II GSK 4985/16

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-01-23

Skład orzekający: Joanna Zabłocka, Joanna Sieńczyło - Chlabicz, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia może zostać nałożona, jeśli zaświadczenie zostało wydane w dniu kontroli, ale po godzinie jej rozpoczęcia?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia może zostać nałożona, nawet jeśli zaświadczenie zostało wydane w dniu kontroli, ale po godzinie jej rozpoczęcia. Ustawa o transporcie drogowym wymaga uzyskania zaświadczenia przed rozpoczęciem przewozu, a późniejsze uzyskanie dokumentu nie konwaliduje naruszenia stwierdzonego w momencie kontroli. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organy i sąd I instancji prawidłowo zinterpretowały przepisy.
Stan faktyczny
Podczas kontroli drogowej stwierdzono, że kierowca pojazdu wykonującego przewóz na potrzeby własne okazał wypis z zaświadczenia, które utraciło ważność. Weryfikacja telefoniczna wykazała brak aktualnego zaświadczenia. Przedsiębiorca złożył wniosek o wydanie nowego zaświadczenia w dniu kontroli, które zostało odebrane w godzinach popołudniowych, podczas gdy kontrola miała miejsce o godzinie 12:55. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę pieniężną w wysokości 8.000 zł, którą utrzymał Główny Inspektor Transportu Drogowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę przedsiębiorcy. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zabłocka Sędzia NSA Joanna Sieńczyło - Chlabicz (spr.) Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant Aneta Ołdakowska po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 maja 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 1625/15 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od [...] na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1625/15, oddalił skargę [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym. I W dniu [...] grudnia 2014 r. o godzinie 12.55 w miejscowości [...] na ul. [...] został zatrzymany do kontroli drogowej pojazd marki MAN o numerze rejestracyjnym [...] kierowany przez [...]. Kierujący okazał do kontroli drogowej m.in. wypis nr 1 z zaświadczenia nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne udzielonego [...] prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą [...] (dalej: skarżący, strona). Kontrolujący stwierdzili, że okazane przez kierowcę zaświadczenie nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne utraciło ważność w dniu 17 lutego 2013 r. Fakt braku ważnego zaświadczenia na czas kontroli został potwierdzony w notatce urzędowej z dnia [...] grudnia 2014 r. oraz w protokole przesłuchania świadka z dnia [...] grudnia 2014 r. z których wynika, że przeprowadzający kontrolę funkcjonariusz Policji zweryfikował telefonicznie w czasie kontroli drogowej w Wydziale Komunikacji Starostwa Powiatowego w [...], że skarżący nie posiada ważnego zaświadczenia o przewozie na potrzeby własne, jak również nie posiada licencji na przewóz rzeczy. Kontrolowany kierowca potwierdził, że posiada tylko wypis nr 1 i nie ma innego dokumentu upoważniającego do wykonywania przewozu drogowego. Wobec powyższego decyzją z dnia [...] maja 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 8.000 zł za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Decyzją z dnia [...] września 2015 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: GITD) - działając na podstawie art. 4 pkt 4 i pkt 22, art. 33 ust. 1, art. 92a ust. 1, ust. 2 i ust. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 – dalej: u.t.d.) oraz Ip. 1.3. załącznika nr 3 do tej ustawy - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy przeanalizował treść przepisów u.t.d., w szczególności art. 4 pkt 4 i 22, art. 87 ust. 2, art. 33 ust. 1, art. 92a ust. 1-2 u.t.d. i wskazał, że na podstawie Ip. 1.3 załącznika nr 3 do u.t.d. wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 8.000 zł. Następnie GITD stwierdził, że podczas kontroli drogowej kierowca wykonujący w imieniu i na rzecz skarżącego przewóz drogowym okazał nieaktualny wypis nr 1 z zaświadczenia nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne wydany na rzecz skarżącego, ważny do dnia 17 lutego 2013 r. Nadto, jak wynika z protokołu przesłuchania funkcjonariusza Policji przeprowadzającego kontrolę drogową, w chwili podjęcia czynności kontrolnych, tj. o godz. 12:55, skarżący nie posiadał aktualnego zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne, co zostało ustalone telefonicznie z pracownikiem Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w [...]. W toku postępowania ustalono też, że kontrolowany przedsiębiorca w dniu 17 grudnia 2014 r. złożył wniosek o wydanie zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne i zgłosił do niego pojazd marki MAN o numerze rejestracyjnym [...]. Starosta [...] w dniu 17 grudnia 2014 r. wydał przedsiębiorcy zaświadczenie nr [...]. GITD wyjaśnił, że w Starostwie Powiatowym w [...] nie jest prowadzony rejestr godzinowy wpływających wniosków i dlatego nie można było określić, o której godzinie wniosek przedsiębiorcy został złożony. Jednakże na podstawie zeznań [...] - pracownika Starostwa Powiatowego, który załatwiał sprawę związaną z wydaniem stronie w dniu kontroli zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne, ustalono, że wydane stronie zaświadczenie zostało odebrane w godzinach pracy Urzędu w dniu 17 grudnia 2014 r., jednakże najprawdopodobniej w godzinach popołudniowych. W ocenie GITD okoliczności sprawy przemawiały za tym, że strona na czas kontroli nie dysponowała zaświadczeniem na wykonywanie przewozu drogowego na potrzeby własne, a późniejsze wystąpienie o stosowne zaświadczenie nie może konwalidować naruszenia, które zostało stwierdzone podczas kontroli i po przeprowadzeniu postępowania dowodowego. Organ odwoławczy podkreślił, że z treści art. 33 ust. 1 u.t.d. jednoznacznie wynika, iż przewozy na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, a zatem podjęcie działalności w zakresie przewozów na potrzeby własne dopuszczalne jest wyłącznie po uzyskaniu przez przedsiębiorcę wymaganego zaświadczenia, potwierdzającego fakt zgłoszenia tego rodzaju aktywności gospodarczej. Tym samym, karze określonej pod Ip. 1.3. załącznika nr 3 do u.t.d. podlega przewóz, który przed rozpoczęciem nie został jeszcze zgłoszony i na tę okoliczność nie zostało wydane odpowiednie zaświadczenie. GITD uznał, że w rozpatrywanej sprawie skarżący dokonał zgłoszenia dopiero po rozpoczęciu przewozu drogowego poddanego kontroli drogowej, w godzinach popołudniowych, podczas gdy kontrola drogowa, która ujawniła naruszenie przepisów miała miejsce o godz. 12:55. GITD stwierdził, że organ I instancji dokonał prawidłowej oceny materiału dowodowego i karę pieniężną w wysokości 8.000 zł nałożył zgodnie z przepisami prawa. Wskazanym na wstępie wyrokiem z dnia 18 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę strony na decyzję GITD z dnia [...] września 2015 r. Sąd I instancji wyjaśnił, że podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, wypis z zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 1 u.t.d. Przedsiębiorca wykonujący przewozy na potrzeby własne, odpowiedzialny jest za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty (art. 87 ust. 2 i ust. 3 u.t.d.). Zdaniem WSA w sprawie bezsporne jest, że w dniu [...] grudnia 2014 r. kierowca [...] wykonywał pojazdem marki Man nr rej. [...], krajowy przewóz drogowy na potrzeby własne w imieniu skarżącego, oraz że został zatrzymany do kontroli drogowej przez funkcjonariusza Policji. Ze sporządzonego protokołu znajdującego się w aktach administracyjnych wynika, że kontrolę rozpoczęto o godzinie 12.55, oraz że kierowca przedstawił wypis z zaświadczenia nr [...], o którym mowa w art. 33 ust. 10 u.t.d., ważny do dnia 17 lutego 2013 r., a więc nieaktualny. Funkcjonariusz Policji [...], przeprowadzający kontrolę, przesłuchiwany w toku postępowania administracyjnego zeznał, że w trakcie kontroli kierowca podał, iż nie ma aktualnego zaświadczenia. Zeznał także, że w trakcie kontroli, około godziny 13.30 przeprowadził rozmowę telefoniczną z pracownikiem Starostwa Powiatowego w [...][...] celem ustalenia, czy skarżący posiada aktualne zaświadczenie, o którym mowa w art. 33 ust. 1 u.t.d., lub licencję na transport drogowy rzeczy. Wynik tego ustalenia był negatywny. W ocenie WSA stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo a dokonana przez organy jego ocena w świetle treści przepisów art. 33 ust. 1 i 10, oraz art. 87 ust. 2 i 3 u.t.d. jest także prawidłowa. Nie może wobec tego zostać zaakceptowane stanowisko skarżącego, który powołuje się na fakt, iż w dniu 17 grudnia 2014 r. – tj. w dniu kontroli pojazdu zostało wystawione przez Starostę [...] stosowne zaświadczenie i obowiązuje ono cały ten dzień, co winno skutkować przyjęciem przez organy, że w chwili kontroli posiadał on ważne zaświadczenie, o którym mowa w art. 33 ust. 1 u.t.d. Sąd I instancji podkreślił, że wprawdzie w toku postępowania, w dniu 20 marca 2015 r. skarżący przedłożył kopię wypisu z zaświadczenia nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne – istotnie, z datą wystawienia 17 grudnia 2014 r. Z przeprowadzonych dowodów wynika jednak bez żadnych wątpliwości, że w chwili kontroli skarżący zaświadczeniem tym nie dysponował. Potwierdzają to dowody ze wskazanych wyżej zeznań funkcjonariusza Policji [...], oraz oświadczenie samego kierowcy o niedysponowaniu aktualnym zaświadczeniem. Skarżący w toku postępowania nie powołał się na żadne okoliczności, które świadczyłyby o przeciwnym stanie rzeczy, skutkiem których dowody te mogłyby zostać obalone. WSA wyjaśnił, że ustawodawca w związku z treścią przepisów art. 33 ust. 1 i art. 87 ust. 3 i 4 u.t.d. rozróżnił dwie sytuacje skutkujące różnymi naruszeniami i nałożeniem kar w odmiennej wysokości: pierwsza z nich to ta, w której przedsiębiorca nie posiada zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 1 u.t.d. i za to naruszenie przewidziana jest kara w wysokości 8 000 zł (zał. nr 3 lp. 1.3 do u.t.d.). Druga, to sytuacja, w której przedsiębiorca posiada aktualne zaświadczenie, jednak nie wyposażył kierowcy wykonującego przewóz w wypis z niego. Za takie naruszenie przewidziana jest kara w wysokości 2000 zł (zał. nr 2, lp. 1.1. do u.t.d.). Zgromadzone w sprawie i prawidłowo ocenione przez organy dowody w niniejszej sprawie świadczą o tym, że skarżący w ogóle nie posiadał wymaganego zaświadczenia, czyli zaszły przesłanki do nałożenia na skarżącego kary w wysokości 8 000 zł. Według Sądu I instancji stanowisko skarżącego stoi w sprzeczności z regulacją wynikającą z art. 33 ust. 1 u.t.d. w myśl którego, przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia (....), czyli jeszcze przed wykonaniem przewozu. Natomiast argument, że zaświadczenie wywołuje skutek począwszy od dnia jego wydania bez względu na godzinę wydania nie może w stanie faktycznym kontrolowanej sprawy odnieść pozytywnego dla skarżącego skutku. Prowadziłoby to bowiem do sytuacji, w której przedsiębiorca najpierw mógłby wykonać przewóz na potrzeby własne, a dopiero potem uzyskałby wymagane zaświadczenie. Podobnie nie może powodować korzystnych dla skarżącego skutków okoliczność, że przepisy u.t.d. nie regulują "terminu rozpoczęcia obowiązywania zaświadczenia", skoro transport na potrzeby własne może odbywać się wyłącznie po jego uzyskaniu. Zdaniem WSA obowiązujące przepisy u.t.d. nie zwalniają od odpowiedzialności w sytuacji, w której przedsiębiorca dokonał już zgłoszenia wykonywania przewozu na potrzeby własne i oczekuje na wydanie zaświadczenia. Regulacja art. 33 ust. 1 u.t.d. jest wyraźna i nie może budzić wątpliwości. II Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący zaskarżając ten wyrok w całości i żądając jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) oraz art. 92a ust 1 i 2 oraz ust. 6 Ip. 1.3. załącznika nr 3 do u.t.d., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na utrzymaniu w mocy decyzji organu odwoławczego z tego powodu, że nałożona na stronę kara pieniężna w wysokości 8.000 zł tytułem naruszenia z lp. 1.3 załącznika nr 3 do u.t.d jest prawidłowa, podczas gdy w niniejszej sprawie brak było podstaw do zastosowania przedmiotowej kary z uwagi na nie zaistnienie przesłanki wykonywania przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, bowiem w dniu kontroli, tj. 17 grudnia 2014 r. skarżący dysponował wymaganym zaświadczeniem, w związku z czym Sąd I instancji powinien był uchylić zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; 2) naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 1960 nr 30, poz. 168 ze zm.– dalej: k.p.a.), polegające na braku uwzględnienia skargi: - w sytuacji, gdy GITD w decyzji z dnia [...] września 2015 r. dopuścił się naruszeń wymienionych przepisów postępowania administracyjnego poprzez błędne stwierdzenie zaistnienia naruszenia polegającego na braku zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne, pomimo, iż brak jest jednoznacznych dowodów mających potwierdzać, że w momencie dokonywania kontroli pojazdu marki MAN o numerze rejestracyjnym [...] kierowanego przez [...] w dniu 17 grudnia 2014 r. o godz. 12.55 w miejscowości [...], strona takiego zaświadczenia nie posiadała; 3) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów art. 33 ust. 1 u.t.d. w zw. z lp. 1.3 załącznika nr 3 do tej ustawy, wyrażające się w nietrafnym przyjęciu, iż zachowanie kierowcy, który nie okazał w czasie kontroli aktualnego zaświadczenia dot. zgłoszenia przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, wyczerpuje znamiona naruszenia opisanego w powyższych przepisach, tj. "wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia", a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów w sytuacji, gdy stan faktyczny odpowiada hipotezie naruszenia określonego w przepisie art. 87 ust. 3 w zw. z lp. 1.1 załącznika nr 2 do u.t.d., tj. "niewyposażenia kierowcy w wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, wypis z licencji, wypis z zezwolenia, wypis z zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne", skoro w aktach sprawy znajduje się takie zaświadczenie i dotyczy dnia, w którym doszło do kontroli, tj. 17 grudnia 2014 r. Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zawarte w niej zarzuty okazały się nieusprawiedliwione. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji. Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na obu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. Z uwagi na to, że zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego ściśle wiążą się z zarzutami naruszenia przepisów prawa procesowego, zasadne i celowe jest łączne odniesienie się do tych zarzutów. Mając na uwadze treść zarzutów kasacyjnych oraz ich uzasadnienie należy wskazać, że istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do oceny, czy skarżący w momencie kontroli dysponował ważnym zaświadczeniem na wykonywanie przewozu drogowego na potrzeby własne, o którym mowa w art. 33 ust. 1 u.t.d. Według organów, co zaakceptował Sąd I instancji wprawdzie skarżącemu w dniu 17 grudnia 2014 r., tj. w dniu kontroli zostało wystawione przez Starostę [...] stosowne zaświadczenie, jednak skarżący wystąpił o nie dopiero po rozpoczęciu przewozu drogowego poddanego kontroli drogowej, w godzinach popołudniowych, podczas gdy kontrola drogowa miała miejsce o godz. 12:55. Natomiast, jak wywodzi autor skargi kasacyjnej, umieszczenie na ww. zaświadczeniu daty 17 grudnia 2014 r. świadczy o tym, że obowiązywało ono już od tego dnia. Wobec tego za nieuzasadnione należało uznać twierdzenia organu jakoby godzina wydania zaświadczenia stanowiła o momencie obowiązywania samego zaświadczenia, skoro zaświadczenie wystawione w dniu kontroli obowiązuje w całym dniu - bez względu na czas jego wydania. Zdaniem kasatora organy powinny przyjąć, że w chwili kontroli skarżący posiadał ważne zaświadczenie, o którym mowa w art. 33 ust. 1 u.t.d. W takiej sytuacji uzasadnione było wymierzenie skarżącemu kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w wypis z zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne, na podstawie art. 92a ust. 1, 6, 7 u.t.d. w zw. z lp. 1.1. załącznika nr 2 do u.t.d. nie zaś na podstawie art. 92a ust. 1, 6, 7 u.t.d w zw. z lp. 1.3. załącznika nr 3 do u.t.d. Odnosząc się do tak zarysowanej istoty sporu należy wskazać, że ustawodawca w art. 33 ust. 1 u.t.d. wprowadził zasadę, zgodnie z którą przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane wyłącznie po uzyskaniu stosownego zaświadczenia. Dokumentem tym organ administracji publicznej zaświadcza, że dany przedsiębiorca zgłosił wykonywanie przewozów drogowych jako działalności pomocniczej do prowadzonej działalności gospodarczej. Z kolei w myśl art. 87 ust. 2 u.t.d. podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, określonych w ust. 1, wypis zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 10, przy czym z ust. 2 ww. przepisu wynika, iż przedsiębiorca lub podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 2, wykonujący przewozy na potrzeby własne, odpowiedzialni są za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty. Co istotne art. 87 ust. 2 u.t.d. zawiera nakaz, by podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany miał przy sobie i okazywał na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, określonych w ust. 1, wypis zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 10 u.t.d., czyli zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Obowiązek wyposażenia kierowcy w niezbędne dokumenty, m.in. w wypis z zaświadczenia, spoczywa na wykonującym przewozy na potrzeby własne, czyli w rozpoznawanej sprawie obowiązek ten ciążył na skarżącym (art. 87 ust. 3 u.t.d.). Wykładnia art. 33 ust. 1 u.t.d. nie pozostawia jakichkolwiek wątpliwości, że przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane dopiero po uzyskaniu zaświadczenia. Przy czym jak podkreśla się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego - nawet dokonanie zgłoszenia przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej i nie uzyskanie zaświadczenia potwierdzającego takie zgłoszenie - nie uprawnia do prowadzenia przewozów drogowych na własny rachunek (por. wyrok NSA z dnia 8 lipca 2005 r., sygn. akt OSK 1693/04). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w rozpoznawanej sprawie przyjęcie odmiennego stanowiska za prawidłowe - tak jakby tego chciał autor skargi kasacyjnej - prowadziłoby do sytuacji, w której przedsiębiorca w tym samym dniu - najpierw mógłby wykonać przewóz na potrzeby własne, a dopiero potem (również tego samego dnia) - uzyskałby wymagane zaświadczenie. Stanowiłoby to obejście przepisów ustawy o transporcie drogowym, które wymagają od przedsiębiorców uzyskania stosownego zaświadczenia jeszcze przed rozpoczęciem wykonywania przewozu (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 7 lipca 2015 r., sygn. akt III SA/Kr 2123/14). Należy podkreślić, że tak rozumiana treść art. 33 ust. 1 u.t.d. koresponduje z art. 87 ust. 2 u.t.d., który nakazuje, by podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany miał przy sobie i okazywał na żądanie uprawnionego organu kontroli wypis zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej – karze określonej w lp. 1.3. załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 92a ust. 6 u.t.d. podlega każdy przypadek wykonywania przewozu drogowego na potrzeby własne mający miejsce przed faktycznym uzyskaniem wymaganego zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 1 u.t.d., i nie ma tu żadnego znaczenia fakt uzyskania wymaganego zaświadczenia z datą dzienną obejmującą dzień kontroli, skoro w chwili kontroli to zaświadczenie nie było jeszcze wydane (por. m.in. wyrok NSA z dnia 13 września 2016 r., sygn. akt II GSK 437/15, CBOSA). Z uwagi na powyższe w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego – wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie – zarówno Sąd I instancji, jak i organy dokonali prawidłowej wykładni art. 33 ust. 1 u.t.d. Za nieusprawiedliwione należało uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania wskazane w pkt 2 petitum skargi kasacyjnej, tj. zarzuty naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Według autora skargi kasacyjnej w sprawie brak jest jednoznacznych dowodów mających potwierdzać, że w momencie dokonywania kontroli strona nie posiadała zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne. W tym zakresie kasator wskazuje, że w sprawie jedynymi dowodami, na podstawie których można poczynić pewne (a nie tylko prawdopodobne) ustalenia faktyczne są pisemne wyjaśnienia skarżącego, który stwierdził, że w trakcie kontroli dysponował zaświadczeniem, o którym mowa w art. 33 ust. 1 u.t.d., z którego wynika, że obowiązywało ono w całym dniu 17 grudnia 2014 r. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego organy nie dopuściły się naruszenia wskazanych przez kasatora przepisów k.p.a., co słusznie zaakceptował Sąd I instancji. Bowiem z ustaleń poczynionych przez organy wynika, że w dniu [...] grudnia 2014 r. kierowca [...] wykonywał pojazdem marki Man nr rej. [...] krajowy przewóz drogowy na potrzeby własne w imieniu skarżącego, oraz że został zatrzymany do kontroli drogowej przez funkcjonariusza policji. Ze sporządzonego protokołu znajdującego się w aktach administracyjnych wynika, że kontrolę rozpoczęto o godzinie 12.55, oraz że kierowca przedstawił wypis z zaświadczenia nr [...], o którym mowa w art. 33 ust. 10 u.t.d., ważny do dnia 17 lutego 2013 r., a więc nieaktualny w dniu kontroli (k. 2 akt administracyjnych). Funkcjonariusz Policji - [...], przeprowadzający kontrolę, przesłuchiwany w toku postępowania administracyjnego zeznał, że w trakcie kontroli kierowca podał, iż nie ma aktualnego zaświadczenia (k. 4 akt administracyjnych). Kontrolujący zeznał także, że w trakcie kontroli, około godziny 13.30 przeprowadził rozmowę telefoniczną z pracownikiem Starostwa Powiatowego w [...] - [...] celem ustalenia, czy skarżący posiada aktualne zaświadczenie, o którym mowa w art. 33 ust. 1 u.t.d., lub licencję na transport drogowy rzeczy. Wynik tego ustalenia był negatywny. Zatem z przeprowadzonych przez organy dowodów wynika, że w chwili kontroli skarżący nie posiadał ważnego zaświadczenia na wykonywanie przewozu drogowego na potrzeby własne. Jak słusznie stwierdził Sąd I instancji potwierdzają to dowody ze wskazanych wyżej zeznań funkcjonariusza Policji [...] oraz oświadczenie samego kierowcy o niedysponowaniu aktualnym zaświadczeniem. Tak poczynionych ustaleń - wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej - nie zmienia treść zeznań [...] - pracownika Starostwa Powiatowego w [...], który załatwiał sprawę związaną z wydaniem skarżącemu w dniu kontroli zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne. Wręcz przeciwnie, dowody z zeznań funkcjonariusza Policji [...], oświadczenie samego kierowcy o niedysponowaniu aktualnym zaświadczeniem oraz zeznania [...] uzupełniają się wzajemnie i tworzą logiczną całość. Z treści zeznań ww. pracownika wynika, że wydane stronie zaświadczenie zostało odebrane w godzinach pracy Urzędu w dniu 17 grudnia 2014 r., najprawdopodobniej w godzinach popołudniowych, czego świadek wprawdzie nie był pewien – to jednak mając na uwadze pozostałe dowody należało przyjąć, że takie zaświadczenie zostało wydane skarżącemu już po dokonaniu kontroli, a zatem w czasie kontroli, tj. w dniu 17 grudnia 2014 r. o godz. 12:55 - skarżący ważnego zaświadczenia na wykonywanie przewozu drogowego na potrzeby własne nie posiadał. Autor skargi kasacyjnej nie podważył skutecznie tych ustaleń oraz oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Natomiast argumentacja prezentowana w skardze kasacyjnej skupia się jedynie na mało rozbudowanej negacji wiarygodności dowodów zebranych w sprawie przez organy, jednocześnie nie wskazując na żadne inne dowody pozwalające na przyjęcie odmiennych ustaleń, niż te poczynione przez organy i zaakceptowane przez Sąd I instancji. Skoro autor skargi kasacyjnej nie podważył skutecznie okoliczności faktycznych sprawy, że w czasie kontroli przewóz był wykonywany bez wymaganego prawem zaświadczenia na wykonywanie przewozu drogowego na potrzeby własne - to [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] prawidłowo nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości określonej w lp. 1.3 załącznika nr 3 do u.t.d., co słusznie zaakceptował Sąd I instancji. Zgodnie bowiem z art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (ust. 6 art. 92a u.t.d.). To zaś czyni nieuzasadnione zarzuty naruszenia prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. oraz art. 92a ust 1 i 2 oraz ust. 6 Ip. 1.3. załącznika nr 3 do u.t.d., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie – nieprawidłowo wskazane w pkt 1 petitum skargi kasacyjnej jako zarzuty naruszenie przepisów postępowania. W tym stanie rzeczy, skoro żaden z zarzutów nie może być uznany za usprawiedliwiony, wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku nie mógł zostać uwzględniony. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi za nieusprawiedliwione i oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804, ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło