II SA/Sz 1012/18

WyrokWSA w Szczecinie2019-01-24

Skład orzekający: Katarzyna Sokołowska, Barbara Gebel, Stefan Kłosowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, wydana na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z rezygnacją inwestora (gminy) z realizacji inwestycji na części działek, mogła zostać uchylona w części, a jeśli tak, to czy organ prawidłowo ocenił przesłanki wygaśnięcia decyzji, w tym interes społeczny?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy, uznając, że organy nie wykazały w sposób należyty przesłanek do wygaszenia decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. W szczególności, nie udowodniono bezprzedmiotowości decyzji ani istnienia interesu społecznego w jej wygaszeniu, zwłaszcza gdy inwestorem jest gmina, a inwestycja dotyczy dobra ogółu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wójta Gminy Ś. uchylającej w części własną decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (przebudowy drogi) na wniosek inwestora (Gminy Ś.), która zrezygnowała z inwestycji na części działek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Strona skarżąca (F. I.) zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i u.p.z.p., w tym brak uzyskania jej zgody na uchylenie decyzji, błędne zastosowanie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz brak wykazania przesłanek do wygaszenia decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Ś. i zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Sędzia NSA Stefan Kłosowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Klimek po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi F. I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Ś. z dnia [...] r., nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej F. I. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] r., ma podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., Wójt Gminy Ś., po rozpatrzeniu wniosku inwestora – Gminy Ś., reprezentowanej przez, działającego z upoważnienia Wójta, Zastępcy Wójta Gminy Ś., w wyniku wznowienia postepowania, uchylił w części decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia [...] r., znak [...], polegającą na przebudowie drogi gruntowej na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obręb Ś., gmina Ś., w zakresie wyłączenia z obszaru inwestycji części działki nr [...], na odcinku od granicy działki nr [...] do granicy działki nr [...]. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że o uchylenie decyzji ustalającej lokalizację celu publicznego wystąpił Zastępca Gminy Ś., ponieważ na tym odcinku drogi Gmina zrezygnowała z wykonania inwestycji. Dalej organ wyjaśnił, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który ja wydał. Organ przywołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 768/11 i wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie nowe okoliczności stanowi "fakt niemożliwości przebudowy drogi na odcinku – w części dz. nr [...] – na odcinku części od granicy działki nr [...] do granicy dz. nr [...]". Od decyzji tej odwołanie wniósł F. I., zwany dalej "skarżącym" podnosząc zarzuty naruszenia: - art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez wydanie decyzji przez Wójta [...], który jest przedstawicielem strony, w rozumieniu art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a., - art. 53 u.p.z.p., a w szczególności ust. 1, poprzez jego zastosowanie mimo, że niniejsze postępowanie nie jest postępowaniem w sprawie wydania decyzji i ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, a stanowi odrębne postępowanie, o którym mowa w art. 155 k.p.a., - art. 7, 8, 9, 10 § 1 i 2 oraz art. 73 § 2 k.p.a., poprzez brak udzielenia mu informacji dotyczących tego postępowania, a także informacji dotyczących jego praw i obowiązków, a także niedoręczenie decyzji i uniemożliwienie mu wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, - art. 155 k.p.a., poprzez brak uzyskania jego zgody, jako strony postępowania na uchylenie decyzji Wójta Gminy Ś. z dnia 29 lipca 2011 r. i orzeczenie o jej uchyleniu pomimo tego, że za jej uchyleniem nie przemawiał ani interes społeczny, ani słuszny interes stron. Jednocześnie skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postanowieniem z dnia [...] r. odmówiło przewrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] r., a po uchyleniu tego postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 2 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 1419/16, orzekło o przywróceniu terminu, a następnie rozpoznało odwołanie skarżącego. Decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie – art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a., art. 56 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1945 – j.t.), dalej jako "u.p.z.p." oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2018 r., poz. 570 – j.t.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z brzmieniem przywołanego w podstawie prawnej skarżonej decyzji z dnia [...] r. przepisu art. 162 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, organ administracji, który wydał decyzję w pierwszej instancji posiada uprawnienie do wyeliminowania jej z obrotu prawnego, gdy z jakiegoś powodu stała się ona bezprzedmiotowa, albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. Dalej organ wyjaśnił co oznacza pojęcie "bezprzedmiotowość" w doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych oraz jakie konsekwencje wiąże się ze stwierdzeniem bezprzedmiotowości wskazując, że w przypadku komentowanej decyzji bezprzedmiotowość oznacza koniec możliwości starania się o pozwolenie na budowę na podstawie tych decyzji. Organ argumentował, że wygaśnięcie decyzji oznacza, iż przestaje ona kształtować jakiekolwiek prawa i obowiązki administracyjne czy też wywoływać dla jej adresatów jakiekolwiek inne skutki prawne. Utrata mocy obowiązującej decyzji sprawia, że nie może być ona przedmiotem obrotu prawnego, a zatem nie może być zmieniona lub uchylona w trybie art. 155 k.p.a. – jak dowolnie wywodzi odwołujący – nie ma bowiem przedmiotu zmiany lub uchylenia . Kolegium za chybiony uznało zarzut dotyczący naruszenia przepisu art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a. i podnoszoną przez odwołującego konieczność wyłączenia Wójta Gminy Ś. z przedmiotowego postępowania. Wniosek ten jest, zdaniem organu, oczywiście bezprzedmiotowy, choćby z tego względu, że organ odwoławczy nie może wyłączyć organu I instancji, który nie prowadzi już postępowania. Poza tym przedmiotowa sprawa nie dotyczy interesów majątkowych podmiotów wskazanych w art. 25 k.p.a., wobec czego dyspozycja tego przepisu nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie. W obecnym stanie prawnym brak jest podstaw do wyłączenia wójta, burmistrza czy prezydenta miasta od załatwienia sprawy, w której stroną jest gmina. Postawy takiej nie mogą stanowić przepisy art. 24 i 25 k.p.a., które odnoszą się do pracownika organu i do organu, ale tylko wtedy, gdy sprawa dotyczy jego (a nie gminnych) interesów majątkowych. Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, iż ustawodawca, w żadnym z przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wprowadził ogólnej zasady wyłączenia wójta w sprawach, w których stroną stosunku materialnoprawnego jest gmina. Wręcz przeciwnie – ustawodawca w niektórych sprawach przekazał organom gminy upoważnienie do załatwiania takich spraw, czego przykładem jest kompetencja prezydenta miasta lub wójta do wydawania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego w sytuacji, gdy stroną jest gmina. Podobnie za chybiony Kolegium uznało zarzut naruszenia art. 155 k.p.a., bowiem w sprawie bezspornym jest, iż podstawę prawną kwestionowanej decyzji z dnia [...] r. stanowi przepis art, 162 § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, uprawniony jest do wyeliminowania jej z obrotu prawnego, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa, albo gdy leży to w interesie strony – tu inwestora – Gminy Ś., który na skutek określonych zdarzeń faktycznych, zrezygnował z realizacji inwestycji celu publicznego na odcinku części działek opisanych w decyzji z dnia [...] r. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, za nieuprawniony uznał organ odwoławczy stawiany organowi I instancji zarzut naruszenia art. 7, 8, 9, 19 § 1 i 2, 73 § 2 k.p.a., poprzez brak udzielenia odwołującemu, informacji dotyczących tego postępowania, a także informacji dotyczących jego praw i obowiązków, brak możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału przed wydaniem decyzji, bowiem zawiadomienie o wszczęciu postępowania w przedmiocie wygaśnięcia w części decyzji, zawierające pouczenie o prawie do zapoznania się z aktami sprawy i zajęcia stanowiska w sprawie wraz z załącznikiem graficznym doręczono odwołującemu w dniu 30 maja 2016 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 18. Kolejne zawiadomienie z dnia [...]., o podpisaniu decyzji kończącej postępowanie w sprawie uchylenia w części decyzji Wójta Gminy Ś. z dnia [...] r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, po dwukrotnym awizowaniu przez UPT [...] w P., pozostawiono w aktach ze skutkiem doręczenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wniesionej przez pełnomocnika profesjonalnego, podniesiono zarzuty naruszenia: 1. art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez brak uchylenia decyzji Wójta Gminy Ś. z dnia [...] r., mimo że jest on przedstawicielem strony – Gminy Ś. - w rozumieniu art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a. 2. art. 53 u.p.z.p., a w szczególności art. 53 ust. 1, poprzez jego błędną wykładnię i błędne zastosowanie, a w konsekwencji brak uchylenia decyzji Wójta Gminy Ś. z dnia [...] r. mimo że niniejsze postępowanie nie jest postępowaniem w sprawie wydania decyzji i ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, 3. art. 7, 8, 9, 10 § 1 i 2, 73 § 2 k.p.a., poprzez brak uchylenia decyzji Wójta Gminy Ś. z dnia [...] r. i uznania przez organ II instancji, że organ I instancji nie dopuścił się naruszenia wskazanych w niniejszym punkcie przepisów pomimo nieudzielenia skarżącemu przez organ I instancji, mimo że skarżący jest stroną tego postępowania, informacji dotyczących tego postępowania a także informacji dotyczących jego praw i obowiązków, brak doręczenia decyzji w niniejszej sprawie, odmowę doręczenia dokumentów, brak umożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranego materiału przed wydaniem decyzji, 4. art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w z w. z art. 65 ust. 1 u.p.z.p., poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wójta Gminy Ś. z dnia [...] r. mimo, że art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 65 ust. 1 u.p.z.p. przewiduje możliwość stwierdzenia wygaśnięcia decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego jedynie w sytuacji spełniania przesłanek wskazanych w art. 65 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. albo w art. 65 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p., a organ I instancji powoływał się na wystąpienie nowych okoliczności, a nie bezprzedmiotowość decyzji, 5. art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 65 ust. 1 u.p.z.p., poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wójta Gminy Ś. z dnia [...] r., mimo że decyzja ta została wydana z powołaniem się na treść art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. jako podstawę prawną, podczas gdy zarówno sentencja samej decyzji jak i jej uzasadnienie potwierdzają, że decyzja z dnia [...] r. nie mogła być decyzją wydaną na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. bowiem: a) organ uchylił w części swoją decyzję, podczas gdy na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. jest prawnie dopuszczalne jedynie stwierdzenie wygaśnięcia decyzji, b) w treści uzasadnienia decyzji z dnia [...] r. Wójt Gminy Ś. wskazuje, że "w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który je wydał (...). W przedmiotowej sprawie nowe okoliczności stanowi fakt niemożliwości przebudowy drogi na odcinku – w części dz. nr [...] – na odcinku od granicy działki nr [...] do granicy działki nr [...]". W konsekwencji treść uzasadnienia przedmiotowej decyzji wskazuje, że organ wydał decyzję w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a., c) organ uchylił w części swoją decyzję, mimo że takiej treści decyzja mogłaby być wydana jedynie na podstawie art. 155 k.p.a., 6. naruszenie art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a., bowiem fakt niemożliwości przebudowy drogi nie może stanowić nowej okoliczności w rozumieniu art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. w sytuacji, gdy w związku z uchylaną w części decyzją gmina uzyskała pozwolenie na budowę, a w konsekwencji nie jest to prawdą, aby faktycznie w niniejszej sprawie nie było możliwe przebudowanie drogi, 7. art. 155 k.p.a., poprzez utrzymanie decyzji Wójta Gminy Ś. mimo: - braku uzyskania zgody stron na uchylenie decyzji Wójta Gminy Ś. nr [...] z dnia [...] r., - za uchyleniem decyzji nie przemawiał ani interes społeczny ani też słuszny interes stron. 8. art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w brzemieniu z daty wydania decyzji uchylającej w części decyzję o ustaleniu inwestycji celu publicznego, poprzez powołanie błędnej podstawy prawnej przez organ I i akceptację tego stanu rzeczy przez organ II instancji, brak należytego i adekwatnego do rozstrzygnięcia uzasadnienia prawnego przez organ I jak i II instancji oraz brak uzasadnienia faktycznego decyzji zarówno przez organ I instancji jak i organ II instancji, a w szczególności brak wytłumaczenia, na czym ma polegać rzekoma niemożliwość przebudowy drogi na odcinku i dlaczego ta niemożliwość ma stanowić nowe okoliczności, 9. art. 7, 8 § 1, 11, 75 § 1, 77 § 1 i § 2, 80 i 81 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzji Wójta Gminy Ś. z dnia [...] r., pomimo że: - z decyzji Wójta Gminy Ś. absolutnie nie wynika, aby stan sprawy był dokładnie wyjaśniony, skoro nawet nie wiadomo ze względów podanych w punkcie 4 - 7 powyżej, na jakiej podstawie Wójt Gminy Ś. wydał decyzję z dnia [...] r., - postępowanie nie było prowadzone rzetelnie, czego wymaga art. 8 § 1 k.p.a., o czym choćby świadczy fakt, że skarżącemu nigdy nie została doręczona decyzja, a skarżący został przed jej wydaniem pozbawiony swoich praw procesowych, - treść uzasadnienia zarówno organu I instancji jak i organu II instancji w ogóle nie wyjaśnia zasadności przesłanek podjętych decyzji, a wręcz dowodzi, że organy w ogóle nie stosowały przepisów procedury ich obowiązującej, tj. Kodeksu postępowania administracyjnego, - organ I jak i II stopnia uchyliły się od dokładnego wyjaśnienia sprawy, a w szczególności nie zostało przekonująco wykazane, w jakim trybie organ I instancji wydał decyzję (tj. na podstawie wznowienia postępowania, co sugerowałoby uzasadnienia, na podstawie art. 155 k.p.a. co sugerowałaby sentencja decyzji organu I instancji czy też na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., gdyż ten przepis został wskazany w decyzji Wójta Gminy Ś. jako podstawa prawna, jak również nie zostało wykazane, że faktycznie zachodzi niemożliwość przebudowy drogi i na czym ma polegać ta niemożliwość, a także na jakich dowodach fakt ten miałby być oparty. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie, bowiem sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana według kryterium zgodności z prawem wykazała, że narusza ona prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy Ś., uchylającą w części własną decyzję z dnia [...] r., o lokalizacji inwestycji celu publicznego uznając, że w badanej sprawie zachodziły przesłanki, o których mowa w art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. Zdaniem organu odwoławczego, bezspornym pozostaje, że w niniejszej sprawie zastosowanie miał art. 162 §1 pkt 1 k.p.a., bowiem inwestor – Gmina Ś., zrezygnował z realizacji inwestycji na części działek "na skutek określonych zdarzeń faktycznych". Skarżący wskazuje na szereg naruszeń zarówno prawa materialnego jak i procesowego, które w jego ocenie doprowadziły do utrzymania w mocy wadliwej decyzji organu I instancji. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy wyjaśnić zatem należy, że stosownie do przywoływanego przez organy obu instancji, art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., organ który wydał decyzję stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub interesie strony. Ustawodawca przewidział dwie przyczyny wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji, które muszą wystąpić kumulatywnie: 1) bezprzedmiotowość 2) istnienie przepisu prawa, który nakazuje wygaszenie decyzji albo istnienie interesu społecznego lub interesu strony w wygaszeniu decyzji. W odniesieniu do pierwszej z przyczyn wygaszenia decyzji, wymienionych w art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., wyjaśnić należy, że z przedmiotowością mamy do czynienia wówczas, gdy przestał istnieć przedmiot rozstrzygnięcia. W doktrynie wskazuje się, że "z istoty decyzji wynika, że konieczną przesłanką obowiązywania w czasie decyzji musi być istnienie takiego samego stosunku prawnego jaki został skonkretyzowany w decyzji. W rezultacie więc decyzja administracyjna wiąże tak długo, jak mamy do czynienia z elementami decydującymi o istnieniu danego, skonkretyzowanego w decyzji stosunku prawnego. Powstanie po wydaniu decyzji sytuacji czy układu stosunków społecznych odbiegających od czynników indywidualizujących dany stosunek prawny, ukształtowany lub ustalony w decyzji, kładzie kres istnieniu tego stosunku i musi oddziaływać na obowiązywanie decyzji, która jest wyrazem tych stosunków" (por. T. Woś: Stwierdzenie wygaśnięcia decyzji administracyjnej jako bezprzedmiotowej - art. 162 k.p.a. "Państwo i Prawo" 1992, nr 7, s. 49). Innymi słowy mówiąc bezprzedmiotowość decyzji administracyjnej należy wiązać z ustaniem prawnego bytu elementu stosunku materialnoprawnego nawiązanego na podstawie decyzji administracyjnej, w szczególności na skutek rezygnacji z uprawnień przez stronę, czy też w związku ze zmianą stanu faktycznego uniemożliwiającego wykonanie decyzji. Bezprzedmiotowość decyzji pozostaje w związku ze skutecznością decyzji, rozumianą jako możliwość zrealizowania celu, dla którego decyzja została wydana. Gdy cel ten, na skutek zmian stanu faktycznego lub prawnego nie jest możliwy do osiągnięcia, decyzja jest bezprzedmiotowa ((por. P. Czepiel, glosa do wyroku NSA z 12 listopada 1993, II SA 2000/92, PiP 1996, nr 7, s. 106 oraz wyrok NSA z 11 października 1985 r. SA/Wr 556/85, ONSA 1985, nr 2, poz. 21). W odniesieniu do drugiej z wymienionych wyżej przesłanek wygaszenia decyzji wyjaśnienia wymaga, że przepisem szczególnym, który ma zastosowanie w przypadku decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego jest art. 65 ust. 1 u.p.z.p. Stanowi on, że organ, który wydał decyzję o warunkach zabudowy albo decyzję o ustaleniu lokalizacji celu publicznego, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli: 1) inny wnioskodawca uzyskał pozwolenie na budowę; 2) dla tego terenu uchwalono plan miejscowy, którego ustalenia są inne niż w wydanej decyzji. Pojęcie interesu społecznego i interesu strony nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 stycznia 2014 r., I OSK 2111/13 wyjaśnił, że "pojęcie interesu publicznego jest pojęciem szerokim i nieostrym, nie ulega jednak wątpliwości, że obejmuje ono interes ogółu (określonej wspólnoty), a nie jedynie interesy indywidualne". Z kolei pod pojęciem interesu indywidualnego należałoby rozumieć relację pomiędzy jakimś stanem obiektywnym a oceną tego stanu z punktu widzenia korzyści, jaką on przynosi lub może przynieść jednostce. Trzeba przy tym zauważyć, że interes społeczny i interes strony mogą pozostawać ze sobą w pewnych relacjach – mogą być zbieżne, bądź pozostawać ze sobą w sprzeczności. Rzeczą organu prowadzącego postępowanie zmierzające do wygaszenia decyzji administracyjnej jest więc w pierwszej kolejności ustalenie, czy stała się ona bezprzedmiotowa, bowiem o tego zależeć będzie konieczność badania pozostałych przesłanek, o których mowa w art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. Ustalenie, iż bezprzedmiotowość decyzji nie zachodzi, czyni niecelowym badanie czy zachodzą inne wymienione w treści przepisu okoliczności warunkujące wygaszenie decyzji. W dalszej kolejności przedmiotem wnikliwej analizy i oceny organu powinno być istnienie przepisów, które nakazywałyby wygaszenie decyzji bądź dokonanie ustaleń w zakresie istnienia interesu społecznego i interesu strony, który uzasadniałby podjęcie takiego rozstrzygnięcia. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że nie ulega wątpliwości, iż nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 65 ust. 1 u.p.z.p. Analiza treści decyzji Wójta Gminy Ś. nie wskazuje na istnienie żadnej z wymienionych przesłanek, bowiem organ ten skoncentrował się na wyjaśnieniu podstaw wznowienia postępowania, które w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Ani bowiem pismo złożone przez działającego w imieniu inwestora Zastępcy Wójta Gminy Ś. nie zawierało wniosku o wznowienie postępowania, ani organ nie wydał w tym zakresie stosownego postanowienia i nie przeprowadził postępowania, które powinno zakończyć jednym z rozstrzygnięć, o których mowa w art. 151 § 1 k.p.a. Uzasadniając częściowe uchylenie poprzednio wydanej decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego organ jednym zdaniem, zawartym w końcowej części lakonicznego uzasadnienia, podsumował, iż przyczynę stanowi "niemożliwość przebudowy drogi na wskazanym odcinku". Brak jest bardziej szczegółowego wyjaśnienia na czym owa "niemożliwość" miałaby polegać, nie wynika to również z akt sprawy. Przede wszystkim jednak organ ten nie podjął nawet próby wykazania, że decyzja stała się bezprzedmiotowa, a jej wygaszenie leży w interesie społecznym lub interesie strony, bowiem jego uwaga skoncentrowała się na wykazaniu, iż w sprawie zachodziły przesłanki wznowienia postępowania, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Nie ulega zatem wątpliwości, że przyjęta przez ten organ podstawa prawna rozstrzygnięcia nie koresponduje z jego uzasadnieniem. Na marginesie jedynie należy zauważyć, że sentencja decyzji określająca zakres uchylenia decyzji wskazywałaby na to, że uchylona zostaje ta część decyzji lokalizacyjnej, w której wyłączono działkę nr [...] z zakresu realizacji inwestycji drogowej, podczas gdy z decyzji lokalizacyjnej ewidentnie wynika, że działka ta była objęta planowaną inwestycją. Próbę wykazania, że decyzja pierwszoinstancyjna została wydana zgodnie z art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. podjęło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. , które podkreśliło, że uchylenie decyzji we wskazanej części leży w interesie inwestora, który zrezygnował z realizacji planowanej inwestycji. Jednocześnie organ odwoławczy poza przytoczeniem poglądów judykatury i wyjaśnieniem co oznacza bezprzedmiotowość decyzji oraz wskazaniem bliżej nieokreślonych "zdarzeń faktycznych" nie uzasadnił z jakich względów uznał, że decyzja stała się bezprzedmiotowa, a zaniechanie realizacji inwestycji celu publicznego leży w interesie społecznym lub w interesie strony. Wskazywane przez organ przyczyny wygaszenia decyzji nie poddają się kontroli chociażby z tego względu, że w aktach postępowania brak jest jakichkolwiek – poza wnioskiem, dokumentów, z których wynikałoby dlaczego decyzja lokalizacyjna w części, której dotyczy wniosek stała się bezprzedmiotowa, ale też jaki interes społeczny czy indywidualny przemawia za jej wyeliminowaniem z obrotu prawnego. W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że co do zasady sąd podziela pogląd, iż inwestor jako główny zainteresowany, ma prawo zrezygnować z realizacji planowanej inwestycji z różnych względów. Niewątpliwie w takim przypadku wygaszenie decyzji na jego wniosek znajduje uzasadnienie w treści art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. Zauważyć jednak należy, że w badanej sprawie mamy do czynienia z inwestorem, którym jest gmina, a uchylona w części decyzja dotyczy realizacji inwestycji celu publicznego, a więc takiej inwestycji, która służy dobru ogółu mieszkańców gminy. Oznacza to, zdaniem sądu, że w przypadku wykazania, że decyzja lokalizacyjna stała się bezprzedmiotowa badania i szczegółowego uzasadnienia przez organ wymaga również istnienie interesu społecznego w wygaszeniu tej decyzji, przy uwzględnieniu faktu, iż jest ona wydawana bezterminowo. Lektura uzasadnienia zaskarżonej decyzji wskazuje na to, że organ okoliczności tych nie uwzględnił w swoich rozważaniach. Tym samym zasadnym jawi się stwierdzenie, iż została ona wydana z naruszeniem art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., jak również art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie dopatrzył się natomiast naruszenia art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a., podzielając w tym zakresie stanowisko organu, iż w badanej sprawie wójt gminy nie podlegał wyłączeniu na podstawie tego przepisu. Nie doszło również zdaniem sądu do naruszenia art. 155 k.p.a., bowiem nie znajdował ona zastosowania w niniejszej sprawie, jako że organy obu instancji swoje rozstrzygnięcia wydały na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. W tym stanie rzeczy sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – j.t. ze zm.) orzekł o jej uchyleniu oraz uchyleniu poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy Ś.. O kosztach postępowania sąd orzekł w oparciu o art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265 – j.t.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło