II SA/Wa 584/18

WyrokWSA w Warszawie2019-02-04

Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Danuta Kania, Agnieszka Góra-Błaszczykowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów prawidłowo utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału odmawiającą nadania stopnia doktora habilitowanego, pomimo zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, zasad rzetelności i przejrzystości, a także niezgodności recenzji z kryteriami oceny?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny dorobku naukowego kandydata ani trafności opinii recenzentów. Kontroli sądu podlega wyłącznie legalność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono naruszeń przepisów postępowania administracyjnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności zasady dwuinstancyjności, rzetelności i przejrzystości. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się w sprawach o nadanie stopni naukowych jedynie odpowiednio, a nie wprost, a ustawa o stopniach naukowych zawiera odrębne regulacje dotyczące m.in. terminów i udziału strony w postępowaniu.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o nadanie stopnia doktora habilitowanego. Rada Wydziału Prawa i Administracji [...] odmówiła nadania stopnia, wskazując na brak znaczącego wkładu w rozwój nauki w monografii habilitacyjnej oraz liczne uchybienia warsztatowe i metodologiczne. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału. Skarżący zaskarżył decyzję Centralnej Komisji do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a., zasad rzetelności i przejrzystości, a także niezgodność recenzji z kryteriami oceny.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Wiechowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2019 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego oddala skargę. W dniu [...] marca 2016 r. [...] powołana przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów, po zapoznaniu się z autoreferatem, monografią habilitacyjną, dorobkiem naukowym, dydaktycznym oraz organizacyjnym, jak również opiniami recenzentów, działając na podstawie art. 16 ust 1 i 2, art. 18a ust. 8, 9 i 11 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (t.j Dz.U. 2003 nr 65 poz. 595, dalej: "ustawa o stopniach naukowych") oraz § 4 i § 5 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 września 2011 r. w sprawie kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego (Dz.U.2011, nr 196, poz. 1165, dalej: "rozporządzenie w sprawie kryteriów oceny"), podjęła uchwałę w sprawie zaopiniowania wniosku o nadanie dr [...] stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk prawnych, w dyscyplinie prawo. Komisja zaopiniowała wniosek negatywnie i skierowała go do Rady Wydziału Prawa i Administracji [...] (wynik głosowania jawnego: 2 głosy za pozytywną opinią, 3 głosy za negatywną opinią, przy 2 głosach wstrzymujących się). Rada Wydziału Prawa i Administracji [...] po zapoznaniu się z dokumentacją postępowania habilitacyjnego, w tym recenzjami osiągnięć naukowych kandydata oraz protokołem posiedzenia i uchwałą [...] , w dniu [...] czerwca 2016 r., działając na podstawie § 18a ust 11 ustawy o stopniach naukowych podjęła uchwałę nr 54/2016 odmawiającą nadania [...] stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk prawnych w dyscyplinie prawo (wynik głosowania: 1 głos za nadaniem stopnia doktora habilitowanego, 22 głosy przeciwko, 4 głosy wstrzymujące się). W uzasadnieniu uchwały wskazano, iż nie zostały spełnione wymogi ustawowe do nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego, określone w art. 16 ust 1 ustawy o stopniach naukowych, zgodnie z którym do postępowania habilitacyjnego może zostać dopuszczona osoba, która posiada stopień doktora oraz osiągnięcia naukowe lub artystyczne, uzyskane po otrzymaniu stopnia doktora, stanowiące znaczny wkład autora w rozwój określonej dziedziny naukowej oraz artystycznej oraz wykazuje się istotną aktywnością naukową lub artystyczną. Wymogi te muszą być spełnione łącznie. W ocenie Rady Wydziału, wymóg istotnej aktywności naukowej został przez kandydata spełniony. Jednocześnie jednak monografia habilitacyjna kandydata, zatytułowana "[...] " nie prezentuje takiego poziomu naukowego, który pozwoliłby uznać, że wnosi ona znaczny wkład w rozwój nauki prawa i w tym zakresie wymóg ustawowy do nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego nie został spełniony. Rada Wydziału stwierdziła liczne uchybienia warsztatowe i metodologiczne we wskazanej monografii, w tym jednostronne i fragmentaryczne podejście do rozważanego zagadnienia, pominięcie podstawowych problemów związanych z funkcjonowaniem służebności przesyłu, brak istotnych rozważań komparatystycznych, rażące pominięcia w zakresie literatury oraz liczne błędy terminologiczne o charakterze podstawowym. Pismem z dnia [...] lipca 2016 r. [...] (dalej także: "skarżący") odwołał się od powyższej uchwały, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Radzie Wydziału wskazanej przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów Naukowych w trybie art. 21 ust 2 ustawy o stopniach naukowych. Nadto wniósł o zbadanie recenzji prof. dr hab. [...] pod kątem jej zgodności z kryteriami oceny osiągnięć naukowych osoby ubiegającej się o stopień naukowy doktora habilitowanego, określonych w rozporządzeniu w sprawie w sprawie kryteriów oceny, zaś w przypadku stwierdzenia, iż recenzja ta nie spełnia wymagań, określonych w powołanym wyżej rozporządzeniu, o powołanie nowego recenzenta oraz o udostępnienie dokumentacji zebranej w toku postępowania, łącznie z protokołem posiedzenia komisji habilitacyjnej. Skarżący wskazał, iż postępowanie w sprawie nadania mu stopnia doktora habilitowanego prowadzone było niezgodnie z art. 10, art. 36 § 1, art. 73 § 1, art. 138, art. 145 § 1 pkt 1 i art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2018.1629, dalej: "K.p.a.") nadto art. 18a pkt 10 ustawy o stopniach naukowych oraz art. 41 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że powołane przez niego przepisy K.p.a. regulują prawo do czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, zaś w przedmiotowej sprawie nie zapewniono mu możliwości zapoznania się z aktami, ani osobistego uczestnictwa w toczącym się postępowaniu, nie przeprowadzono również jego wysłuchania w trybie art. 18a pkt 10 ustawy o stopniach naukowych, zaś samo postępowanie prowadzone było od sierpnia 2014 r., co stanowi przekroczenie terminów ustawowych. Wniosek o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania innej radzie wydziału, wskazanej przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów Naukowych, oraz wniosek o zbadanie recenzji prof. dr hab. q i ewentualne powołanie nowego recenzenta, skarżący uzasadnił wątpliwościami co do merytorycznej trafności motywów zaskarżanej uchwały. Skarżący we wniosku polemizował ze wskazanymi przez radę wydziału wadami monografii habilitacyjnej oraz z treścią negatywnej recenzji prof. dr hab. [...] , podnosząc jednocześnie, iż recenzja ta ogranicza się tylko do monografii, nie zawiera natomiast oceny jego pozostałego dorobku. W dniu [...] sierpnia 2016 r. skarżący wniósł ponaglenie do Centralnej Komisji. W dniu [...] listopada 2017 r. decyzją nr [...] Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów (dalej: "organ") na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy o stopniach naukowych utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę Rady Wydziału Prawa i Administracji [...] (wynik głosowania: 1 głos za uchyleniem zaskarżonej uchwały, 32 głosy przeciw, 1 głos wstrzymujący się). W uzasadnieniu decyzji wskazano, że skarżący nie uzasadnił, na czym miałoby polegać naruszenie wskazanych przez niego przepisów postępowania administracyjnego, a po przeanalizowaniu zarzutów- organ uznał je za niezasadne. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego oraz nadania tytułu profesora, w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy K.p.a. Takie sformułowanie oznacza, że przepisów K.p.a. nie stosuje się, jeżeli ustawa o stopniach naukowych odrębnie reguluje określone kwestie, zaś w zakresie nieuregulowanym w ustawie przepisy K.p.a. znajdują zastosowanie odpowiednio, a nie wprost. Wobec powyższego art. 10 K.p.a. określający zasadę czynnego udziału strony w każdym stadium w postępowania administracyjnego nie może być stosowany wbrew art. 18a ust 10 ustawy o stopniach naukowych, który przewiduje jedynie możliwość przeprowadzenia rozmowy z wnioskodawcą o jego osiągnięciach i planach naukowych i to jedynie w szczególnych przypadkach, uzasadnionych wątpliwościami komisji habilitacyjnej odnośnie dokumentacji osiągnięć naukowych. Przepisy wskazanej ustawy nie przewidują natomiast przeprowadzenia rozmowy z kandydatem na jego wniosek. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 36 § 1 K.p.a. organ uzasadnił, że przekroczenie terminu do załatwienia sprawy, wskazanego w tym przepisie, nie może być podstawą do uchylenia decyzji, albowiem termin ten ma charakter instrukcyjny. W ocenie organu skarżący nie uprawdopodobnił, że zgłaszał wniosek o sporządzenie z akt sprawy notatek bądź kopii lub odpisów, jednakże nawet w przypadku gdyby doszło do naruszenia art. 73 § 1 K.p.a. brak podstaw do uznania, że naruszenie to miało jakikolwiek wpływ na wynik sprawy. Niezasadny jest zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 138 K.p.a., ponieważ przepis ten nie znajduje zastosowania w postępowaniu o nadanie stopnia naukowego doktora habilitowanego, które jest uregulowane odrębnie w art. 18a ust. 11 ustawy o stopniach naukowych. Ponadto przepis ten ma zastosowanie wyłącznie w postępowaniu w II instancji. Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. również jest niezasadny, z uwagi na fakt, iż przepis ten dotyczy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, w przypadku gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Decyzja wydana przez organ I instancji nie była decyzją ostateczną, zaś mając na uwadze przepisy ustawy o stopniach naukowych nie można uznać, aby kandydat nie brał udziału w postępowaniu. Organ wskazał ponadto, że także przepis art. 156 § 1 K.p.a., który reguluje stwierdzenie nieważności decyzji, nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, albowiem materia ta jest przedmiotem odrębnych regulacji, przewidzianych w art. 29a ust. 1 ustawy o stopniach naukowych, zaś inna wykładnia wskazanego przepisu jest nie do pogodzenia z regulacją dotyczącą wznowienia postępowania. Ustawodawca w art. 29 ust 2 ustawy o stopniach naukowych przewidział możliwość wznowienia postępowania w przypadkach określonych w K.p.a., jednocześnie nie przewidując możliwości stwierdzenia nieważności decyzji. Z powodów wskazanych powyżej organ uznał, że w postępowaniu nie naruszono również art. 41 ust. 1 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, który ustanawia prawo do bezstronnego i sprawiedliwego rozpatrzenia swojej sprawy w rozsądnym terminie przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii Europejskiej. W dalszej części uzasadnienia organ wskazał, że recenzenci powołani przez Centralną Komisję szczegółowo przeanalizowali dorobek skarżącego jednomyślnie stwierdzając, że jego osiągnięcia naukowe nie spełniają wymagań określonych w art. 16 ustawy o stopniach naukowych. Osiągnięcie naukowe, o którym mowa w tym przepisie, może stanowić: 1. dzieło opublikowane w całości lub w zasadniczej części, albo cykl publikacji powiązanych tematycznie; 2. zrealizowane oryginalne osiągnięcie projektowe, konstrukcyjne lub artystyczne; 3. część pracy zbiorowej, jeżeli opracowanie wydzielonego zagadnienia jest indywidualnym wkładem osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego. W opinii recenzentów skarżący nie wniósł znacznego wkładu w rozwój swojej dyscypliny naukowej, co przesądza o konieczności utrzymania w mocy uchwały rady wydziału. Centralna Komisja nie znalazła również podstaw do uznania, że doszło do naruszenia przez prof. dr hab. [...] rozporządzenia w sprawie kryteriów oceny. Pismem z dnia 2 marca 2018 r. skarżący zaskarżył w.w. uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podnosząc następujące zarzuty: 1. naruszenie art. 33 pkt 1b ustawy o stopniach i tytułach naukowych, mające wpływ na wynik sprawy; 2. naruszenie przepisu art. 36 § 1 K.p.a. mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 3. naruszenie przepisów § 4 pkt 1 i 8 oraz § 5 pkt 2, 6, 7 i 8 rozporządzenia w sprawie kryteriów oceny, mające wpływ na wynik sprawy; 4. naruszenie art. 78 Konstytucji RP, art. 138 § 1 pkt 1, art. 75, art. 104 i art. 107 § 4 K.p.a. w związku z art. 140 K.p.a. wskutek wydania zaskarżonej decyzji z pominięciem zasady dwuinstancyjności postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął zarzut naruszenia przez organ przewidzianych w przepisie art. 33 pkt 1b ustawy o stopniach i tytułach naukowych zasad rzetelności oraz przejrzystości postępowania. O naruszeniu zasady rzetelności - w jego ocenie - świadczy niepowołanie dodatkowych recenzentów w sytuacji, gdy dwie recenzje zawierały konkluzję pozytywną a jedna negatywną, ponadto negatywna recenzja nie zawiera oceny merytorycznej całego dorobku naukowego habilitanta, poprzestając wyłącznie na ocenie monografii habilitacyjnej, co stanowi naruszenie § 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie kryteriów oceny. Z kolei naruszeniem zasady przejrzystości postępowania jest nieudostępnienie skarżącemu dokumentacji, zebranej w toku postępowania. Skarżący podniósł, iż na żadnym etapie postępowania nie miał dostępu do dokumentacji w postaci protokołów z posiedzeń Rady Wydziału i [...] , pomimo że występował o to w odwołaniu od decyzji Rady Wydziału. Jako naruszenie zasady przejrzystości skarżący podał także powołanie przez organ nieznanych mu recenzentów w postępowaniu odwoławczym oraz nieopublikowanie jego odwołania na stronie internetowej Wydziału Prawa i Administracji [...] . W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 36 § 1 K.p.a. skarżący wywodził, iż w prowadzonym postępowaniu zarówno organ I jak i II instancji, nie zachowały terminów, przewidzianych w ustawie o stopniach naukowych, a nadto nie zastosowały się do dyspozycji w.w. przepisu, tj. nie zawiadomiono go o przekroczeniu terminu, nie podano przyczyn zwłoki ani nie wskazano nowego terminu do załatwienia sprawy. W dalszej części uzasadnienia skarżący wykazał, że negatywna recenzja prof. dr hab. [...] jest niezgodna z przepisami rozporządzenia w sprawie kryteriów oceny, albowiem nie zawiera oceny dorobku naukowego habilitanta, pomija szereg publikacji naukowych kandydata i błędnie uznaje, że nie mają one związku z prawem cywilnym. Recenzentka nie oceniła też dorobku naukowego skarżącego w zakresie referatów na krajowych lub międzynarodowych konferencjach naukowych, członkostwa w towarzystwach naukowych, udziału w komitetach redakcyjnych i radach naukowych oraz dorobku dydaktycznego i popularyzatorskiego. Skarżący podkreślił, że pozostali recenzenci odnieśli się do wszystkich elementów brakujących w recenzji negatywnej. W ocenie skarżącego doszło także do naruszenia zasady dwuinstancyjności, ponieważ organ II instancji rozpoznając odwołanie nie ustosunkował się do zarzutów odwołania. Zgodnie z art. 138 K.p.a. organ II instancji nie może ograniczyć się wyłącznie do kontroli decyzji wydanej przez organ I instancji, ale obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę merytorycznie, rozpoznać wszystkie zarzuty i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu. W niniejszej sprawie organ nie odniósł się do formułowanych przez skarżącego zarzutów dotyczących przekroczenia przez recenzentów prawa do niezależnej oceny i w efekcie wydania nieadekwatnej oceny jego dorobku. Nadto Centralna Komisja nie wyjaśniła, dlaczego przy dwóch recenzjach pozytywnych i jednej negatywnej, komisja habilitacyjna nie zaopiniowała wniosku pozytywnie, ani dlaczego pomimo, że skarżący został wezwany na rozmowę przez komisję habilitacyjną w trybie art. 18a ust 10 ustawy o stopniach naukowych, rozmowa nie została przeprowadzona bez podania przyczyny. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie zaznaczyć należy, że w zakresie kognicji sądu administracyjnego pozostaje wyłącznie zbadanie, czy w toku postępowania habilitacyjnego nie doszło do naruszenia trybu postępowania, określonego przepisami ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm., dalej jako ustawa), w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. W ramach postępowania sądowego nie można dokonywać oceny trafności opinii recenzentów w aspekcie dorobku naukowego kandydata i wartości naukowej przedstawionej pracy habilitacyjnej (por. wyrok NSA z dnia 30 maja 2008 r. sygn. akt I OSK 212/08). Czynności, podejmowane w przewodzie habilitacyjnym kończą się uchwałami rady jednostki organizacyjnej, co wynika z art. 18 ust. 2 ustawy. Poszczególne uchwały głosowane są oddzielnie. Przejście do kolejnego etapu postępowania habilitacyjnego uzależnione jest od pozytywnego wyniku głosowania uchwały dotyczącej etapu poprzedzającego. W przypadku ustalenia na danym etapie postępowania, iż nie zostały spełnione ustawowe warunki do uzyskania stopnia doktora habilitowanego, możliwe jest podjęcie uchwały negatywnej, która zamyka drogę do kolejnego stadium postępowania kwalifikacyjnego. Zasada ta odnosi się także do odmowy nadania stopnia naukowego. Skarżący w skardze zarzuca Centralnej Komisji naruszenie przepisów 33 ust. 1b ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. nr 65, poz. 595, z p.zm.) poprzez niepowołanie dodatkowych recenzentów (przy rozbieżności opinii, złożonych przez 3 recenzentów). Powołany przepis stanowił, że Centralna Komisja w swoich pracach kieruje się zasadą rzetelności, bezstronności i przejrzystości realizowanych działań oraz dążeniem do wyrównywania udziału kobiet i mężczyzn w jej pracach. Analiza akt postępowania nie wykazała, aby prace Komisji- w odniesieniu do postępowania w sprawie skarżącego - nie spełniały w.w. wymagań. Istotnie, dwie recenzje w przewodzie habilitacyjnym skarżącego zawierały konkluzję pozytywną, a jedna negatywną. Jak już jednak podkreślono, gdy chodzi o merytoryczną treść recenzji (obojętnie czy pozytywnej, czy negatywnej), Sąd nie ma możliwości przeprowadzenia jej badania, ani tym bardziej dokonania oceny merytorycznej dorobku naukowego Skarżącego. Sąd może tylko kontrolować przebieg postępowania w sprawie. W tym zakresie należy pamiętać o treści art. 18a ust. 8 ustawy, zgodnie z którym po przedstawieniu recenzji i zapoznaniu się z autoreferatem, członkowie komisji habilitacyjnej w głosowaniu jawnym podejmują uchwałę, zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego. Tak więc recenzje stanowią niezbędny asumpt do podjęcia uchwały przez komisję, ale komisja nie jest nimi w żaden sposób związana. Zadaniem komisji jest- po przedstawieniu recenzji przez recenzentów i zapoznaniu się z autoreferatem - podjąć uchwałę, zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego. Z brzmienia wyżej cytowanego przepisu wynika jasno, że treść uchwały w przedmiocie nadania stopnia doktora habilitowanego nie jest ani nie musi być odzwierciedleniem wniosków/konkluzji recenzentów. Trzeba też pamiętać o treści art.18 a ust. 11 ustawy, zgodnie z którym Komisja habilitacyjna w terminie 21 dni od dnia otrzymania recenzji przedkłada radzie jednostki organizacyjnej uchwałę, zawierającą opinię w sprawie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego, o której mowa w ust. 8, wraz z uzasadnieniem i pełną dokumentacją postępowania habilitacyjnego, w tym recenzjami osiągnięć naukowych. Na podstawie tej opinii rada jednostki organizacyjnej, w terminie miesiąca, podejmuje uchwałę o nadaniu lub odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego. Zatem uchwała komisji również nie jest wiążąca dla rady wydziału, która kieruje się oczywiście opinią komisji (wraz z uzasadnieniem) i pełną dokumentacją postępowania, ale żaden przepis nie nakłada na radę wydziału obowiązku głosowania zgodnie z opinią komisji. Ponieważ w sprawie brak było rozbieżności pomiędzy opiniami komisji habilitacyjnej a uchwałami rady jednostki organizacyjnej, w sprawie nie znalazł zastosowania art. 18a ust.13 ustawy, w myśl którego po przeprowadzeniu przez Centralną Komisję postępowania wyjaśniającego, mogłaby ona podjąć działania, o których mowa w art. 9 ust. 1-3. Zgodnie z art. 21 ust. 1 w zw. z art. 18a ustawy, osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora habilitowanego, od uchwały Rady Wydziału może wnieść odwołanie do Centralnej Komisji za pośrednictwem właściwej rady, w terminie miesiąca od dnia doręczenia uchwały wraz z uzasadnieniem. W tym miejscu należy zauważyć, że postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego ma wyjątkowy charakter, wynikający ze specyfiki tych spraw. Postępowanie to cechuje znaczna odrębność w stosunku do postępowania prowadzonego wprost na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 29 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni, w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że jeżeli omawiana ustawa zawiera szczególną regulację, nie stosuje się w tym zakresie przepisów k.p.a. Postępowanie w sprawach stopni i tytułu naukowego jest postępowaniem administracyjnym, prowadzonym na podstawie odpowiednio – a nie wprost - stosowanych przepisów k.p.a., przy czym w pierwszej kolejności stosuje się przepisy procesowe, zamieszczone w ustawie o stopniach naukowych, a dopiero w kwestiach nie uregulowanych- przepisy k.p.a. Powyższa analiza znajduje odzwierciedlenie w ugruntowanym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyrok z dnia 27 stycznia 2012 r., I OSK 2052/11). Sąd ten podkreśla również (wyrok NSA z dnia 27 października 2006 r., sygn. akt I OSK 192/06), że w postępowaniu przed Centralną Komisją postępowanie dowodowe ogranicza się do uzyskania recenzji oraz stanowisk sekcji; art. 75 § 1 k.p.a. nie ma zastosowania w postępowaniu o nadanie stopnia naukowego. W wyroku z dnia z dnia 20 kwietnia 2007 r., I OSK 1661/06, NSA odniósł się do charakteru postępowania odwoławczego przed Centralną Komisją i uznał, że nie jest on identyczny jak w przypadku postępowania odwoławczego od decyzji organu administracji publicznej, prowadzonego na podstawie przepisów k.p.a. Wynika to przede wszystkim ze specyfiki postępowania w sprawie nadawania stopni i tytułów naukowych. Komisja, poza oceną legalności zaskarżonej uchwały Rady Wydziału, przeprowadza własne postępowanie, co wynika wprost z art. 35 ustawy, a podejmowana decyzja zapada w głosowaniu tajnym, co powoduje, że również przepisy dotyczące postępowania odwoławczego muszą być stosowane odpowiednio, a nie wprost. Centralna Komisja ma kompetencje ograniczone wyłącznie do kontroli, a nie do merytorycznego orzekania w zakresie stopni naukowych. Szczególny przedmiot tego postępowania powoduje, że nie można stosować art. 7, art. 79 § 1 i § 2, art. 81 k.p.a. do rozpoznania spraw w tym postępowaniu (wyrok z dnia 26 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 145/07, LEX nr 345910). Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż skarga zawiera przede wszystkim zarzuty natury proceduralnej, a jak wyżej wykazano, ustawa kompleksowo reguluje przedmiot awansów, stąd Kodeks postępowania administracyjnego ma w sprawie jedynie odpowiednie zastosowanie (w sprawach nieuregulowanych). Zarzuty naruszenia przepisów k.p.a., sformułowane przez skarżącego, nie mogły więc zostać uwzględnione. Nie doszło tez do naruszenia przepisu art.78 Konstytucji RP, postępowanie sprawie było bowiem dwuinstancyjne, analiza akt postępowania nie pozostawia w tym zakresie żadnych wątpliwości. Skarżący wykorzystał swoje prawo do zaskarżenia decyzji organu I instancji, nadto poprzez wniesienie niniejszej skargi, skorzystał w pełni z prawa do sądu. Skarżący zarzucał, iż na żadnym etapie postępowania nie miał dostępu do dokumentacji w postaci protokołów z posiedzeń Rady Wydziału i [...] , pomimo że występował o to w odwołaniu od decyzji Rady Wydziału, oraz że postępowanie nie było przejrzyste. Podkreślenia wymaga, co wynika z wcześniejszej analizy postępowania w sprawie uzyskania stopnia doktora i doktora habilitowanego, że model tego postępowania jest zasadniczo różny od innych postępowań administracyjnych, odmiennie - w zakresie zasady kontradyktoryjności – uregulowano też sposób postępowania przed Centralną Komisją oraz postępowania habilitacyjnego przed Radą Wydziału. W ramach specyfiki tego postępowania, akta postępowania są udostępniane kandydatowi po podjęciu uchwały przez Prezydium CK. Istnieje obowiązek opublikowania uchwały rady wydziału na stronie internetowej Centralnej Komisji, wynikający z art. 31 d ustawy. Jako naruszenie zasady przejrzystości skarżący podał także powołanie przez organ nieznanych mu recenzentów w postępowaniu odwoławczym oraz nieopublikowanie jego odwołania na stronie internetowej Wydziału Prawa i Administracji [...] . Brak było podstaw prawnych do publikowania odwołania skarżącego na stronie internetowej Wydziału Prawa i Administracji [...] . Sąd zaznacza, że Centralna Komisja powołała 2 superrecenzentów, którzy wydali jednoznacznie negatywne opinie w przedmiocie oceny podstaw do nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego. Nie znaleźli oni podstaw do uznania, że doszło do naruszenia przez prof. dr hab. [...] przepisów rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie kryteriów oceny osiągnięć naukowych osoby ubiegającej się o stopień doktora habilitowanego. Sąd ponownie podkreśla, że nie posiada uprawnień do oceny ani odnoszenia się do negatywnej oceny dorobku naukowego Skarżącego, zawartej w opiniach recenzentki prof. [...] oraz w negatywnej opinii komisji habilitacyjnej. Również postępowanie dowodowe przed Centralną Komisją ograniczone jest tylko do uzyskania recenzji superrecenzenta/ów (wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2012 r., I OSK 2052/11) i nie stwarza kandydatowi do stopnia naukowego możliwości toczenia dyskusji na temat recenzji, czy też kwestionowania w postępowaniu sądowym wystawionych mu ocen (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 1996 r. sygn. III ARN 86/195, OSNP 1996, nr 21/315). W trybie skargi do Sądu Administracyjnego nie jest możliwe wszczęcie ani prowadzenie polemiki wobec ustaleń organów I i II instancji co do walorów naukowych dorobku naukowego kandydata do stopnia naukowego doktora habilitowanego. Osiągnięcia naukowe Skarżącego zostały ocenione negatywnie w postępowaniu I instancji, w którym komisja wydziałowa podjęła negatywną opinię, a następnie, również negatywna dla skarżącego uchwała, została podjęta przez Radę Wydziału. Komisja habilitacyjna oraz Rada wydziału podejmują decyzje większością głosów w głosowaniu, i ani Sąd, ani Centralna Komisja nie może ustalać przyczyn głosowania w określony sposób lub też z określonym wynikiem. W postępowaniu przed Centralną Komisją skarżący również uzyskał negatywną ocenę superrecenzentów, potwierdzoną w głosowaniach statutowych organów CK. Superrecenzenci CK dokonali oceny recenzji prof. dr hab. [...] pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów dawnego rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie kryteriów oceny osiągnięć naukowych osoby ubiegającej się o stopień doktora I habilitowanego (Dz. U. Nr 196 z 2011 r" poz. 1165), lecz nie znaleźli podstaw do uznania, że doszło do naruszeń. W konsekwencji oceniono, iż Skarżący nie spełnia wymagań koniecznych do nadania mu stopnia doktora habilitowanego. Prezydium Centralnej Komisji po zapoznaniu się z dokumentacją sprawy i stanowiskiem Sekcji postanowiło utrzymać w mocy uchwałę Rady Wydziału. Odnosząc się do zarzutu formalnego Skarżącego, dotyczącego naruszenia przepisów art. 36 k.p.a. i zarzutu przewlekłości postępowania, długotrwałego wydawania decyzji, Sąd podziela stanowisko, że czas trwania ww. postępowania wynikał z przyczyn obiektywnych, bez uchybień ze strony organów Centralnej Komisji. Jak już była o tym mowa, zgodnie z art. 29 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora, w zakresie nieuregulowanym w ustawie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się jedynie odpowiednio. W szczególności w postępowaniach, dotyczących nadania stopni naukowych i tytułu profesora, nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczących terminów dokonywania czynności przez organy, a dokładnie powołanego w skardze art. 36 k.p.a. Sądowi z urzędu znana jest powszechna praktyka, stosowana nie tylko przez Sekcje i Prezydium Centralnej Komisji, ale i przez rady wydziału wszystkich wyższych uczelni w Polsce, że posiedzenia organów kolegialnych zwoływane są cyklicznie, nie częściej niż raz w miesiącu, nie zwołuje się ich w okresach świątecznych ani wakacyjnych, nadto tryb procedowania i wyznaczania porządku obrad uzależniony jest od ilości spraw koniecznych do przegłosowania. Sposób działania i sytuację tych organów uczelni wyższych trudno porównywać do terminów i sposobów działania organów administracji, dlatego w sprawach dotyczących stopni i tytułów naukowych nie jest i nie może mieć zastosowania dyspozycja art.35 i nast. K.p.a. Nadto ustawodawca przewidział w ustawie o stopniach i tytule, tylko terminy instrukcyjne (tak samo H.Izdebski, J.Michał Zieliński, Ustawa o stopniach naukowych i tytule naukowym. Komentarz, Warszawa 2015, II wydanie, s. 107). Jeśli chodzi o zarzut formalny, dotyczący niedopuszczenia Habilitanta do udziału w posiedzeniu Komisji habilitacyjnej, Sąd podziela stanowisko Centralnej Komisji, że zgodnie z art. 18a ust. 10 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. komisja habilitacyjna, jeśli ma uzasadnione wątpliwości dot. dokumentacji osiągnięć naukowych, może przeprowadzić rozmowę z habilitantem o jego osiągnięciach i planach naukowych. Nawet wystosowanie zaproszenia do habilitanta nie zobowiązuje Komisji habilitacyjnej do przeprowadzenia z nim rozmowy. Ponieważ decyzja o przeprowadzeniu rozmowy ma charakter uznaniowy i należy wyłącznie do komisji, brak jej przeprowadzenia nie stanowi naruszenia art. 18a ust 10 ustawy. Mając na uwadze, że wszystkie zarzuty skargi okazały się nieuzasadnione, a Sąd nie znalazł podstaw do wyeliminowania decyzji z mocy prawa, należało oddalić skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło