VII SA/Wa 1700/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r. r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tytułu wykonawczego oddala skargę Pismem z 6 grudnia 2016 r., sprecyzowanym w piśmie z 24 stycznia 2017 r. M. W. wystąpiła do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o stwierdzenie nieważności tytułu wykonawczego nr [...] z [...] sierpnia 2016 r. wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. w związku z dochodzeniem należności powstałej z tytułu nieuiszczenia przez skarżącą grzywny w celu przymuszenia w wysokości 4.000 zł. do wykonania obowiązku rozbiórki więźby dachowej i pokrycia budynku gospodarczego na działce nr ew. nr [...] w m. Z.[, zgodnie z decyzją Urzędu Rejonowego w C. z [...] marca 1998 r. (nr [...]). Organ I instancji postanowieniem z [...] marca 2017 r. (nr [...]) wydanym na podstawie art. 61 a § 1 k.p.a., odmówił M. W. wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tytułu wykonawczego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że tytuł wykonawczy jest dokumentem urzędowym, nie zaś decyzją administracyjną (ani postanowieniem o którym mowa w art. 126 k.p.a.) w stosunku do których można wszcząć postępowanie nadzwyczajne (o stwierdzenie nieważności). W zażaleniu na to postanowienie M. W. podniosła, że postępowanie egzekucyjne jest nieważne na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a., ponieważ organ "utracił swą niezależność". Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] czerwca 2017 r. (znak: [...]) wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ podał, że w tej sprawie zachodziła "inna uzasadniona przyczyna" odmowy wszczęcia postępowania (art. 61a § 1 k.p.a.), ponieważ w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w postępowaniu administracyjnym. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powtórzył, że tytuł wykonawczy nie jest ani decyzją ani postanowieniem i dlatego nie mają do niego zastosowania regulacje prawne dotyczące tego rodzaju rozstrzygnięć, w tym dotyczących możliwości stosowania trybów nadzwyczajnych. M. W. zaskarżyła postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i wniosła o jego uchylenie. W uzasadnieniu skarżąca stwierdziła, że organ "wykazał całkowitą indolencję i arogancję oznaczającą niezrozumienie istoty prawa obowiązującego w tym przedmiocie". Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, co oznacza, że skarga jest nieuzasadniona. Przedmiotem skargi M. W. jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którym organ utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2017 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tytułu wykonawczego Zgodnie z art. 61 a § 1 k.p.a., który był podstawą wydania zaskarżonego postanowienia, organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, jeżeli wniosek w tej sprawie nie pochodzi od strony lub postępowanie z "innych uzasadnionych przyczyn" nie może być wszczęte. W orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie przyjmuje się, że przez "inne uzasadnione przyczyny", o których mowa w art. 61 a § 1 k.p.a., należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę wszczęcia postępowania, np. gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w postępowaniu administracyjnym (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 2159/12 i z 22 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 1635/14, dostępne na stronie internetowej: nsa.gov.pl/orzecznictwo). Taka sytuacja występuje w rozpatrywanej sprawie. Stosownie do art. 26 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017 r., poz. 1201), tytuł wykonawczy jest dokumentem urzędowym niezbędnym do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Tytuł wykonawczy stwierdza istnienie i wymagalność obowiązku do wykonania którego doprowadzić ma wszczęte na jego podstawie postępowanie egzekucyjne. Tytuł wykonawczy nie rozstrzyga żadnej sprawy administracyjnej, nie jest decyzją administracyjną, ani postanowieniem w rozumieniu przepisów k.p.a. Wobec tego nie jest dopuszczalne wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia jego nieważności, w oparciu o art. 156 § 1 k.p.a. (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 czerwca 2011 r., VII SA/Wa 774/11, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 czerwca 2013 r., II OSK 395/12, orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sadów Administracyjnych na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl/orzecznictwo). Wobec tego należy podzielić stanowisko organu wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że wniosek skarżącej o stwierdzenie nieważności tytułu wykonawczego winien być załatwiony przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia jego nieważności na podstawie art. 61 a § 1 k.p.a. Z przedstawionych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), oddalił skargę. Sąd rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 tej ustawy.