VII SA/Wa 733/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędziowie sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Protokolant spec. Dorota Wasiłek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2018 r. sprawy ze skargi J. G. i B. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odstąpienia od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych oddala skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., Nr [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257) odstąpił od nakładania obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, w celu doprowadzenia robót budowlanych związanych z budową "spornego płotu" obiektu budowlanego o wysokości powyżej 2,50 m, wykonanego od strony ogrodu, który przylega bezpośrednio do muru, na nieruchomości przy ul. [...] w W., do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu organ wskazał, że po wszczęciu postępowania w związku z wnioskiem J. G. i B. G., w dniu 28 lipca 2018 r. przeprowadzono oględziny. W ich wyniku stwierdzono, iż na nieruchomości przy ul. [...] w W. znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny, niepodpiwniczony parterowy z poddaszem mieszkalnym, w zabudowie bliźniaczej, wybudowany na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] sierpnia 1996 r. wydanej przez Burmistrza Gminy [...]. Potwierdzeniem z dnia 1 lipca 2003r. przyjęto zawiadomienie o zakończeniu budowy tego budynku. W dniu oględzin nie stwierdzono prowadzenia żadnych robót budowlanych na tej nieruchomości. Ustalono również, że pomiędzy tą nieruchomością a nieruchomością przy ul. [...] znajduje się ogrodzenie wykonane z paneli drewnianych o wysokości 1,92m oraz z siatki stalowej powlekanej o wysokości 1,0m. Ponadto stwierdzono, iż na tarasie od strony ogrodu znajduje się drewniana pergola. W granicy nieruchomości znajduje się ściana gr 15cm prostopadła do budynku o długości około 3,90m o wysokości zmiennej od 1,10 do 2,36. Nad nią wykonano ściankę pełną z desek do łącznej wysokości 2,50m. Z oświadczenia P. S. złożonego podczas oględzin wynika, iż ścianka z desek stanowi element pergoli konstrukcji drewnianej wykonanej na przełomie czerwca i lipca 2015 r. W dniu oględzin nie stwierdzono, aby istniało zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] września 2015 r., nr - [...] odstąpił do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, w celu doprowadzenia robót budowlanych związanych z budową budowli na nieruchomości przy ul. [...] w W. , na granicy z nieruchomością przy ul. [...] w W., do stanu zgodnego z prawem. Decyzję to utrzymał w mocy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2015 r., nr [...]. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 102/16 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Kierując się wytycznymi Sądu organ ustalił, że wniosek J. G. i B. G. dotyczy budowli - płotu o wysokości powyżej 2,50m wybudowanej bez ich zgody między nieruchomościami, która m. in. zacienia nieruchomość przy ul. [...] w W., tym samym oddziaływując na tę nieruchomość. Kolejne oględziny w dniach 24 maja 2017 r. oraz 26 lipca 2017 r. wykazały, że stan zabudowy na nieruchomości przy ul. [...] w W. nie uległ zmianie od czasu poprzednich oględzin dokonanych dnia 28 lipca 2015 r. Od strony nieruchomości nr [...] oględziny wykazały, że pomiędzy posesjami nr [...] i [...] od strony podwórza istnieje ogrodzenie w części murowane, a w części drewniane przylegające do ogrodzenia murowanego od strony działki przy ul. [...]. Ogrodzenie murowane przylega do budynków prostopadle. Wysokość ogrodzenia murowanego do poziomu tarasu wynosi 1,37m (min) do 2,43m (max). Powyżej ogrodzenia murowanego widoczna jest część ogrodzenia drewnianego przylegającego od strony nieruchomości przy ul. Zegarynki 25B. Wysokość drewnianego ogrodzenia w kształcie trapezu ponad ogrodzeniem murowanym jest od 0,14m do 1,10m. Całkowita wysokość od wierzchu ogrodzenia drewnianego wraz z ogrodzeniem murowanym do poziomu tarasu zewnętrznego wynosi od 2,57m do 2,47m. W dalszej części pomiędzy posesjami istnieje ogrodzenie lekkie drewniane i z siatki ogrodzeniowej o wysokości 1,85m. Natomiast oględziny od strony nieruchomości oznaczonej numerem porządkowym [...] wykazały, że znajduje się pergola, której górna krawędź - belka drewniana kwadratowa o boku 8cm stanowi element drewnianej pergoli. Pomiędzy tą belką drewnianą a górną krawędzią ogrodzenia murowanego istnieje przestrzeń w kształcie trapezu wypełniona ogrodzeniem lekkim drewnianym z listew drewnianych. Wysokość od wierzchu belki drewnianej będącej częścią pergoli do poziomu tarasu zewnętrznego wynosi od 2,54m o 2,41 m. Element pergoli tj. górna krawędź nad lekkim ogrodzeniem drewnianym jest niewidoczna od strony posesji przy ul. [...]. Podczas oględzin nie stwierdzono, aby wykonane roboty stanowiły zagrożenie bezpieczeństwa dla ludzi lub mienia. Obecny podczas oględzin przedstawiciel właściciela nieruchomości przy ul. [...] w W. P. S. poinformował, że przedmiotowe ogrodzenie w części drewnianej oraz pergola na tarasie zostały wykonane wiosną 2015r. Ponadto oświadczył, że drewniana część stanowi element pergoli a nie ogrodzenia, jak zapisano w protokole z oględzin. W efekcie ustaleń poczynionych podczas oględzin organ stwierdził, że drewniana pergola ustawiona na tarasie nieruchomości [...] wsparta jest na własnej konstrukcji do której przylega ścianka pełna wykonana z desek, więc drewniana ściana oparta jest bezpośrednio na murowanym ogrodzeniu między nieruchomościami oznaczonymi numerem porządkowym [...] i [...] przy ul. [...] w W. i stanowi część ogrodzenia wbrew twierdzeniom strony. Powołując się na art. 29 ust. 1 pkt 23 i art. 3 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego obecnie obowiązującego jak i obowiązującego do dnia 28 czerwca 2015 r. organ uznał, że budowa przedmiotowego ogrodzenia pomiędzy omawianymi nieruchomościami , którego wysokość przekracza 2,20m wymagała zgłoszenia do organu administracji architektoniczno - budowlanej. Skoro toku postępowania nie przedłożono takiego zgłoszenia, to budowa części ogrodzenia, jako urządzenia związanego z obiektem budowlanym została wykonana w warunkach samowoli budowlanej, do legalizacji której zastosowanie będą miały przepisy art 50 - 51 Prawa budowlanego. W ocenie organu brak podstaw do nakładania obowiązków wynika z faktu, że ogrodzenie nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, nie umieszczono na ogrodzeniu ostro zakończonych elementów, ogrodzenie nie przyczynia się do pogorszenia warunków nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku skarżących (budynek przy ul. [...] znajduje się od strony południowo zachodniej), ogrodzenie nie narusza ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego, ponieważ nieruchomości przy ul. [...] i [...] nie są objęte zapisami obecnie obowiązującego planu. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r., Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania J. G. i B. G. od ww. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] – utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. Organ odwoławczy podzielił ustalenia dokonane przez organ I instancji oraz uznał, że w sprawie zapadło prawidłowe rozstrzygnięcie. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, że realizowane ogrodzenie wzniesione zostało, na działce już zabudowanej i ma charakter urządzenia technicznego, co pozwala na zastosowanie w sprawie trybu postępowania przewidzianego w art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Z uwagi natomiast na to, że przedmiotowe prace dotyczyły już zrealizowanego urządzenia technicznego, zasadne będzie zastosowanie art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego. Z uwagi na fakt, iż w/w nieruchomość nie jest objęta obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego [...] - część wschodnia, właściwy dla badanego terenu znajduje się na etapie opracowania), a przepisy art. 50-51 Prawa budowlanego nie umożliwiają w toku postępowania naprawczego żądania przedłożenia przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, PINB [...] dokonał analizy obowiązujących przepisów technicznych. Zauważył, że obowiązujące przepisy nie określają maksymalnej wysokości jaka mogą posiadać ogrodzenia. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli J. G. i B. G.. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez błędną ocenę zebranego materiału dowodowego w sprawie oraz zmianę ustaleń faktycznych w sprawie; - przepisów Prawa budowlanego poprzez błędne uznanie, że w sprawie zastosowanie mają art. 50 i 51 Prawa budowlanego podczas gdy w sprawie zastosowanie powinien znaleźć art. 49 b Prawa budowlanego. Skarżący podkreślili, że sporny obiekt budowlany nie jest częścią ogrodzenia, ale został dostawiony od strony działki przy ul. [...] do ogrodzenia istniejącego wcześniej między nieruchomościami. I to ten sporny obiekt budowlany jest samowolą budowlaną i oddziałuje na działkę sąsiednią nie tylko ograniczając nasłonecznie, ale również szpecąc ją z powodu nadmiernej wysokości. Zdaniem skarżącego do spornego obiektu powinien być zastosowany art. 49 b pkt 1 Prawa budowlanego, ponieważ obiekt ten o wysokości powyżej 2,20m powstał znacznie ponad 2 lata temu bez odpowiedniego zgłoszenia i nie stanowi naruszenia na etapie realizowania robót budowlanych. W odpowiedzi na skargi organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sadu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2017r., utrzymująca w mocy decyzję Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., Nr [...], który na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego odstąpił od nakładania obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, w celu doprowadzenia robót budowlanych związanych z budową "spornego płotu" o wysokości powyżej 2,50 m, wykonanego od strony ogrodu, przylegającego bezpośrednio do muru, na nieruchomości przy ul. [...] w W., do stanu zgodnego z prawem. Z ustaleń organów dokonanych po przeprowadzonych dwukrotnie oględzinach, wynika, że pomiędzy posesjami nr [...]i [...] od strony podwórza istnieje ogrodzenie w części murowane, a w części drewniane przylegające do ogrodzenia murowanego od strony działki przy ul. [...]. Ogrodzenie murowane przylega do budynków prostopadle. Wysokość ogrodzenia murowanego do poziomu tarasu wynosi 1,37m (min) do 2,43m (max). Powyżej ogrodzenia murowanego widoczna jest część ogrodzenia drewnianego przylegającego od strony nieruchomości przy ul. [...]. Wysokość drewnianego ogrodzenia w kształcie trapezu ponad ogrodzeniem murowanym jest od 0,14m do 1,10m. Całkowita wysokość od wierzchu ogrodzenia drewnianego wraz z ogrodzeniem murowanym do poziomu tarasu zewnętrznego wynosi od 2,57m do 2,47m. Właśnie część drewniana w kształcie trapezu , zrealizowana wiosną 2015r. stała się przedmiotem niniejszego postępowania przed organami nadzoru budowlanego. Jednocześnie organy nie stwierdziły, aby wykonane roboty stanowiły zagrożenie bezpieczeństwa dla ludzi lub mienia. Słusznie organy przejęły, że na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 23 i art. 3 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego budowa przedmiotowego ogrodzenia pomiędzy nieruchomościami , którego wysokość przekracza 2,20m wymagała zgłoszenia do organu administracji architektoniczno – budowlanej, którego inwestorzy nie dokonali. W konsekwencji budowa części ogrodzenia, jako urządzenia związanego z obiektem budowlanym została wykonana w warunkach samowoli budowlanej, do legalizacji której zastosowanie będą miały przepisy art 50 - 51 Prawa budowlanego. Ogrodzenie będące przedmiotem sporu w niniejszej sprawie zostało wybudowane na zabudowanej działce, stąd wystąpił w tej sprawie przypadek powiązania pomiędzy ogrodzeniem a istniejącym obiektem budowlanym, na potrzeby którego ogrodzenie to zostało wykonane. Odnosząc się w tym miejscu do zarzutu skargi naruszenia przez organy przepisów prawa materialnego tj. art. 51 ust 1 Prawa budowlanego poprzez jego błędne zastosowanie , bowiem zdaniem skarżących w sprawie organy winne zastosować tryb przewidziany w art. 49b tej ustawy, należy wskazać, iż jest to zarzut chybiony. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się bowiem jednolicie, że w przypadku takich sytuacji, do jakich odnosi się powstały w niniejszej sprawie spór interpretacyjny, a więc gdy doszło do realizacji ogrodzenia na działce już zabudowanej, a więc realizacji urządzenia budowlanego (art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego), właściwym reżimem prawnym odniesienia się do działań inwestora jest tryb postępowania określony w art. 51 ustawy – Prawo budowlane, gdyż legalizacja urządzenia budowlanego nie jest objęta zakresem przedmiotowym art. 49b Prawa budowlanego (por. wyroki NSA: z dnia 15 grudnia 2016 r., II OSK 1463/16; z dnia 22 stycznia 2014 r., II OSK 1929/12; z dnia 11 lipca 2013 r., II OSK 623/12; z dnia 7 grudnia 2011 r., II OSK 1792/10). Z tych względów prowadzenie postepowania przez organy na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust 7 Prawa budowlanego, Sąd uznaje za prawidłowe. Słusznie organy podkreślają, że obowiązujące przepisy prawa nie określają maksymalnej wysokości jaką mogą osiągać ogrodzenia. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w § 41 stanowi jedynie, że nie może stwarzać ono zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i zwierząt oraz ,że zabrania się , na wysokości mniejszej niż 1,80 m, umieszczanie ostro zakończonych elementów, drutu kolczastego, tłuczonego szkła oraz innych podobnych wyrobów i materiałów. Ja wynika z protokołów oględzin wykonanych w dniach 28 lipca 2015r. oraz 24 maja 2017r. –żadna z wyżej wskazanych okoliczności nie ma miejsca. Jednocześnie zrealizowany fragment ogrodzenia powodujący podniesienie jego wysokości nie narusza §§ 13 i 60 warunków technicznych -nie powoduje pogorszenia dostępu do światła dziennego w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku przy ul. [...] w W., bowiem ogrodzenie znajduje się od strony południowo-zachodniej w stosunku do tego budynku. Z tych względów za zasadne należy uznać stanowisko organów o braku konieczności doprowadzania robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, bowiem prawa one nie naruszają. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa i to w stopniu wymagającym usunięcia ich z obrotu prawnego. Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U z 2018r., poz. 1302) – orzeczono jak w sentencji wyroku.