II OSK 1259/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędziowie Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 9 stycznia 2019 r. sygn. akt II SA/Ke 714/18 w sprawie ze skargi B. G. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] października 2018 r. znak [...] w przedmiocie uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 9 stycznia 2019 r., II SA/Ke 714/18, oddalił skargę B. G. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] października 2018 r. w przedmiocie uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Zaskarżoną decyzją Wojewoda Świętokrzyski utrzymał w mocy decyzję Starosty K. z dnia [...] czerwca 2018 r., uchylającą własną decyzję ostateczną z dnia [...] czerwca 2011 r., którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono B. G. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z instalacjami wewnętrznymi: wodno-kanalizacyjną, centralnego ogrzewania, elektryczną, zbiornika na ścieki sanitarne oraz przepustu na cieku od W. na działce nr 875/1 i 875/2 w W., gm. B., w części dotyczącej budowy budynku mieszkalnego, w związku z wydaniem przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w K. decyzji z dnia [...] grudnia 2017 r., o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (dalej p.b.). W skardze na to rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach B. G. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Świętokrzyski wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę. Sąd zaznaczył, że w sprawie bezsporne jest, że w odniesieniu do inwestycji skarżącej wydana została decyzja, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., tj. decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej PINB) z dnia [...] grudnia 2017 r. Organ I instancji działając m.in. na podstawie ww. przepisu, nałożył na skarżącą obowiązek przedłożenia w terminie do 31 marca 2018 r. czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany dokonane w trakcie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr 858 w W., gm. B., w stosunku do projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosty K. o pozwoleniu na budowę z dnia [...] czerwca 2011 r. oraz oceny technicznej wykonania dotychczasowych robót budowlanych zrealizowanych bez nadzoru kierownika budowy. Decyzją z [...] marca 2018 r. Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach (dalej ŚWINB) uchylił powyższą decyzję organu I instancji w części dotyczącej terminu przedłożenia dokumentacji, a w pozostałej części utrzymał ją w mocy. Sąd wskazał, że zasadniczą i istotną okolicznością, którą musiał wykazać organ orzekający na mocy art. 36a ust. 2 p.b. było ustalenie, czy została wydana przez organ nadzoru budowlanego decyzja, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., przy czym taka decyzja musi posiadać walor ostateczności. Ten wymóg został spełniony, o czym świadczy treść ww. decyzji PINB z dnia [...] grudnia 2017 r. oraz związanej z nią decyzji ŚWINB z dnia [...] marca 2018 r. Sąd wskazał, że WSA wyrokiem z dnia 11 października 2018 r. sygn. akt II SA/Ke 358/18 oddalił skargę B. G. na decyzję ŚWINB z dnia [...] marca 2018 r. w przedmiocie nakazu przedłożenia projektu budowlanego zamiennego i orzeczenie to nie jest prawomocne. Jednakże warunkiem wszczęcia niniejszego postępowania nie musiała być prawomocność decyzji ŚWINB z dnia [...] marca 2018 r. Wystarczyło, że decyzja ta była ostateczna, w świetle art. 16 § 1 k.p.a. Z zestawienia art. 16 § 1 i art. 130 § 1 k.p.a. wynika bowiem, że decyzja ostateczna podlega wykonaniu. W konsekwencji, nie mogły odnieść skutku zarzuty skargi odnoszące się do roszczeń skarżącej względem wykonawcy przedmiotowego obiektu i kwestii, czy rzeczywiście doszło do istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła B. G., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. art. 36a p.b., poprzez jego zastosowanie wobec przepustu objętego projektem budowlanym, pomimo że wzniesiony został on zgodnie z projektem i udzielonym pozwoleniem na budowę, a decyzja PINB z dnia [...] grudnia 2017 r. - będąca podstawą uchylenia pozwolenia na budowę - obejmuje nałożenie na inwestora obowiązku przedłożenia czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany dokonane w trakcie budowy tyczące wyłącznie miejsca posadowienia budynku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.Dz.U.2019.2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować. Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w tej sprawie należy stwierdzić, iż nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach. Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd ten może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Sąd kasacyjny nie może zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych. Nie jest też uprawniony, ani zobowiązany poszukiwać za stronę naruszeń prawa, jakich mógł dopuścić się wojewódzki sąd administracyjny. Stąd też skarga kasacyjna musi spełniać ustawowe wymogi określone w art. 176 w zw. z art. 174 p.p.s.a. W odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z paragrafów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. np. wyrok NSA z 5.07.2017 r., II GSK 3071/15, LEX nr 2325013). Podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 36a p.b. został zatem wadliwie sformułowany, bowiem art. 36a p.b. w czasie podejmowania zaskarżonej decyzji dzielił się na osiem ustępów (1-6 oraz 1a i 5a), przy czym jego ust. 5 składał się z sześciu punktów (1-6), z których pkt 6 miał dwa podpunkty (a oraz b), a ust. 5a posiadał cztery punkty (1-4). Tak sformułowany zarzut nie poddaje się kontroli, gdyż nie wiadomo, która konkretnie jednostka redakcyjna art. 36a p.b. miała – zdaniem strony skarżącej kasacyjnie – zostać naruszona. Zauważyć jedynie wypada, że – jak wskazywano w orzecznictwie NSA – skoro jedyną przesłanką orzekania przez organ administracji architektoniczno-budowlanej o uchyleniu własnej ostatecznej decyzji jest uprzednie wydanie przez organ nadzoru budowlanego decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., to nie sposób wymagać od organu administracji architektoniczno-budowlanej ponownego badania czy ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego jest zgodna z prawem (wyrok NSA z 7.09.2017r., II OSK 2161/16, LEX nr 2400835). Decyzję w trybie art. 36a ust. 2 p.b. można bowiem wydać, gdy podjęta w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. decyzja uzyskała przymiot ostateczności (wyrok NSA z 17.12.2015r., II OSK 1005/14, LEX nr 1989165). Słusznie zatem WSA oddalił skargę podnosząc, że wydając decyzję na podstawie art. 36a ust. 2 p.b. organy architektoniczno-budowlane nie są uprawnione do badania zasadności decyzji organów nadzoru budowlanego wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. Natomiast przedstawiana w niniejszej sprawie przez skarżącą kasacyjnie argumentacja mogła być podnoszona przed organami nadzoru budowlanego, wydającymi decyzje w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., jednak obecnie argumentacja ta jest spóźniona. W tym stanie rzeczy podniesiony w skardze kasacyjnej zarzuty nie miał usprawiedliwionych podstaw. Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (j.t. Dz.U.2020.1842) – wobec spełnienia warunków określonych w tym przepisie (zarządzenie Przewodniczącej Wydziału II Izby Ogólnoadministracyjnej NSA z dnia 21 lutego 2022 r.) – orzekł jak w sentencji.