I GZ 51/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 1611/18 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu zalesienia gruntów rolnych, po wznowieniu postępowania postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 29 listopada 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 1611/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił A. C. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] kwietnia 2014 r. nr [...]. Stwierdził, że wniosek dotyczy m.in. wstrzymania wykonania decyzji odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej, a zatem ma charakter odmowny. Wobec tego, że decyzja sama w sobie nie nakłada na skarżącą żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny, czy też przymusowy uznał, że wniosek jest bezzasadny i brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Odnosząc się natomiast do wniosku o wstrzymanie w zakresie dotyczącym decyzji Dyrektora Łódzkiego Oddziału ARiMR z [...] kwietnia 2014 r., WSA stwierdził, że skarżąca nie wykazała, że wykonanie objętej wnioskiem decyzji mogłoby wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki, ponieważ wniosek nie został dostatecznie uzasadniony. W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. 2018 poz. 1302; dalej: ppsa). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Okoliczność wniesienia skargi do sądu, z uwagi na art. 61 § 1 ppsa nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Na podstawie art. 61 § 3 ppsa sąd administracyjny może, ale nie musi, na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. W świetle tego przepisu przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (v. postanowienie NSA z 10 maja 2012 r., sygn. akt II FZ 358/12). Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, że decyzja Prezesa ARiMR z [...] lipca 2018 r., która będzie podlegała ocenie sądu administracyjnego pod kątem legalności, nie nakłada na stronę powinności określonego zachowania się, jak również nie przyznaje jej żadnego uprawnienia. Wobec tego zaskarżona decyzja organu nie podlega wykonaniu w trybie egzekucyjnym, a zatem Sąd I instancji prawidłowo nie uwzględnił wniosku skarżącej o wstrzymanie jego wykonalności. Natomiast w kwestii wniosku o wstrzymanie w zakresie dotyczącym decyzji Dyrektora Łódzkiego Oddziału ARiMR z [...] kwietnia 2014 r. jego analiza doprowadziła Sąd I instancji do słusznej konstatacji, że nie został on prawidłowo uzasadniony, tj. przede wszystkim nie wskazano w nim okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie środka ochrony tymczasowej. Skarżąca wskazała jedynie, że wniosek "jest w pełni uzasadniony, tym bardziej, że organ wszczął przeciwko niej postępowanie egzekucyjne o odzyskanie kwot rzekomo nienależnie pobranych". W orzecznictwie wielokrotnie wskazywano, że podstawą badania zasadności wstrzymania wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek oraz zwracano uwagę na obowiązki ciążące w tym zakresie na wnioskodawcy. Obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku spoczywa na stronie skarżącej, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia. Jednocześnie brak uzasadnienia takiego wniosku nie jest brakiem, którego uzupełnienia winien żądać sąd (v. postanowienie NSA z 3 lipca 2014 r. sygn. akt II OZ 661/14). W świetle powyższego, jak i zawartej we wniosku argumentacji, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że sam fakt istnienia obowiązku wykonania aktu administracyjnego nie może stanowić podstawy uzasadniającej pozytywne rozpatrzenie wniosku. Aby bowiem taki wniosek mógł być uwzględniony, wnioskodawca musi wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania orzeczenia. To w jego interesie leży zatem takie sformułowanie wniosku, aby był on precyzyjny i dotyczył konkretnych zagrożeń. Również w jego interesie jest poparcie tychże twierdzeń stosownymi dokumentami. W sformułowanym w niniejszej sprawie wniosku skarżąca nie wskazała, ani nie udokumentowała okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia po jej stronie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W konsekwencji, w tym stanie rzeczy Sąd I instancji nie miał możliwości ustalenia w sposób niebudzący wątpliwości, czy w sprawie zaistniały przesłanki zastosowania względem skarżącej środka ochrony tymczasowej. Należy również podkreślić, że bardziej szczegółowe uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, czy też wskazanie nowych okoliczności na etapie postępowania zażaleniowego, nie czyni błędnym bądź też nieprawidłowym rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Zażalenie nie jest bowiem środkiem służącym do uzupełniania złożonego w sprawie wniosku. Jest ono środkiem odwoławczym od orzeczenia sądu pierwszej instancji, co oznacza, że służy zainicjowaniu kontroli legalności tego orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z przedstawionych wyżej przyczyn, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.