktycznego skarżącego i udzielić odpowiedzi na pytanie przedstawione przez skarżącego. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło