III SA/Lu 387/18

WyrokWSA w Lublinie2018-11-20

Skład orzekający: Iwona Tchórzewska, Ewa Ibrom, Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej na przewoźnika za nieuzupełnienie zgłoszenia SENT o wymagane dane przed rozpoczęciem przewozu jest zasadne, nawet jeśli dane te zostały uzupełnione w trakcie kontroli, a nie doszło do uszczuplenia podatkowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie kary pieniężnej na przewoźnika za nieuzupełnienie zgłoszenia SENT o wymagane dane przed rozpoczęciem przewozu jest zasadne, nawet jeśli dane te zostały uzupełnione w trakcie kontroli. Obowiązek uzupełnienia danych wynika z przepisów prawa, a nie z funkcjonalności systemu, a kara ma charakter formalny i prewencyjny, niezależny od powstania uszczupleń podatkowych. Uzupełnienie danych w trakcie kontroli nie niweluje naruszenia.
Stan faktyczny
Służby celno-skarbowe skontrolowały pojazd przewożący olej grzewczy i stwierdziły, że przewoźnik nie uzupełnił zgłoszenia SENT o wymagane dane przed rozpoczęciem przewozu. Dane te zostały uzupełnione w trakcie kontroli. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego nałożył na przewoźnika karę pieniężną. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak podstaw do nałożenia kary i niewłaściwe zastosowanie przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Tchórzewska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Protokolant Starszy asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 listopada 2018 r. sprawy ze skargi O. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w B. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej: organ odwoławczy) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] (dalej: organ I instancji) z dnia [...] maja 2018 r., nr [...], w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w wysokości [...] zł na firma A (dalej: skarżąca) w związku z naruszeniem przepisów ustawy z 9 marca 2017 r. - o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów (Dz. U. z 2017 r., poz. 708 z późn. zm.) dalej: ustawa SENT. Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy: W dniu [...] marca 2018 r. na drodze w miejscowości Z. funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej, przeprowadzili kontrolę pojazdu nr rej. [...], przewożącego m.in. olej grzewczy w ilości 1000 l., poz. CN 2710. W trakcie kontroli funkcjonariusze, na podstawie weryfikacji zgłoszenia przewozu SENT [...] z dnia [...] marca 2018 r., ustalili naruszenie ustawy SENT. Przewoźnik – firma A przed rozpoczęciem przewozu nie uzupełnił bowiem zgłoszenia SENT o wymagane dane określone w art. 5 ust. 4 ustawy SENT. W trakcie kontroli przewoźnik uzupełnił brakujące dane i pojazd zwolniono celem kontynuacji przewozu. Na podstawie protokołu z kontroli Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego wszczął postępowanie w przedmiocie nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej. W terminie do wypowiedzenia się w zakresie zgromadzonego materiału dowodowego skarżąca spółka pismem z [...] kwietnia 2018 r., wniosła o umorzenie postępowania gdyż w jej ocenie nie doszło do przemieszczenia towaru bez przewidzianego prawem zgłoszenia jak również wszystkie należności publicznoprawne zostały opłacone. Dokument SENT został wygenerowany, a omyłkowo nie wypełniono wszystkich niezbędnych danych przewoźnika lub system nie zadziałał prawidłowo, co niezwłocznie zostało uzupełnione po wykryciu nieprawidłowości. Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości [...] zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano naruszenie w art. 5 ust. 4 ustawy SENT, poprzez nie uzupełnienie przed rozpoczęciem przewozu zgłoszenia w systemie rejestracji SENT: danych przewoźnika, numeru identyfikacji podatkowej przewoźnika albo numeru, za pomocą którego przewoźnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku od towarów i usług albo podatku od wartości dodanej, numeru zezwolenia, zaświadczenia lub licencji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, daty faktycznego rozpoczęcia przewozu towaru, planowanej daty zakończenia przewozu, danych adresowanych miejsca dostarczenia towaru, numeru dokumentu przewozowego towarzyszącego przewożonemu towarowi. Nie zgadzając się z treścią rozstrzygnięcia skarżąca złożyła odwołanie, zarzucając naruszenie szeregu przepisów prawa procesowego tj. art. 120, art. 121, art. 122, art. 187, art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji Podatkowej (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) dalej: Ordynacja podatkowa, w związku z art. 26 ust. 3 ustawy SENT - poprzez prowadzenie postępowania w sposób niezgodny z zasadą zaufania do organów podatkowych, zasadą prawdy obiektywnej i zasady zupełności postępowania podatkowego, które to naruszenia przejawiły się w niepodjęciu z urzędu przez organ I instancji działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, o czym świadczy fakt, iż skarżąca po stwierdzeniu przedmiotowej sytuacji niezwłocznie zaktualizowała dane, w związku z tym zaistniała sytuacja nie miała wpływu na prawidłowość zgłoszenia, jak i nie pozwalała stwierdzić niedopełnienie obowiązków wynikających z ustawy. Skarżąca spółka zarzuciła także naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 22 ust. 2 w zw. z art. 26 ust. 1, 2 i 5 w zw. z art. 8 ust. 1 oraz w zw. z art. 5 ust. 4 ustawy SENT, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nałożenie kary, mimo braku do tego podstaw. Po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji przytoczył treść art. 3 ust. 2 pkt 1 lit. b oraz art. 5 ust. 1 ustawy SENT oraz wskazał na obowiązek przewoźnika uzupełnienia zgłoszenia o dane wymienione w art. 5 ust. 4 ustawy przed rozpoczęciem przewozu. Kontrola przewozu towaru została dokonana przez funkcjonariuszy [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] w dniu [...] marca 2018 r. o godz. 10:25, którzy stwierdzili, że strona występując w charakterze przewoźnika naruszyła art. 5 ust. 4 pkt 1-8. Po uzupełnieniu danych w systemie przez przewoźnika o godz. 11:40 ww. pojazd zwolniono i zakończono kontrolę. Zgodnie z art. 22 ust. 1 w przypadku gdy przed rozpoczęciem przewozu przewoźnik nie uzupełni zgłoszenia o dane, o których mowa w art. 5 ust. 4, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości [...] zł. Organ odwoławczy podkreślił przy tym, że przepisy ustawy przewidują odpowiedzialność administracyjną podmiotów wykonujących przewozy drogowe i zaistnienie przesłanek tej odpowiedzialności jest wystarczające do zastosowania sankcji finansowych. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej zawarte w art. 22 ust. 3 ustawy SENT, stwierdzając, iż nie został wykazany ważny interes przewoźnika, ani nie zachodzi ważny interes publiczny w odstąpieniu od nałożenia kary. Odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej jest wyjątkiem od zasady, która stanowi, że należności należy zapłacić. Odstąpienie to nie leży w interesie publicznym, ponieważ stanowi złamanie zasady obowiązku zapłaty i zmniejsza dochody publiczne. Ponadto strona nie wykazała i nie udokumentowała ważnego interesu przewoźnika utożsamianego z wyjątkową sytuacją. Organ uznał zatem, przytaczając uzasadnienie projektu ustawy SENT, że interes publiczny jest w tym przypadku na tyle ważny i znaczący, że ogranicza uprawnienia indywidulane. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego: 1) art. 30 ust. 4 ustawy SENT przez niezastosowanie tego przepisu i prowadzenie przedmiotowego postępowania w sytuacji gdy nie doszło do uszczuplenia podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, a w konsekwencji pominięcie faktu, że nie wszczyna się postępowania w sprawie o nałożenie kary pieniężnej w takiej właśnie sytuacji z jaką mamy do czynienia w sprawie niniejszej; 2) art. 22 ust. 2 w zw. z art. 26 ust 1, 2 i 5, w zw. z art. 8 ust 1 oraz w zw. z art. 5 ust. 4 ustawy SENT poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na skarżącą spółkę kary mimo iż nie było ku temu podstaw; 3) art. 26 ust. 3 ustawy SENT poprzez jego niezastosowanie, a który to przepis mógł i powinien organ zastosować z urzędu, gdyż ziściły się wszystkie przesłanki do jego zastosowania, a organ kompletnie pominął podnoszone fakty i okoliczności, które w jednoznaczny sposób potwierdzały, że zaistniała sytuacja nie miała wpływu na prawidłowość zgłoszenia, jak i nie pozwalała stwierdzić, że skarżącą nie dopełniła obowiązków wynikających z w/w ustawy; oraz przepisów procesowych: 4) art. 120, art. 122, art. 187, i art. 191, Ordynacji Podatkowej, poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie, a w szczególności nieuwzględnienia okoliczności, iż skarżąca po stwierdzeniu przedmiotowej sytuacji niezwłocznie zaktualizowała dane. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjna zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie jest dotknięta uchybieniami prawnymi, skutkującymi koniecznością jej uchylenia (stwierdzenia nieważności). W kwestii podstawy prawnej decyzji nakładającej na skarżącą karę, to organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy SENT w dotychczasowym brzmieniu, czyli ustawę z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów w brzmieniu sprzed nowelizacji, która miała miejsce dnia 10 maja 2018 r. W dniu tym uchwalona została ustawa o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2018 r., poz. 1039), która weszła w życie z dniem 14 czerwca 2018 r. Właściwa dla badanej sprawy norma intertemporalna zawarta jest w art. 14 ustawy nowelizującej z 2018 r. Zgodnie z tym przepisem do naruszeń obowiązków, o których mowa w art. 5 ust. 4 i art. 6 ust. 3 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, które miały miejsce przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się art. 22 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. Stan faktyczny przyjęty za podstawę ustaleń decyzyjnych jest niesporny. Skarżąca przyznała, że jako nadawca towaru i przewoźnik dostarczał w dniu [...] marca 2018 r., do firma B towar w postaci oleju grzewczego w ilości 1000 l, poz. CN 2710. Dokonał również zgłoszenia przewozu towaru do rejestru zgłoszeń i wygenerował to zgłoszenie, a jedynie omyłkowo lub wskutek nieprawidłowo działającego systemu nie zostały wypełnione wszystkie niezbędne dane przewoźnika. Po wykryciu tej nieprawidłowości zgłoszenie o niezbędne dane zostało uzupełnione. W konsekwencji nie doszło do przemieszczenia towaru bez przewidzianego prawem zgłoszenia. Ustawa SENT obowiązuje od 18 kwietnia 2017 r. i jej celem jest zapewnienie skutecznej kontroli przewozu towarów określonych tą ustawą oraz określenie zasad systemu monitorowania drogowego przewozu tych towarów na terytorium kraju, a także ten akt normatywny wprowadził odpowiedzialność za naruszenie obowiązków związanych z przewozem tych towarów, podmiotów zobowiązanych: podmiotu wysyłającego, przewoźnika i kierującego transportem, podmiotu odbierającego. Zgodnie z art. 2 ustawy SENT, za kierującego należy uważać (pkt 2) osobę fizyczną, która kieruje środkiem transportu. Przewoźnik to, zgodnie z pkt 8, osoba fizyczna albo prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, prowadząca działalność gospodarczą, wykonująca przewóz towarów. Za przewóz towarów ustawa uważa (pkt 9) przemieszczenie towaru na lub przez terytorium kraju środkiem transportu po drodze publicznej, z uwzględnieniem postojów wymaganych podczas tego przemieszczania, przeładunku oraz rozładunku. Nadawcą towaru jest zaś (pkt 3) osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, prowadząca działalność gospodarczą, dokonująca wysyłki towaru będącego przedmiotem przewozu. W ustawie przyjęto (art. 4 ust. 1-4), że środkiem technicznym służącym monitorowaniu drogowego przewozu towarów jest rejestr zgłoszeń, zwany dalej w ustawie "rejestrem". Jest on prowadzony w systemie teleinformatycznym i gromadzi dane zawarte w zgłoszeniach, uzupełnieniach zgłoszeń i ich aktualizacjach oraz dotyczące przeprowadzonych kontroli. Rejestr prowadzi Szef Krajowej Administracji Skarbowej W myśl art. 3 ust. 2 pkt 1 lit. b ustawy SENT, przewóz towaru objętego pozycją CN 2710 (m.in. oleju grzewczego) podlega systemowi monitorowania drogowego, jeżeli jego objętość przekracza 500 litrów. W przypadku przewozu takiego towaru, rozpoczynającego się na terytorium kraju, podmiot wysyłający jest obowiązany, zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy SENT, przed rozpoczęciem przewozu towaru, przesłać do rejestru zgłoszenie, uzyskać numer referencyjny dla tego zgłoszenia i przekazać ten numer przewoźnikowi. Przewoźnik jest natomiast obowiązany przed rozpoczęciem przewozu uzupełnić zgłoszenie o dane wymienione w art. 5 ust. 4 ustawy SENT, tj.: 1. dane przewoźnika obejmujące: a. imię i nazwisko albo nazwę, b. adres zamieszkania albo siedziby; 2. numer identyfikacji podatkowej przewoźnika albo numer, za pomocą którego przewoźnik jest zidentyfikowany na potrzeby podatku od towarów i usług albo podatku od wartości dodanej; 3. numery rejestracyjne środka transportu; 4. datę faktycznego rozpoczęcia przewozu towaru; 5. planowaną datę zakończenia przewozu towaru; 6. numer zezwolenia, zaświadczenia lub licencji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. - o transporcie drogowym (Dz. U. z 2016 r., poz. 1907, 1935 i 1948), o ile są wymagane; 7. dane adresowe miejsca dostarczenia towaru albo miejsce zakończenia przewozu na terytorium kraju; 8. numer dokumentu przewozowego towarzyszącego przewożonemu towarowi. W celu zapewnienia przestrzegania ustawowych obowiązków w zakresie odpowiednio: dokonywania, uzupełniania i aktualizacji zgłoszenia, zgodności danych zawartych w zgłoszeniu ze stanem faktycznym, posiadania numeru referencyjnego, dokumentu zastępującego zgłoszenie i potwierdzenia dokumentu zastępującego zgłoszenie, sprawowana jest kontrola przewozu towarów. Kontrola obejmuje weryfikacje danych zawartych w dokumentach okazanych przez kierującego oraz dokonanie oględzin towaru w tym pobranie próbek. Kontrole przeprowadzają funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej, a także Policji, Straży Granicznej, inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy SENT w sytuacji, gdy przewoźnik nie uzupełni zgłoszenia o dane, o których mowa w art. 5 ust. 4 i art. 6 ust. 3, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości [...] zł. Przytoczone powyżej przepisy wyraźnie stanowią, że przed rozpoczęciem przewozu towaru na przewoźniku ciąży obowiązek uzupełnienia zgłoszenia o dane wymienione w art. 5 ust. 4 ustawy. Kontrola pojazdu nr rej. [...] oraz min. elektronicznego zgłoszenia SENT wykazała naruszenie obowiązków nałożonych na przewoźników przez art. 5 ust. 4 ustawy. Zdaniem sądu nieskuteczny jest zarzut skargi podnoszący wypełnienie tego obowiązku przez skarżącą gdy tylko zauważył tą nieprawidłowość. Skarżąca zdaje się nie dostrzegać, że uzupełnienie zgłoszenia nastąpiło już w trakcie przewozu towaru - oleju grzewczego i to wtedy gdy funkcjonariusze Służby Celno–Skarbowej skontrolowali już to zgłoszenie. Składane przez skarżącą wyjaśnienia słusznie nie zostały uwzględnione przez organ. Rację ma organ, twierdząc, że obowiązki skarżącej jako przewoźnika wynikały z przepisu prawa, a nie z funkcjonalności systemu, w którym wypełniane było zgłoszenie. Zdaniem Sądu skarżąca nie wykazała, by niewypełnienie zgłoszenia było następstwem nieprawidłowego działania programu przyjmującego zgłoszenia SENT. Zgłoszenie to nastąpiło dnia [...] marca 2018 r., natomiast przewóz rozpoczął się [...] marca 2018 r. Skarżąca miał więc czas by uzupełnić zgłoszenie o dane wymagane przez art. 5 ust. 4 ustawy SENT lub powiadomić organ o nieprawidłowo działającym systemie (w aktach takiego powiadomienia nie ma). Sąd przychyla się także do stanowiska organu, iż przyczyną nałożenia kary było niewpisanie danych wymaganych ustawą i nie ma znaczenia dla nałożenia kary przewidzianej przez art. 22 ust. 2 ustawy, iż w zgłoszeniu określono kto był przewoźnikiem. Odnosząc się do zarzutu skargi, iż niewypełnienie zgłoszenia o dane wymagane przez art. 5 ust. 4 ustawy SENT nie miało wpływu na wysokość obowiązków podatkowych skarżącej, które zostały przez skarżącej w całości uiszczone to wskazać należy, że ustawa SENT zawiera instrumenty służące m. in. "uszczelnianiu" systemu podatkowego, nie zawiera zaś przepisów kreujących jakiekolwiek obowiązki podatkowe. Z treści przepisów ustawy SENT obowiązujących przed 14 czerwca 2018 r. nie wynika, aby nakładanie kar pieniężnych w przypadkach wymienionych w ustawie uzależnione było od powstania uszczupleń podatkowych wskutek naruszenia przepisów tej ustawy. Przepis art. 30 ust. 4 ustawy SENT na który powołuje się skarżąca, jak już sąd wspominał powyżej w uzasadnieniu nie ma zastosowania do zdarzeń powstałych przed wprowadzeniem znowelizowanych przepisów ustawą z dnia 10 maja 2018 r. (art. 14 ustawy o zmianie ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2018 r., poz. 1039). Poza tym art. 30 ust. 5 ustawy SENT stanowi, że przepisu ust. 4 nie stosuje się do przewoźników. Sąd zwraca również uwagę na to, że wszystkie obowiązki przewoźnika wymienione w art. 5 ust. 4 ustawy SENT mają charakter formalny, a jednak ustawodawca uznał w art. 22 ust. 2, że ich niewypełnienie, a dokładniej, niewypełnienie któregokolwiek z nich, skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Co istotne, brzmienie przepisu wskazuje, że zarówno wydanie decyzji nakładającej karę jak i jej wysokość, nie zależą od uznania organu, bowiem w przepisie tym nie użyto zwrotu "może". Nakładając karę, organ nie ma podstaw do badania przyczyn, dla których przewoźnik nie wpisał wymaganych danych do zgłoszenia, bowiem przedmiotowa kara nie jest uzależniona od wystąpienia przesłanki winy. Analizując całokształt sprawy za niezasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 120, art. 121, art. 122, art. 187, art. 191 Ordynacji podatkowej (mającej zastosowanie na mocy art. 26 ust. 5 ustawy SENT). Naruszenia powyższych przepisów proceduralnych (określających zasadę zaufania do organów podatkowych i zupełności postępowania) skarżąca upatruje w tym, że organy nie znalazły podstaw do zastosowania ulgi w postaci odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. W okolicznościach sprawy nie można mówić o nieprawidłowości w działaniu organów, które swoje ustalenia w powyższym zakresie poczyniły w oparciu o całokształt ujawnionych niekwestionowanych przez stronę wynikach kontroli. Strona ma prawo do własnego subiektywnego przekonania o zasadności jej wniosków i twierdzeń, jednakże przekonanie to nie musi mieć odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych i ich wykładni. W rozpatrywanej sprawie organy wyjaśniły zasadność przesłanek, którymi kierowały się odmawiając zastosowania art. 22 ust. 3 ustawy SENT, w myśl którego w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 albo 2, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Sam fakt, że skarżąca z wywodami organów się nie zgadza, nie może stanowić naruszenia przez te organy zasady zaufania do organów administracji. Z podobnych powodów nie zasługują na uwzględnienie zarzutu naruszenia przez organy art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, które zdaniem skarżącej nastąpiło poprzez przyjęcie, że w sprawie nie została spełniona przesłanka ważnego interesu strony, dająca podstawę do odstąpienia od nałożenia kary. Powołane przepisy dotyczą bowiem obowiązku organów ustalenia stanu faktycznego w oparciu o zasadę prawdy obiektywnej i swobodnej oceny dowodów. Ustalenia takie zostały w sprawie dokonane i w uzasadnieniu skargi (a także w uzasadnieniu odwołania od decyzji organu I instancji), nie wskazano, jakie okoliczności organy powinny były ustalić. Sam fakt, że na podstawie ustalonego stanu faktycznego, organy nie znalazły podstaw do przyjęcia, że w sprawie zaistniała przesłanka ważnego interesu strony, nie może przesądzać o błędnie ustalonym stanie faktycznym. Skarżąca pismem z dnia [...] marca 2018 r. wszczynając postępowanie w niniejszej sprawie (k.17 akt administracyjnych) była informowana o treści art. 22 ust. 3 ustawy SENT i wzywana o wskazanie oraz udokumentowanie okoliczności uzasadniających odstąpienie od nałożenia przedmiotowej kary pieniężnej. Strona nie wskazała i nie udokumentowała ważnego interesu przewoźnika, w odwołaniu zwracała jedynie uwagę na cel fiskalny ustawy. Strona kwestionując ustalenia organu o niewykazaniu jej ważnego interesu przewoźnika powinna przedstawić nie tylko argumentację wspierającą swe stanowisko, lecz także wskazać dowody, na których opiera swoje twierdzenia. Generalną zasadą postępowania dowodowego jest to, że każdy, kto z faktów wyprowadza dla siebie konsekwencje prawne, obowiązany jest fakty te udowodnić. Tym samym stwierdzić należy, że chociaż co do zasady w postępowaniu podatkowym ciężar dowodu spoczywa na organach podatkowych, to jednak przesuwa się on na stronę, w sytuacji, gdy ta wykaże w nim stosowną inicjatywę lub wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. W takim też przypadku to na stronie ciążyć będzie obowiązek wykazania swego twierdzenia. Kierując się bowiem tylko i wyłącznie zasadami logiki, w pełni uprawniony staje się wniosek, że ten, kto w postępowaniu formułuje określone twierdzenie, musi je następnie dowieść pod rygorem, iż twierdzenie uznane zostanie za nieudowodnione, przez co nie wywoła ono pożądanych przez twierdzącego skutków (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2012 r., sygn. akt I FSK 2157/11). W rozpatrywanej sprawie organy wyjaśniły zasadność przesłanek, którymi kierowały się odmawiając zastosowania art. 26 ust. 3 ustawy SENT. Sam fakt, że skarżąca z wywodami organów się nie zgadza, nie może stanowić naruszenia przez te organy zasady zaufania do organów administracji. Nietrafna jest również argumentacja skarżącej odnosząca się do ukrytego w przepisach ustawy celu fiskalnego naruszającego zasadę proporcjonalności pomiędzy stopniem naruszenia przepisów ustawy, a ochroną interesu Skarbu Państwa. Podzielenie argumentacji skarżącej byłoby równoznaczne z zaprzeczeniem celu i sensu ustawy. W uzasadnieniu projektu ustawy SENT w pkt 1 "cel wydania projektowanej ustawy", wskazano, iż "W celu uproszczenia systemu odpowiedzialności za zaniechanie albo zaniedbanie w wykonywaniu obowiązków nałożonych przepisami projektowanej ustawy zdefiniowano cztery grupy podmiotów, na które nałożono obowiązki, tj. podmiot wysyłający, podmiot odbierający, przewoźnik i kierujący. Podmioty te w wyniku swojego celowego działania, zaniechania lub niedbalstwa związanego z obowiązkami nakładanymi przez ustawodawcę będą zobowiązane do uiszczenia kary pieniężnej albo kary grzywny, której wymiar będzie miał, jak się wydaje, także charakter dyscyplinujący i prewencyjny (...) Administracyjną karę pieniężną należy zatem rozumieć jako określone w ustawie ujemne skutki prawne, które następują, gdy adresat normy prawnej nie zastosuje się do ustanowionego nakazu. (...) Nieuchronność, katalog i wysokość kar mają przede wszystkim oddziaływać prewencyjne na podmioty dokonujące przewozu towarów". Skarżąca pomija, że podstawowe i zasadnicze uregulowania ustawy odnoszą się właśnie do konkretnych obowiązków nałożonych na różne podmioty, a w szczególności na przewoźnika. Zauważyć też wypada, że zagrożenie karą pieniężną niedopełnienia określonych obowiązków przez przewoźnika nie może stanowić podstawy do przyjęcia, że ustawa realizuje "cele fiskalne". Kara pieniężna określona w art. 22 ust. 2 ustawy nie wynika ze stosunków publicznoprawnych. Ewentualny obowiązek uiszczenia kary pieniężnej określonej w ustawie nie jest bowiem następstwem realizacji przepisów, a jest wynikiem ich naruszenia. Przewidziane w ustawie sankcje administracyjne mają przede wszystkim znaczenie prewencyjne. Istotą kary administracyjnej jest przymuszenie do respektowania nakazów i zakazów - wymuszenie na przedsiębiorcy przestrzegania przepisów prawa. Jest więc zapowiedzią negatywnych konsekwencji, jakie nastąpią w przypadku naruszenia obowiązków wynikających z dyrektyw administracyjnych. W tej perspektywie stanowi przejaw pewnego interwencjonizmu państwowego w sferę (szczelność systemu podatkowego), która została uznana przez ustawodawcę za szczególnie istotną i ma zagwarantować należyte prowadzenie działalności gospodarczej (por. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2010 r., II GSK 976/09, publ. nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze sąd skargę oddalił w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. 1302 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło